Tazminat

Bu durum karşısında, aralarında üniversitelerin ziraat fakültelerinden meyve bitkileri bölümlerinde «görevli» uzman akademisyen ile sigorta hukukçusunun bulunduğu bilirkişi kurulu oluşturulup, «rizikonun» «teminat» içinde olup olmadığı, teminat içindeyse talep edilebilecek tazminatın tutarı konusunda tarafların kanıtları, ilçe tarım müdürlüğü yazıları, ekspertiz raporları ile «sigorta poliçesi» hükümlerini de değerlendiren denetime uygun rapor alınıp, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ve «eksik incelemeye» dayalı hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.

Çekişme, meydana gelen bu don «rizikosunun» «sigorta teminatı» içinde olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Davalı vekili, don «teminatının» meyve ağaçlarında çiçeklenmenin «son» bulmasından sonra, başka bir anlatımla meyve oluşumu ile başladığını, davacıya ait ayva bahçelerinin de çiçeklenme evresinde ve bu aşama tamamlanmadan don «rizikosuna» maruz kaldığını, «hasarın» teminat dışında olduğunu savunmuştur.

Bu durum karşısında, mahkemece, aralarında üniversitelerin ziraat fakültelerinden meyve bitkileri bölümlerinde «görevli» uzman akademisyen ile sigorta hukukçusunun bulunduğu bilirkişi kurulu oluşturulup, «rizikonun» «teminat» içinde olup olmadığı, teminat içindeyse talep edilebilecek tazminatın tutarı konusunda tarafların kanıtları, ilçe tarım müdürlüğü yazıları, ekspertiz raporları ile «sigorta poliçesi» hükümlerini de değerlendiren denetime uygun rapor alınıp, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken dosya kapsamı ile örtüşmeyen yazılı gerekçeye ve «eksik incelemeye» dayalı hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın davalı yararına bozulması gerekmiştir.

Çekişme, meydana gelen bu don «rizikosunun» «sigorta teminatı» içinde olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Davalı vekili, don «teminatının» meyve ağaçlarında çiçeklenmenin «son» bulmasından sonra, başka bir anlatımla meyve oluşumu ile başladığını, davacıya ait ayva bahçelerinin de çiçeklenme evresinde ve bu aşama tamamlanmadan don «rizikosuna» maruz kaldığını, «hasarın» teminat dışında olduğunu savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, «sigorta sözleşmesindeki» "çiçeklenme döneminin sona ererek meyve bağlama döneminde gerçekleşecek hasarların karşılanması" şeklindeki düzenlemenin neyi amaçladığı, hangi objektif kritere dayandığı mahkemece anlaşılamadığı, davacı tarafın talebinin sigorta tarafından karşılanmasının «hakkaniyet» gereği olduğu, amacı ürününün gerçekleşecek doğal afetlere karşı desteklenmesi olan davacı çiftçinin sözleşmenin yapımında iradesinin doğru bir şekilde sözleşmeye yansımadığı, «hasar» nedeni ile yapılacak ödemenin poliçe gereğince «poliçe limitinin» yarısını geçemeyecek olması da dikkate alınarak davacının davasının kısmen kabulü ile 54.450 TL maddi zarardan poliçe (43015, 43071, 43415 nolu poliçeler) limitler …

Bu durum karşısında, aralarında üniversitelerin ziraat fakültelerinden meyve bitkileri bölümlerinde «görevli» uzman akademisyen ile sigorta hukukçusunun bulunduğu bilirkişi kurulu oluşturulup, «rizikonun» «teminat» içinde olup olmadığı, teminat içindeyse talep edilebilecek tazminatın tutarı konusunda tarafların kanıtları, ilçe tarım müdürlüğü yazıları, ekspertiz raporları ile «sigorta poliçesi» hükümlerini de değerlendiren denetime uygun rapor alınıp, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ve «eksik incelemeye» dayalı hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.

Davacıya ait ayva bahçelerinin davalı tarafından don «rizikolarına» da kapsar şekilde sigorta örtüsüne alındığı hususu «uyuşmazlık konusu» değildir.

Mahkemece iddia,savunma ve dosyadaki kanıtlara göre, amacı çiftçinin üretiminin desteklenmesi anlamına gelen dava konusu «sigorta sözleşmesinde» sözleşmeyi davalı tarafın iddia ettiği üzere dar yorumlamanın hem bu yöndeki amacın yanlış yorumlanması anlamına gelecek hemde gelişen sigorta hukuku açısından sigorta hukukunun gelişiminin önünde ciddi bir engel teşkil edeceği, kaldı ki her meyvenin meyve bağlama öncesinde çiçeklenmesi gerekliliğine rağmen sigorta sözleşmesindeki "çiçeklenme döneminin sona ererek meyve bağlama döneminde gerçekleşecek hasarların karşılanması" şeklindeki düzenlemenin neyi amaçladığı, hangi objektif kritere dayandığının anlaşılamadığı, hem bu yönüyle hem de her ne kadar hukukumuzda sözleşme hürriyeti esas olsada, sözleşmenin yapılmasında yorumunda ve uygulanmasında «objektif iyi niyet kurallarının» uygulanması gerekliliği karşısında davacı tarafın talebinin sigorta tarafından karşılanmasının «hakkaniyet» gereği olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 40.401,90 TL maddi zarardan poliçe limitleri ile sınırlı olmak Üzere toplam 20.200,95 TL tazminatın 6.331,00 TL sinin «hasar» tarihi olan 17.04.2007 tarihinden itibaren «yasal faizi» ile, 13.869,95 TL’sinin «ıslah» tarihinden itibaren davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

Bu durum karşısında mahkemece, aralarında üniversitelerin ziraat fakültelerinden meyve bitkileri bölümlerinde «görevli» uzman akademisyen ile sigorta hukukçusunun bulunduğu bilirkişi kurulu oluşturulup, «rizikonun» «teminat» içinde olup olmadığı, teminat içindeyse talep edilebilecek tazminatın tutarı konusunda tarafların kanıtlarını, ilçe tarım müdürlüğü yazılarını, ekspertiz raporları ile «sigorta poliçesi» hükümlerini de değerlendiren denetime uygun rapor alınıp, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçeye ve «eksik incelemeye» dayalı hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.

Davacıya ait ayva ağaçlarının davalı tarafından don «rizikolarına» da kapsar şekilde sigorta örtüsüne alındığı hususu «uyuşmazlık konusu» değildir.

Mahkemece iddia,savunma ve dosyadaki kanıtlara göre, amacı çiftçinin üretiminin desteklenmesi anlamına gelen dava konusu «sigorta sözleşmesinde» sözleşmeyi davalı tarafın iddia ettiği üzere dar yorumlamanın hem bu yöndeki amacın yanlış yorumlanması anlamına gelecek hemde gelişen sigorta hukuku açısından sigorta hukukunun gelişiminin önünde ciddi bir engel teşkil edeceği, kaldı ki her meyvenin meyve bağlama öncesinde çiçeklenmesi gerekliliğine rağmen sigorta sözleşmesindeki "çiçeklenme döneminin sona ererek meyve bağlama döneminde gerçekleşecek hasarların karşılanması" şeklindeki düzenlemenin neyi amaçladığı, hangi objektif kritere dayandığının anlaşılamadığı, hem bu yönüyle hem de her ne kadar hukukumuzda sözleşme hürriyeti esas olsada, sözleşmenin yapılmasında yorumunda ve uygulanmasında «objektif iyi niyet kurallarının» uygulanması gerekliliği karşısında davacı tarafın talebinin sigorta tarafından karşılanmasının «hakkaniyet» gereği olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 40.401,90 TL maddi zarardan poliçe limitleri ile sınırlı olmak Üzere toplam 20.200,95 TL tazminatın 6.331,00 TL sinin «hasar» tarihi olan 17.04.2007 tarihinden itibaren «yasal faizi» ile, 13.869,95 TL’sinin «ıslah» tarihinden itibaren davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

Davalı vekili, don «teminatının» meyve ağaçlarında çiçeklenmenin «son» bulmasından sonra, başka bir anlatımla meyve oluşumu ile başladığını, davacıya ait ayva bahçelerinin de çiçeklenme evresinde ve bu aşama tamamlanmadan don «rizikosuna» maruz kaldığını, «hasarın» «teminat kapsamı» dışında olduğunu savunmuştur.

Davalı vekili, don «teminatının» meyve ağaçlarında çiçeklenmenin «son» bulmasından sonra, başka bir anlatımla meyve oluşumu ile başladığını, davacıya ait ayva bahçelerinin de çiçeklenme evresinde ve bu aşama tamamlanmadan don «rizikosuna» maruz kaldığını, «hasarın» teminat dışında olduğunu savunmuştur.

Bu durum karşısında, aralarında üniversitelerin ziraat fakültelerinden meyve bitkileri bölümlerinde «görevli» uzman akademisyen ile sigorta hukukçusunun bulunduğu bilirkişi kurulu oluşturulup, «rizikonun» «teminat» içinde olup olmadığı, teminat içindeyse talep edilebilecek tazminatın tutarı konusunda tarafların kanıtları, ilçe tarım müdürlüğü yazıları, ekspertiz raporları ile «sigorta poliçesi» hükümlerini de değerlendiren denetime uygun rapor alınıp, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ve «eksik incelemeye» dayalı hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.

Çekişme, meydana gelen bu don «rizikosunun» «sigorta teminatı» içinde olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, «hasara» neden olan don olayının meyve oluşumu döneminde meydana geldiği, hasarın «teminat» dahilinde olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dava, bitkisel ürün «sigortaları poliçesi» ile sigortalanan üründe meydana gelen «hasarın» tazminine ilişkindir.

Davacıya ait birden «ziyade» ayva bahçesinin düzenlenen «sigorta poliçeleriyle» don, dolu ve fırtına «rizikolarını» kapsar şekilde geçerli olarak davalı tarafından sigorta örtüsüne alındığı hususu çekişmesizdir.

Davalı vekili, «poliçe özel şartlarına» göre zararın «teminat» dışı olduğunu savunmuştur.

Davacıya ait birden «ziyade» ayva bahçesinin düzenlenen «sigorta poliçeleriyle» don, dolu ve fırtına «rizikolarını» kapsar şekilde geçerli olarak davalı tarafından sigorta örtüsüne alındığı hususu çekişmesizdir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, «teminat kapsamına» alınan «rizikoların» gerçekleşip gerçekleşmediği, davalının bu nedenle tazminat ödeyip ödemeyeceği noktalarında toplanmaktadır.

Bu durumda «ekspertiz raporu» ve Tarım İl Müdürlüğü'nün yazı cevabını da değerlendiren ve bu suretle meydana gelen çelişkiyi gideren ve gerektiğinde de ödenecek tazminat miktarını belirleyen, k …

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, «sigorta sözleşmesindeki» "çiçeklenme döneminin sona ererek meyve bağlama döneminde gerçekleşecek hasarların karşılanması" şeklindeki düzenlemenin neyi amaçladığı, hangi objektif kritere dayandığı mahkemece anlaşılamadığı, davacı tarafın talebinin sigorta tarafından karşılanmasının «hakkaniyet» gereği olduğu, amacı ürününün gerçekleşecek doğal afetlere karşı desteklenmesi olan davacı çiftçinin sözleşmenin yapımında iradesinin doğru bir şekilde sözleşmeye yansımadığı, «hasar» nedeni ile yapılacak ödemenin poliçe gereğince «poliçe limitinin» yarısını geçemeyecek olması da dikkate alınarak davacının davasının kısmen kabulü ile 54.450 TL maddi zarardan poliçe (43015, 43071, 43415 nolu poliçeler) limitler …

Davalı vekili, don «teminatının» meyve ağaçlarında çiçeklenmenin «son» bulmasından sonra, başka bir anlatımla meyve oluşumu ile başladığını, davacıya ait ayva bahçelerinin de çiçeklenme evresinde ve bu aşama tamamlanmadan don «rizikosuna» maruz kaldığını, «hasarın» teminat dışında olduğunu savunmuştur.

Taraflar arasındaki «sigorta sözleşmesinin» bir parçası olan ve ayva meyvesini de kapsayan poliçe özel şartında don «teminatının», çiçeklenmenin «son» bulması (meyve bağlaması) ile sıfır derecenin altına düşen hava sıcaklığının doğrudan meyvelere zarar vermesi yoluyla meyve miktarında meydana gelen azalmalarda geçerli olduğu hükme bağlanmıştır.

… işi raporuna dayanılarak, davacıya ait taşınmazlarda bulunan ayva bahçelerindeki ürünün 16-17 Nisan 2007 tarihinde meydana gelen don olayı nedeniyle %94-96 oranında «hasar» gördüğü, davalı tarafından 2007 yılının Nisan ayında geçici ekspertizin, Haziran ayında ise «kesin» ekspertizin yapıldığı, kesin ekspertiz raporlarında, don olayının ağaçların çiçeklenme döneminde meydana geldiğinin belirtildiği, bu raporların davacı tarafından da imzalandığı, ancak ekspertiz raporunun don olayının meydana geldiği tarihten 2 ay sonra yapıldığı, aradan geçen zaman gözetildiğinde ortaya çıkan bulguların kaybolmuş olma ihtimalinin bulunduğu, hasarın çiçeklenme döneminde meydana gelmesinin çiftçi açısından ne anlama geleceğinin bilinemeyeceği, sigorta konusunda bilgisi olmayan çiftçinin imzaladığı rapor nedeniyle sigortadan «mahrum» bırakmanın kanunun çıkış amacına aykırı olduğu, benimsenen bilirkişi raporuna göre belirlenen sıcaklık değerlerine göre meydana gelen % 90’ın üzerinde oluşan hasarın bitkinin meyve aşamasına geçtiğinin işareti olduğu, çiçeklenme döneminde don olayı olsaydı hasarın %10 civarında olacağı, don olayının meyve oluşum aşamasında meydana geldiğinin bildirildiği, bu durumda hasarın «teminat kapsamında» kaldığı gerekçesiyle, 22.700 TL'nin 26.04.2007 tarihinden itibaren işleyecek «avans faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

… yuşmazlığın çözümünün teknik bilgi gerektirdiği kabul edilerek ziraatçı bilirkişi görüşüne başvurulmuş ve bilirkişi tarafından hazırlanan raporda dondan kaynaklanan «hasarın» meyvelenme döneminde meydana geldiği, bunun da «teminat kapsamında» olduğu belirtilmiş ise de, davalı vekilinin «bilirkişi raporuna itirazında» aynı mahkemede açılan benzer davalarda alınan ve hasarın çiçeklenme döneminde olduğundan bahisle teminat dışı kaldığı görüşünü içeren bilirkişi raporları sunmuştur …

2) Ayrıca, kabule göre mahkemece, faiz başlangıcı olarak ekspertiz incelemesinin yapıldığı tarihten 8 gün sonrası kabul edilmiş ise de, taraflar arasındaki «sigorta sözleşmesine» uygulanması zorunlu olan Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Genel Şartları’nın tazminatın ödenmesi başlığı altında yer alan B.7. maddesinde; kesinleşmiş «hasar» miktarının en geç 30 gün içinde sigortalıya ödeneceği ve tazminatın her halükarda hasat tarihinden önce ödenmeyeceği düzenlenmiş olup, «temerrüt tarihinin» buna göre belirlenmesi gerekirken, yazılı şekilde temerrüt tarihinin belirlenmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle de bozulması gerekmiştir.

… işi raporuna dayanılarak, davacıya ait taşınmazlarda bulunan ayva bahçelerindeki ürünün 16-17 Nisan 2007 tarihinde meydana gelen don olayı nedeniyle %94-96 oranında «hasar» gördüğü, davalı tarafından 2007 yılının Nisan ayında geçici ekspertizin, Haziran ayında ise «kesin» ekspertizin yapıldığı, kesin ekspertiz raporlarında, don olayının ağaçların çiçeklenme döneminde meydana geldiğinin belirtildiği, bu raporların davacı tarafından da imzalandığı, ancak ekspertiz raporunun don olayının meydana geldiği tarihten 2 ay sonra yapıldığı, aradan geçen zaman gözetildiğinde ortaya çıkan bulguların kaybolmuş olma ihtimalinin bulunduğu, hasarın çiçeklenme döneminde meydana gelmesinin çiftçi açısından ne anlama geleceğinin bilinemeyeceği, sigorta konusunda bilgisi olmayan çiftçinin imzaladığı rapor nedeniyle sigortadan «mahrum» bırakmanın kanunun çıkış amacına aykırı olduğu, benimsenen bilirkişi raporuna göre belirlenen sıcaklık değerlerine göre meydana gelen % 90’ın üzerinde oluşan hasarın bitkinin meyve aşamasına geçtiğinin işareti olduğu, çiçeklenme döneminde don olayı olsaydı hasarın %10 civarında olacağı, don olayının meyve oluşum aşamasında meydana geldiğinin bildirildiği, bu durumda hasarın «teminat kapsamında» kaldığı gerekçesiyle, 22.700 TL'nin 26.04.2007 tarihinden itibaren işleyecek «avans faizi» ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

… yuşmazlığın çözümünün teknik bilgi gerektirdiği kabul edilerek ziraatçı bilirkişi görüşüne başvurulmuş ve bilirkişi tarafından hazırlanan raporda dondan kaynaklanan «hasarın» meyvelenme döneminde meydana geldiği, bunun da «teminat kapsamında» olduğu belirtilmiş ise de, davalı vekilinin «bilirkişi raporuna itirazında» aynı mahkemede açılan benzer davalarda alınan ve hasarın çiçeklenme döneminde olduğundan bahisle teminat dışı kaldığı görüşünü içeren bilirkişi raporları sunmuştur …

2) Ayrıca, kabule göre mahkemece, faiz başlangıcı olarak ekspertiz incelemesinin yapıldığı tarihten 8 gün sonrası kabul edilmiş ise de, taraflar arasındaki «sigorta sözleşmesine» uygulanması zorunlu olan Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Genel Şartları’nın tazminatın ödenmesi başlığı altında yer alan B.7. maddesinde; kesinleşmiş «hasar» miktarının en geç 30 gün içinde sigortalıya ödeneceği ve tazminatın her halükarda hasat tarihinden önce ödenmeyeceği düzenlenmiş olup, «temerrüt tarihinin» buna göre belirlenmesi gerekirken, yazılı şekilde temerrüt tarihinin belirlenmesi doğru olmamış, kararın bu nedenle de bozulması gerekmiştir.