Izafeten husumet
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2014/9907 E. 2014/17485 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Dava şartı
- dava şartı
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
izafeten husumet↗ gönderici sorumluluğu↗ hapis hakkı↗ tedbirin kaldırılması↗ navlun sözleşmesi↗ protesto↗ taşıtan↗ konişmento↗ izafeten dava↗ konşimento↗ acente↗ navlun↗ acentelik↗ taşıma sözleşmesi↗ limited şirket↗ taşıyan↗ cy/cy kaydı↗ eksik inceleme↗ ibraz↗ teminat↗ temsil↗ teslim↗ husumet↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece Dairemiz bozma ilamına uyularak; davanın davalı tarafı Sahpet Maritime Inc olup kararı temyiz eden vekilin, davanın davalı tarafı olan Sahpet Maritime Inc vekaletini ve ayrıca davalı Sahpet Maritime Inc'nin acentesi olduğundan bahisle temsilcisi sıfatıyla dava dilekçesinde gösterilen N.D.. vekaletini sunduğu, verilecek hüküm hakkında icra olunacak olan asil, vekil ile kendisini temsil ettirdiğine göre izafeten husumet yöneltilen Nas Chartering - N. D..'un yada ...Acente Denizcilik Nakliyat ve Dış Ticaret Limited Şirketi'nin davalının acentesi olup olmadığını ve asili temsil etme yetkisi olup olmadığını tartışmanın kıymetinin kalmadığı, davalı Sahpet Maritime Inc vekilinin temyiz dilekçesi ekinde vekaletnamesini sunmakla taraf teşkilinin sağlandığını; davacı ile taşıyan arasında taşımaya ilişkin bir sözleşmenin bulunmadığı, davacının emtiayı CIF teslim koşulları ile satın aldığı, navlun sözleşmesini dava dışı satıcı Milberton Assets Ltd. Belize City-Belize'nin yapması gerekeceği, davalının davacıya gönderdiği kaptan protestosunda asıl borçlunun taşıtan /kiracı olduğunun belirtildiği, faturanın da dava dışı anılan şirkete kesildiği, konşimentoda gönderilenin sorumluluğuna dair böyle bir kaydın bulunmadığı gerekçesiyle, davanın kabulü ile davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, Bandırma 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2010/96 D.İş sayılı dosyası ile verilen tedbirin kaldırılarak davacı tarafından yatırılan teminatın iadesine karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı vekilinin sair temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Dava, taşıma sözleşmesinden kaynaklı alacağını tahsil edemeyen taşıyan-davalının taşınan yük üzerinde hapis hakkını kullanması nedeniyle taşımaya konu yüke dair tüm giderleri karşılayıp yükü teslim alan yükün alıcısı konumunda olan davacının borçlu olmadığının tespiti ve yapılan ödemenin iadesi istemine ilişkindir. Mahkemece davacı ile taşıyan arasında taşımaya ilişkin bir sözleşmenin bulunmadığı, davacının emtiayı CIF teslim koşulları ile satın aldığı, navlun sözleşmesinin dava dışı satıcı ile yapılması gerektiği, konişmentoda gönderilenin sorumlu olacağına dair kaydın bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir
6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun konuyla ilgili 1110. maddesindeki düzenlemeye göre; taşıyan ile gönderilen arasındaki hukuki münasebetlerde konişmento esas alınır, taşıyan ile taşıtan arasındaki hukuki münasebetler ise navlun mukavelesinin hükümlerine bağlı kalır. Her ne kadar konişmentoda gönderilenin sorumluluğuna dair hüküm bulunmadığı bilirkişi raporunda ve mahkeme kararının gerekçesinde yer alsa da; dosyada konişmentonun tamamının mevcut olmadığı, yine dosyada navlun sözleşmesinin de bulunmadığı, bu nedenle konişmento ile navlun sözleşmesine atıf yapılıp yapılmadığı ve yükün alıcısına sorumluluk yüklenip yüklenmediğinin tespitinin mümkün olamayacağı dikkate alındığında söz konusu eksik belgelerin de dosyaya ibrazı ile gerekli incelemenin yapılması ve yükün alıcısının sorumluluğunun bulunup bulunmadığının tespiti gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2009/7958 E. 2011/897 K.
Ortak:navlun sözleşmesi · taşıtan · konişmento · navlun · taşıyan · cy/cy kaydı · eksik inceleme · ibraz
İncelediğiniz karardaMahkemece davacı ile «taşıyan» arasında taşımaya ilişkin bir sözleşmenin bulunmadığı, davacının emtiayı CIF «teslim» koşulları ile satın aldığı, «navlun sözleşmesinin» dava dışı satıcı ile yapılması gerektiği, «konişmentoda» «gönderilenin sorumlu» olacağına dair «kaydın» bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun konuyla ilgili 1110. maddesindeki düzenlemeye göre; taşıyan ile gönderilen arasındaki hukuki münasebetlerde konişmento esas alınır, taşıyan ile «taşıtan» arasındaki hukuki münasebetler ise navlun mukavelesinin hükümlerine bağlı kalır.
Her ne kadar «konişmentoda» «gönderilenin sorumluluğuna» dair hüküm bulunmadığı bilirkişi raporunda ve mahkeme kararının gerekçesinde yer alsa da; dosyada konişmentonun tamamının mevcut olmadığı, yine dosyada «navlun sözleşmesinin» de bulunmadığı, bu nedenle konişmento ile navlun sözleşmesine atıf yapılıp yapılmadığı ve yükün alıcısına sorumluluk yüklenip yüklenmediğinin tespitinin mümkün olamayacağı dikkate alındığında söz konusu eksik belgelerin de dosyaya «ibrazı» ile gerekli incelemenin yapılması ve yükün alıcısının sorumluluğunun bulunup bulunmadığının tespiti gerekirken «eksik inceleme» ile hüküm kurulması doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
D..'un yada ...Acente Denizcilik Nakliyat ve Dış Ticaret Limited Şirketi'nin davalının «acentesi» olup olmadığını ve asili «temsil» etme yetkisi olup olmadığını tartışmanın kıymetinin kalmadığı, davalı Sahpet Maritime Inc vekilinin temyiz dilekçesi ekinde vekaletnamesini sunmakla taraf teşkilinin sağlandığını; davacı ile «taşıyan» arasında taşımaya ilişkin bir sözleşmenin bulunmadığı, davacının emtiayı CIF «teslim» koşulları ile satın aldığı, «navlun sözleşmesini» dava dışı satıcı Milberton Assets Ltd.
Benzer bu karardaMahkemece, dosya kapsamına ve bilirkişi raporuna göre, TTK'nun 1016 ncı maddesi hükmünce «navlun sözleşmesinin» davacı «taşıyan» ile «taşıtan» arasında kurulması gerektiği, davalının «taşıtan sıfatı» ile sorumlu tutulabilmesi için navlun sözleşmesinin tarafı olması gerektiği, oysa dosyada navlun sözleşmesi bulunmadığı, «konişmentodaki» «kaydın» yükletenin kim olduğunu gösterdiğinden davalının taşıtan olduğunu ispat etmediği, davanın TTK'nun 1059 ncu madde hükmüne dayalı olarak kanıtlanamadığı gerekçesiyle …
Oysa, her ne kadar davacı tarafından yazılı bir «navlun sözleşmesi» «ibraz» edilmemiş ise de, delil olarak «konişmento» ve «gümrük beyannamesine» vs.dayanılmış olup,kırkambar taşımalarında konişmento,kural olarak aynı zamanda navlun sözleşmesinin içeriğini de kanıtlayan bir belgedir.Bu nedenle, konişmento, yanlız «taşıyanla» gönderilen arasında (TTK.1110/1) değil, aynı zamanda taşıyan ile «taşıtan» arasındaki hukuki ilişkileri de düzenler.
Bu durumda,mahkemece, davacı tarafa delil olarak dayandığı «gümrük beyannamesi» «dahil» delillerini «ibraz» olanağı sağlanarak yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda davalının hukuki durumunun tayin ve takdiri gerekirken «eksik incelemeye» dayalı yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:taşıtan sıfatı · gümrük beyannamesi · demuraj · ba beyannamesi · dosya masrafı · dahili dava
Benzer bu karardaDava, TTK'nun 1081 nci maddesine dayalı «demuraj» ve lokal «masrafların» davalıdan tahsili istemine ilişkin olup, uyuşmazlık, davalının «taşıtan sıfatının» bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.Mahkemece, yazılı gerekçelerle davalının taşıtan sıfatının kanıtlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bu durumda,mahkemece, davacı tarafa delil olarak dayandığı «gümrük beyannamesi» «dahil» delillerini «ibraz» olanağı sağlanarak yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda davalının hukuki durumunun tayin ve takdiri gerekirken «eksik incelemeye» dayalı yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Oysa, her ne kadar davacı tarafından yazılı bir «navlun sözleşmesi» «ibraz» edilmemiş ise de, delil olarak «konişmento» ve «gümrük beyannamesine» vs.dayanılmış olup,kırkambar taşımalarında konişmento,kural olarak aynı zamanda navlun sözleşmesinin içeriğini de kanıtlayan bir belgedir.Bu nedenle, konişmento, yanlız «taşıyanla» gönderilen arasında (TTK.1110/1) değil, aynı zamanda taşıyan ile «taşıtan» arasındaki hukuki ilişkileri de düzenler.
Mahkemece, dosya kapsamına ve bilirkişi raporuna göre, TTK'nun 1016 ncı maddesi hükmünce «navlun sözleşmesinin» davacı «taşıyan» ile «taşıtan» arasında kurulması gerektiği, davalının «taşıtan sıfatı» ile sorumlu tutulabilmesi için navlun sözleşmesinin tarafı olması gerektiği, oysa dosyada navlun sözleşmesi bulunmadığı, «konişmentodaki» «kaydın» yükletenin kim olduğunu gösterdiğinden davalının taşıtan olduğunu ispat etmediği, davanın TTK'nun 1059 ncu madde hükmüne dayalı olarak kanıtlanamadığı gerekçesiyle …
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2014/9907 E. , 2014/17485 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ İSTANBUL(KAPATILAN) 51. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 23/01/2014
NUMARASI 2013/356-2014/20
Taraflar arasında görülen davada İstanbul (Kapatılan) 51. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 23/01/2014 tarih ve 2013/356-2014/20 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili; müvekkilinin davalı tarafından Rusya'nın Azov Limanı'ndan Bandırma Limanı'na taşınan 966.77 m.ton buğday kepeği yükünün alıcısı olduğunu, gemi limana vardığında taşımaya konu yüke ilişkin tüm giderlerin müvekkilince karşılanarak yükün millileştirildiğini, ancak geminin yükleme limanında 12 gün beklediği gerekçesiyle kiracıdan tahsil edilmesi gereken 18.000.00 USD'nin tahsil edilemediğini, bu nedenle yük üzerinde hapis hakkının kullanıldığını, bu miktar ödenmeden yükün teslim olunmayacağının bildirildiğini, belirtilen miktarın tedbirli olarak banka hesabına depo edildiğini, davalının uğradığı zarardan müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını ileri sürerek, müvekkilinin 18.000.00 USD borçlu olmadığının tespitine, Bandırma 1.
Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2010/96 D.İş sayılı dosyası kapsamında yatırılan 18.000.00 USD'nin müvekkiline iadesine, TTK'nın 1078/2. maddesine göre davalı tarafından yatırılacak teminat karşılığında mahkeme veznesine depo edilen 18.000.00 USD'nin davalı tarafından tahsili durumunda, müvekkilince yatırılan 18.000.00 USD'nin, davalı tarafından yatırılacak teminattan karşılanarak tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece Dairemiz bozma ilamına uyularak; davanın davalı tarafı Sahpet Maritime Inc olup kararı temyiz eden vekilin, davanın davalı tarafı olan Sahpet Maritime Inc vekaletini ve ayrıca davalı Sahpet Maritime Inc'nin acentesi olduğundan bahisle temsilcisi sıfatıyla dava dilekçesinde gösterilen N.D.. vekaletini sunduğu, verilecek hüküm hakkında icra olunacak olan asil, vekil ile kendisini temsil ettirdiğine göre izafeten husumet yöneltilen Nas Chartering - N. D..'un yada ...Acente Denizcilik Nakliyat ve Dış Ticaret Limited Şirketi'nin davalının acentesi olup olmadığını ve asili temsil etme yetkisi olup olmadığını tartışmanın kıymetinin kalmadığı, davalı Sahpet Maritime Inc vekilinin temyiz dilekçesi ekinde vekaletnamesini sunmakla taraf teşkilinin sağlandığını;
davacı ile taşıyan arasında taşımaya ilişkin bir sözleşmenin bulunmadığı, davacının emtiayı CIF teslim koşulları ile satın aldığı, navlun sözleşmesini dava dışı satıcı Milberton Assets Ltd. Belize City-Belize'nin yapması gerekeceği, davalının davacıya gönderdiği kaptan protestosunda asıl borçlunun taşıtan /kiracı olduğunun belirtildiği, faturanın da dava dışı anılan şirkete kesildiği, konşimentoda gönderilenin sorumluluğuna dair böyle bir kaydın bulunmadığı gerekçesiyle, davanın kabulü ile davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, Bandırma 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2010/96 D.İş sayılı dosyası ile verilen tedbirin kaldırılarak davacı tarafından yatırılan teminatın iadesine karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı vekilinin sair temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Dava, taşıma sözleşmesinden kaynaklı alacağını tahsil edemeyen taşıyan-davalının taşınan yük üzerinde hapis hakkını kullanması nedeniyle taşımaya konu yüke dair tüm giderleri karşılayıp yükü teslim alan yükün alıcısı konumunda olan davacının borçlu olmadığının tespiti ve yapılan ödemenin iadesi istemine ilişkindir. Mahkemece davacı ile taşıyan arasında taşımaya ilişkin bir sözleşmenin bulunmadığı, davacının emtiayı CIF teslim koşulları ile satın aldığı, navlun sözleşmesinin dava dışı satıcı ile yapılması gerektiği, konişmentoda gönderilenin sorumlu olacağına dair kaydın bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir
6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun konuyla ilgili 1110. maddesindeki düzenlemeye göre; taşıyan ile gönderilen arasındaki hukuki münasebetlerde konişmento esas alınır, taşıyan ile taşıtan arasındaki hukuki münasebetler ise navlun mukavelesinin hükümlerine bağlı kalır. Her ne kadar konişmentoda gönderilenin sorumluluğuna dair hüküm bulunmadığı bilirkişi raporunda ve mahkeme kararının gerekçesinde yer alsa da; dosyada konişmentonun tamamının mevcut olmadığı, yine dosyada navlun sözleşmesinin de bulunmadığı, bu nedenle konişmento ile navlun sözleşmesine atıf yapılıp yapılmadığı ve yükün alıcısına sorumluluk yüklenip yüklenmediğinin tespitinin mümkün olamayacağı dikkate alındığında söz konusu eksik belgelerin de dosyaya ibrazı ile gerekli incelemenin yapılması ve yükün alıcısının sorumluluğunun bulunup bulunmadığının tespiti gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ
Yukarıda (1)nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddine; (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davalıya iadesine, 12.11.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/102021600 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz