Alacak

11. Hukuk Dairesi         2022/2843 E.  ,  2023/6524 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi

SAYISI 2019/2296 Esas, 2021/1563 Karar

HÜKÜM

....... Ltd. Şti. Yönünden davanın kısmen kabulü,

... Lojistik A.Ş. yönünden husumetten ret

İLK DERECE MAHKEMESİ Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI 2015/552 E., 2019/416 K.

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle ......Ltd. Şti. Yönünden davanın kısmen kabulüne, ......A.Ş. yönünden davanın husumetten reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı Yargıtayca duruşma istemli olarak davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne, dava konusu meblağ 117.960,00 TL'nin altında bulunduğundan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin ikinci fıkrası gereğince duruşma isteğinin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin dava dışı ... Makina San. Tic. A.Ş. tarafından ABD'ye ihraç edeceği pres makinasının bu ülkeye nakliyatının organize edilmesi için müvekkilini görevlendirdiğini, müvekkili şirketin malı dava dışı ... Makina San. Tic. A.Ş.'nin tesislerinden taşımanın başlama noktası olan Gemlik Limanına nakliyesi için davalı ...G Lojistik...Şti. ile anlaştığını, malın bu davalıya ait araçla 17.11.2014 tarihinde yola çıktığını, ancak nakliyat sırasında Polis kaza tespit raporuna göre aracın devrildiğini, meydana gelen kaza nedeniyle konteynır içerisindeki makinanın hasar gördüğünü, taşıyıcı şirkete e-posta yoluyla hasarın kendilerine ait olduğunun bildirildiğini, davalı şirketin sigortacısı tarafından düzenlenen ekspertiz raporuna göre davalının tam kusurlu olduğunun tespit edildiğini, davalı şirketin dava dışı alacaklıya verilen zarar nedeniyle ödeme yapmadığından dolayı müvekkili şirket tarafından cari hesap alacağından düşülmek suretiyle ...

Makina San. A.Ş.'ye ödemede bulunulduğunu, bunun üzerine davalıya gönderilen faturanın ödenmediğini, bu aşamada davalı ...Ş. tarafından diğer davalı şirketin satın alındığı ve şirket mal varlığının ... Lojistik A.Ş.'ye taşındığının tespit edildiğini, müvekkili şirket yetkilisi tarafından ... Lojistik A.Ş'ye gönderilen e-maile verilen cevapta da bu bilginin doğrulandığını, her ne kadar Ticaret Sicil Gazetesinde bu durum ilan edilmemişse de iki şirketin de resmi internet sitelerinde konunun ilan edildiği, değişik iş dosyasından durum tespiti yaptırıldığını, her iki şirkete gönderilen tebligatların aynı kişi tarafından alındığını, iki şirket arasındaki organik bağ nedeniyle müvekkilinin zararından davalıların sorumlu olduğunu ileri sürerek 99.343,15 TL'nin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalı ...Ş. yönünden husumet nedeniyle davanın reddine karar verilmesini, bu müvekkili ile davacı şirket arasında emtia taşınmasına yönelik bir anlaşma bulunmadığını, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davacının dava dışı ... A.Ş.'ye yapmış olduğu ödeme bulunmadığından rücuen tazminat talebinde bulunamayacağını, talep edilen faiz miktarının ve başlangıç tarihini kabul etmediklerini, olayın oluşumunda fiili taşıyıcı ... Ltd. Şti.'nin tam kusurlu ve sorumlu olduğu iddiasının kabul edilemeyeceğini, makinenin konteynıra yanlış yüklenmesinden kazanın meydana geldiğini, müvekkilinin nakliyeci olup malın konteynıra yüklenmesinden sorumlu olamayacağını, talep edilen hasar miktarının fahiş olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı ile davalılardan ... Lojistik Ltd. Şti. arasında dava dışı ... Makina San. A.Ş.'ye ait pres makinasının ABD'ye ihracatı nedeniyle makinanın Bursa'dan Gemlik Limanına kadar karayolu ile taşınması konusunda anlaşmanın bulunduğu, dava dışı ... Makina A.Ş'nin tesislerinden yüklenen makinanın davalı şirkete ait araçla yola çıktıktan sonra aracın devrilmesinden dolayı yükün zarar gördüğü, kaza tespit tutanağı incelendiğinde kazanın tek taraflı olarak aracın devrilmesi yoluyla meydana geldiği, kazadan sonra davalı ... Lojistik Ltd. Şti.'nin dava dışı Ray Sigorta A.Ş.'nin yurtiçi taşıcı sorumluluk sigorta poliçesi kapsamında düzenlenen ekspertiz raporuna göre kaza mahalline sonradan gelerek aracın sürücüsü olduğunu beyan eden ...'in araç sürücüsü olmadığı, yükü teslim alan sevk irsaliyesini ve kantar fişini imzalayan kişinin ...

olup davalı nakliye şirketi çalışanı olmadığı, söz konusu kişinin ehliyetinin alkollü araç kullanımı nedeniyle alındığı, bu nedenle hasarın sigorta teminat dışında kaldığının belirtildiği, meydana gelen kaza nedeniyle yükte meydana gelen hasar için dava dışı ... Makina A.Ş. tarafından davacı şirkete fatura düzenlendiği, faturanın davacı şirketin defterlerinde kayıtlı olduğu, davacı şirket kayıtlarında dava dışı şirketin borcundan düşülmesi sonucunda davacı şirketin ... Makina A.Ş'den alacağının sıfırlandığı, davacı şirketin ... Makina A.Ş.'ye borçlandığının tespit edildiği, davacı şirket yetkilisinin davalı şirket yetkilisine kazadan bir gün sonra e-mail yoluyla bildirimde bulunduğu ve 1 yıllık süre içerisinde davanın açılmış olduğu göz önüne alınarak zamanaşımı itirazının reddi gerektiği, kaza tespit tutanağı ve diğer deliller değerlendirildiğinde kaza mahallinde sürücünün olmadığının tespit edildiği, daha sonra ...

isimli şahsın kaza mahalline geldiği, kendisini sürücü olarak beyan etmesine rağmen malı teslim alan kişinin ... olduğunun tespit edildiği, kazanın oluşumunda davalı taşıyıcının hızını viraja girerken azaltmaması olup, yanlış yüklemenin yapıldığına dair delil bulunmadığından davalı taşıyıcının davaya konu kaza nedeniyle zarardan tamamen sorumlu olduğu, taşıyıcının kasten veya pervasızca davranışlarıyla zarara sebebiyet vermesi durumunda sorumluluktan kurtulma hallerinden ve sorumluluk sınırlamalarından yararlanamayacağı, davalı şirketlerin incelenen defterleri ve ticaret sicil kayıtlarına göre davalılar arasında organik bağ bulunduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, 82.594,13 TL artı KDV'nin 28.03.2015 tarihinden itibaren avans faizi ile davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı ...Ş. hakkındaki davanın husumetten reddi gerektiğini, zira her iki davalı şirketin farklı tüzel kişilikleri olup, birbirinden bağımsız ve aralarında ticari ilişki haricinde herhangi bir bağ olmadığını, ... A.Ş.'ye süresinde yapılmış herhangi bir zarar bildirimi bulunmadığını ve davanın süresinde ikame edilmediğini, somut olaya Türk Ticaret Kanunu'nun değil Karayolu ve Milletlerarası Mal Nakliyatı Mukavelesi İle İlgili Anlaşma (CMR) hükümlerinin uygulanması gerektiğini, CMR hükümleri uyarınca da davasının zamanaşımı süresinde açılmadığını, kusur oranı ve zarar miktarı hususundaki tespitlerin hatalı olduğunu, tanık dinletme taleplerinin ret edildiğini, eksik inceleme sonucunda hüküm kurulduğunu, kazanın oluşumunun şoför hatasından kaynaklı olduğu iddiasının kabul edilemeyeceğini, kazanın makinenin konteynıra yanlış yüklenmesinden kaynaklandığını, davalı nakliyeci olup, sadece malın nakliyesinden sorumlu olduğunu, zarar bedelinin fahiş olarak hesaplandığını, asıl alacağa uygulanan faiz oranının hatalı hükmedildiğini, CMR hükümlerine göre faiz talebinin yıllık %5'i geçemeyeceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı ... Lojistiğin diğer davalı tarafından satın alındığı ancak resmi olarak henüz devir olmasa da ... şirketinin de sorumlu olduğu iddiasıyla bu davalı hakkında dava açıldığı, mahkemece bu iki şirket arasında organik bağ olduğu kabul edilmiş ise de davalı iki şirketin sicil kayıtları incelendiğinde, her iki şirketin ayrı olarak faaliyet göstermekte olduğu, şirketlerin birleşmesinin söz konusu olmadığı, bu durumda davalı ... Şirketi hakkında açılan davanın husumetten reddine karar verilmesi gerektiği, diğer davalı açısından verilen ilk derece mahkemesi kararının ise isabetli olduğu gerekçesiyle davalı ...G...Ltd.

Şti.'nin istinaf başvurusunun esastan reddine, davalı ...Ş.'nin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmünün kaldırılmasına, yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına, davalı ...Ş. yönünden açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, diğer davalı ...G Lojistik... Ltd. Şti. yönünden açılan davanın kısmen kabulüne 82.594,13 TL artı KDV'nin 28.03.2015 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, davalı ...G. Lojistik...Ltd. Şti. vekilinin bu karara ilişkin olarak yaptığı temyiz başvurusu ise verilen 1 haftalık kesin süreye rağmen davalı vekilinin temyiz harçları ve masrafını yatırmadığı gerekçesi ile 08.03.2022 tarihli ek kararı ile temyiz başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen asıl kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; davalı ... Şirketi hakkında verilen karar için temyiz edildiğini, davalı şirketler arasında organik bağ olduğunun deliller ve dosya kapsamıyla sabit olduğunu, bilirkişi raporlarında da bu hususun açıklandığını belirterek kararın ... Şirketi yönünden bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, yurt içi taşıma sözleşmesi uyarınca taşıma sırasında aracın kaza yapması sonucu hasarlanan emtia hasar bedelinin rücuen tahsili talebiyle akdi taşıyıcı tarafından fiili taşıyıcıya karşı açılan alacak istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

08.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.