Belgelerle çelişen hile iddiasının ispatlanamaması ve yargılamanın iadesi sebebinin gerçekleşmemesi

11. Hukuk Dairesi         2021/8145 E.  ,  2023/2217 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi

SAYISI 2021/1524 Esas, 2021/1329 Karar

HÜKÜM

Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI 2021/191 E., 2021/287 K.

Taraflar arasındaki yargılamanın yenilenmesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 375 inci maddesinde lehine karar verilen tarafın karara tesir eden hileli bir davranışta bulunmasının yargılamanın iadesi sebebi olduğunu, yargılama esnasında 'aktif husumet’ hususunu re’sen dikkate almakla görevli olan mahkemenin dosya bilirkişisi ve de davalı olarak taraflarının aldatıldığını sigorta dava dışı Özka Fabrikası Malzemeleri ve Takımsan Ltd. Şti'nin malın satıcısı ya da alıcısı olmadığı gibi, konşimentoya göre yükleten ya da gönderilen de olmadığından,dava konusu sigorta sözleşmesinin menfaat yokluğu sebebiyle geçersiz olduğunu, davacı ...Ş'nin kanuni halef sıfatına haiz olmayıp bu durumu gizleyerek, gerçek dışı beyanlarda bulunarak mahkemeyi yanılttığını, sigorta edilen malların ‘Özka Dış Ticaret Kollektif Hayrettin Kağnıcı ve Ortağı’ firmasına ait olduğunu, aktif husumet yokluğu söz konusu olduğunu ileri sürerek yargılamanın yenilenmesi taleplerine sebep 12.03.2019 tarih ve 2017/144E., 2019/119K.

sayılı kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafın süresinde temyiz kanun yoluna başvurmadığı için huzurdaki olağanüstü kanun yolunu kullanmaya çalıştığını, davalı tarafın Mahkemenin 2017/144 E. sayılı dosyasında temyiz kanun yoluna süresinde başvurmadığını ve kararın kesinleştiğini, davalı tarafın hiçbir temeli olmayan bir hile iddiası ile yargılamanın yenilenmesini talep ettiğini, öncelikle ileri sürülen hile iddiasının hukuki bir temelinin olmadığını, dosyaya sunulan sigorta poliçesi ve EK XIV olarak sunulan ibraname uyarınca bu durumun sabit olduğunu, gerek poliçe ve gerekse ibraname uyarınca hile iddiasının temelinin bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı tarafın ileri sürdüğü yargılamanın yenilenmesi sebebinin 6100 sayılı Kanun'un 375 ve 376 ncı maddelerinde sınırlı olarak sayılan yargılamanın yenilenmesi sebeplerinden olmadığı, hile iddiasında bulunulmuş ise de bu iddiayı ispatlayan delil sunulmadığı gerekçesiyle talebin 6100 sayılı Kanun'un 379 uncu maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi hükmü gereğince davanın esasına girilmeden usulden reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı tarafın gerçekte aktif husumet ehliyeti bulunmadığı halde hileli işlemlerle mahkemeyi aldattığını, poliçede sigortalının Özka Fabrikası Mal. ve Takımsan Ltd. Şti olduğu, sigorta sözleşmesinin menfaat yokluğu sebebiyle geçersiz olduğunu, davacının tazminat ödemesinin geçerli bir sigorta sözleşmesine dayanmadığını, davacının kanuni halef sıfatına haiz olmayıp bu durumu gizleyerek, mahkemeyi yanılttığını, sigortaya konu malların ‘Özka Dış Tic. Koll. Hayrettin Kağnıcı ve Ortağı’ına ait olduğunu, hilenin yargılamanın iadesi sebebi olduğunu, belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının davalının aktif husumet ehliyeti bulunmadığı halde hileli işlemlerle hem mahkemeyi, hem bilirkişiyi hem de tarafını aldattığı, sigorta edilen malların sigortalıya ait olmadığını dava dışı kollektif şirkete ait olduğu gerekçesiyle yargılamanın iadesi talebinde bulunduğu, yargılamanın iadesinin, bazı ağır yargılama hatalarından ve noksanlarından dolayı, maddi anlamda kesin hükmün bertaraf edilmesini ve daha önce kesin hükme bağlanmış olan bir dava hakkında yeniden yargılama ve inceleme yapılmasını sağlayan

fevkalade bir kanun yolu olduğu, konişmento da alıcı ‘Özka Dış Tic.Koll.Hayrettin Kağnıcı ve Ortağı’ poliçede sigortalı Özka Fabrikası Mal. ve Takımsan Ltd. Şti. açıkça yazılı olup, anılan belgeler kesinleşen hüküm dosyasında sunulu olduğu, dosyaya giren belgelere rağmen hile iddiasında bulunularak yargılamanın iadesi talep edildiği, davalı tarafından hile iddiasında bulunulmuş ise de; bu iddiayı ispatlayan delil sunulmadığı, ileri sürülen yargılamanın iadesi sebebinin 6100 sayılı Kanun'un 375'inci maddesinde sınırlı olarak sayılan nedenlerin gerçekleştiğinin ispatlanamadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, yargılamanın yenilenmesi istemine ilişkin olup, yargılamanın iadesi şartlarının oluşup oluşmadığı uyuşmazlık konusudur.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 , 371, 375, 376 ve 379 uncu maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 11.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.