İtirazın iptali
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2014/12577 E. 2014/19397 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
yemin teklif hakkı↗ ödeme savunması↗ navlun alacağı↗ konişmento↗ yemin teklifi↗ acente↗ navlun↗ yemin↗ ikrar↗ kesin süre↗ ispat yükü↗ keşideci↗ taşıyıcı↗ havale↗ fatura↗ çek↗ icra inkar tazminatı↗ inkar tazminatı↗ avans faizi↗ ibraz↗ kesin hüküm↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece iddia, savunma, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında taşıma işinden kaynaklı ticari ilişkinin bulunduğu, davalıya ait ürünlerin İstanbul'dan T..'a taşındığı, her ne kadar davalı taraf taşımanın davacıyla ilgisinin bulunmadığını beyan etmiş ise de, davacının dava dışı A.. D.r firmasının acentası olarak hareket ettiğini ikrar ettiği, yine davalının ileri sürdüğü ödeme savunmasının dosyaya sunulan ödeme belgelerinin somut olayla ilgisinin kurulamaması ve çek keşidecisi G.. Z.. A.. R.. isimli şahsın şirketleri ile ilgisi ve ödemenin bu amaçla yapıldığı hususunun davalı tarafça kanıtlanamadığından hatırlatılan yemin teklif hakkının da davalı tarafça kesin süre içinde kullanılmadığından, davacı alacağının sübuta erdiği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile, İstanbul 23. İcra Müdürlüğü'nün 2013/1627 Esas sayılı takip dosyasında davacının davalıdan 27.932 TL alacaklı olduğunun tespiti ile bu miktara vaki itirazın iptaline, bu miktara takipten itibaren yıllık %13,75'i geçmemek üzere değişen oranlarda avans faizi uygulanmak suretiyle takibin diğer kayıt ve şartlarda aynen devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, davalının hüküm altına alınan alacağın %20’sine isabet eden 5.586,40 TL icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulmasına karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Dava, navlun alacağının tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkin olup, mahkemece yukarıda özetlenen gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Ancak, davacı faturaya dayalı olarak takip başlatmış, davalı ise davacı ile aralarında akdi ilişki bulunmadığını, taşımayı dava dışı A. D.. İ..l T. C..nin yaptığını ve taşıma bedelini de kendisine ödediğini savunmuştur. Davalı, davacı ile aralarında akdi ilişki bulunmadığını savunduğuna göre, akdi ilişkinin varlığını ispat yükü davacıdadır. Davacı, akdi ilişkinin varlığını ispat zımmında fatura, konişmento talimatı vb. belgeleri ibraz etmiş ise de, bu belgeler akdi ilişkiyi ispat için, belgelerde taşıyıcı sıfatıyla davacının ismi olmadığından yeterli bulunmadığı gibi, davacının tek yanlı olarak fatura düzenlemesi de akdi ilişkinin varlığını kanıtlamayacaktır. Kaldı ki, davacı da 12.7.2013 havale tarihli cevaba cevap layihasında kendisinin taşımayı yapan dava dışı A.. D..İ.. T.. C..y'nin acentası olduğunu beyan etmiştir. Somut uyuşmazlığa uygulanması gereken 6762 sayılı TTK'nın 119/2 maddesi gereğince acenta müvekkili namına dava açabilir ise de, davacı işbu davayı müvekkili namına açmayıp, kendi adına asaleten açmış ve alacağın da kendisine ödenmesini talep etmiştir. Bu durumda, mahkemece davanın reddine karar vermek gerekirken belirtilen hususlar üzerinde durulmadan yanılgılı değerlendirme ile yazılı olduğu şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulmasını gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/7974 E. 2016/2470 K.
Ortak:konişmento · acente · navlun
İncelediğiniz karardaDava, «navlun alacağının» tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkin olup, mahkemece yukarıda özetlenen gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Davacı, akdi ilişkinin varlığını ispat zımmında «fatura», «konişmento» talimatı vb. belgeleri «ibraz» etmiş ise de, bu belgeler akdi ilişkiyi ispat için, belgelerde «taşıyıcı» sıfatıyla davacının ismi olmadığından yeterli bulunmadığı gibi, davacının tek yanlı olarak fatura düzenlemesi de akdi ilişkinin varlığını kanıtlamayacaktır.
Somut uyuşmazlığa uygulanması gereken 6762 sayılı TTK'nın 119/2 maddesi gereğince «acenta» müvekkili namına dava açabilir ise de, davacı işbu davayı müvekkili namına açmayıp, kendi adına asaleten açmış ve alacağın da kendisine ödenmesini talep etmiştir.
Benzer bu karardaMahkemece, Dairemizin 28.09.2013 tarihli bozma ilamına uyularak, davalı «taşıyanın» yabancı, geminin yabancı bayraklı, yükleme limanının Türkiye dışında (....) olması karşısında uyuşmazlığın «yabancılık unsuru» taşıdığı, davacının sigortalısının, kurulan «navlun sözleşmesinin» «taşıtan» tarafı olduğu, taşıyanın ise «konişmentoda» adı belirtilen davalı ....olduğu, dava konusu taşımada ayrı bir navlun sözleşmesi düzenlenmemiş, taşıma navlun sözleşmesini belgeleyen konişmento tahtında yapıldığı, taşımaya esas konişmentonun Özel Şartlar ikinci maddesi ile yetkili mahkemenin....Halk Cumhuriyeti'ndeki...Mahkemesi olduğunun kararlaştırıldığı,.... madde hükmüne göre yer itibariyle «yetkinin» «münhasır yetki» esasına göre tayin edilmediği hallerde, taraflar arasında yabancılık unsuru taşıyan ve borç ilişkisinden doğan uyuşmazlığın yabancı bir devlet mahkemesinde görülme …
… ı taraflar arasındaki ilişkiyi düzenleyen sözleşmeye ayrı bir madde olarak konabileceği gibi ayrı bir sözleşme olarak da düzenlenebileceği, dava konusu uyuşmazlığın «yabancı unsur» taşıması, mahkemenin «yetkisinin» «münhasır yetki» esasına göre düzenlenmemiş olması, uyuşmazlığın akdi borç ilişkisinden doğması,...«ciro» ile alıp yükü «teslim» almada kullanan gönderilenin «konişmentonun» şartlarıyla bağlanmış olması (Y.H.G.K.'nın 01/02/1995 tarih 1994/11-765 esas 1995/39 sayılı kararı) ve aynı zamanda «halefiyet» hükümlerine göre dava açan davacının sigortalısının «navlun sözleşmesinin» «taşıtan» tarafı olması karşısında tarafları bağlayıcı ve geçerli «yetki şartı» gereğince yetkili mahkemenin.......
Somut olaya uygulanması gereken 6762 sayılı TTK'nın 119/1. maddesi gereğince, ancak «acentenin» aracılıkta bulunduğu veya akdettiği mukavelelerle ilgili ihtilaflar nedeniyle müvekkili namına «acente» aleyhine dava açılabilir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:münhasır yetki · yabancılık unsuru · yetki şartı · cevap süresi · navlun sözleşmesi · taşıtan · izafeten dava · halefiyet
Benzer bu kararda… ı taraflar arasındaki ilişkiyi düzenleyen sözleşmeye ayrı bir madde olarak konabileceği gibi ayrı bir sözleşme olarak da düzenlenebileceği, dava konusu uyuşmazlığın «yabancı unsur» taşıması, mahkemenin «yetkisinin» «münhasır yetki» esasına göre düzenlenmemiş olması, uyuşmazlığın akdi borç ilişkisinden doğması,...«ciro» ile alıp yükü «teslim» almada kullanan gönderilenin «konişmentonun» şartlarıyla bağlanmış olması (Y.H.G.K.'nın 01/02/1995 tarih 1994/11-765 esas 1995/39 sayılı kararı) ve aynı zamanda «halefiyet» hükümlerine göre dava açan davacının sigortalısının «navlun sözleşmesinin» «taşıtan» tarafı olması karşısında tarafları bağlayıcı ve geçerli «yetki şartı» gereğince yetkili mahkemenin.......
Mahkemece, Dairemizin 28.09.2013 tarihli bozma ilamına uyularak, davalı «taşıyanın» yabancı, geminin yabancı bayraklı, yükleme limanının Türkiye dışında (....) olması karşısında uyuşmazlığın «yabancılık unsuru» taşıdığı, davacının sigortalısının, kurulan «navlun sözleşmesinin» «taşıtan» tarafı olduğu, taşıyanın ise «konişmentoda» adı belirtilen davalı ....olduğu, dava konusu taşımada ayrı bir navlun sözleşmesi düzenlenmemiş, taşıma navlun sözleşmesini belgeleyen konişmento tahtında yapıldığı, taşımaya esas konişmentonun Özel Şartlar ikinci maddesi ile yetkili mahkemenin....Halk Cumhuriyeti'ndeki...Mahkemesi olduğunun kararlaştırıldığı,.... madde hükmüne göre yer itibariyle «yetkinin» «münhasır yetki» esasına göre tayin edilmediği hallerde, taraflar arasında yabancılık unsuru taşıyan ve borç ilişkisinden doğan uyuşmazlığın yabancı bir devlet mahkemesinde görülme …
Davalı «donatanın» acentası sıfatıyla...«cevap süresi» içinde «yetki itirazında» bulunmuş ve bu yetki itirazı nedeniyle mahkemece «yetkisizlik» kararı verilmiş olup; verilen bu karar Dairemizce...'nin «uyuşmazlık konusu» taşıma akdi ile ilgili aracılıkta bulunup bulunmadığının, bu işte acentası olup olmadığının tespiti gerektiği belirtilerek bozulmuştur.
Şu halde bir anlaşmazlık sözleşmeden doğmuş olsa bile «acente» bu sözleşmeye aracılık etmemiş veya sözleşmeyi akdetmemiş ise, müvekkili namına dava açamayacağı gibi kendisine de müvekkiline «izafeten» dava açılamaz.(Türk Hukukunda Acentelik Sözleşmesi, Yrd.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2013/3287 E. 2013/19589 K.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:zamanaşımının kesilmesi · itirazın iptali davası · vekalet ücreti takdiri · iş bölümü · fesih · iptal davası · alacak davası · ıslah
Benzer bu kararda126/4. maddesi gereği «zamanaşımı» süresinin 5 yıl olarak düzenlendiği, acentalık sözleşmesinin, davacı tarafından 20/03/2002 tarihinde feshedildiği, talep edilen alacağın «fesih» öncesi ilişkiye dayanmakta olduğu, «itirazın iptali davası» ve icra takibi ile «zamanaşımının kesilmeyeceği», zira bu işlemlerin 60.000,00 TL'lik «bölüme» ilişkin olduğu gerekçesiyle, davanın zamanaşımı sebebiyle reddine karar verilmiştir.
… llerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir. (2) Ancak, davada «ıslah» edilmiş şekli ile davalı yararına ücreti vekalete hükmedilmesi gerekirken, ıslah edilen tutarın «vekalet ücreti takdirinde» nazara alınmaması doğru olmamış ve kararın bu nedenle temyiz eden yararına bozulmasına karar vermek gerekmiş ise de; kanuna aykırı olan bu yanlışlığın giderilmesi …
Mahkemece, davanın acentalık sözleşmesinden kaynaklanan «alacak davası» olduğu, B.K.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2014/12577 E. , 2014/19397 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ İSTANBUL(KAPATILAN) 23. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 31/03/2014
NUMARASI 2013/84-2014/81
Taraflar arasında görülen davada İstanbul(Kapatılan) 23. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 31/03/2014 tarih ve 2013/84-2014/81 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilinin davalı ile arasındaki ticari ilişki kapsamında davalının ürünlerini İstanbul'dan T.'a taşıdığını ve yaptığı hizmetlere karşılık fatura düzenlediğini, davalı tarafından fatura bedellerinin ödenmemesi nedeniyle davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını ancak, davalının haksız itirazı ile takibi durdurduğunu ileri sürerek, itirazın iptal ile takibin devamına, davalı aleyhine alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece iddia, savunma, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında taşıma işinden kaynaklı ticari ilişkinin bulunduğu, davalıya ait ürünlerin İstanbul'dan T..'a taşındığı, her ne kadar davalı taraf taşımanın davacıyla ilgisinin bulunmadığını beyan etmiş ise de, davacının dava dışı A.. D.r firmasının acentası olarak hareket ettiğini ikrar ettiği, yine davalının ileri sürdüğü ödeme savunmasının dosyaya sunulan ödeme belgelerinin somut olayla ilgisinin kurulamaması ve çek keşidecisi G.. Z.. A.. R.. isimli şahsın şirketleri ile ilgisi ve ödemenin bu amaçla yapıldığı hususunun davalı tarafça kanıtlanamadığından hatırlatılan yemin teklif hakkının da davalı tarafça kesin süre içinde kullanılmadığından, davacı alacağının sübuta erdiği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile, İstanbul 23.
İcra Müdürlüğü'nün 2013/1627 Esas sayılı takip dosyasında davacının davalıdan 27.932 TL alacaklı olduğunun tespiti ile bu miktara vaki itirazın iptaline, bu miktara takipten itibaren yıllık %13,75'i geçmemek üzere değişen oranlarda avans faizi uygulanmak suretiyle takibin diğer kayıt ve şartlarda aynen devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, davalının hüküm altına alınan alacağın %20’sine isabet eden 5.586,40 TL icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulmasına karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Dava, navlun alacağının tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkin olup, mahkemece yukarıda özetlenen gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Ancak, davacı faturaya dayalı olarak takip başlatmış, davalı ise davacı ile aralarında akdi ilişki bulunmadığını, taşımayı dava dışı A. D.. İ..l T. C..nin yaptığını ve taşıma bedelini de kendisine ödediğini savunmuştur. Davalı, davacı ile aralarında akdi ilişki bulunmadığını savunduğuna göre, akdi ilişkinin varlığını ispat yükü davacıdadır. Davacı, akdi ilişkinin varlığını ispat zımmında fatura, konişmento talimatı vb. belgeleri ibraz etmiş ise de, bu belgeler akdi ilişkiyi ispat için, belgelerde taşıyıcı sıfatıyla davacının ismi olmadığından yeterli bulunmadığı gibi, davacının tek yanlı olarak fatura düzenlemesi de akdi ilişkinin varlığını kanıtlamayacaktır.
Kaldı ki, davacı da 12.7.2013 havale tarihli cevaba cevap layihasında kendisinin taşımayı yapan dava dışı A.. D..İ.. T.. C..y'nin acentası olduğunu beyan etmiştir. Somut uyuşmazlığa uygulanması gereken 6762 sayılı TTK'nın 119/2 maddesi gereğince acenta müvekkili namına dava açabilir ise de, davacı işbu davayı müvekkili namına açmayıp, kendi adına asaleten açmış ve alacağın da kendisine ödenmesini talep etmiştir. Bu durumda, mahkemece davanın reddine karar vermek gerekirken belirtilen hususlar üzerinde durulmadan yanılgılı değerlendirme ile yazılı olduğu şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bozulmasını gerektirmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 10.12.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/102164400 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz