Marka hükümsüzlüğü

… yakıt servis istasyonlarında dünyada ve Türkiye'de ilk defa ve yaygın olarak ve tanınmış statüde sarı-kırmızı renk kombinasyonunu kullandığı, bu şekilde markalarına «ayırt ediciliği» sağladığı ve akaryakıt servis istasyonları yönünden belirtilen renklerin davacı ile özdeşleştiği, ortalama hizmet alan veya tüketici nazarında tanınmış olan ayırt edicilik kazanan renk marka kullanımının korunması gerektiği, davalı taraf, akaryakıt servis istasyonlarında kendisi adına tescilli energy markasını veya güneş logosunu kullanmış olsun veya olmasın bu husus davacı ile yukarıda açıklandığı şekilde özdeşleşen tüketici nezdinde ayırt edicilik kazanan renk kombinasyonunu kullanma hakkını bahşetmeyeceği, davalının akaryakıt servis istasyonlarında, kurumsal kimlik uygulamasında sarı, kırmızı renkleri kullanması, davacının «marka hakkına tecavüz» oluşturduğu gibi davacının kurumsal kimlik uygulaması ile TTK 56 vd md uyarınca «haksız rekabet» oluşturur nitelikte olduğu, davalı taraf, her ne kadar «zamanaşımı» ve uzun süre sessiz kalma yolu ile davanın MK 2 md aykırı olduğu ileri sürmüş ise de, davalının uyuşmazlığa konu kullanım şekilleri dava tarihi itibariyle de devam ettiğinden, zamanaşımı itirazı yerinde görülmediği gibi, davalının yukarıda belirtilen eylemi TTK 20 md kapsamında «basiretli tacir» kriterine uygun olmadığından ve aynı sektörde faaliyet gösterirken başka renk veya renk kombinasyonu kullanma seçenekleri mevcut iken, davacının Dünya çapında meşhur hale getirdiği, çok uzun yıllardır Dünya da ve ... de istikrarlı ve yaygın olarak kullandığı ve kendisi ile özdeş hale getirdiği (akar yakıt servis istasyonları yönünden) renk kombinasyonunun aynısını ve/veya ayırt edilemeyecek kadar benzerini kullanmış olması, davacının ününden faydalanma amacı taşıdığı , bu kapsamda davalının hareketlerinin iyi niyetli olmadığı gözetilerek, sessiz kalmak suretiyle hak «kaybı» oluştuğu yönündeki itirazda uygun görülmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, davalının ürün ve hizmetlerini sunduğu petrol servis istasyonlarında (kurumsal kimlik uygulaması servis istasyon görsel imaj konseptinde) davacının bilinirliği yüksek renk kompozisyonunun kullanılması, davacının shell marka görsel imaj kimliği ile «iltibas», haksız rekabet oluşturduğunun tespit, men ve ref'ine, mahkeme kararı kesinleştiğinde, «masrafı» davalı taraftan karşılanmak üzere hükmün ... genelinde yayınlanan bir gazetede bir defa «ilanına», karar verilmiştir.

Mahkemece, uyuşmazlığın hallinin özel ve teknik bilgiyi gerektirdiği kabul edilerek 3 kez «bilirkişi incelemesi» yaptırılması cihetine gidilmiş olup, ilk bilirkişi kurulunun davalıya ait 3 istasyonla ilgili değerlendirmesi hariç her üç raporda da esas itibariyle davalının tescilli markalarını kullanması sebebiyle markayı tecavüzün söz konusu olmayacağı ve markaların kullanılması halinde «iltibasın» ve dolayısıyla «haksız rekabetin» söz konusu olmayacağı mütalaa olunmuş ise de, mahkemece yukarıda yazılı gerekçelerle davalının eylemlerinin markaya tecavüz ve haksız rekabet teşkil edeceği gerekç …

… yakın bir biçimde alınmasının özellikle akaryakıt servis istasyonlarının bulunduğu güzergahlardaki karayolundan araçları ile seyir halinde olan müşteri kitlesi için «iltibas» tehlikesine yol açacağının kabulü gerekir.

… yakıt servis istasyonlarında dünyada ve Türkiye'de ilk defa ve yaygın olarak ve tanınmış statüde sarı-kırmızı renk kombinasyonunu kullandığı, bu şekilde markalarına «ayırt ediciliği» sağladığı ve akaryakıt servis istasyonları yönünden belirtilen renklerin davacı ile özdeşleştiği, ortalama hizmet alan veya tüketici nazarında tanınmış olan ayırt edicilik kazanan renk marka kullanımının korunması gerektiği, davalı taraf, akaryakıt servis istasyonlarında kendisi adına tescilli energy markasını veya güneş logosunu kullanmış olsun veya olmasın bu husus davacı ile yukarıda açıklandığı şekilde özdeşleşen tüketici nezdinde ayırt edicilik kazanan renk kombinasyonunu kullanma hakkını bahşetmeyeceği, davalının akaryakıt servis istasyonlarında, kurumsal kimlik uygulamasında sarı, kırmızı renkleri kullanması, davacının «marka hakkına tecavüz» oluşturduğu gibi davacının kurumsal kimlik uygulaması ile TTK 56 vd md uyarınca «haksız rekabet» oluşturur nitelikte olduğu, davalı taraf, her ne kadar «zamanaşımı» ve uzun süre sessiz kalma yolu ile davanın MK 2 md aykırı olduğu ileri sürmüş ise de, davalının uyuşmazlığa konu kullanım şekilleri dava tarihi itibariyle de devam ettiğinden, zamanaşımı itirazı yerinde görülmediği gibi, davalının yukarıda belirtilen eylemi TTK 20 md kapsamında «basiretli tacir» kriterine uygun olmadığından ve aynı sektörde faaliyet gösterirken başka renk veya renk kombinasyonu kullanma seçenekleri mevcut iken, davacının Dünya çapında meşhur hale getirdiği, çok uzun yıllardır Dünya da ve ... de istikrarlı ve yaygın olarak kullandığı ve kendisi ile özdeş hale getirdiği (akar yakıt servis istasyonları yönünden) renk kombinasyonunun aynısını ve/veya ayırt edilemeyecek kadar benzerini kullanmış olması, davacının ününden faydalanma amacı taşıdığı , bu kapsamda davalının hareketlerinin iyi niyetli olmadığı gözetilerek, sessiz kalmak suretiyle hak «kaybı» oluştuğu yönündeki itirazda uygun görülmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, davalının ürün ve hizmetlerini sunduğu petrol servis istasyonlarında (kurumsal kimlik uygulaması servis istasyon görsel imaj konseptinde) davacının bilinirliği yüksek renk kompozisyonunun kullanılması, davacının shell marka görsel imaj kimliği ile «iltibas», haksız rekabet oluşturduğunun tespit, men ve ref'ine, mahkeme kararı kesinleştiğinde, «masrafı» davalı taraftan karşılanmak üzere hükmün ... genelinde yayınlanan bir gazetede bir defa «ilanına», karar verilmiştir.

Mahkemece, uyuşmazlığın hallinin özel ve teknik bilgiyi gerektirdiği kabul edilerek 3 kez «bilirkişi incelemesi» yaptırılması cihetine gidilmiş olup, ilk bilirkişi kurulunun davalıya ait 3 istasyonla ilgili değerlendirmesi hariç her üç raporda da esas itibariyle davalının tescilli markalarını kullanması sebebiyle markayı tecavüzün söz konusu olmayacağı ve markaların kullanılması halinde «iltibasın» ve dolayısıyla «haksız rekabetin» söz konusu olmayacağı mütalaa olunmuş ise de, mahkemece yukarıda yazılı gerekçelerle davalının eylemlerinin markaya tecavüz ve haksız rekabet teşkil edeceği gerekç …

2-Ancak, yukarıda yapılan özetten de anlaşılacağı üzere davacı taraf, davalı tarafından tescilli markalarına ve akaryakıt servis istasyonları ile özdeşleşen ve Dünyaca tanınan kurumsal kimliğine tecavüz edildiğini ileri sürerek, markaya yapılan tecavüzün ve «haksız rekabetin» önlenmesi için işbu davayı açmıştır.

Davalının sarı ve kırmızı renkleri davacının konum ve kompozisyonundan farklı şekilde kullanması mümkün ve «iltibas» tehlikesinin ortadan kalkması için zorunlu olduğundan, mahkemece davalının sadece akaryakıt servis istasyonlarının kanopilerinde yer alan ve davacı tarafın istasyonlarının kanopilerindeki sarı ve kırmızı renk kompozisyonu ile karışıklığa yol açacak şekilde renk uygulamasının «haksız rekabet» teşkil edeceği kabul edilerek, bu bakımdan yaratılan haksız rekabetin önlenmesine karar verilmek gerekirken, anılan hususlar nazara alınmadan davanın aynen kabulün …