Bonoya dayalı ihtiyati hacizde yetkili mahkemenin belirlenmesi

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2022/887

KARAR NO 2022/723

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 23/11/2021 (Ek Karar)

NUMARASI 2021/670 D.İş - 2021/671 Karar

TALEP İhtiyati Haciz

İSTİNAF KARAR TARİHİ 20/05/2022

İhtiyati hacze itirazın kabulne ilişkin ek kararın alacaklı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

Alacaklı vekili, bonodan kaynaklanan alacağını tahsil edemediğini, borçluların mal kaçırma işlemlerine başlaması nedeniyle, müvekkilinin 400.000-TL (faiz ve masraflar hariç) tutarlı bono alacağı için borçlunun borca yeter miktarda menkul, gayrimenkulleri ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczini talep etmiştir.

D. İŞ KARAR

Mahkemece, alacaklının borçludan alacağı olan 400.000-TL alacak yönünden borçlunun menkul, gayrimenkulleri ile 3. şahıslardaki hak ve alacakları üzerine %15 teminat karşılığı ihtiyati haciz konulmasına karar verilmiştir.

İTİRAZ

İhtiyati hacze itiraz eden vekili, kambiyo senetlerine özgü icra takiplerine alacaklı tarafın kendi isteğine göre kendisine en yakın gelen yer icra dairesinde icra takibi yapamayacağını, yetkili mahkemelerin Hatay olarak belirlendiği halde mahkemece verilen kararın yetkisiz olduğunu, müvekkili hakkında haksız icra takibi yapıldığını, mahkemeye depo edilen teminatın iadesine izinleri olmadığını, taraflar arasında ki sözleşmeyi karşı tarafın ihlal ettiğini ve ürünlerin teslimini yapmayarak bir süre sonra senedin iade edileceğini bildirdiğini, bu nedenlerle ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

EK KARAR

Mahkemece, ihtiyati hacze itiraz eden borçlunun, mahkemenin yetkisine itiraz ettiği, ihtiyati hacze konu bono incelendiğinde, “Borçlusunun ..., lehtar/ alacaklısının ... Ltd. Şti., ödeme tarihinin 28/03/2021, ödeme yerinin Antakya/Hatay, düzenleme yerinin İstanbul, bedelinin 400.000-TL.” olduğu, borçlunun ikametgahının “Antakya/Hatay”, ödeme yerinin “Antakya/Hatay” olmasına göre yetkili mahkeme Antakya mahkemeleri olduğu gerekçesiyle İİK.'nın 265/1 maddesi gereği yetki itirazının kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Alacaklı vekili, talebe konu 18.06.2021 tarihli bonoda düzenleme yeri İstanbul olup kambiyo senetlerine özgü icra takibinin İstanbul'da başlatıldığını, İİK'nın 50/1 maddesi uyarınca icra takibinin yapılabileceğini, İstanbul 29. İcra Mahkemesi'nin 2021/269 Esas - 2022/229 Karar sayılı 29.03.2022 tarihli karar ile icra takibine yetki bakımından yapılan itirazın reddedildiğini belirterek, ihtiyati haciz kararına yapılan itirazın kabulüne ilişkin ek kararın kaldırılmasını, ihtiyati hacze itirazın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Alacaklı tarafından ihtiyati haciz talebi bonoya dayalı olarak yapılmıştır. İİK'nun 258/1 maddesi uyarınca ihtiyati hacze yetkili mahkeme tarafından karar verilir. İhtiyati haciz talebi üzerine mahkemece ihtiyati haciz kararı vermeye yetkili olup olmadığı re'sen incelenemeyecek; ancak ,yetki itirazı itiraz süresi içinde ileri sürülebilecektir. Yetkili mahkemenin belirlenmesinde; İİK 50. maddesi ile HMK hükümlerine atıfta bulunduğu anlaşılmaktadır. Buna göre, bonodan kaynaklanan borcun alacaklısı borçlunun/veya borçluların yerleşim yerinde, TTK 777/3 maddesi uyarınca bononun düzenlendiği yer veya ödeme yeri mahkemesinde ihtiyati haciz talebinde bulunabilecektir. Geçerli bir yetki sözleşmesi bulunması halinde yetkili olduğu kararlaştırılan yer mahkemeleri de yetkili olacaktır.

Talebe dayanak 400.000-TL bedelli bononun incelenmesinde; senedin düzenleme yerinin İstanbul, düzenleme tarihinin 18/08/2021, borçlunun ..., senedin vadesinin 28/09/2021 tarihi olduğu anlaşılmaktadır. Dayanak bono da yetkili yer belirlenmemiştir.Borçlunun adresi Hatay, bonodaki düzenleme yeri İstanbul'dur.Bonoya dayalı alacak aranılacak olduğundan alacaklı kendi ikametgahı mahkemesinde ihtiyati talebinde bulunamayacaktır.Buna göre ihtiyati haciz kararına itiraz edenin mahkemenin yetkisine itirazı yerinde olmayıp ,mahkemece yetki itirazının kabulü ile yetkisizlik nedeniyle ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesi yerinde görülmemiştir. İİK 265 Maddesinde sayılan itiraz sebepleri şekli ve tahdididir.

Mahkeme, ihtiyati hacze itiraz sebeplerine hasren inceleme yaparak itirazı değerlendirecek olup, Hamilin bonoyu düzenleyene karşı ihtiyati haciz talep edebilmesi için ,bononun süresinde ibraz edilmiş ve vadesinin gelmiş olması yeterlidir. Ancak düzenleyen dışında müracaat borçlularına (lehtara) başvurabilmek için senedin vadesinin gelmiş olması yeterli olmayıp, ayrıca protesto edilmesine bağlıdır. İhtiyati haciz kararı, yasal unsurları tamam vadesi geçmiş senede dayalı olarak verildiğinden, ihtiyati haciz kararına yapılan itirazın reddine karar verilmesi gerekirken kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesi doğru görülmemiştir. Ne varki yapılan hata yeniden yargılama gerektiren bir hususa ilişkin olmadığından ihtiyati haciz talep eden alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne ihtiyati hacze itirazın kabulüne ilişkin ek kararın kaldırılmasına, ihtiyati hacze itirazın reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/670 D.İş - 2021/671 Karar sayılı 23/11/2021 tarihli ek kararının, HMK.'nun 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA; "İhtiyati hacze yetki ve diğer itirazların reddine" İlk derece mahkemesine ilişkin olarak; "1.405-TL vekalet ücreti ile 68,50-TL posta masrafının muteriz borçludan alınarak alacaklıya ödenmesine" Alacaklı tarafça yatırılan 80,70-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 20/05/2022