Haksız rekabet | Tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2022/4031 E. 2024/432 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
iş ürününden yetkisiz yararlanma↗ katma değer vergisi (kdv)↗ tekel hakkı↗ iç yönerge↗ rayiç bedel↗ tescilsiz tasarım↗ ba formu↗ şikayet↗ marka hakkına tecavüz↗ uyuşmazlık konusu↗ kâr kaybı↗ maddi ve manevi tazminat↗ esastan ret↗ taşıyan↗ yetkisizlik kararı↗ eksik inceleme↗ haksız rekabet↗ fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesi↗ dahili dava↗ iltibas↗ istinaf yoluna başvurulabilirlik↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2017/403 E., 2019/206 K.
Taraflar arasındaki markaya tecavüzün önlenmesi, işlemenin yasaklanması, maddi ve manevi tazminatın tahsili ile haksız rekabetin önlenmesi manevi tazminatın tahsili davalarından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve karşı davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacılar- karşı davalılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak davacılar-karşı davalılar tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne, dava konusu meblağ 160.660,00 TL'nin altında bulunduğundan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin ikinci fıkrası gereğince duruşma isteğinin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1.Davacılar vekili dava dilekçesinde; Dünya’da mancala oyunları olarak tanınan, Türkiye ve Türk Dünyasında çeşitli adlarla bilinen benzer oyunlar olan 20. yüzyıla kadar ülkede oynanan, ancak günümüzde unutulmuş oyunun çok eski ve önemli bir zeka oyunu olduğunu, oyunun mangala olarak yaygınlaşması ve unutulmaması için müvekkillerinin 9 yıla yakın bir zamandır çalıştıklarını, büyük yatırım yapıp emek harcadıklarını, oyun kurallarını geliştirdiklerini, üretimini gerçekleştirdiklerini, oyunu öğretmek için çabaladıklarını, hazırladıkları oyun tahtasıyla, tasarımıyla, görsel dökümanlarıyla, şekliyle, kurallarıyla bugüne kadar mangala Türk Zeka ve Strateji oyunu adı altında bir oyun bulunmadığını, kurallarının Kültür ve Turizm Bakanlığınca müvekkili ... adına tescil edildiğini, oyunun ülke çapında bilinir hale gelmesiyle maddi kazanç sağlanabilir hale ulaştığını, 2014/41509 sayılı Mangala ibareli markanın müvekkili ... adına 41. sınıfta tescil edildiğini, davalı ...’in davalı şirket aracılığıyla kitap kisvesi altında kuralları dahi müvekkili ...’a ait oyunu sattığını, bu haliyle müvekkilinin marka hakkını ihlal ettiğini, kitapta müvekkili ... adına tescilli oyun kurallarını içeren açıklamalarının izinsiz, haksız, kötü niyetle kullanıldığını, öte yandan davalıların kitabın yanında oyunu %1 Katma Değer Vergisi (KDV) oranı ile sattığını, %18 KDV oranı ile satan müvekkili ... ile haksız rekabet ettiğini ileri sürerek marka hakkına tecavüz teşkil eden fiillerin durdurulmasını, mangala isminin kullanımının ve oyun kurallarının işlenmesinin yasaklanmasını, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun (5846 sayılı Kanun) 68 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca tespit edilecek rayiç bedelin ve üç kat tazminat bedeli olarak şimdilik 10.000,00 TL’nin ticari faiziyle, 50.000,00 TL manevi tazminatın faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
2.Davacılar vekili karşı dava dilekçesinde; karşı davalıların müvekkillerinin ürünlerinin satışının yapıldığı bazı kitabevi ve mağazalara mailler atılıp sözlü tacizlerde bulunduklarını, bu eylemlerin haksız rekabet niteliği taşıdığını ileri sürerek bu fiillerin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (6102 sayılı Kanun) 54 vd. maddeleri uyarınca haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitini, 50.000,00 TL manevi tazminatın tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalılar vekili cevap dilekçesinde; davacıların sessiz kalma yoluyla hak kaybına uğradıklarını, uyuşmazlık konusu mangala oyununun davacıların bir ticari emtiası değil bir dünya mirası olduğunu, kimsenin tekeline verilemeyeceğini, 2014/41509 sayılı markanın 41. sınıfta değil 35. sınıfta tescilli olduğunu, 2014/28090 sayılı Mangala ibareli markanın 16. sınıf emtia için müvekkili şirket adına tescil edildiğini, bu marka kapsamında kitabın satışa sunulduğunu, kitap ve ekindeki oyunun davaya ait oyun konsolunun tasarım ve görselleri ile benzerlik göstermediğini, müvekkili ... tarafından kaleme alınan, ... yıllar çalışmanın mahsulü olan kitabın 5846 sayılı Kanun kapsamında ... niteliği taşıdığını, oyunun yüzlerce alternatifinin bulunduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
2.Davalılar vekili karşı davaya cevap dilekçesinde; karşı davaya ilişkin beyanların haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu savunarak karşı davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu “Mangala" oyununun binlerce yıldır oynandığı, Türkçe ilk bilimsel çalışmanın Prof. Dr. ... And tarafından yapıldığı, oyun ile ilgili tarihsel sürecin yüzyıllardır var olduğu, tarafların oyun kurallarını belirleme noktasındaki sahiplenişlerinin ise bilimsel ve tarihi altyapıdan uzak görüldüğü, “Mangala” oyununun, dünya kültür mirasının süreklilik gösteren önemli örneklerinden biri olarak değerlendirilmesi gerektiği, oyunun dünyanın farklı coğrafyalarında değişik isimlerle oynandığı, kural ve taş sayısı açısından değişiklik gösterdiği, davacının oyuna kendisinin eklediği 4 kuralın oyunu ... hale getirdiğini ve hususiyetini ispatlayamadığı, somut olmayan geleneksel kültürel miras ürünleri arasında yer ... oyunun farklı yörelerde pek çok farklı kural ve şekillerde oynandığı, davacıların ... eseri niteliği kazandıracak seviyede bulunmadığı, haksız rekabet şartlarının oluşmadığı, dava konusu kitabın yanında hediye olarak verilen oyunun ambalaj, ambalajın rengi, üzerindeki resim ve süslemeler, yazı şekli açısından incelendiğinde, davacı/karşı davalı tarafından satılan ürün ile davalı/karşı davacı yanın satışa sunduğu ürün arasında karıştırılma ihtimalinin bulunmadığı, davalı/ karşı davacının iddialarını somutlaştıran herhangi bir belge veya delile rastlanmadığı, davalı- karşı davacı şirketin 2014/28090 sayılı MANGALA markasını 16. sınıfta tescil ettirdiği, davacı- karşı davalı ... adına 2012/69665 sayılı 41. sınıfta 'MANGALA" markasının da tescilinin sağlandığı, davalı- karşı davacı şirketin kitap satışı adı altında oyunu sattığı ve dolayısıyla kendi tescil sınıfında yer almayan faaliyetleri gerçekleştirdiği, bu faaliyetler sonucunda haksız kazanç elde ederek, davacı/karşı davalıların marka haklarını ihlal ettiğinin ileri sürüldüğü, bilirkişilerin 28. sınıfta oyunlar ve oyuncaklar kategorisinde “Mangala” ibareli herhangi bir marka tesciline rastlanılmadığını, oyun/oyuncak olarak korunmaya değer bir marka hakkından söz edilemeyeceğini, davalı şirketin tescilli hakkını kullandığını bildirdikleri, bir başka davada davaya konu ürünün ... niteliğinde bulunmadığının tespit edildiği, marka hükümsüzlüğü ve tecavüz iddialarının yönünden yapılan inceleme ise huzurdaki dava konusu ve taleplerin tarafları farklı olduğundan sonuca etkisinin bulunmadığı, mangalanın 4000 yıllık geçmişi ve farklı coğrafyalarda oynanması sebebiyle somut olmayan kültür mirası sayıldığı, anonim ... olan oyunun işlenme yoluyla ... bir ... sayılması için yeterli kanıtlarla desteklenmediği, piyasaya sunulan oyunların iltibas oluşturacak derecede benzemediği, haksız rekabet oluşmadığı, davacıların çalışmalarının sonucunda piyasaya sundukları oyunun ... niteliği taşımadığı, marka hakkına tecavüzün bulunmadığı, karşı dava açısından haksız rekabetin şartlarının oluşmadığı gerekçesiyle asıl ve karşı davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar- karşı davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacılar-karşı davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; sundukları belgeselin izlenmediğini, referans alınan kitabın dava tarihinden sonra davalı şirket tarafından basıldığını, o kitapta da oyun kuralları kısmında müvekkilinin sitesinin gösterildiğini, kelimenin Türk kökeninin bulunmadığını, bilirkişilerin başka dosyalarda farklı görüşe vardıklarını, çelişkiye düştüklerini, müvekkilinin şikayetleri ile haksız rekabet suçu yönünden ceza davalarının açıldığını, müvekkillerinin oyun kurallarını yazıp belli bir disipline oturtmadan, kutu oyunu olarak tasarlamadan önce oyunun bilinmediğini, davalı şirketin oyunun kurallar bütününü hangi kaynaktan aldığını gösteremediğini, davacıların oyunu standart bir forma kavuşturup ticari ürün haline dönüştürdüğünü, haksız rekabet hükümleri kapsamında iş ürünü olarak korunabileceğini, oyunun müvekkillerinden önce Dünyada üretilmediğini, davalıların ise taklit yoluyla imal ettiklerini, davalının kitabında ... belirtmedikleri Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu’nun kuralları ve hikayesinin yazanın belli olduğunu, oyunun bugüne kadar gelmediğini, müvekkilinin yazdığı oyun kurallarını 1.000.000 kişiye öğrettiğini, oyunun ... vasfı taşıdığını, müvekkilinin bu oyuna uluslararası spor branşlarına girecek nitelik kazandırdığını, ilk defa binlerce kişinin aynı anda müvekkilin yazdığı onlarca maddelik yönerge ve kurallara uyarak turnuvalar, festivaller ve müsabakalarda yarışmaya başladığını, liglerin oluşturulduğunu, kulüplerin kurulmaya başlandığını, derneklerin, federasyonların faaliyet alanları içinde tüzüklerinde Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu’na yer verdiklerini, başka dosyalarda müvekkilleri lehine bilirkişi raporlarının sunulduğunu, kararlar verildiğini, ceza davaları açıldığını, tescilli markalardan hiç bahsedilmediğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının geleneksel kültürel mirasımızda bulunan bir oyunun ülkemizde yeniden tanınmasına önemli katkılar verdiği, bu katkıların dava konusu mangala oyununa hususiyet taşıyacak derecede ve dolayısıyla ... niteliği kazandıracak seviyede olmadığı, ortaya koyduğu ürünün işleme ... olarak da kabul edilemeyeceği, her iki tarafın ürünleri arasında sunuş biçimi şekil ve format farklılıkları bulunduğu, iltibas tehlikesinin oluşmadığı, anonim olduğu raporla tespit edilen oyunun tüketicilerin beğenisine herkesçe sunulabileceği, bu alanda rekabetin açık olduğu, oyunla ilgili marka tescilinin doğrudan bir tekel hakkı vermeyeceği, davalı ürününün belirgin olan farklılığı karşısında somut olay bakımından haksız rekabetten söz edilemeyeceği, davalının da 2014/28090 sayılı mangala ibareli 16. sınıfta tescilli markasının bulunduğu gerekçesiyle davacılar- karşı davalılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar- karşı davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacılar-karşı davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; davanın ana konusunun davalı şirketin Eylül 2015 tarihinde yayınladığı 22 sahifelik kitabın 18 sahifesinde yer ... bilgilerin müvekkili ...’ın 03.06.2009 tarihinde tescil ettirdiği ve daha önce hiçbir yerde yayınlanmamış bilgileri içermesi olduğunu, davalı/karşı davacının mevcut oyun kurallarının hangi kaynakta yazdığını ispatlayamadığını, itiraz ettikleri bilirkişi raporunun gerekçeli karara dayanak yapıldığını, sundukları belgeselin izlenmediğini, referans alınan kitabın dava tarihinden sonra 2016 yılında davalı şirket tarafından basıldığını, o kitapta da oyun kuralları kısmında müvekkilinin sitesinin gösterildiğini, kelimenin Türk kökeninin bulunmadığını, bilirkişilerin başka dosyalarda farklı görüşe vardıklarını, çelişkiye düştüklerini, müvekkilinin şikayetleri ile haksız rekabet suçu yönünden ceza davalarının açıldığını, müvekkillerinin oyun kurallarını yazıp belli bir disipline oturtmadan, kutu oyunu olarak tasarlamadan önce oyunun bilinmediğini ve oynanmadığını, davalı şirketin oyunun kurallar bütününü hangi kaynaktan aldığını gösteremediğini, davacıların oyunu standart bir forma kavuşturup ticari ürün haline dönüştürdüğünü, herkes ve her düzey için pratik bir şekle kavuşturduğunu, haksız rekabet hükümleri kapsamında iş ürünü olarak korunabileceğini, oyunun müvekkillerinden önce Dünyada üretilmediğini, davalıların ise taklit yoluyla imal ettiklerini, davalının kitabında ... belirtmedikleri Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu’nun kuralları ve hikayesinin yazanın belli olduğunu, oyunun bugüne kadar gelmediğini, somut olmayan kültürel miras niteliği taşımadığını, müvekkilinin yazdığı oyun kurallarını 1.000.000 kişiye öğrettiğini, müvekkilinin kuralları ile kültürel miras olarak anılmaya başlandığını, müvekkilin tescili gerçekleştirmeden önce yararlandığı yüzlerce hikayelerin, anı ve tarih kitaplarının ... olduğunu, bu kitapların hiç birisinde bulunmayan oyun kuralları bütünü ve oyunu marka yapan, ayrıştırıcı kılan Türkçe kelime olmayan “Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu” adının ... sayılmamasını anlaşılamadığını, daha önce böyle bir ürünün ticari bir meta olarak sunulmadığını, müvekkilinin bu oyuna uluslararası spor branşlarına girecek nitelik kazandırdığını, ilk defa binlerce kişinin aynı anda müvekkilin yazdığı onlarca maddelik yönerge ve kurallara uyarak turnuvalar, festivaller ve müsabakalarda yarışmaya başladığını, liglerin oluşturulduğunu, kulüplerin kurulmaya başlandığını, derneklerin, federasyonların faaliyet alanları içinde tüzüklerinde Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu’na yer verdiklerini, başka dosyalarda müvekkilleri lehine bilirkişi raporlarının sunulduğunu, kararlar verildiğini, ceza davaları açıldığını, tescilli tasarım ve markalardan hiç bahsedilmediğini, oyunun spor dalı ve eğitim aracı olarak kullanılmasının, ambalaj türevleri anlamında kullanılan 16. sınıfın değil 41. sınıfın içeriğine dahil edilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Asıl dava, markaya tecavüzün önlenmesi, işlemenin yasaklanması, maddi ve manevi tazminatın tahsili, karşı dava haksız rekabetin önlenmesi manevi tazminatın tahsili istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri.
2. 5846 sayılı Kanun'un 1 ve 6 ncı maddesi.
3. 6102 sayılı Kanun'un 55 ... maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi.
3. Değerlendirme
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacılar- karşı davalılar vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. Asıl davada davacılar vekili, markaya dayalı taleplerinin yanında “Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu” kurallarının ilim ve edebiyat eseri olarak tescil edildiğini, ayrıca davalıların haksız rekabet ettiğini ileri sürerek davalıların mangala isminin kullanımının ve oyun kurallarının işlenmesinin yasaklanmasını, 5846 sayılı Kanun'un 68 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca tespit edilecek rayiç bedelin ve üç kat tazminat bedeli olarak şimdilik 10.000,00 TL’nin ve 50.000,00 TL manevi tazminatın tahsilini istemiştir. Aynı davacıların Ankara 4. Fikri ve Sınai Haklar Mahkemesinin 2017/66 E. sayılı dosyasında işbu davada dava dışı olan kişilere karşı açtığı davada Mahkemece davacı tarafın ülkemizde, çeşitli ülkelerde ve bölgelerde değişik formalarda (tahta veya ... zeminde ve değişen sayıda taşlarla) oynanan oyunu standart bir forma kavuşturup “Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu” olarak ticari bir ürün haline dönüştürdüğü, her ne kadar 5846 sayılı Kanun kapsamında “...” olarak koruma bulmasa da bu haliyle davacının iş ürünü olarak 6102 sayılı Kanun'un “Haksız Rekabet” hükümleri kapsamında iş ürünü olarak korunabileceğinin değerlendirildiği, ancak dosya kapsamında bu iş ürününün her ne şekilde davalı tarafından kullanıldığına ilişkin, oyun kurallarının kısaca gösterildiği web sitesi örneği dışında herhangi bir bilgi veya belgeye rastlanılmadığı, iş ürünü üzerindeki 6102 sayılı Kanun kapsamındaki hakkının ihlal edildiği kanaatinin oluşmadığı kabul edilmiştir. Asıl dava davacılarının istinaf itirazları Bölge Adliye Mahkemesince, temyiz itirazları da Yargıtay'ca reddedilmiştir. Bu bakımdan dava konusu ürünün ... niteliği taşımadığı ... hale gelmiştir. Ne var ki Ankara 4. Fikri ve Sınai Haklar Mahkemesinin 2017/66 E. sayılı dosyasından verilen karara o davanın davalı- karşı davacıları da istinaf itirazları ile sürmüş, Ankara Bölge Adliye Mahkemesinin 2019/1044 E., 2021/254 K. sayılı ilamı ile karşı davacıların karşı davaya yönelik istinaf itirazları kabul edilip karşı davalı ... adına tescilli markanın hükümsüzlüğüne karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesinin aynı kararının gerekçe bölümünde dava konusu oyunun 5846 sayılı Kanun anlamında hususiyet/ özgünlük arz etmediğinden “...” vasfını taşımadığı, bununla birlikte davacı/karşı davalı tarafın ülkemizde, çeşitli ülkelerde ve bölgelerde değişik formlarda oynanan oyunu standart bir forma kavuşturarak “Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu” olarak ticari bir ürün haline dönüştürdüğü, davacının iş ürününün haksız rekabet hükümleri kapsamında korunabileceği, ancak dosya kapsamında bu iş ürününün ne şekilde davalı tarafından kullanıldığının ispat edilemediği, dolayısıyla haksız rekabet koşullarının oluşmadığı hususlarının anlaşıldığı gerekçesine yer verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı anılan davanın davacıları-karşı davalısı tarafından temyiz edilmiş, Dairemizin 21.03.2023 tarih, 2021/4258 E., 2023/1720 K. sayılı ilamı ile temyiz itirazları reddedilmiştir.
Davacılar, davalı ... ... ... tarafından yazılan ve davalı şirket tarafından basılan kitap ile ekinde verilen oyunun büyük oranda kendi oyunlarından alındığını ileri sürmüş, çeşitli broşürler, video kayıtları, CD'ler gibi dökümanlar sunmuştur. Bu bakımdan her ne kadar dava konusu oyunun ... niteliği taşımadığı anlaşılıyorsa da 6102 sayılı Kanun'un 55 ... maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca davalılara ait kitap ve davacıların oyun kurallarının karşılaştırılması, bu hususta konusunda uzman bir bilirkişi heyetinden rapor alınması, davalılarca davacıların iş ürününden yetkisiz yararlanıp yararlanmadıklarının belirlenmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken asıl davada eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2021/4258 E. 2023/1720 K.
Ortak:ba formu · marka hakkına tecavüz · haksız rekabet · dahili dava
İncelediğiniz kararda… n sitesinin gösterildiğini, kelimenin Türk kökeninin bulunmadığını, bilirkişilerin başka dosyalarda farklı görüşe vardıklarını, çelişkiye düştüklerini, müvekkilinin «şikayetleri» ile «haksız rekabet» suçu yönünden ceza davalarının açıldığını, müvekkillerinin oyun kurallarını yazıp belli bir disipline oturtmadan, kutu oyunu olarak tasarlamadan önce oyunun bilinmediğini ve oynanmadığını, davalı şirketin oyunun kurallar bütününü hangi kaynaktan aldığını gösteremediğini, davacıların oyunu standart bir «forma» kavuşturup ticari ürün haline dönüştürdüğünü, herkes ve her düzey için pratik bir şekle kavuşturduğunu, haksız rekabet hükümleri kapsamında iş ürünü olarak korunabileceğini, oyunun müvekkillerinden önce Dünyada üretilmediğini, davalıların ise taklit yoluyla imal ettiklerini, davalının kitabında ... belirtmedikleri Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu’nun kuralları ve hikayesinin yazanın belli olduğunu, oyunun bugüne kadar gelmediğini, somut olmayan kültürel miras niteliği taşımadığını, müvekkilinin yazdığı oyun kurallarını 1.000.000 kişiye öğrettiğini, müvekkilinin kuralları ile kültürel miras olarak anılmaya başlandığını, müvekkilin tescili gerçekleştirmeden önce yararlandığı yüzlerce hikayelerin, anı ve tarih kitaplarının ... olduğunu, bu kitapların hiç birisinde bulunmayan oyun kuralları bütünü ve oyunu marka yapan, ayrıştırıcı kılan Türkçe kelime olmayan “Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu” adının ... sayılmamasını anlaşılamadığını, daha önce böyle bir ürünün ticari bir meta olarak sunulmadığını, müvekkilinin bu oyuna uluslararası spor branşlarına girecek nitelik kazandırdığını, ilk defa binlerce kişinin aynı anda müvekkilin yazdığı onlarca maddelik «yönerge» ve kurallara uyarak turnuvalar, festivaller ve müsabakalarda yarışmaya başladığını, liglerin oluşturulduğunu, kulüplerin kurulmaya başlandığını, derneklerin, federasyonların faaliyet alanları içinde tüzüklerinde Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu’na yer verdiklerini, başka dosyalarda müvekkilleri lehine bilirkişi raporlarının sunulduğunu, kararlar verildiğini, ceza davaları açıldığını, «tescilli tasarım» ve markalardan hiç bahsedilmediğini, oyunun spor dalı ve eğitim aracı olarak kullanılmasının, ambalaj türevleri anlamında kullanılan 16. sınıfın değil 41. sınıfın içeriğine «dahil» edilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.
… ötü niyetle kullanıldığını, öte yandan davalıların kitabın yanında oyunu %1 Katma Değer Vergisi (KDV) oranı ile sattığını, %18 KDV oranı ile satan müvekkili ... ile «haksız rekabet» ettiğini ileri sürerek «marka hakkına tecavüz» teşkil eden fiillerin durdurulmasını, mangala isminin kullanımının ve oyun kurallarının işlenmesinin yasaklanmasını, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun (5846 sayılı Kanun) 68 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca tespit edilecek «rayiç bedelin» ve üç kat tazminat bedeli olarak şimdilik 10.000,00 TL’nin ticari faiziyle, 50.000,00 TL manevi tazminatın faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsile …
… as ürünleri arasında yer ... oyunun farklı yörelerde pek çok farklı kural ve şekillerde oynandığı, davacıların ... eseri niteliği kazandıracak seviyede bulunmadığı, «haksız rekabet» şartlarının oluşmadığı, dava konusu kitabın yanında hediye olarak verilen oyunun ambalaj, ambalajın rengi, üzerindeki resim ve süslemeler, yazı şekli açısından incelendiğinde, davacı/karşı davalı tarafından satılan ürün ile davalı/karşı davacı yanın satışa sunduğu ürün arasında karıştırılma ihtimalinin bulunmadığı, davalı/ karşı davacının iddialarını somutlaştıran herhangi bir belge veya delile rastlanmadığı, davalı- karşı davacı şirketin 2014/28090 sayılı MANGALA markasını 16. sınıfta tescil ettirdiği, davacı- karşı davalı ... adına 2012/69665 sayılı 41. sınıfta 'MANGALA" markasının da tescilinin sağlandığı, davalı- karşı davacı şirketin kitap satışı adı altında oyunu sattığı ve dolayısıyla kendi tescil sınıfında yer almayan faaliyetleri gerçekleştirdiği, bu faaliyetler sonucunda haksız kazanç elde ederek, davacı/karşı davalıların marka haklarını ihlal ettiğinin ileri sürüldüğü, bilirkişilerin 28. sınıfta oyunlar ve oyuncaklar kategorisinde “Mangala” ibareli herhangi bir marka tesciline rastlanılmadığını, oyun/oyuncak olarak korunmaya değer bir marka hakkından söz edilemeyeceğini, davalı şirketin tescilli hakkını kullandığını bildirdikleri, bir başka davada davaya konu ürünün ... niteliğinde bulunmadığının tespit edildiği, marka hükümsüzlüğü ve tecavüz iddialarının yönünden yapılan inceleme ise huzurdaki dava konusu ve taleplerin tarafları farklı olduğundan sonuca etkisinin bulunmadığı, mangalanın 4000 yıllık geçmişi ve farklı coğrafyalarda oynanması sebebiyle somut olmayan kültür mirası sayıldığı, anonim ... olan oyunun işlenme yoluyla ... bir ... sayılması için yeterli kanıtlarla desteklenmediği, piyasaya sunulan oyunların «iltibas» oluşturacak derecede benzemediği, haksız rekabet oluşmadığı, davacıların çalışmalarının sonucunda piyasaya sundukları oyunun ... niteliği taşımadığı, «marka hakkına tecavüzün» bulunmadığı, karşı dava açısından haksız rekabetin şartlarının oluşmadığı gerekçesiyle asıl ve karşı davanın reddine karar verilmiştir.
Benzer bu kararda… 000 öğrenciye mangala oyununun öğretilmesinin sağlandığını, davalıların, müvekkilleri adına tescilli Mangala oyununun gerek adını ve gerekse kurallarını kullanarak, «marka hakkına tecavüz» ettiklerini, hak ve yetkileri bulunmayan davalıların sertifika verdiklerini, müvekkili Aysel tarafından 2016 yılı Ağustos ayında davalılara «ihtarname» gönderilerek tescilli markanın federasyon adından çıkarılmasını ve eğitim öğretim faaliyetlerinin durdurulmasının talep edildiğini, davalıların eylemlerinin müvekkili Aysel'e ait marka hakkını ihlal ettiğini, ayrıca müvekkili Serdar'ın Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu anlamında eser sahibi olduğunu ve müvekkili eserinden davalıların haksız biçimde faydalanmalarının Türk Ticaret Kanunu hükümleri çerçevesinde «haksız rekabet» oluşturduğunu ileri sürerek, marka hakkına tecavüz teşkil eden fiillerin durdurulmasına, Mangala ibaresinin, davalı Federasyonun adından çıkarılmasına karar verilm …
Taraflar arasındaki, markaya ve esere tecavüzün ve «haksız rekabetin» tespiti, durdurulması ve önlenmesi (asıl dava) ve marka hükümsüzlüğü (karşı dava) davalarından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl davanın kısmen kabulüne, karşı davanın reddine karar verilmiştir.
… lük arz etmediğinden “eser” olarak nitelendirmenin mümkün olmadığı, bununla birlikte, davacı/karşı davalı tarafın ülkemizde, çeşitli ülkelerde ve bölgelerde değişik «formlarda» (tahta veya toprak zeminde ve değişen sayıda taşlarla) oynanan oyunu standart bir forma kavuşturarak “Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu” olarak ticari bir ürün h …
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:aktif husumet ehliyeti · mükerrerlik · aktif husumet · husumet ehliyeti · taraf ehliyeti · kötü niyet · ihtarname · ayırt edicilik
Benzer bu karardaKARŞI DAVA VE CEVAP Davalı karşı davacılar vekili karşı dava dilekçesinde; davalı ... adına tescilli "Mangala" ibareli markanın «ayırt ediciliğinin» bulunmadığını, tanımlayıcı ve ticaret alanında herkes tarafından kullanılan bir ibare olduğunu, marka tescilinin «kötü niyete» dayandığını, mutlak ve nispi tescil engellerinin bulunduğunu ileri sürerek, 2012/69665 sayılı markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiş, cevap dilekçesinde; davacıların «aktif husumet ehliyetlerinin» olmadığını, "Mangala" oyununun Türk ve Dünya kültürünün binlerce yıllık bir mirası olduğunu, davacıların bu oyunu haksız bir şekilde sahiplenmeye çalıştıklarını, w …
… 000 öğrenciye mangala oyununun öğretilmesinin sağlandığını, davalıların, müvekkilleri adına tescilli Mangala oyununun gerek adını ve gerekse kurallarını kullanarak, «marka hakkına tecavüz» ettiklerini, hak ve yetkileri bulunmayan davalıların sertifika verdiklerini, müvekkili Aysel tarafından 2016 yılı Ağustos ayında davalılara «ihtarname» gönderilerek tescilli markanın federasyon adından çıkarılmasını ve eğitim öğretim faaliyetlerinin durdurulmasının talep edildiğini, davalıların eylemlerinin müvekkili Aysel'e ait marka hakkını ihlal ettiğini, ayrıca müvekkili Serdar'ın Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu anlamında eser sahibi olduğunu ve müvekkili eserinden davalıların haksız biçimde faydalanmalarının Türk Ticaret Kanunu hükümleri çerçevesinde «haksız rekabet» oluşturduğunu ileri sürerek, marka hakkına tecavüz teşkil eden fiillerin durdurulmasına, Mangala ibaresinin, davalı Federasyonun adından çıkarılmasına karar verilm …
… ilir ve ayırt edici olduğu, bu işaretin bir işletmenin mal ve hizmetlerini diğer işletmelerin mal ve hizmetlerinden ayırt etmeye yarayan bir işaret olduğundan soyut «ayırt edicilik» niteliğinin bulunduğu, 41 inci sınıfta yer alan hizmetler yönünden söz konusu işaretin somut ayırt ediciliğe sahip olduğu, nitekim marka korumasının kapsamının, sı …
… tibariyle yürürlükte bulunan 6769 sayılı Kanun'un mutlak tescil engellerini düzenleyen 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (ğ) bendinde, "Paris Sözleşmesinin 2 nci «mükerrer» 6 ncı maddesi kapsamı dışında kalan ancak kamuyu ilgilendiren, tarihi ve kültürel değerler bakımından halka mal olmuş diğer işaretler ile yetkili mercilerce tescil …
-
Markaya ve Endüstriyel Tasarıma Tecavüzün Tespiti ve Tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/2094 E. 2023/7530 K.
Ortak:tekel hakkı · rayiç bedel · uyuşmazlık konusu · eksik inceleme · haksız rekabet · iltibas
İncelediğiniz kararda… acının geleneksel kültürel mirasımızda bulunan bir oyunun ülkemizde yeniden tanınmasına önemli katkılar verdiği, bu katkıların dava konusu mangala oyununa hususiyet «taşıyacak» derecede ve dolayısıyla ... niteliği kazandıracak seviyede olmadığı, ortaya koyduğu ürünün işleme ... olarak da kabul edilemeyeceği, her iki tarafın ürünleri arasında sunuş biçimi şekil ve format farklılıkları bulunduğu, «iltibas» tehlikesinin oluşmadığı, anonim olduğu raporla tespit edilen oyunun tüketicilerin beğenisine herkesçe sunulabileceği, bu alanda rekabetin açık olduğu, oyunla ilgili marka tescilinin doğrudan bir «tekel hakkı» vermeyeceği, davalı ürününün belirgin olan farklılığı karşısında somut olay bakımından «haksız rekabetten» söz edilemeyeceği, davalının da 2014/28090 sayılı mangala ibareli 16. sınıfta tescilli markasının bulunduğu gerekçesiyle davacılar- karşı davalılar vekilinin istin …
… ötü niyetle kullanıldığını, öte yandan davalıların kitabın yanında oyunu %1 Katma Değer Vergisi (KDV) oranı ile sattığını, %18 KDV oranı ile satan müvekkili ... ile «haksız rekabet» ettiğini ileri sürerek «marka hakkına tecavüz» teşkil eden fiillerin durdurulmasını, mangala isminin kullanımının ve oyun kurallarının işlenmesinin yasaklanmasını, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun (5846 sayılı Kanun) 68 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca tespit edilecek «rayiç bedelin» ve üç kat tazminat bedeli olarak şimdilik 10.000,00 TL’nin ticari faiziyle, 50.000,00 TL manevi tazminatın faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsile …
… as ürünleri arasında yer ... oyunun farklı yörelerde pek çok farklı kural ve şekillerde oynandığı, davacıların ... eseri niteliği kazandıracak seviyede bulunmadığı, «haksız rekabet» şartlarının oluşmadığı, dava konusu kitabın yanında hediye olarak verilen oyunun ambalaj, ambalajın rengi, üzerindeki resim ve süslemeler, yazı şekli açısından incelendiğinde, davacı/karşı davalı tarafından satılan ürün ile davalı/karşı davacı yanın satışa sunduğu ürün arasında karıştırılma ihtimalinin bulunmadığı, davalı/ karşı davacının iddialarını somutlaştıran herhangi bir belge veya delile rastlanmadığı, davalı- karşı davacı şirketin 2014/28090 sayılı MANGALA markasını 16. sınıfta tescil ettirdiği, davacı- karşı davalı ... adına 2012/69665 sayılı 41. sınıfta 'MANGALA" markasının da tescilinin sağlandığı, davalı- karşı davacı şirketin kitap satışı adı altında oyunu sattığı ve dolayısıyla kendi tescil sınıfında yer almayan faaliyetleri gerçekleştirdiği, bu faaliyetler sonucunda haksız kazanç elde ederek, davacı/karşı davalıların marka haklarını ihlal ettiğinin ileri sürüldüğü, bilirkişilerin 28. sınıfta oyunlar ve oyuncaklar kategorisinde “Mangala” ibareli herhangi bir marka tesciline rastlanılmadığını, oyun/oyuncak olarak korunmaya değer bir marka hakkından söz edilemeyeceğini, davalı şirketin tescilli hakkını kullandığını bildirdikleri, bir başka davada davaya konu ürünün ... niteliğinde bulunmadığının tespit edildiği, marka hükümsüzlüğü ve tecavüz iddialarının yönünden yapılan inceleme ise huzurdaki dava konusu ve taleplerin tarafları farklı olduğundan sonuca etkisinin bulunmadığı, mangalanın 4000 yıllık geçmişi ve farklı coğrafyalarda oynanması sebebiyle somut olmayan kültür mirası sayıldığı, anonim ... olan oyunun işlenme yoluyla ... bir ... sayılması için yeterli kanıtlarla desteklenmediği, piyasaya sunulan oyunların «iltibas» oluşturacak derecede benzemediği, haksız rekabet oluşmadığı, davacıların çalışmalarının sonucunda piyasaya sundukları oyunun ... niteliği taşımadığı, «marka hakkına tecavüzün» bulunmadığı, karşı dava açısından haksız rekabetin şartlarının oluşmadığı gerekçesiyle asıl ve karşı davanın reddine karar verilmiştir.
Benzer bu kararda… erkesçe piyasa çıkarılabileceği, iki tarafın ürünleri arasında sunuş biçimi, şekil ve format farklılıkları bulunduğu, diğer deyimle karıştırmaya müsait olmadıkları, «iltibas» tehlikesi bulunmadığı, «ortalama tüketicilerin» veya müşterilerin iki ürünü farklı algıladıkları, dolayısıyla ilk üretici olan firmanın ürünü ile karıştırmaya uğramayacakları, anonim kökeni teknik raporla ... olan, davacı tarafından icat edilmemiş olduğu tartışmasız bulunan oyunun tüketicilerin beğenisine herkesçe sunulabileceği, bu alanda rekabetin açık olduğu, oyunun kuralları ile ilgili benzerliğin oyunun oynanma yönteminden ve dolayısıyla anonimliğinden ileri geldiği, bu konudaki benzerliğin jenerik karakteri nedeniyle, yine bir «tekel hakkı» ileri sürülemeyeceği, davacı katkısının ... bir çalışma ortaya çıkarmadığı, buna bağlı olarak sınai hak ihlali bulunmadığı, bu bakımdan «haksız rekabet» oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
… tecavüze sebebiyet veren malın imhasına, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun (5846 sayılı FSEK) 68 ... maddenin birinci fıkrası uyarınca tespit edilecek «rayiç bedel» ve 3 ... tazminat olarak şimdilik 10.000,00 TL maddi, 20.000,00 TL manevi tazminatın ticari faiziyle davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilm …
… n çok sayıda belge ve bilgi bulunabileceğini, davalıların gerekçeli kararda bahsedilen 2 adet ürün değil 4 adet taklit ürünü piyasaya sürdüğünü, bilirkişi raporunda «eksik inceleme» yapıldığını, soruşturma sonucunun «bekletici mesele» yapılması isteğinin mahkemece dikkate alınmadığını, Dünya Fikri Mülkiyet Örgütü'nün (WIPO) yayınladığı ayrıntılı mal/hizmet listesinde çevrim içi oyun hizmetlerini …
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:bekletici mesele · ortalama tüketici · cy/cy kaydı
Benzer bu kararda… adına 2012/69665 sayılı marka tescili markası, Kültür ve Turizm Bakanlığı Telif Hakları ve Sinema Genel Müdürlüğü İlim ve Edebiyat Eserlerine İlişkin 2009-5007 nolu «kaydı», müvekkili şirket adına 2015/01381 sayılı endüstriyel tasarım tescil belgesi bulunduğunu, Mangala oyunu geçmişi yüzyıllar öncesine dayanan geleneksel bir oyun olma …
… erkesçe piyasa çıkarılabileceği, iki tarafın ürünleri arasında sunuş biçimi, şekil ve format farklılıkları bulunduğu, diğer deyimle karıştırmaya müsait olmadıkları, «iltibas» tehlikesi bulunmadığı, «ortalama tüketicilerin» veya müşterilerin iki ürünü farklı algıladıkları, dolayısıyla ilk üretici olan firmanın ürünü ile karıştırmaya uğramayacakları, anonim kökeni teknik raporla ... olan, davacı tarafından icat edilmemiş olduğu tartışmasız bulunan oyunun tüketicilerin beğenisine herkesçe sunulabileceği, bu alanda rekabetin açık olduğu, oyunun kuralları ile ilgili benzerliğin oyunun oynanma yönteminden ve dolayısıyla anonimliğinden ileri geldiği, bu konudaki benzerliğin jenerik karakteri nedeniyle, yine bir «tekel hakkı» ileri sürülemeyeceği, davacı katkısının ... bir çalışma ortaya çıkarmadığı, buna bağlı olarak sınai hak ihlali bulunmadığı, bu bakımdan «haksız rekabet» oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
… n çok sayıda belge ve bilgi bulunabileceğini, davalıların gerekçeli kararda bahsedilen 2 adet ürün değil 4 adet taklit ürünü piyasaya sürdüğünü, bilirkişi raporunda «eksik inceleme» yapıldığını, soruşturma sonucunun «bekletici mesele» yapılması isteğinin mahkemece dikkate alınmadığını, Dünya Fikri Mülkiyet Örgütü'nün (WIPO) yayınladığı ayrıntılı mal/hizmet listesinde çevrim içi oyun hizmetlerini …
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2023/1698 E. 2024/4838 K.
Ortak:rayiç bedel · tescilsiz tasarım · ba formu · maddi ve manevi tazminat · haksız rekabet · iltibas
İncelediğiniz kararda… n sitesinin gösterildiğini, kelimenin Türk kökeninin bulunmadığını, bilirkişilerin başka dosyalarda farklı görüşe vardıklarını, çelişkiye düştüklerini, müvekkilinin «şikayetleri» ile «haksız rekabet» suçu yönünden ceza davalarının açıldığını, müvekkillerinin oyun kurallarını yazıp belli bir disipline oturtmadan, kutu oyunu olarak tasarlamadan önce oyunun bilinmediğini ve oynanmadığını, davalı şirketin oyunun kurallar bütününü hangi kaynaktan aldığını gösteremediğini, davacıların oyunu standart bir «forma» kavuşturup ticari ürün haline dönüştürdüğünü, herkes ve her düzey için pratik bir şekle kavuşturduğunu, haksız rekabet hükümleri kapsamında iş ürünü olarak korunabileceğini, oyunun müvekkillerinden önce Dünyada üretilmediğini, davalıların ise taklit yoluyla imal ettiklerini, davalının kitabında ... belirtmedikleri Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu’nun kuralları ve hikayesinin yazanın belli olduğunu, oyunun bugüne kadar gelmediğini, somut olmayan kültürel miras niteliği taşımadığını, müvekkilinin yazdığı oyun kurallarını 1.000.000 kişiye öğrettiğini, müvekkilinin kuralları ile kültürel miras olarak anılmaya başlandığını, müvekkilin tescili gerçekleştirmeden önce yararlandığı yüzlerce hikayelerin, anı ve tarih kitaplarının ... olduğunu, bu kitapların hiç birisinde bulunmayan oyun kuralları bütünü ve oyunu marka yapan, ayrıştırıcı kılan Türkçe kelime olmayan “Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu” adının ... sayılmamasını anlaşılamadığını, daha önce böyle bir ürünün ticari bir meta olarak sunulmadığını, müvekkilinin bu oyuna uluslararası spor branşlarına girecek nitelik kazandırdığını, ilk defa binlerce kişinin aynı anda müvekkilin yazdığı onlarca maddelik «yönerge» ve kurallara uyarak turnuvalar, festivaller ve müsabakalarda yarışmaya başladığını, liglerin oluşturulduğunu, kulüplerin kurulmaya başlandığını, derneklerin, federasyonların faaliyet alanları içinde tüzüklerinde Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu’na yer verdiklerini, başka dosyalarda müvekkilleri lehine bilirkişi raporlarının sunulduğunu, kararlar verildiğini, ceza davaları açıldığını, «tescilli tasarım» ve markalardan hiç bahsedilmediğini, oyunun spor dalı ve eğitim aracı olarak kullanılmasının, ambalaj türevleri anlamında kullanılan 16. sınıfın değil 41. sınıfın içeriğine «dahil» edilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.
… ötü niyetle kullanıldığını, öte yandan davalıların kitabın yanında oyunu %1 Katma Değer Vergisi (KDV) oranı ile sattığını, %18 KDV oranı ile satan müvekkili ... ile «haksız rekabet» ettiğini ileri sürerek «marka hakkına tecavüz» teşkil eden fiillerin durdurulmasını, mangala isminin kullanımının ve oyun kurallarının işlenmesinin yasaklanmasını, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun (5846 sayılı Kanun) 68 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca tespit edilecek «rayiç bedelin» ve üç kat tazminat bedeli olarak şimdilik 10.000,00 TL’nin ticari faiziyle, 50.000,00 TL manevi tazminatın faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsile …
… as ürünleri arasında yer ... oyunun farklı yörelerde pek çok farklı kural ve şekillerde oynandığı, davacıların ... eseri niteliği kazandıracak seviyede bulunmadığı, «haksız rekabet» şartlarının oluşmadığı, dava konusu kitabın yanında hediye olarak verilen oyunun ambalaj, ambalajın rengi, üzerindeki resim ve süslemeler, yazı şekli açısından incelendiğinde, davacı/karşı davalı tarafından satılan ürün ile davalı/karşı davacı yanın satışa sunduğu ürün arasında karıştırılma ihtimalinin bulunmadığı, davalı/ karşı davacının iddialarını somutlaştıran herhangi bir belge veya delile rastlanmadığı, davalı- karşı davacı şirketin 2014/28090 sayılı MANGALA markasını 16. sınıfta tescil ettirdiği, davacı- karşı davalı ... adına 2012/69665 sayılı 41. sınıfta 'MANGALA" markasının da tescilinin sağlandığı, davalı- karşı davacı şirketin kitap satışı adı altında oyunu sattığı ve dolayısıyla kendi tescil sınıfında yer almayan faaliyetleri gerçekleştirdiği, bu faaliyetler sonucunda haksız kazanç elde ederek, davacı/karşı davalıların marka haklarını ihlal ettiğinin ileri sürüldüğü, bilirkişilerin 28. sınıfta oyunlar ve oyuncaklar kategorisinde “Mangala” ibareli herhangi bir marka tesciline rastlanılmadığını, oyun/oyuncak olarak korunmaya değer bir marka hakkından söz edilemeyeceğini, davalı şirketin tescilli hakkını kullandığını bildirdikleri, bir başka davada davaya konu ürünün ... niteliğinde bulunmadığının tespit edildiği, marka hükümsüzlüğü ve tecavüz iddialarının yönünden yapılan inceleme ise huzurdaki dava konusu ve taleplerin tarafları farklı olduğundan sonuca etkisinin bulunmadığı, mangalanın 4000 yıllık geçmişi ve farklı coğrafyalarda oynanması sebebiyle somut olmayan kültür mirası sayıldığı, anonim ... olan oyunun işlenme yoluyla ... bir ... sayılması için yeterli kanıtlarla desteklenmediği, piyasaya sunulan oyunların «iltibas» oluşturacak derecede benzemediği, haksız rekabet oluşmadığı, davacıların çalışmalarının sonucunda piyasaya sundukları oyunun ... niteliği taşımadığı, «marka hakkına tecavüzün» bulunmadığı, karşı dava açısından haksız rekabetin şartlarının oluşmadığı gerekçesiyle asıl ve karşı davanın reddine karar verilmiştir.
Benzer bu kararda… irebir kullandıklarını, oyunları ürettiklerini, çoğalttıklarını, dağıttıklarını ve sattıklarını, bu eylemlerinin müvekkillerinin marka ve telif haklarına tecavüz ve «haksız rekabet» oluşturduğunu ileri sürerek, davalıların marka ve endüstriyel tasarım haklarına tecavüz teşkil eden her türlü fiillerinin durdurulmasına ve engellenmesine, tecavüz sonucu oluşturulan her türlü malın ve bunların üretiminde kullanılan kalıpların toplatılmasına, söz konusu mallar üzerinde davacılar lehine mülkiyet hakkı tanınmasına, üzerinde mülkiyet hakkı tesisi mümkün olmayan ve tecavüze sebebiyet veren her türlü malın imhasına, davalı firmaya ait online satış sitesi www.perabanyo.com sayfası üzerine tedbir koyulmasına ve davacıların hukuki ve ticari haklarına yapılan tecavüzün fiili olarak sonlandırılmasına, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun (5846 sayılı Kanun) 68 inci maddesi uyarınca üç kat «rayiç bedel» olarak fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak şartıyla şimdilik 10.000,00 TL maddi, 20.000,00 TL manevi tazminatın ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve …
Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, asıl davada marka ve tasarım haklarına tecavüz ile «haksız rekabetin» tespiti, önlenmesi ve durdurulması ile «maddi manevi tazminat»; karşı davada ise, marka ve tasarım tescilleri ile eser sahipliği belgesinin hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.
… nde davalı-karşı davacı ... adına tescilli "MFM ...+Şekil" markasından farklı olarak tek başına kullanmak suretiyle karşı yanın marka haklarına tecavüz ettikleri ve «haksız rekabette» bulundukları, bu nedenle davacı-karşı davalıların bu kullanımların önlenmesini ve manevi tazminat talep edebilecekleri, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (6769 sayılı Kanun) 149 uncu maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi uyarınca talep edilen 10.000,00 TL manevi tazminatın davalı-karşı davacıların «kusur» durumuna, markaların kullanıldığı süreye ve kullanım şekline göre «hakkaniyete» uygun olduğu, yine davacı-karşı davalıların tasarım haklarına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi talebi ile ilgili olarak; alınan bilirkişi raporları ve dosyaya sunulan deliller çerçevesinde, davalı-karşı davacılara ait oyun kutularının davacı-karşı davalı şirket adına tescilli ve davacı-karşı davalılar ... ve ... tarafından kullanılan oyun kutusu ile bilgilenmiş kullanıcı tarafından ayırt edilemeyecek kadar benzer oldukları, her ne kadar oyun kutusu tasarımının davacı-karşı davalıların tescil tarihinden önce kamuya sunulması nedeni ile hükümsüzlüğüne karar verilmişse de tescilsiz bir tasarım olarak korunup korunmayacağının değerlendirilmesi gerektiğini, alınan bilirkişi raporları ile; davaya konu ürünlerin oyun kutusu oldukları, her iki ürünün de kapalı haldeyken kenarları yuvarlatılmış dikdörtgen prizma formunda oldukları, ürünlerin kapaklarının üstünde kenarları yuvarlatılmış sticker alanı bulunduğu, her iki üründe de kapak önünde, iki adet ters yönde açılan aynı tipte kilit mekanizmasının olduğu, her ikisinde de kapağın aynı eksenden açılarak alt ve üstün aynalanmış görüntüsünün yer aldığı, aynalanmış görüntünün yanlarında birer derin oval oyuk bulunduğu, iki tarafta da aynalanmış olarak yarım küre oyukların ortasında iki adet sticker alanı olduğu, her ne kadar davalı-karşı davacının ürünü üzerindeki grafik kompozisyonda biraz farklılıklar mevcutsa da desenlerin yerleşim şekli, kenarlarındaki süslemelerin konumu itibariyle desenlerin dahi küçük farklıklar dışında benzer oldukları, bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıkların bulunmadığı, dolayısıyla eylemlerinin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 55 inci maddesinde tanımlanan «dürüstlük kuralına» aykırı ticaret niteliğinde haksız rekabet oluşturduğu gerekçesi ile; oyun kutusuyla ilgili haksız rekabette bulunulduğunun tespitine ve önlenmesine dair açılan ası …
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:usulden ret · aleyhe delil · aktif husumet yokluğu · pasif husumet ehliyeti · tasdik kararı · mükerrerlik · aktif husumet · husumet ehliyeti
Benzer bu kararda… VAP Davalılar karşı davacılar vekili karşı dava ve cevap dilekçesinde; davalılardan ...'ın dava konusu ürünlerin üretiminde hiçbir katkısının bulunmaması nedeni ile «pasif husumet ehliyetinin» bulunmadığını, davalı ...'in ise ...'ın marka başvurusuna istinaden onun adına ürünü üretmiş olduğundan pasif husumet ehliyetinin olmadığını, müvekkili ...'ın "MFM …
Oyun Eğitim ve Satış Ltd.Şti.’nin tek ve %100 hissedarı olmasına ve Kültür Bakanlığında eserin hak sahibi olmasına rağmen bu müvekkil yönünden «aktif husumet yokluğu» nedeniyle ret kararı verilmesinin usule aykırı olduğunu, 2009/54796 nolu 28. sınıfta ...
… erdiği böyle bir videonun ilgili linkte olmadığını, bilirkişiler tarafından link kontrol edilseydi boş bir sayfadan başka bir şey olmadığının görüleceğini, müvekkil «aleyhine delil» olarak kullanılan ilgili linkin durumunu Noter «tasdikli» olarak dosyaya sunduklarını, gerekçeli kararda ikinci bilirkişilerin müvekkilin «maddi tazminat» talebinin 6102 sayılı Kanun'un 56 ncı maddesine dayalı olabileceği, heyette mali bilirkişi olmadığından herhangi bir hesaplama yapılamadığının belirtildiğini, oysa …
2.Davalılar karşı davacılar istinaf dilekçesinde özetle; her şeyden önce davalı-karşı davacı müvekkillerden ... ve hatta Gizem Öngören hakkındaki davanın «husumet yokluğundan» reddinin gerektiğini, Gizem Öngören'in davalı ... ile yapmış oldukları sözleşmeye istinaden üretim yaptığını, ...'ın ise bir dönem davacılar adına üretim yapmışsa da davacıların da «ikrar» ettiği gibi kalıplarının iadesi ile birlikte aralarındaki ticaretin «son» bulduğunu, sonrasında üretimin hiçbir safhasında hiçbir sıfatla yer almadığını, davanın esasının davalı müvekkillerden ancak Enes kotlu Çam hakkında irdelenebileceğini, nihayetinde ise tecavüz ve «haksız rekabet» oluşmadığından müvekkil hakkında davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davalı müvekkil ...'ın usule uygun olarak bir tescil başvurusu yaparak buna uygun üretime başladığını, sonrasında tescilini aldığını, davacılara ait tasarım tescilinin hükümsüzlüğüne karar verilmesine rağmen davacıların tasarım tescillerine tecavüz edildiğinden bahisle haksız rekabetin tespiti ve davacıların tazminat taleplerinin kabul edilmesinin hatalı olduğunu, davacıların markasına tecavüz edildiğinin kabulü ile buna bağlı tazminat kararının da usul ve yasaya aykırı olduğunu, 20.04.2018 tarihli bilirkişi raporunda davalı müvekkil ...'a ait markanın kullanımının, davalıya ait 2009/22096 ve 2009/54796 sayılı markalara tecavüz teşkil etmediğinin (kapsadıkları ürünlerin nitelik olarak farklı olduğunu) tereddüte yer kalmayacak şekilde bildirildiğini, kaldı ki davacılara ait markanın hükümsüzlüğünün gerektiğini, mangalanın binlerce yıldır oynanan anonim bir oyunun ismi olması sebebiyle bir marka olarak tek kişinin tekeline bırakılamayacağını, yargı yeri nedeniyle «usulden ret» kararının da hatalı olduğunu, mahkemenin haksız rekabet tespitinin hatalı olduğunu, davalı müvekkillerin davacılara ait tasarımın aynısını ürettiğinden bahsedilemeyeceğini, tarafların markalarının ayrı sınıflarda ayrı mal ve hizmetleri kapsadığını, ayrıca davacıların endüstriyel tasarım tescilinin hükümsüzlüğüne de kararda yer verildiğini, davacıların her bir talep kalemi için ayrı ayrı «vekalet ücretlerine» hükmedilmesinin hatalı olduğunu, tüzel kişi lehine manevi tazminata hükmedilmesinin usule aykırı olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir.
2 benzer karar daha
-
Haksız Rekabetin Tespiti ve Tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/4302 E. 2024/2965 K.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:takdiri delil · tanık delili · re'sen gözetilme · ba beyannamesi · hakkaniyet · tazminat davası · muvafakat · bilirkişi incelemesi
Benzer bu kararda… ın davalı tarafça 2011 senesinde yazıldığını belirttikleri, doğrudan beş duyuları ile tanık olmadıkları yazım faaliyeti hakkında beyanda bulunduklarından bu durumun «tanık delili» konusunda «takdiri deliller» yönünden dosyayı aydınlatıcı nitelikte olmadığı, taraflarca sunulan deliller kapsamına göre ... ve ... isimli oyunlar dışında 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun (5846 sayılı Kanun) 11 inci maddesine göre eser sahipliği belirlemesi yapılmasının dosya kapsamından mümkün olamayacağının anlaşıldığı, tarafların, Kültür Bakanlığı Telif Müdürlüğü nezdinde tutulan sicile ayrı ayrı başvurularının olması ve dosyada yer alan bilirkişi raporlarında varılan kanaatlere itirazlarının bu belgeler kapsamında toplandığı ve bilirkişilerce değerlendirildiği, davacı tarafından sunulan Kadın Peygamber isimli kitabın iddiaya dayanak tiyatro eseri ile eşleşmediğinin de kitabın «bilirkişilerce incelenmesi» sonucu tespit edildiği, bilirkişilerce bu eserlerin içerik, konu ve oyunda yer alan ana unsurlar bakımından incelendiğinde ... ve ... isimli eserler yönünden davacının eser sahipliğinin ispat edildiği, bu eserler yönünden ise oyunların 2012-2013 senelerinde 10 defa «temsil» edildiği varsayımı ile yapılan muhtemel rayiç belirlemesine göre, davacının toplam 2.000,00 TL telif bedeli almaya hak kazanabileceğinin bildirildiği, davacının manevi tazminat talebinin 5846 sayılı Kanun kapsamında değerlendirmeye alınamayacağı keza davanın 5846 sayılı Kanun'un 70 inci maddesi kapsamında davanın «tazminat davası» niteliğinde açılmadığı, davacının manevi yönden ne gibi zarar gördüğünün de ispat edilemediği gerekçesiyle gerekçesiyle davacının ... ve ... isimli eserler yönünden hak sahibi olduğunun tespitine, diğer eserler yönünden talebin reddine, ... ve ... isimli eserlerin gerek aynı ad, gerekse içerik olarak davalı yanca sergilenmesinin önlenmesine, 2.000,00 TL «maddi tazminatın» davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine, manevi tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.
… eri Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle ; cevap dilekçesinde ileri sürülen sebepleri tekrar etmiş, tahminlere dayanarak tazminat hesabı yapılmasının hukuka ve «hakkaniyete» aykırı olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte, oyunların davacıya ait olduğu varsayımında dahi, bahsi geçen dönemlerde oyunlar oynanmadığından ve davacı tarafın bu dönemlerde oyunların oynandığını ispat edemediğinden, tazminata hükmedilemeyeceğini belirterek ve re’«sen gözetilecek» sebeplerle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
… t tescil numaraları ile tescil edildiğini, Şöhret Ajans Tiyatro Sinema Ses Sanatçıları Eğitim Öğretim Derneği'nin 01.01.2012 tarihli Yönetim Kurulu Toplantısı karar «defterinde» ... adlı oyunun, Görsel Medya Radyo Televizyon Uydu İnternet Haberleşme Dayanışma Derneği'nin 08.01.2012 tarihli Yönetim Kurulu Toplantısı karar defterinde Kazandık Kaybettik adlı oyunun, Profesyonel Spor Yazarları Derneği 02.09.2012 tarihli Yönetim Kurulu Toplantısı karar defterinde ... adlı oyunun, Televizyon Radyo Yayıncıları Federasyonu 28.07.2013 tarihli Yönetim Kurulu Toplantısı karar defterinde Obezite adlı oyunun davalı tarafından yazıldığının ve yönetildiğinin açıkça belirtildiğini, Obezite oyununun Televizyon Radyo Yayıncıları Federasyonunda, ... isimli oyununun Şöhret Ajans Tiyatro Sinema Ses Sanatçıları Eğitim Öğretim Derneğinde, Kazandık Kaybettik oyununun Görsel Medya Radyo Televizyon Uydu İnternet Haberleşme Dayanışma Derneği'nde, ... isimli oyununun ise Profesyonel Spor Yazarları Derneği'nde oynanmasına ilişkin «muvafakat» ettiğini, Beyoğlu....
Noterliği sırasıyla 05.09.2013 tarih-42014 yevmiye nolu ve 09.09.2013 tarih 42248 yevmiye nolu «beyannameler» ile tescil edilen belgelerin dikkate alınmasını, davacının beyanlarının çelişkili olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/4507 E. 2015/11564 K.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:kişilik hakları · rücuen tahsil · ihtisas mahkemesi · illiyet bağı · komisyon · temsil · görevli mahkeme
Benzer bu kararda… ile açılan işbu davada rucü şartlarının oluşmadığı zira, oyunun adının davalılar tarafından "D.O.' olarak değiştirildiği, bu nedenle serbestiden yararlanmayacağı ve «kişilik hakları» zedelendiği için eser sahibine maddi ve manevi tazminat doğduğu iddiasının davalılar açısından «illiyet bağı» kurulamadığından kanıtlanamadığı, oyunun resmi yazışmaların tamamında "B.
… öğretim kurumu olup, herhangi bir ücret almadan, kâr amacı gütmeden sadece kursiyerlere, ailelerine ve arkadaşlarına bu oyun oynandığından, FSEK'in 33. m. gereğince «temsil» serbestisi içinde bu eserin «komisyon» kararı ve valilik oluru ile oynandığının sabit olduğu, tek başına başka bir mahkemede taraf olmadıkları bir karardan dolayı davalıların sorumlu tutulamayacağı gere …
5846 sayılı FSEK 76. maddesi uyarınca bu kanundan kaynaklanan davalarda «ihtisas» mahkemesi «görevlidir».
… inde tek Asliye Hukuk Mahkemesi varsa o mahkeme, iki asliye hukuk mahkemesi 1 numaralı ve 2'den fazla asliye hukuk mahkemesi varsa 3 numaralı asliye hukuk mahkemesi «ihtisas» mahkemesi sıfatıyla «görevlidir».
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2022/4031 E. , 2024/432 K.
"İçtihat Metni"
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
SAYISI 2019/2344 Esas, 2022/550 Karar
DAVACI- KARŞI DAVALILAR : 1....
2.... vekilleri Avukat ...
DAVALI-KARŞI DAVACILAR :
1. Delta Kültür Basım Yay. .... Kırt. Ltd. Şti.
2.... ... ... vekilleri Avukat ...
DAVA TARİHİ 21.09.2016 (Asıl dava) 02.11.2016 (Karşı dava)
HÜKÜM
Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ İstanbul 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi
SAYISI 2017/403 E., 2019/206 K.
Taraflar arasındaki markaya tecavüzün önlenmesi, işlemenin yasaklanması, maddi ve manevi tazminatın tahsili ile haksız rekabetin önlenmesi manevi tazminatın tahsili davalarından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve karşı davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacılar- karşı davalılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak davacılar-karşı davalılar tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne, dava konusu meblağ 160.660,00 TL'nin altında bulunduğundan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin ikinci fıkrası gereğince duruşma isteğinin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1.Davacılar vekili dava dilekçesinde; Dünya’da mancala oyunları olarak tanınan, Türkiye ve Türk Dünyasında çeşitli adlarla bilinen benzer oyunlar olan 20. yüzyıla kadar ülkede oynanan, ancak günümüzde unutulmuş oyunun çok eski ve önemli bir zeka oyunu olduğunu, oyunun mangala olarak yaygınlaşması ve unutulmaması için müvekkillerinin 9 yıla yakın bir zamandır çalıştıklarını, büyük yatırım yapıp emek harcadıklarını, oyun kurallarını geliştirdiklerini, üretimini gerçekleştirdiklerini, oyunu öğretmek için çabaladıklarını, hazırladıkları oyun tahtasıyla, tasarımıyla, görsel dökümanlarıyla, şekliyle, kurallarıyla bugüne kadar mangala Türk Zeka ve Strateji oyunu adı altında bir oyun bulunmadığını, kurallarının Kültür ve Turizm Bakanlığınca müvekkili ...
adına tescil edildiğini, oyunun ülke çapında bilinir hale gelmesiyle maddi kazanç sağlanabilir hale ulaştığını, 2014/41509 sayılı Mangala ibareli markanın müvekkili ... adına 41. sınıfta tescil edildiğini, davalı ...’in davalı şirket aracılığıyla kitap kisvesi altında kuralları dahi müvekkili ...’a ait oyunu sattığını, bu haliyle müvekkilinin marka hakkını ihlal ettiğini, kitapta müvekkili ... adına tescilli oyun kurallarını içeren açıklamalarının izinsiz, haksız, kötü niyetle kullanıldığını, öte yandan davalıların kitabın yanında oyunu %1 Katma Değer Vergisi (KDV) oranı ile sattığını, %18 KDV oranı ile satan müvekkili ... ile haksız rekabet ettiğini ileri sürerek marka hakkına tecavüz teşkil eden fiillerin durdurulmasını, mangala isminin kullanımının ve oyun kurallarının işlenmesinin yasaklanmasını, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun (5846 sayılı Kanun) 68 ...
maddesinin birinci fıkrası uyarınca tespit edilecek rayiç bedelin ve üç kat tazminat bedeli olarak şimdilik 10.000,00 TL’nin ticari faiziyle, 50.000,00 TL manevi tazminatın faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
2.Davacılar vekili karşı dava dilekçesinde; karşı davalıların müvekkillerinin ürünlerinin satışının yapıldığı bazı kitabevi ve mağazalara mailler atılıp sözlü tacizlerde bulunduklarını, bu eylemlerin haksız rekabet niteliği taşıdığını ileri sürerek bu fiillerin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (6102 sayılı Kanun) 54 vd. maddeleri uyarınca haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitini, 50.000,00 TL manevi tazminatın tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalılar vekili cevap dilekçesinde; davacıların sessiz kalma yoluyla hak kaybına uğradıklarını, uyuşmazlık konusu mangala oyununun davacıların bir ticari emtiası değil bir dünya mirası olduğunu, kimsenin tekeline verilemeyeceğini, 2014/41509 sayılı markanın 41. sınıfta değil 35. sınıfta tescilli olduğunu, 2014/28090 sayılı Mangala ibareli markanın 16. sınıf emtia için müvekkili şirket adına tescil edildiğini, bu marka kapsamında kitabın satışa sunulduğunu, kitap ve ekindeki oyunun davaya ait oyun konsolunun tasarım ve görselleri ile benzerlik göstermediğini, müvekkili ... tarafından kaleme alınan, ... yıllar çalışmanın mahsulü olan kitabın 5846 sayılı Kanun kapsamında ... niteliği taşıdığını, oyunun yüzlerce alternatifinin bulunduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
2.Davalılar vekili karşı davaya cevap dilekçesinde; karşı davaya ilişkin beyanların haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu savunarak karşı davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu “Mangala" oyununun binlerce yıldır oynandığı, Türkçe ilk bilimsel çalışmanın Prof. Dr. ... And tarafından yapıldığı, oyun ile ilgili tarihsel sürecin yüzyıllardır var olduğu, tarafların oyun kurallarını belirleme noktasındaki sahiplenişlerinin ise bilimsel ve tarihi altyapıdan uzak görüldüğü, “Mangala” oyununun, dünya kültür mirasının süreklilik gösteren önemli örneklerinden biri olarak değerlendirilmesi gerektiği, oyunun dünyanın farklı coğrafyalarında değişik isimlerle oynandığı, kural ve taş sayısı açısından değişiklik gösterdiği, davacının oyuna kendisinin eklediği 4 kuralın oyunu ... hale getirdiğini ve hususiyetini ispatlayamadığı, somut olmayan geleneksel kültürel miras ürünleri arasında yer ...
oyunun farklı yörelerde pek çok farklı kural ve şekillerde oynandığı, davacıların ... eseri niteliği kazandıracak seviyede bulunmadığı, haksız rekabet şartlarının oluşmadığı, dava konusu kitabın yanında hediye olarak verilen oyunun ambalaj, ambalajın rengi, üzerindeki resim ve süslemeler, yazı şekli açısından incelendiğinde, davacı/karşı davalı tarafından satılan ürün ile davalı/karşı davacı yanın satışa sunduğu ürün arasında karıştırılma ihtimalinin bulunmadığı, davalı/ karşı davacının iddialarını somutlaştıran herhangi bir belge veya delile rastlanmadığı, davalı- karşı davacı şirketin 2014/28090 sayılı MANGALA markasını 16. sınıfta tescil ettirdiği, davacı- karşı davalı ... adına 2012/69665 sayılı 41.
sınıfta 'MANGALA" markasının da tescilinin sağlandığı, davalı- karşı davacı şirketin kitap satışı adı altında oyunu sattığı ve dolayısıyla kendi tescil sınıfında yer almayan faaliyetleri gerçekleştirdiği, bu faaliyetler sonucunda haksız kazanç elde ederek, davacı/karşı davalıların marka haklarını ihlal ettiğinin ileri sürüldüğü, bilirkişilerin 28. sınıfta oyunlar ve oyuncaklar kategorisinde “Mangala” ibareli herhangi bir marka tesciline rastlanılmadığını, oyun/oyuncak olarak korunmaya değer bir marka hakkından söz edilemeyeceğini, davalı şirketin tescilli hakkını kullandığını bildirdikleri, bir başka davada davaya konu ürünün ... niteliğinde bulunmadığının tespit edildiği, marka hükümsüzlüğü ve tecavüz iddialarının yönünden yapılan inceleme ise huzurdaki dava konusu ve taleplerin tarafları farklı olduğundan sonuca etkisinin bulunmadığı, mangalanın 4000 yıllık geçmişi ve farklı coğrafyalarda oynanması sebebiyle somut olmayan kültür mirası sayıldığı, anonim ...
olan oyunun işlenme yoluyla ... bir ... sayılması için yeterli kanıtlarla desteklenmediği, piyasaya sunulan oyunların iltibas oluşturacak derecede benzemediği, haksız rekabet oluşmadığı, davacıların çalışmalarının sonucunda piyasaya sundukları oyunun ... niteliği taşımadığı, marka hakkına tecavüzün bulunmadığı, karşı dava açısından haksız rekabetin şartlarının oluşmadığı gerekçesiyle asıl ve karşı davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar- karşı davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacılar-karşı davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; sundukları belgeselin izlenmediğini, referans alınan kitabın dava tarihinden sonra davalı şirket tarafından basıldığını, o kitapta da oyun kuralları kısmında müvekkilinin sitesinin gösterildiğini, kelimenin Türk kökeninin bulunmadığını, bilirkişilerin başka dosyalarda farklı görüşe vardıklarını, çelişkiye düştüklerini, müvekkilinin şikayetleri ile haksız rekabet suçu yönünden ceza davalarının açıldığını, müvekkillerinin oyun kurallarını yazıp belli bir disipline oturtmadan, kutu oyunu olarak tasarlamadan önce oyunun bilinmediğini, davalı şirketin oyunun kurallar bütününü hangi kaynaktan aldığını gösteremediğini, davacıların oyunu standart bir forma kavuşturup ticari ürün haline dönüştürdüğünü, haksız rekabet hükümleri kapsamında iş ürünü olarak korunabileceğini, oyunun müvekkillerinden önce Dünyada üretilmediğini, davalıların ise taklit yoluyla imal ettiklerini, davalının kitabında ...
belirtmedikleri Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu’nun kuralları ve hikayesinin yazanın belli olduğunu, oyunun bugüne kadar gelmediğini, müvekkilinin yazdığı oyun kurallarını 1.000.000 kişiye öğrettiğini, oyunun ... vasfı taşıdığını, müvekkilinin bu oyuna uluslararası spor branşlarına girecek nitelik kazandırdığını, ilk defa binlerce kişinin aynı anda müvekkilin yazdığı onlarca maddelik yönerge ve kurallara uyarak turnuvalar, festivaller ve müsabakalarda yarışmaya başladığını, liglerin oluşturulduğunu, kulüplerin kurulmaya başlandığını, derneklerin, federasyonların faaliyet alanları içinde tüzüklerinde Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu’na yer verdiklerini, başka dosyalarda müvekkilleri lehine bilirkişi raporlarının sunulduğunu, kararlar verildiğini, ceza davaları açıldığını, tescilli markalardan hiç bahsedilmediğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının geleneksel kültürel mirasımızda bulunan bir oyunun ülkemizde yeniden tanınmasına önemli katkılar verdiği, bu katkıların dava konusu mangala oyununa hususiyet taşıyacak derecede ve dolayısıyla ... niteliği kazandıracak seviyede olmadığı, ortaya koyduğu ürünün işleme ... olarak da kabul edilemeyeceği, her iki tarafın ürünleri arasında sunuş biçimi şekil ve format farklılıkları bulunduğu, iltibas tehlikesinin oluşmadığı, anonim olduğu raporla tespit edilen oyunun tüketicilerin beğenisine herkesçe sunulabileceği, bu alanda rekabetin açık olduğu, oyunla ilgili marka tescilinin doğrudan bir tekel hakkı vermeyeceği, davalı ürününün belirgin olan farklılığı karşısında somut olay bakımından haksız rekabetten söz edilemeyeceği, davalının da 2014/28090 sayılı mangala ibareli 16.
sınıfta tescilli markasının bulunduğu gerekçesiyle davacılar- karşı davalılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar- karşı davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacılar-karşı davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; davanın ana konusunun davalı şirketin Eylül 2015 tarihinde yayınladığı 22 sahifelik kitabın 18 sahifesinde yer ... bilgilerin müvekkili ...’ın 03.06.2009 tarihinde tescil ettirdiği ve daha önce hiçbir yerde yayınlanmamış bilgileri içermesi olduğunu, davalı/karşı davacının mevcut oyun kurallarının hangi kaynakta yazdığını ispatlayamadığını, itiraz ettikleri bilirkişi raporunun gerekçeli karara dayanak yapıldığını, sundukları belgeselin izlenmediğini, referans alınan kitabın dava tarihinden sonra 2016 yılında davalı şirket tarafından basıldığını, o kitapta da oyun kuralları kısmında müvekkilinin sitesinin gösterildiğini, kelimenin Türk kökeninin bulunmadığını, bilirkişilerin başka dosyalarda farklı görüşe vardıklarını, çelişkiye düştüklerini, müvekkilinin şikayetleri ile haksız rekabet suçu yönünden ceza davalarının açıldığını, müvekkillerinin oyun kurallarını yazıp belli bir disipline oturtmadan, kutu oyunu olarak tasarlamadan önce oyunun bilinmediğini ve oynanmadığını, davalı şirketin oyunun kurallar bütününü hangi kaynaktan aldığını gösteremediğini, davacıların oyunu standart bir forma kavuşturup ticari ürün haline dönüştürdüğünü, herkes ve her düzey için pratik bir şekle kavuşturduğunu, haksız rekabet hükümleri kapsamında iş ürünü olarak korunabileceğini, oyunun müvekkillerinden önce Dünyada üretilmediğini, davalıların ise taklit yoluyla imal ettiklerini, davalının kitabında ...
belirtmedikleri Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu’nun kuralları ve hikayesinin yazanın belli olduğunu, oyunun bugüne kadar gelmediğini, somut olmayan kültürel miras niteliği taşımadığını, müvekkilinin yazdığı oyun kurallarını 1.000.000 kişiye öğrettiğini, müvekkilinin kuralları ile kültürel miras olarak anılmaya başlandığını, müvekkilin tescili gerçekleştirmeden önce yararlandığı yüzlerce hikayelerin, anı ve tarih kitaplarının ... olduğunu, bu kitapların hiç birisinde bulunmayan oyun kuralları bütünü ve oyunu marka yapan, ayrıştırıcı kılan Türkçe kelime olmayan “Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu” adının ... sayılmamasını anlaşılamadığını, daha önce böyle bir ürünün ticari bir meta olarak sunulmadığını, müvekkilinin bu oyuna uluslararası spor branşlarına girecek nitelik kazandırdığını, ilk defa binlerce kişinin aynı anda müvekkilin yazdığı onlarca maddelik yönerge ve kurallara uyarak turnuvalar, festivaller ve müsabakalarda yarışmaya başladığını, liglerin oluşturulduğunu, kulüplerin kurulmaya başlandığını, derneklerin, federasyonların faaliyet alanları içinde tüzüklerinde Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu’na yer verdiklerini, başka dosyalarda müvekkilleri lehine bilirkişi raporlarının sunulduğunu, kararlar verildiğini, ceza davaları açıldığını, tescilli tasarım ve markalardan hiç bahsedilmediğini, oyunun spor dalı ve eğitim aracı olarak kullanılmasının, ambalaj türevleri anlamında kullanılan 16.
sınıfın değil 41. sınıfın içeriğine dahil edilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Asıl dava, markaya tecavüzün önlenmesi, işlemenin yasaklanması, maddi ve manevi tazminatın tahsili, karşı dava haksız rekabetin önlenmesi manevi tazminatın tahsili istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri.
2. 5846 sayılı Kanun'un 1 ve 6 ncı maddesi.
3. 6102 sayılı Kanun'un 55 ... maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi.
3. Değerlendirme
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacılar- karşı davalılar vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. Asıl davada davacılar vekili, markaya dayalı taleplerinin yanında “Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu” kurallarının ilim ve edebiyat eseri olarak tescil edildiğini, ayrıca davalıların haksız rekabet ettiğini ileri sürerek davalıların mangala isminin kullanımının ve oyun kurallarının işlenmesinin yasaklanmasını, 5846 sayılı Kanun'un 68 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca tespit edilecek rayiç bedelin ve üç kat tazminat bedeli olarak şimdilik 10.000,00 TL’nin ve 50.000,00 TL manevi tazminatın tahsilini istemiştir. Aynı davacıların Ankara 4. Fikri ve Sınai Haklar Mahkemesinin 2017/66 E. sayılı dosyasında işbu davada dava dışı olan kişilere karşı açtığı davada Mahkemece davacı tarafın ülkemizde, çeşitli ülkelerde ve bölgelerde değişik formalarda (tahta veya ...
zeminde ve değişen sayıda taşlarla) oynanan oyunu standart bir forma kavuşturup “Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu” olarak ticari bir ürün haline dönüştürdüğü, her ne kadar 5846 sayılı Kanun kapsamında “...” olarak koruma bulmasa da bu haliyle davacının iş ürünü olarak 6102 sayılı Kanun'un “Haksız Rekabet” hükümleri kapsamında iş ürünü olarak korunabileceğinin değerlendirildiği, ancak dosya kapsamında bu iş ürününün her ne şekilde davalı tarafından kullanıldığına ilişkin, oyun kurallarının kısaca gösterildiği web sitesi örneği dışında herhangi bir bilgi veya belgeye rastlanılmadığı, iş ürünü üzerindeki 6102 sayılı Kanun kapsamındaki hakkının ihlal edildiği kanaatinin oluşmadığı kabul edilmiştir.
Asıl dava davacılarının istinaf itirazları Bölge Adliye Mahkemesince, temyiz itirazları da Yargıtay'ca reddedilmiştir. Bu bakımdan dava konusu ürünün ... niteliği taşımadığı ... hale gelmiştir. Ne var ki Ankara 4. Fikri ve Sınai Haklar Mahkemesinin 2017/66 E. sayılı dosyasından verilen karara o davanın davalı- karşı davacıları da istinaf itirazları ile sürmüş, Ankara Bölge Adliye Mahkemesinin 2019/1044 E., 2021/254 K. sayılı ilamı ile karşı davacıların karşı davaya yönelik istinaf itirazları kabul edilip karşı davalı ... adına tescilli markanın hükümsüzlüğüne karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesinin aynı kararının gerekçe bölümünde dava konusu oyunun 5846 sayılı Kanun anlamında hususiyet/ özgünlük arz etmediğinden “...” vasfını taşımadığı, bununla birlikte davacı/karşı davalı tarafın ülkemizde, çeşitli ülkelerde ve bölgelerde değişik formlarda oynanan oyunu standart bir forma kavuşturarak “Mangala Türk Zeka ve Strateji Oyunu” olarak ticari bir ürün haline dönüştürdüğü, davacının iş ürününün haksız rekabet hükümleri kapsamında korunabileceği, ancak dosya kapsamında bu iş ürününün ne şekilde davalı tarafından kullanıldığının ispat edilemediği, dolayısıyla haksız rekabet koşullarının oluşmadığı hususlarının anlaşıldığı gerekçesine yer verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı anılan davanın davacıları-karşı davalısı tarafından temyiz edilmiş, Dairemizin 21.03.2023 tarih, 2021/4258 E., 2023/1720 K. sayılı ilamı ile temyiz itirazları reddedilmiştir.
Davacılar, davalı ... ... ... tarafından yazılan ve davalı şirket tarafından basılan kitap ile ekinde verilen oyunun büyük oranda kendi oyunlarından alındığını ileri sürmüş, çeşitli broşürler, video kayıtları, CD'ler gibi dökümanlar sunmuştur. Bu bakımdan her ne kadar dava konusu oyunun ... niteliği taşımadığı anlaşılıyorsa da 6102 sayılı Kanun'un 55 ... maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca davalılara ait kitap ve davacıların oyun kurallarının karşılaştırılması, bu hususta konusunda uzman bir bilirkişi heyetinden rapor alınması, davalılarca davacıların iş ürününden yetkisiz yararlanıp yararlanmadıklarının belirlenmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken asıl davada eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Davacılar- karşı davalılar vekilinin bozma kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının REDDİNE,
2. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
3. İlk Derece Mahkemesinin asıl davaya yönelik kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgililere iadesine,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
18.01.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1016931500 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz