Hisse devrinin iptali | Tenkis
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2023/5459 E. 2024/110 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Görevli mahkeme
- görev/görevsizlik
- Yetkili mahkeme
- yetki/yetkisizlik
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
vekaletin kötüye kullanılması↗ hisse devrinin iptali↗ müzayaka↗ gabin↗ tenkis↗ tasarrufun iptali↗ yerleşim yeri↗ muvazaa↗ ticari dava niteliği↗ kâr mahrumiyeti↗ ibra↗ hisse devri↗ görevsizlik kararı↗ yetkisizlik kararı↗ zamanaşımı↗ i̇i̇k 72/son↗ görevli mahkeme↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Uyuşmazlık, muris muvaazası nedeniyle şirket hisse devrinin iptali, olmadığı takdirde tenkis istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 6102 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesi.
2. 5271 sayılı Kanun'un 576 ncı maddesi.
3. Değerlendirme
Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davacılar vekilinin 1086 sayılı Kanun’un 440 ıncı maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteminin reddi gerekir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Hisse devrinin iptali | Tenkis
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2021/4832 E. 2023/691 K.
Ortak:vekaletin kötüye kullanılması · hisse devrinin iptali · müzayaka · gabin · tenkis · tasarrufun iptali · yerleşim yeri · muvazaa · görev/görevsizlik · yetki/yetkisizlik · zamanaşımı var · Hisse devrinin iptali | Tenkis
İncelediğiniz karardaUyuşmazlık, muris muvaazası nedeniyle şirket «hisse devrinin iptali», olmadığı takdirde «tenkis» istemine ilişkindir.
Benzer bu kararda… davalıya devrettiğini, müvekkillerinin murisinin hisselerini satmak için hiçbir nedeninin bulunmadığını, söz konusu hisse devirlerinin sırf müvekkillerinin mirastan «mahrum» bırakılması amacıyla gerçekleştirildiğini ileri sürerek «muvazaa», «gabin» ve «vekaletin kötüye kullanılması» nedenleriyle hisse devirlerinin iptalini ve şirket hisselerinin miras payları oranında müvekkilleri adına tesciline karar verilmesini, bu istemlerinin kabul görmemesi halinde ise «tenkise» karar verilmesini talep etmiştir.
Asliye Ticaret Mahkemesinin 04.01.2016 tarihli kararı ile miras bırakanın «tasarruflarının iptaline» veya «tenkisine» ilişkin taleplerin miras bırakanın «son» «yerleşim yeri» mahkemelerinde görüleceği, murisin nüfus kayıt örneğine göre son yerleşim yeri adresinin Esenyurt/İstanbul olduğu, bu nedenle uyuşmazlığa Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesinin bakması gerektiği gerekçesiyle, «yetkisizlik» kararı verilmiş, davalı vekilinin temyizi üzerine, Dairemizin 31.05.2016 tarihli ve 2016/3771 E,, 2016/5972 K. sayılı kararı ile uyuşmazlığın 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 4 üncü maddesi kapsamındaki ticari dava niteliğinde olmadığı, davanın görülüp sonuçlandırılmasının Ticaret Mahkemesinin görevine girmediği, mahkemece Asliye Hukuk Mahkemelerinin «görevli» olduğundan bahisle «görevsizlik» kararı verilmesi gerekirken, öncelikle görev hususu incelenmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, muris muvaazası nedeniyle şirket «hisse devrinin iptali», olmadığı takdirde «tenkis» istemine ilişkindir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/3771 E. 2016/5972 K.
Ortak:hisse devrinin iptali · tenkis · tasarrufun iptali · yerleşim yeri · muvazaa · hisse devri · görevsizlik kararı · yetkisizlik kararı · görev/görevsizlik · yetki/yetkisizlik
İncelediğiniz karardaUyuşmazlık, muris muvaazası nedeniyle şirket «hisse devrinin iptali», olmadığı takdirde «tenkis» istemine ilişkindir.
Benzer bu karardaDava, «muris muvazaasına» dayalı «hisse devrinin iptali» ve mümkün olmadığı takdirde «tenkis» istemine ilişkindir.
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; Türk Medeni Kanunu'nun 576. maddesinde miras bırakanın «tasarruflarının iptaline» veya «tenkisine» ilişkin taleplerin miras bırakanın «son» «yerleşim yeri» mahkemelerinde görüleceğinin belirtildiği, murisin nüfus kayıt örneğine göre son yerleşim yeri adresinin ... olduğu, bu nedenle uyuşmazlığa ...
Asliye Ticaret Mahkemesi'nin bakması gerektiği gerekçesiyle, «yetkisizlik» kararı verilmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:muris muvazaası
Benzer bu karardaDava, «muris muvazaasına» dayalı «hisse devrinin iptali» ve mümkün olmadığı takdirde «tenkis» istemine ilişkindir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/11369 E. 2015/10642 K.
Ortak:tenkis · muvazaa · hisse devri · görevsizlik kararı · görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz karardaUyuşmazlık, muris muvaazası nedeniyle şirket «hisse devrinin iptali», olmadığı takdirde «tenkis» istemine ilişkindir.
Benzer bu karardaDava, davalı şirkete ait hisselerin muris tarafından diğer davalıya «muvazaalı» olarak devredildiği iddiasına dayalı «kaydın» iptali ile davacı adına tesciline, olmadığı takdirde «tenkise» ilişkin olup, mahkemece «görevsizlik» kararı verilmiştir.
… i dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü: Davacı vekili, müvekkil murisinin sağlığında «muvazaalı» olarak davacıdan «mal kaçırmak» amacıyla sahibi olduğu şirketteki hisselerin müvekkili ve diğer kardeşine satış gibi göstererek bağışlama yapıldığını, davacının miras hisseleri oranında iptali ile adlarına tescilini, mümkün olmadığı takdirde «tenkisine» karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkeme tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirirerek; dava konusu hususun miras hukukundan kaynaklandığını, TTK'da düzenlenen dava ve işlerden olmadığını, davanın ticari bir yönü bulunmadığını veya «ticari işletme» ile ilgili olmadığı gerekçesiyle mahkemenin «görevsizliğine» ve «görevli» Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar vermiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:mal kaçırma · ticari işletme · anonim şirket · cy/cy kaydı
Benzer bu kararda… i dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü: Davacı vekili, müvekkil murisinin sağlığında «muvazaalı» olarak davacıdan «mal kaçırmak» amacıyla sahibi olduğu şirketteki hisselerin müvekkili ve diğer kardeşine satış gibi göstererek bağışlama yapıldığını, davacının miras hisseleri oranında iptali ile adlarına tescilini, mümkün olmadığı takdirde «tenkisine» karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkeme tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirirerek; dava konusu hususun miras hukukundan kaynaklandığını, TTK'da düzenlenen dava ve işlerden olmadığını, davanın ticari bir yönü bulunmadığını veya «ticari işletme» ile ilgili olmadığı gerekçesiyle mahkemenin «görevsizliğine» ve «görevli» Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar vermiştir.
Dava, davalı şirkete ait hisselerin muris tarafından diğer davalıya «muvazaalı» olarak devredildiği iddiasına dayalı «kaydın» iptali ile davacı adına tesciline, olmadığı takdirde «tenkise» ilişkin olup, mahkemece «görevsizlik» kararı verilmiştir.
Ancak, dava konusu; «anonim şirket» «hisse devri» olup, bu hisselerin devrinin ne şekilde yapıldığı ve yapılması gerektiği, muris ile diğer davalı arasında yapılan hisse devrinin geçerli olup olmadığı, «muvazaa» nedeniyle iptali gerekip gerekmediği hususlarında 6102 sayılı TTK'daki ilgili hükümler de gözetilmek suretiyle karar verilecektir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2023/5459 E. , 2024/110 K.
"İçtihat Metni"
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI 2017/65 Esas, 2021/239 Karar
DAVACILAR 1....
2.... vekilleri Avukat ...
DAVA TARİHİ
HÜKÜM
Ret
KARAR DÜZELTME İSTEYEN Davacılar vekilleri
Taraflar arasındaki muvazaa nedeniyle hisse devrinin iptali, yahut tenkis yapılması talepli davada bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece Mahkeme kararının onanmasına karar verilmiştir.
Davacılar vekili tarafından Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkillerinin murisi ...'in 04.08.2014 tarihinde vefat ettiğini, murisin Metal Pres San. ve Tic. A.Ş., Zet Endüstriyel Tekerlekler San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Yapı İnşaat Ltd. Şti.'deki hisselerini davalıya devrettiğini, müvekkillerinin murisinin hisselerini satmak için hiçbir nedeninin bulunmadığını, söz konusu hisse devirlerinin sırf müvekkillerinin mirastan mahrum bırakılması amacıyla gerçekleştirildiğini ileri sürerek muvazaa, gabin ve vekaletin kötüye kullanılması nedenleriyle hisse devirlerinin iptalini ve şirket hisselerinin miras payları oranında müvekkilleri adına tesciline karar verilmesini, bu istemlerinin kabul görmemesi halinde ise tenkise karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımına uğradığını, muvazaa iddiası ve diğer iddiaların gerçekleri yansıtmadığını, davanın kronolojik sırasının çeliştiğini, şirketlere ilişkin hisse devirlerinin ... satışının yapıldığını, ödemelerin yapıldığını ve karşılıklı olarak ibralaşıldığını ileri sürerek davanın reddini istemiştir.
III. MAHKEME KARARI
1.İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 04.01.2016 tarihli kararı ile miras bırakanın tasarruflarının iptaline veya tenkisine ilişkin taleplerin miras bırakanın son yerleşim yeri mahkemelerinde görüleceği, murisin nüfus kayıt örneğine göre son yerleşim yeri adresinin .../İstanbul olduğu, bu nedenle uyuşmazlığa Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesinin bakması gerektiği gerekçesiyle, yetkisizlik kararı verilmiş, davalı vekilinin temyizi üzerine, Dairemizin 31.05.2016 tarihli ve 2016/3771 E,, 2016/5972 K. sayılı kararı ile uyuşmazlığın 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 4 üncü maddesi kapsamındaki ticari dava niteliğinde olmadığı, davanın görülüp sonuçlandırılmasının Ticaret Mahkemesinin görevine girmediği, mahkemece Asliye Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, öncelikle görev hususu incelenmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Mahkemece bozma ilamına uyularak dosyanın görevli İstanbul Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş, İstanbul 25. Asliye Hukuk Mahkemesince de murisin son yerleşim yerinin ... ilçesi olması nedeniyle dosyanın yetkili Büyükçekmece Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
2.Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacılar murisinin şirket hisselerini davalıya devir ettiği daha sonra davalıyı noterlikte düzenlenen belge ile ibra ettiği, murisin davacılara mal bırakmayacağına dair herhangi bir hal ve hareketinin olmadığı, davacılar ile muris arasında herhangi bir küslük bulunmadığı bu hususun tanık anlatımları ile ... olduğu, davalının davranışlarına yönelik tanık anlatımlarının duyuma dayandığı dikkate alındığında muvaaza iddiası ispatlanamadığı ve tasarruf ivazlı olduğundan davacı tarafın iptal ve tenkise yönelik davasının reddine karar verilmiştir.
IV. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuran
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Yargıtay Kararı
Dairenin 08.02.2023 tarihli ve 2021/4832 E., 2023/691 K. sayılı kararıyla usul ve kanuna uygun bulunan kararın onamasına karar verilmiştir.
V. KARAR DÜZELTME
A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran
Dairenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.
B. Karar Düzeltme Sebepleri
Davacılar vekili; dosyaya sunulan murise ait tıbbi rapor ve tanık anlatımları ile iptali istenilen işlem öncesinde murisin nasıl bir ruh hali ve müzayaka altında olduğunun ortaya konulduğunu, bir taraftan kanser tedavisi görmekte olan murisin aynı yıl üç tane beyin ameliyatı geçirdiğini, akabinde ise davalı olan kardeşine vekalet vererek bütün mali yetkileri ona devrettiğini, arkasından da davacılardan olan eşine boşanma davası açtığını, aralarında küslük olmadığına dair mahkeme gerekçesinin hatalı olduğunu, iptali istenilen işlemin murisin ... iradesini yansıtmadığını, sahip olduğu şirketlerdeki tüm hisselerini satmasını gerektirecek bir ihtiyacı olmadığını, yapılan işlemin ivazlı olmadığını, devir bedellerinin terekede yer almadığını ileri sürerek kararın düzeltilmesini ve Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, muris muvaazası nedeniyle şirket hisse devrinin iptali, olmadığı takdirde tenkis istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 6102 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesi.
2. 5271 sayılı Kanun'un 576 ncı maddesi.
3. Değerlendirme
Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davacılar vekilinin 1086 sayılı Kanun’un 440 ıncı maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteminin reddi gerekir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple
Davacılar vekilinin karar düzeltme isteminin 1086 sayılı Kanun'un 442 nci maddesi gereğince REDDİNE,
Aşağıda yazılı bakiye 328,85 TL karar düzeltme ret harcının ve 3506 sayılı Kanun ile değiştirilen 1086 sayılı Kanun’un 442 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca takdiren 2.505,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyenden alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine,
09.01.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1016750300 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz