6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Genel kurul defterinin tadilat sırasında kaybolması mücbir sebep sayılmadı

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2022/1647 E. 2022/1181 K. · · İlk derece: BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddiKesin

★ Emsal

Gerekçe özeti

Tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeler için zayi belgesi verilebilmesi, defterlerin korunmasında gereken dikkat ve özenin gösterilmiş olmasına ve kaybın tacirin iradesi dışında, önlenmesi mümkün olmayan bir mücbir sebep niteliğinde bir olayla gerçekleşmiş olmasına bağlıdır. Tadilat gibi harici bir etken sırasında meydana gelen kayıp, önlenmesi mümkün olmayan mücbir sebep niteliğinde kabul edilemeyeceğinden, bu durumda zayi belgesi talebi reddedilir.

Ele alınan sorunlar

Zayi belgesi verilmesi koşullarının oluşup oluşmadığı → ret

İddia: Davacı, karar defterinin tadilat sırasında kaybolduğunu, şirketinin bu nedenle ticari olarak zor durumda kaldığını ve ticari faaliyetine devam edebilmesi için davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

Gerekçe: TTK 82/7 uyarınca zayi belgesi talep edilebilmesi için davacının bir taraftan defter ve belgelerin korunması amacıyla gereken dikkat ve özeni göstermiş olması, diğer taraftan ziyanın kendi iradesi dışında elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması gerekir. İleri sürülen mücbir sebebin de defter ve belgelerin yok olması veya elden çıkması sonucunu doğuracak nitelik ve yoğunlukta olması, yani davacının iradesi dışında defter ve vesikaların tamamen veya kısmen kaybı ya da yok olması gerekmektedir. Somut olayda davacı şirket yetkilisi genel kurul toplantı ve müzakere defterinin kaybolarak zayi olduğunu ileri sürmüş ise de mücbir sebebin varlığı ileri sürülüp ispatlanamamıştır. Korumada gerekli dikkat ve özenin gösterilmediği hallerde zayi belgesi verilmesi talep edilemez. Tadilat sırasında kaybolma hali kanunda harici bir etken ile gerçekleşmiş olsa dahi önlenmesi mümkün olmayan mücbir sebep olarak kabul edilemeyeceğinden zayi belgesi talep koşullarının bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Ticari defterlerin tadilat sırasında kaybolmasının TTK 82/7 kapsamında mücbir sebep sayılamayacağına ve zayi belgesi talebinin bu durumda reddedilmesi gerektiğine ilişkin değerlendirme, benzer olgusal kalıptaki zayi belgesi davaları için bölgesel ikna edici emsal niteliği taşımaktadır.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
zayi belgesi mücbir sebep dikkat ve özen yükümlülüğü ticari defter

Atıf yapılan mevzuat: 6102 Sayılı Kanun — 6102 Sayılı Kanun 82/7

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2022/1647

KARAR NO 2022/1181

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 29/03/2022

NUMARASI 2022/26 Esas - 2022/352 Karar

DAVA

Zayi Belgesi Verilmesi

İSTİNAF KARAR TARİHİ 09/09/2022

Davanın reddine ilişkin verilen kararın davacı şirket temsilcisi tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı; taraflarına ait, ... Mah. ... Sokak No: ... İç Kapı No: ... Küçükçekmece/İSTANBUL adresindeki ...San. Ltd. Şti. isimli, ... ticaret sicil no. lu ticari işletmenin 29/12/2021 tarihinde Genel Kurul Toplantı ve Müzakere defterinin kaybolduğunu, bu durumun gazete ve Maliye'ye taraflarınca bildirildiğini, Genel Kurul Toplantı ve Müzakere Defterlerinin kaybolmasından dolayı ticari faaliyetlerini devam ettirebilmeleri adına, tarafların zayi belgesi verilmesini talep etme zarureti hasıl olduğunu, Genel Kurul Toplantı ve Müzakere defterinin zayi olduğuna dair tarafına zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, 6102 Sayılı TTK'nun 82/7 maddesi uyarınca davacının zayi belgesi talep edebilmesi için defterlerin ve belgelerin korunması amacı ile gereken dikkat ve özeni göstermiş bulunması ve ziya uğramanın onun iradesi dışında elinde olmayan bir neden ile meydana gelmiş olması gerektiği,ileri sürülen mücbir sebebin defter ve belgelerin yok olması veya elden çıkması sonucunu doğuracak nitelik ve yoğunlukta olması, davacının irade dışında defter ve vesikaların tamamen veya kısmen kaybı yahut yok olması gerektiğini, davacı tacir defter ve belgelerini saklama ve korumada gerekli dikkat ve özeni göstermediğini, koşulların oluşmadığından davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf yoluna başvuran davacı; karar defterinin tadilat sırasında kaybolduğunu, şirketinin ticari olarak zor durumda bırakması ve ticari faaliyetine devam etmesi için davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, TTK 82. Maddesi kapsamında zayi belgesi verilmesi talebine ilişkindir. 6102 Sayılı Kanunun 82/7. Maddesi "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebileceği davanın hasımsız olarak açılacağı düzenlenmiştir. Davacının söz konusu düzenlemeden yararlanabilmesi için bir taraftan defterlerin ve belgelerin korunması amacı ile gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziya uğramanın onun iradesi dışında elinde olmayan bir neden ile meydana gelmiş olması gerekmektedir.

İleri sürülen mücbir sebebin de defter ve belgelerin yok olması veya elden çıkması sonucunu doğuracak nitelik ve yoğunlukta olması, başka bir deyişle davacının iradesi dışında defter ve vesikaların tamamen veya kısmen kaybı yahut yok olması gerekmektedir. Somut olayda; davacı şirket yetkilisi davacı şirketin genel kurul toplantı ve müzakere defterinin kaybolarak zayi olduğunu ileri sürmüş ise de ,mücbir sebebin varlığı ileri sürülüp ispatlanamamıştır. Korumada gerekli dikkat ve özenin gösterilmediği hallerde zayi belgesi verilmesi talep edilemez. Tadilat sırasında kaybolma hali kanunda harici bir etken ile gerçekleşmiş olsa dahi önlenmesi mümkün olmayan mücbir sebeb olarak kabul edilemeyeceğinden zayii belgesi talep koşullarının bulunmadığı sonucuna varılmaktadır.Açıklanan nedenlerle;

zayi belgesi verilmesi koşulları mevcut olmadığından davanın reddine karar verilmesinde isabetsizlik görülmemiştir. Davacının hükme yönelik istinaf sebebleri yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı şirket temsilcisinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına, İstinaf yargı giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK.'nın 362(1)-ç maddesi uyarınca kesin olmak üzere, oy birliği ile karar verildi. 09/09/2022

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/97567 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.