6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Anonim şirkette ortağın diğer ortağı çıkarma davası açma hakkı yoktur

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2022/1801 E. 2022/1346 K. · · İlk derece: İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Ticari şirket (genel)kaldırma ve esas hakkında yeniden hükümTemyiz yolu açık

★ EmsalDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)

Mahkemenin nitelemesi: Ticari şirketlerHaklı sebeple fesih

Gerekçe özeti

Anonim şirketlerde TTK sistematiği yalnızca şirketin haklı sebeple feshi talebine imkân tanır; mahkeme fesih yerine payların değeri ödenerek pay sahibinin şirketten çıkarılmasına veya uygun başka bir çözüme karar verebilir. Bir ortağın, diğer ortağı haklı sebep bulunsa dahi ortaklıktan çıkarılmasını talep etme hakkı yoktur; limited şirkete özgü çıkma-çıkarma hükümleri anonim şirkete uygulanamaz.

Ele alınan sorunlar

Anonim şirkette bir ortağın diğer ortağı çıkarma davası açma hakkının bulunup bulunmadığı → ret

Gerekçe: TTK 531(1) uyarınca anonim şirketlerde haklı sebeplerin varlığında sermayenin en az onda birini (halka açık şirketlerde yirmide birini) temsil eden pay sahipleri şirketin feshini isteyebilir; mahkeme fesih yerine, davacı pay sahiplerine paylarının değeri ödenerek şirketten çıkarılmalarına veya duruma uygun başka bir çözüme karar verebilir. TTK sistematiğinde anonim şirketlerde sadece şirketin haklı sebeple feshi talebine olanak tanınmıştır; bir ortağın diğer ortağı, haklı sebep olsa dahi ortaklıktan çıkarılmasını talep etme hakkı bulunmamaktadır. Limited şirkete özgü çıkma/çıkarma hükümlerinin anonim şirkete uygulanma kabiliyeti yoktur. İlk derece mahkemesi, limited şirketlere ilişkin hükümleri uygulayarak çıkarma talep hakkının sadece şirkete tanındığı gerekçesiyle davayı aktif husumet yokluğundan reddetmiş olup bu gerekçe yanlıştır; doğru gerekçe, anonim şirkette ortağın diğer ortağı çıkarma davası açma hakkının hiç bulunmamasıdır. Bu nedenle hükümde açık aykırılık bulunduğundan karar kaldırılarak, davanın (aktif husumet yokluğu yerine) esastan reddine karar verilmiştir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Anonim şirketlerde bir ortağın diğer ortağı ortaklıktan çıkarma davası açma hakkının bulunmadığına, bu tür taleplerin ancak TTK 531 kapsamında şirketin haklı sebeple feshi istemi çerçevesinde ileri sürülebileceğine ilişkin norm yorumu içerdiğinden bölgesel ölçekte ikna edici emsal niteliği taşımaktadır.

Usul tespitleri

Dava şartı
Anonim şirkette bir ortağın diğer ortağı çıkarma davası açma hakkı bulunmadığından, bu tür bir talebin davacı ortak tarafından ileri sürülmesi mümkün değildir.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
anonim şirket haklı sebeple fesih ortaklıktan çıkarma aktif husumet TTK 531

Atıf yapılan mevzuat: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) — TTK 531(1) · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 353(1)b-2HMK 361/1

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2022/1801

KARAR NO 2022/1346

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 25/05/2022

NUMARASI 2022/352 Esas - 2022/425 Karar

DAVA

Ticari Şirket (Ortaklıktan Çıkma Veya Çıkarılmaya İlişkin)

İSTİNAF KARAR TARİHİ 03/10/2022

Davanın aktif husumet yokluğu gerekçesiyle reddine ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili, müvekkilinin 16/02/2017 tarihinden bu yana ... Tic. AŞ'nin ortağı olduğunu, ortak sayısı ve sermaye payları sebebi ile davalının ortaklıktan çıkarılması mümkün olmadığını, davalının şirketin %50 hissesine sahip olduğunu, ayrıca yönetim kurulu üyesi olduğunu, yönetim kurulundan ve diğer şirket ortağından habersiz olarak şirketin resen kapatılması için vergi dairesini de yanıltıcı bir şekilde 09.02.2020 tarihinde resen terk dilekçesi verdiğini, süresi geçen genel kurul toplantı çağrılarını dikkate almadığını ve şirketin normal bir şekilde çalışabilmesini engellediğini, TTK hükümleri uyarınca davalının sermaye ve bilirkişi tarafından hesaplanacak şirket gider borcu hisse değerlerine karşılık mahsup edilerek, haklı sebeplerle şirket ortaklığından çıkarılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Karar tensiben verildiğinden davalının davaya cevabı bulunmamaktadır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın şirket ortağının çıkarılması istemli olup, çıkma ve çıkarılmaya ilişkin düzenlemenin 6102 sayılı Kanun 638. ve devamı maddelerinde yer aldığı, söz konusu düzenlemeler uyarınca her ortağa varsa şirket sözleşmesindeki çıkma sebebine ya da haklı sebebe dayanarak şirketten çıkma hakkının tanındığı, ancak çıkarma davasını açma hakkı sadece şirkete tanındığından bir ortak tarafından diğer bir ortağa karşı çıkarma davasında davacı ortağın aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı gerekçesiyle davanın aktif ehliyetinin bulunmadığı gerekçesiyle davanın aktif husumet ehliyeti yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir. (Yargıtay 11.HD nin 2017/4645 Esas ve 2019/1306 Karar sayılı ilamı aynı yoldadır.)

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; gerekçeli istinaf dilekçesi sunmamış, kararın istinafa gönderilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Davacının istemi, davalı anonim şirket paydaşının zararlandırıcı eylemleri nedeniyle şirketten çıkartılması istemine yöneliktir. TTK nun 531(1) maddesinde haklı sebeblerin varlığında, sermayenin en az onda birini ve halka açık şirketlerde yirmide birini teşkil eden pay sahipleri, şirketin merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinden şirketin feshine karar verilmesini isteyebilir. Mahkeme fesih yerine, davacı pay sahiplerine, payların değeri ödenerek davacı pay sahiplerinin şirketten çıkarılmalarına veya duruma uygun bir çözüme karar verebilir. TTK sistematiğinde anonim şirketlerde sadece şirketin haklı sebeble feshi talebine olanak tanınmış olup, bir ortağın diğer ortağı haklı sebep olsa dahi ortaklıktan çıkartılmasını talep hakkı bulunmamaktadır.

Limited şirkete özgü hükümlerin ise anonim şirkete uygulanma kabiliyeti bulunmamaktadır. İlk derece mahkemesince limited şirketlere ilişkin olan hükümler uygulanmak suretiyle çıkarma talep hakkının sadece şirkete tanındığı gerekçesiyle, davanın aktif husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir. Davacı vekili tarafından istinaf nedeni bildirilmemiş, ancak hüküm gerekçesinde yasal düzenlemelere açık aykırılık bulunduğu tespit edilmiştir. Açıklanan nedenlerle; hükümde açık aykırılık bulunduğu gerekçesiyle hükmün kaldırılarak yeniden hüküm verilmesine, anonim şirketlerde bir ortağın diğer ortağa, ortaklıktan çıkarma davası açma hakkı bulunmadığından davanın reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25/05/2022 Tarih 2022/352 Esas - 2022/425 Karar sayılı kararın HMK 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA; "Davanın REDDİNE" İlk derece mahkemesine ilişkin olarak; Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınamasına yer olmadığına, Davacı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, Davacı tarafından yatırılan 80,70-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde davacıya iadesine, Gerekçeli kararın bir örneğinin taraf vekillerine tebliğine, HMK 'nun 361/1. maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurulabileceğine, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliğiyle karar verildi.

03/10/2022

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/94869 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.