Borçlu olmadığının tespiti | Menfi tespit | İstirdat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2023/3171 E. 2024/1134 K. ·
Kısmen onandı, kısmen bozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Dava şartı
- dava şartı
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
tahsil harcı↗ haricen tahsil↗ ödeme emri tebliği↗ mükerrer tahsilat↗ ödeme emri↗ tahsilde tekerrür olmaması↗ icra hukuk mahkemesi↗ tahsilde tekerrür↗ i̇i̇k 265↗ mükerrerlik↗ vekâlet ücreti↗ şikayet↗ ikrar↗ cy/cy şerhi↗ üçüncü kişi↗ kefalet↗ kefil↗ istirdat↗ hukuki yarar↗ haciz↗ kredi sözleşmesi↗ harç↗ menfi tespit↗ yükleten (shipper)↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece 09.05.2019 tarih, 2015/456 E. ve 2019/265 K. sayılı kararı ile davacının borçlu olmadığının tespitini talep ettiği ... 2. İcra Dairesi'nin 2012/5594 sayılı dosyasının takip talebinde "2012/5593 numaralı dosyadaki alacağın tahsilinde tekerrür olmamak kaydıyla" şerhinin düşüldüğü, 2012/5593 sayılı dosyada takip dayanağı olan 11.10.2005 tarih ve 2005/43 numaralı kredi sözleşmesinde davacının kefaletinin bulunduğu, alacaklı vekilince dosyada alacağın tamamının tahsil olduğunun bildirildiği, ... 2. İcra Dairesinin 2012/5595 sayılı dosyasındaki takibe dayanak kredi sözleşmesinde davacının kefaletinin bulunmadığı, ... İcra Hukuk Mahkemesinin 2014/150 E. ve 2016/4 K. numaralı dosyasında, davacı ... adına kayıtlı taşınmaz üzerine ... 2. İcra Dairesinin 2012/5594 takip numaralı dosyasında konulan haczin kaldırılması taleplerinin reddedilmesi işlemine karşı şikayet yoluna başvurulduğu, bu dosyada davalı vekilinin "Dava dilekçesini kabul etmiyoruz müvekkil banka alacağını tahsil harcı hariç haricen tahsil etmiştir borçlu taraf dosya borcunu müvekkil bankaya elden gelerek bankaya ödemiştir. Bu nedenle biz zamanında satış talebinde bulunmadık satış avansı da yatırmadık bu nedenle haciz düşmüştür....” şeklindeki beyanının ikrar kapsamında değerlendirilemeyeceği, davacıdan aynı borç için mükerrer tahsilat yapılmadığı, davacı tarafından mükerrer tahsil edildiği iddia olunan ödemelerle ilgili herhangi bir makbuz ya da dekont sunulmadığı gerekçesiyle davanın ispatlanmadığından reddine karar verilmiş, davacı vekili temyiz edilmiştir.
B. Bozma Kararı
Dairemizin 18.01.2022 tarih, 2020/7428 E. ve 2022/361 K. sayılı kararıyla davacı vekilinin sair temyiz itirazları reddedilip davacının kefalette bulunduğu asıl borcun suküt ettiği, dava tarihi itibarı ile davacının davalıya kefaletten kaynaklanan borcu kalmadığı, davalı vekilinin ... İcra Hukuk Mahkemesinin 2014/150 sayılı dosyasında davacı tarafından ... 2. İcra Dairesinin 2012/5594 sayılı dosyasına yönelik açtığı şikayet davasında davaya karşı çıkarak davalı bankanın alacağını haricen tahsil ettiğini belirttiği gerekçesiyle davacının menfi tespit talebi bakımından davanın kabulüne karar verilmesi gereğine işaret edilerek bozulmuştur.
C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayıları belirtilen kararı ile bozma gerekçesi benimsenerek menfi tespit talebinin kabulüne, istirdat talebinin reddine karar verilmiştir.
IV. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; işbu dava tarihinden bir yıl önce dava konusu takip nedeniyle borç bulunmadığının taraflarınca ifade edildiğini, davacının davayı açmakta hukuki yararı bulunmadığını, dosyada borcun hangi borçlu tarafından ödendiğinin kanıtı bulunmadığını, bu nedenle menfi tespit davasının ispatlanamadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, mükerrer tahsilat iddiasına dayalı menfi tespit ve istirdat istemlerine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 598 ... maddesi.
3. Değerlendirme
Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına göre, davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2020/7428 E. 2022/361 K.
Ortak:tahsil harcı · haricen tahsil · mükerrer tahsilat · tahsilde tekerrür olmaması · tahsilde tekerrür · mükerrerlik · şikayet · ikrar
İncelediğiniz karardaİcra Dairesinin 2012/5594 takip numaralı dosyasında konulan haczin kaldırılması taleplerinin reddedilmesi işlemine karşı «şikayet» yoluna başvurulduğu, bu dosyada davalı vekilinin "Dava dilekçesini kabul etmiyoruz müvekkil banka alacağını «tahsil harcı» hariç «haricen tahsil» etmiştir borçlu taraf dosya borcunu müvekkil bankaya elden gelerek bankaya ödemiştir.
Bu nedenle biz zamanında satış talebinde bulunmadık satış avansı da yatırmadık bu nedenle «haciz» düşmüştür....” şeklindeki beyanının «ikrar» kapsamında değerlendirilemeyeceği, davacıdan aynı borç için «mükerrer tahsilat» yapılmadığı, davacı tarafından mükerrer tahsil edildiği iddia olunan ödemelerle ilgili herhangi bir makbuz ya da dekont sunulmadığı gerekçesiyle davanın ispatlanmadığından reddine karar verilmiş, davacı vekili temyiz edilmiştir.
İcra Dairesi'nin 2012/5594 sayılı dosyasının takip talebinde "2012/5593 numaralı dosyadaki alacağın «tahsilinde tekerrür olmamak» kaydıyla" «şerhinin» düşüldüğü, 2012/5593 sayılı dosyada takip dayanağı olan 11.10.2005 tarih ve 2005/43 numaralı «kredi sözleşmesinde» davacının «kefaletinin» bulunduğu, alacaklı vekilince dosyada alacağın tamamının tahsil olduğunun bildirildiği, ...
Benzer bu karardaİcra Dairesi'nin 2012/5594 takip numaralı dosyasında konulan haczin kaldırılması taleplerinin reddedilmesi işlemine karşı «şikayet» yoluna başvurulduğu, davalı vekilinin 10/11/2015 tarihli oturumda "Dava dilekçesini kabul etmiyoruz müvekkil banka alacağını «tahsil harcı» hariç «haricen tahsil» etmiştir borçlu taraf dosya borcunu müvekkil bankaya elden gelerek bankaya ödemiştir.
Bu nedenle biz zamanında satış talebinde bulunmadık satış avansı da yatırmadık bu nedenle «haciz» düşmüştür....” şeklindeki beyanının HMK’nın 188. maddesindeki "«ikrar»" kapsamında değerlendirilemeyeceği, davacıdan aynı borç için «mükerrer tahsilat» yapılmadığı, davacı tarafından mükerrer tahsil edildiği iddia olunan ödemelerle ilgili herhangi bir makbuz ya da dekont sunulmadığı gerekçesiyle davanın ispatlanmadığından reddine karar verilmiştir.
İcra Dairesi'nin 2012/5594 sayılı dosyasında borçlular Hasan Kührem, İsmail Kocakaya ve ...'ye karşı «ilamsız icra takibi» başlatıldığı, takip talebinde "2012/5593 numaralı dosyadaki alacağın «tahsilinde tekerrür olmamak» kaydıyla" «şerhinin» düşüldüğü, 2012/5593 sayılı dosyada takip dayanağı olan 11/10/2005 tarih ve 2005/43 numaralı «kredi sözleşmesinde» davacının «kefaletinin» bulunduğu, alacaklı vekilince dosyada alacağın tamamının tahsil olduğunun bildirildiği, Nazilli 2.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:menfi tespit davası · ilamsız icra takibi · tespit davası
Benzer bu karardaİcra Dairesi’nin 2012/5594 sayılı dosyasına yönelik açtığı «şikayet» davasında davaya karşı çıkarak davalı bankanın alacağını «haricen tahsil» ettiğini belirttiği hususu da gözetilerek davacının «menfi tespit» talebi bakımından davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken kararda «istirdatı» kabil bir tutarın ispatlanamadığı belirtilerek «menfi tespit davası» açısından gerekçesiz şekilde davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, hükmün bozulması gerekmiştir.
İcra Dairesi'nin 2012/5594 sayılı dosyasında borçlular Hasan Kührem, İsmail Kocakaya ve ...'ye karşı «ilamsız icra takibi» başlatıldığı, takip talebinde "2012/5593 numaralı dosyadaki alacağın «tahsilinde tekerrür olmamak» kaydıyla" «şerhinin» düşüldüğü, 2012/5593 sayılı dosyada takip dayanağı olan 11/10/2005 tarih ve 2005/43 numaralı «kredi sözleşmesinde» davacının «kefaletinin» bulunduğu, alacaklı vekilince dosyada alacağın tamamının tahsil olduğunun bildirildiği, Nazilli 2.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2023/3171 E. , 2024/1134 K.
"İçtihat Metni"
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI 2022/237 Esas, 2022/346 Karar
DAVA TARİHİ
HÜKÜM
Kabul-ret
Taraflar arasındaki menfi tespit ve istirdat davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece istirdat davasının reddine, menfi tespit davasının kabulüne verilmiştir.
Mahkeme kararı, davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının dava dışı üçüncü kişinin davalı bankadan kullandığı krediye kefil olduğunu, kefaletine dayalı olarak kendisine ödeme emri tebliğ edildiğinde bu borcu ödediğini, asıl borçlu aleyhine aynı alacak için üç ayrı icra takibi yapıldığını ve bu takiplerle mükerrer tahsilat yapıldığını öğrendiğini, mükerrer tahsilatlar nedeniyle aynı borç için birden fazla vekâlet ücreti ve harç ödendiğini, asıl borçlu ile davalı banka arasında ... bir kredi ilişkisi bulunduğunu ileri sürerek ...
2. İcra Dairesinin 2012/5594 sayılı dosyasında davacıdan yapılan tahsilatın faiziyle birlikte davacıya ödenmesine, kredi ilişkisi nedeniyle davacının davalıya borcunun olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.
III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Mahkemece Verilen Önceki Karar
Mahkemece 09.05.2019 tarih, 2015/456 E. ve 2019/265 K. sayılı kararı ile davacının borçlu olmadığının tespitini talep ettiği ...
2. İcra Dairesi'nin 2012/5594 sayılı dosyasının takip talebinde "2012/5593 numaralı dosyadaki alacağın tahsilinde tekerrür olmamak kaydıyla" şerhinin düşüldüğü, 2012/5593 sayılı dosyada takip dayanağı olan 11.10.2005 tarih ve 2005/43 numaralı kredi sözleşmesinde davacının kefaletinin bulunduğu, alacaklı vekilince dosyada alacağın tamamının tahsil olduğunun bildirildiği, ...
2. İcra Dairesinin 2012/5595 sayılı dosyasındaki takibe dayanak kredi sözleşmesinde davacının kefaletinin bulunmadığı, ... İcra Hukuk Mahkemesinin 2014/150 E. ve 2016/4 K. numaralı dosyasında, davacı ... adına kayıtlı taşınmaz üzerine ...
2. İcra Dairesinin 2012/5594 takip numaralı dosyasında konulan haczin kaldırılması taleplerinin reddedilmesi işlemine karşı şikayet yoluna başvurulduğu, bu dosyada davalı vekilinin "Dava dilekçesini kabul etmiyoruz müvekkil banka alacağını tahsil harcı hariç haricen tahsil etmiştir borçlu taraf dosya borcunu müvekkil bankaya elden gelerek bankaya ödemiştir. Bu nedenle biz zamanında satış talebinde bulunmadık satış avansı da yatırmadık bu nedenle haciz düşmüştür....” şeklindeki beyanının ikrar kapsamında değerlendirilemeyeceği, davacıdan aynı borç için mükerrer tahsilat yapılmadığı, davacı tarafından mükerrer tahsil edildiği iddia olunan ödemelerle ilgili herhangi bir makbuz ya da dekont sunulmadığı gerekçesiyle davanın ispatlanmadığından reddine karar verilmiş, davacı vekili temyiz edilmiştir.
B. Bozma Kararı
Dairemizin 18.01.2022 tarih, 2020/7428 E. ve 2022/361 K. sayılı kararıyla davacı vekilinin sair temyiz itirazları reddedilip davacının kefalette bulunduğu asıl borcun suküt ettiği, dava tarihi itibarı ile davacının davalıya kefaletten kaynaklanan borcu kalmadığı, davalı vekilinin ... İcra Hukuk Mahkemesinin 2014/150 sayılı dosyasında davacı tarafından ...
2. İcra Dairesinin 2012/5594 sayılı dosyasına yönelik açtığı şikayet davasında davaya karşı çıkarak davalı bankanın alacağını haricen tahsil ettiğini belirttiği gerekçesiyle davacının menfi tespit talebi bakımından davanın kabulüne karar verilmesi gereğine işaret edilerek bozulmuştur.
C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayıları belirtilen kararı ile bozma gerekçesi benimsenerek menfi tespit talebinin kabulüne, istirdat talebinin reddine karar verilmiştir.
IV. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; işbu dava tarihinden bir yıl önce dava konusu takip nedeniyle borç bulunmadığının taraflarınca ifade edildiğini, davacının davayı açmakta hukuki yararı bulunmadığını, dosyada borcun hangi borçlu tarafından ödendiğinin kanıtı bulunmadığını, bu nedenle menfi tespit davasının ispatlanamadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, mükerrer tahsilat iddiasına dayalı menfi tespit ve istirdat istemlerine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 598 ... maddesi.
3. Değerlendirme
Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına göre, davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
V. KARAR
Açıklanan sebeple;
Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
15.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1018344300 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz