Alacak

11. Hukuk Dairesi         2022/4472 E.  ,  2023/4433 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ Ticaret Mahkemesi

SAYISI 2017/1119 Esas, 2021/1709 Karar

HÜKÜM

Davanın reddi

Taraflar arasındaki alacak davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin akaryakıt ürünlerinin toptan ve perakende satışını yapan bir işletme olduğunu, davalılardan Burdur ilinde faaliyet gösteren Varollar Süt...A.Ş. unvanlı firma ile arasında cari hesap şeklinde yürüyen ticari ilişki bulunduğunu, bu davalı şirketin 20.981 litre motorin talebi üzerine akaryakıtın her zamanki yöntemle davalı şirkete gönderildiğini, davalının diğer davalılarla ortak hareket ederek sipariş edilen motorini müvekkili şirket ile ticari ilişkisi olmayan ve yasal olarak müvekkili şirketin satış yapamayacağı bir iş yeri konumunda olan Alanya-Antalya karayolu üzerindeki Pasific Dağıtım Şirketi Bayisi olan Özaypet ... Ltd. Şti.'ne ait petrol istasyonuna teslim edilirken Antalya Jandarma İl Komutanlığına bağlı ekipler tarafından baskın yapılarak akaryakıta el konulduğunu, müvekkili şirketin söz konusu olay sebebiyle 20.981 litre karşılığı 77.000,29 TL tutarındaki akaryakıt bedelini tahsil edemediğini ileri sürerek akaryakıt bedelinin ortak ve anlaşmalı hareket eden davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı Varollar Süt ve Süt Mamülleri Gıda San. Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; dava dilekçesini ve dilekçede yer alan iddiaları kabul etmemekle birlikte davacı tarafından iddia edilen olayın gerçekleştiği yerin Antalya İli Manavgat ilçesi olduğunu, davalı şirketin merkez adresinin Burdur ilinde bulunduğunu, yetkili mahkemenin Manavgat Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, davacı şirket ile müvekkil şirket arasında halen ticari ilişkinin devam ettiğini, dava konusu edilen akaryakıtın müvekkili şirket tarafından sipariş edilmediğini ve teslim alınmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; yetkili mahkemenin Antalya Mahkemeleri olduğunu, müvekkilinin sadece akaryakıtı taşıyan nakliye şoförü olduğunu, talimat üzere hareket ettiğini, borçtan sorumlu tutulamayacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

3.Diğer davalılar davaya cevap vermemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen Karar

Mahkemece 15.01.2015 tarih, 2013/698 E. ve 2015/13 K. sayılı kararı ile davacının kendi ikametgahında dava açtığı, davalıların yerleşim yerleri ile haksız fiilin meydana geldiği yerin birbirinden farklı olduğu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 7 nci maddesinin birinci fıkrasına göre davalı birden fazla ise davanın bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılabileceği, ancak dava sebebine göre kanunda davalıların tamamı hakkında ortak yetkiyi taşıyan bir mahkeme belirtilmiş ise davaya o yer mahkemesinde bakılacağı, maddenin ifadesinden yetkinin kesin olduğunun anlaşıldığı, somut olayda Manavgat Mahkemeleri'nin haksız fiilin vuku bulduğu yer mahkemesi olarak tüm davalılar yönünden ortak yetkiyi taşıyan mahkeme olduğu gerekçesiyle dosyanın yetkili Manavgat Asliye Ticaret (Hukuk) Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı

Dairemizin (Kapatılan 19. Hukuk Dairesi) 19.06.2017 tarih, 2016/9794 E. ve 2017/5168 K. sayılı kararıyla taraflar arasında sözleşme ilişkisi bulunduğu, mahkemece taraflar arasındaki sözleşme ilişkisinin varlığı kabul edilerek 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 89 uncu maddesi uyarınca davacının ikametgahı mahkemelerinin yetkili olduğu, bu nedenle işin esası hakkında taraf delilleri toplanıp sonucuna göre bir karar verilmesine işaret edilerek bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ispat yükünün davacı üzerinde olduğu, davacıya idari para cezası uygulanmayacak olmasının davacının davalılardan alacaklı olduğu anlamına gelmeyeceği, davacı ve davalı şirket arasında olay tarihi olan 29.03.2013 tarihinden sonra da ticari ilişkinin devam etmesi nedeniyle davacının hakkını ileri sürmesinin dürüstlük kuralına aykırı olduğu, davacının ticari defterleri ile iddiasını ispatlayamadığı, yemin deliline de dayanmadığı gerekçesiyle ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkil şirket ile davalılardan Varollar... Tic. A.Ş. arasında alım satım ilişkisi olduğunu, davalı Varollar şirketinin telefon ile sipariş talep ettiğini, müvekkilinin de şirket adresine toptan akaryakıt teslimi yaptığını, akabinde davalı şirketin akaryakıt bedelini müvekkilinin banka hesabına yatırdığını, bu şekilde süregelen bir cari hesap ilişkisi olduğunu, cari hesap ilişkisi içerisinde davalı şirket yetkilisi Gökhan Varol tarafından 29.03.2013 tarihinde müvekkilinden her zamanki gibi telefonla 20.891 litre motorin talep edildiğini, motorini taşıyacak araç plakasının OMV Petrol Ofisi A.Ş'nin Antalya terminaline bildirilerek akaryakıt talebinde bulunulduğunu, plakası bildirilen araç tarafından teslim alınan motorinin yakıt talep eden Varollar...

A.Ş 'ne irsaliyesi ile birlikte teslim edildiğini, taşıma ücretinin fatura kesilse de araç şoförü tarafından alındığını ve taraflar arasındaki sistemin bu şekilde olduğunu, talep edilen motorinin Gökhan Varol'un müvekkiline bildirdiği ...'nin nakliyesini yaptığı tanker ile sevk irsaliyesi ve faturası da eklenerek Varollar...A.Ş'ye gönderildiğini, ancak dava konusu motorinin teslim edilmesi gereken Varollar...A.Ş. yerine, Varollar şirketinin yetkilisi Gökhan Varol'un talimatı ile müvekkili ile ticari ilişkisi olmayan ve yasal olarak müvekkil şirketin satış yapamayacağı bir işyeri konumunda olan Antalya'da bulunan ve başka bir şirketin bayisi olan diğer davalı Özaypet Nakliyat...Ltd. Şti'ne ait petrol istasyonuna teslim edildiğini, bu hususun Antalya Jandarma İl Komutanlığına bağlı ekipler tarafından tutulan 29.03.2013 tarihli tutanağın Gökhan Varol tarafından müvekkiline faks geçilmesi ile öğrenildiğini, ...' nin Savcılık ifadesinden de belirttiği üzere davalı Varollar yetkilisi Gökhan Varol ile anlaştığını, yine davalı ...'nin tanker şoförü ...'yi telefonla arayarak Manavgat'ta bulunan Özaypet Nakliyat...Ltd.

Şti.'ye ait istasyona yönlendirdiğini ve davalıların anlaşarak ortak hareket ettiklerini, müvekkilinin alım satım ilişkisi çerçevesinde malı teslim yükümlülüğünü yerine getirdiğini, fakat karşılığı olan bedelin tahsil edilemediğini, müvekkilinin hakkını aramasının mahkemece dürüstlük kuralına aykırılık olarak değerlendirilmesinin hatalı olduğunu, EPDK tarafından müvekkiline yeniden satış amaçlı akaryakıt satış yaptığı iddiası ile idari para cezası kesildiğini, bu cezaya ilişkin olarak idari para cezasının iptali için Ankara 15. İdare Mahkemesinde dava açıldığını, mahkemenin kararı ile müvekkilinin haklılığının ispat olunduğunu ve idari para cezasının iptaline karar verildiğini, davacı şirkete ait akaryakıtın davalıların yedine geçtiği ve EPDK mevzuatı çerçevesince devlet tarafından el konulduğunu ve müvekkil şirketin bu şekilde zarara uğratıldığını beyan ederek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, akaryakıt satışına ilişkin alacak istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49, 61 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

1. Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde değildir.

2.Davalılardan ...'ye ait araçla akaryakıtın dağıtıcı firma olan OVM Petrolden alındığı ve akaryakıtın davalı Varollar...A.Ş. yerine davalı Özaypet... Ltd. Şti. nin deposuna boşaltıldığı dosya içinde bulunan Jandarma tutanağı ve ...'nin ifadeleriyle sabittir. Davalı ... 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 850 nci maddesi gereğince taşıyıcı sıfatıyla, davalı Özaypet... Ltd. Şti. ise akaryakıtı kendi işyerindeki deposuna alan işletmeci olarak sorumludur.

Bu durumda Mahkemece davalılar ... ve Özaypet... Ltd. Şti.'nin fiillerinden sorumlu olduğu kabul edilerek, bu davalılar yönünden davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, özetlenen gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş kararın ... ve Özaypet... Ltd. Şti. yönünden bozulması gerekmiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,2. Mahkeme kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davacıya iadesine,Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

12.07.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.