Marka hükümsüzlüğü

11. Hukuk Dairesi         2022/3297 E.  ,  2023/7044 K.

"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi

SAYISI 2020/949 Esas, 2022/488 Karar

HÜKÜM

Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi

SAYISI 2017/204 E., 2018/23 K.

Taraflar arasındaki faydalı model hükümsüzlüğü, karşı davada patent hükümsüzlüğü davalarından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl davanın kısmen kabulüne karşı davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı-karşı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı adına tescilli 2013/06151, 2013/04624 no.lu faydalı modellerin müvekkiline ait 2012/10531 no.lu patent ile birebir aynı olması sebebiyle yenilik ve açıklık özelliklerini taşımadığını ileri sürerek davalı adına tescilli faydalı modellerin hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

Karşı davada davacı vekili dava dilekçesinde, davacı karşı davalı adına 2012/10531 başvuru no.lu incelemesiz patentin ... olmadığını, tekniğin bilinen durumunu aşmadığını ileri sürerek hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde, müvekkiline ait faydalı modellerin yenilik özelliğine sahip olduğunu, davacının incelemesiz patentinden farklı olup davacının itirazının da ilgili kurum tarafından reddedildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Karşı davada davalı vekili cevap dilekçesinde, müvekkiline ait 2012/10531 no.lu incelemesiz patent başvuru aşamasında olduğundan hükümsüzlük talebinde bulunamayacağını savunarak karşı davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu 2013/016151 faydalı model belgesinin 23.05.2013 tarihinden itibaren 10 yıl süre ile; 2014/04624 faydalı model belgesinin 22.04.2014 tarihinden itibaren 10 yıl süre ile tescil edildiği, sahibi adına geçerliliğini koruduğu, 2012/105531 sayılı patent başvurusunun yıllık ücretinin ödenmemesinden dolayı geçersiz kılındığı, geçersizlik ilanının 21.06.2016 tarihinde patent bülteninde yayınlandığı, resmi patent bülteninde yayınlandığı ve ilan tarihinen itibaren 6 ay içeriside başvurusu sahibi tarafından yıllık ücretin ödenmemesine ilişkin herhangi bir mücbir sebebin ensttitü tarafından kabulü halinde başvurunun yeniden geçerlilik kazanacağı, bilirkişi raporuna göre, davaya konu 2013/06151 no.lu faydalı model belgesinin hiçbir isteminin 2012/10531 patent başvurusu karşısında başvuru tarihi itibariyle yenilik içermediği, 2014/04624 faydalı model belgesinin istemlerinin ise yenilik içermediğinin ispatlanamadığı, 2012/10531 no.lu belgenin referans olma özelliğinin olduğu ve hükümsüzlük incelemesi açısından bir engelinin bulunmadığı, faydalı model belgesinde yeniliği herhangi bir ölçüde veya nitelikli olması ya da belirli bir ölçünün üzerine çıkmasının yani bir basamağın bulunması şartının aranmadığı, patentin aksine yeniliğin tekniğin bilinen durumunu aşması gerekmediği, faydalı modele konu olan buluşun başvuru tarihinden önce kullanılması halinde yeniliğin ortadan kalkacağı, somut olayda davaya konu faydalı model belgelerinin yenilik incelenmesinde 2013/06151 faydalı model belgesinin daha önce açıklanmış olan 2012/10531 patent başvurusu kapsamında yenilik içermediği, 2014/04624 faydalı model belgesinin istemlerinin yenilik unsuru taşımadığının ispat edilemediği, 2012/10531 sayılı patentin dava tarihinde tescillenmediği ve tescil işlemlerinin devam ettiği gerekçesiyle asıl dava yönünden davacı tarafın davasının kısmen kabulüne, davalıya ait 2013/06151 faydalı modelin yenilik vasfı bulunmadığından hükümsüzlüğüne, terkinine, 2014/04624 faydalı modele yönelik hükümsüzlük şartları ispat edilemediğinden yerinde olmayan talebin reddine, karşı davanın 2012/10531 patentin dava tarihinde tescillenmemiş ve tescil işlemleri devam ediyor olup tescilli olmayan hakka yönelik dava açılması mümkün olmadığından ...

açıldığından reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı-karşı davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının 2014/04624 sayılı faydalı model belgesinin müvekkiline ait patentler ile birebir aynı olması sebebiyle yenilik vasfının olmadığını, 551 sayılı Patenthaklarının Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname

'nin (551 sayılı KHK) 165 ... maddesinde düzenlenen açıklık şartını taşımadığını, müvekkiline ait 2012/10531 no.lu patentin tarifnamesi ve istemleri göz önüne alındığında davalı faydalı modelinin istemlerindeki tüm unsurların daha önce ifşa edilmiş olduğunu, 551 sayılı KHK'nın 83 üncü maddesi uyarınca müvekkili patenti ile aynı işleve yönelik olduğunu, bilirkişi raporunda da bağımsız istemlerin, müvekkilinin patent belgesinde bulunan unsurlara sahip olduğunun kabul edildiğini, bilirkişilerin yaptığı karşılaştırmada 10 adet unsurun aynı şekilde mevcut olmadığının belirtildiğini, fakat bunların neler olduğunun açıklanmadığını, bu sebeple eş değer unsuru olup olmadığı ile ilgili bir inceleme yapılmadığını ve açıkça hangi unsurların olup olmadığının belirtilmemesinin bir eksiklik olduğunu, bilirkişiler eş değerlik incelemesinin sadece tecavüz incelemesinde yapılacağını belirtmişlerse de, Yargıtay kararlarının aksi yönde olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesinin davanın kısmen reddine yönelik kısmının kaldırılmasını talep etmiştir.

2.Davalı-karşı davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı-karşı davalı tarafın sahibi olduğunu ileri sürdüğü patentin sahibi olmadığını, mevzuat gereği zarar gören üçüncü kişi olarak da bu davayı açmadığını, taraf ehliyetinin olmadığını, müvekkiline ait 2013/06151 no.lu faydalı model ile davacı-karşı davalı tarafa ait ürün karşılaştırıldığında, 2013-06151 no.lu faydalı modelin 551 sayılı KHK'nın 154 ve 156 ncı maddeleri gereği "yenilik" şartını ve 165 ... madde gereği de "açıklık" şartını sağladığını, karşı davalarının kabulü gerektiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 551 sayılı KHK'nın 130, 129 uncu maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi atfıyla 11, 165 ve 166 ncı maddeler uyarınca davacı şirket ile 2012/10531 sayılı patent başvurusunu yapan Renco World Corporatıon'un grup şirketleri olduğu ve aralarında organik bağ bulunduğu, davalı-karşı davacıyla aynı sektörde faaliyet gösterdikleri, bu bağlamda davacı şirketin zarar gören sıfatıyla hükümsüzlük davası açmasında bir engelinin bulunmadığı, davacı-karşı davalı her ne kadar bilirkişi raporunda davalının 2014/04624 no.lu faydalı model ile kendi faydalı modeli arasındaki farkları göstermediğini ileri sürmüşse de, bilirkişi raporunda, dava konusu 2014/04624 no.lu faydalı model ile davacıya ait referans D1'de yer ...

2012/10531 no.lu belgede yer ... tüm unsurların bulunmadığının ifade edildiği, daha açık anlatılabilmek için TR 2014/04624 Y'de korunan “Çatı Makas Adaptörü, bu buluşun, inşaat sektöründe ev ve benzeri yapıların çatılarını inşa etmekte kullanılmak üzere geliştirilmiş olan çatı makas adaptörü (1) olup, makas adaptör ana gövdesi (2), bağlantı başlığı (3), ... bağlantı parçası (4), kiriş bağlantı parçası (5), bağlantı yuvaları (6), bağlantı yüzeyi (7) bağlantı başlığı federi (8), bağlantı başlığı sabitlenme noktası (3) ve kiriş bağlantı yüzeyinden (10) meydana gelmektedir..” şeklinde olduğu, davacıya ait D1'de korunan “Kompozit Profil ve Bağ Adaptörü'nün en az bir tip elyaf ve en az bir tip reçine içeren bir kompozit malzemeden imal, bir kompozit profil olup özelliği, bahsedilen kompozit profilin (10) dikdörtgen benzeri bir farma sahip bir panel kısmı (11), bahsedilen panel kısmının (11) ...

kenarları (12, 134) üzerinde panel kısmına (LI) ... şekilde panel kısmının (11) iki tarafından çıkıntı yapacak şekilde yapılandırılmış en az bir alt flanş (131) ve en a2 bir. üst flanş (121), bahsedilen flanşlar (121, 131) arasında uzanan en az bir feder (151) ve komşu bir yapı elemanı ile irtibatı sağlamak üzere en az bir bağlantı başlığı (161) içermesidir" şeklinde açıklanan belgesiyle çözdüğü teknik problem ve içerdiği unsurlar bakımından bir karşılaştırma yapmanın mümkün görüldüğünün belirtildiği, yine ek raporda aradaki farkın resimler ve unsur listeleri ile gösterildiği, teknik bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun ve teknik yeterliliğe sahip olduğu, davalı vekilinin 2014/04624 no.lu faydalı modele ilişkin itirazının yerinde olmadığı, 2013/016151 faydalı model belgesine yönelik davalı karşı davacı itirazına gelince, bilirkişi ek raporunda TR 2013-06151 Y'nin istem ve unsurlarının davacıya ait D1 karşısındaki durumunun raporda yer ...

tabloda detaylı olarak gösterildiği, davalıya ait söz konusu faydalı modelin koruma kapsamında herhangi bir boyut korumasının mevcut olmadığı bir ölçü sınırlaması yapılmadığının tespit edildiği, davacıya ait referans D1 Patent başvurusu üzerinde, davalıya ait TR /2013-06151'in istemlerde yer ... tüm unsurların bulunduğu, davalıya ait TR 2013-06151 Y no.lu faydalı modelin hiçbir isteminin (İstem 1-4) başvuru tarih itibari ile yenilik içermediğinin tablolarla ayrıntılı bir şekilde açıklandığı, İlk Derece Mahkemesi kararında esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekili ve davalı vekilinin istinaf taleplerinin ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı-karşı davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı-karşı davalı vekili temyiz dilekçesinde, istinaf aşamasındaki itirazlarını yineleyerek, müvekkiline ait 2012/10531 no.lu patentin tarifnemesi ve istemleri dikkate alındığında dava konusu faydalı modelin istemlerindeki tüm unsurların ifşa edildiğini, davalının 2014/04624 no.lu faydalı modeline konu buluş ile müvekkili patenti aynı işleve yönelik olduğundan 551 sayılı KHK'nın 83 üncü maddesi uyarınca eşdeğerlik incelemesi yapılması gerektiğini belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Asıl dava, davacının patenti karşısında davalıya ait faydalı modellerin hükümsüzlüğü, karşı dava ise davalının patentin hükümsüzlüğü talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri.

2. 551 sayılı KHK'nın 11, 47, 83, 130, 129 uncu maddesinin birinci fıkrası, 154, 156, 165 ve 166 ncı maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 ... maddesinde yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve yasaya uygun olup davacı-karşı davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

04.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.