6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Yetkisiz icra dairesi tespiti hatalı; ifa yeri şubesi esas alınmalı

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2022/2256 E. 2022/1695 K. · · İlk derece: İSTANBUL 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)Kesin

★ EmsalGörev ve yetkiDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)usul emsali

Davacının nitelemesi: Kredi Sözleşmesinden Kaynaklanan Alacak mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

Gerekçe özeti

Genel kredi sözleşmesinde yetkili mahkeme/icra dairesi belirlenmemişse, kredi borcunun ifa yeri kredinin kullandırıldığı banka şubesinin bulunduğu yerdir; icra takibi bu yerdeki icra dairesinde açılabilir ve dava şartı yönünden yetkisizlik gerekçesiyle usulden reddedilemez.

Ele alınan sorunlar

İcra takibinin yetkili icra dairesinde açılıp açılmadığı (yetki itirazı ve dava şartı) → kabul

İddia: Davacı vekili, kredi sözleşmesinin götürülecek borç niteliğinde olduğunu, TBK 89 uyarınca alacaklının sözleşmenin yapıldığı yerde veya kendi yerleşim yerinde takip açabileceğini, sözleşmenin davacı bankanın Tarabya şubesi ile imzalandığını ve bu şubenin İstanbul Adliyesi yetki alanında bulunduğunu, dolayısıyla İstanbul icra dairelerinin yetkili olduğunu, aksi yöndeki ilk derece kararının hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

Gerekçe: HMK 17. madde gereği tacirler veya kamu tüzel kişileri aralarında doğmuş veya doğabilecek uyuşmazlık için bir veya birden fazla mahkemeyi yetkili kılabilir ve taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece bu mahkemelerde açılabilir. Dava ve takibe konu kredi sözleşmesi davacı bankanın Tarabya şubesi ile imzalanmış olup sözleşmenin yetki şartına ilişkin 19. maddesinde yetkili mahkeme gösterilmemiştir. Genel kredi sözleşmesi davacı bankanın Tarabya şubesi ile imzalandığından, dava konusu kredi borcunun ifa yerinin Tarabya/İstanbul olduğu, bu yerin İstanbul Adliyesi yargı alanında bulunduğu ve akdin ifa yeri itibariyle icra takibi başlatılan İstanbul icra dairelerinin yetkili olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda, yetkili icra dairesinde takip yapılmadığından bahisle davanın usulden reddine karar verilmesi HMK 353(1)-a-4'te yazılı 'diğer dava şartlarına aykırılık' teşkil ettiğinden hükmün kaldırılmasına; mahkemece icra dairesinin yetkisine itiraz reddedilerek yargılamaya devam etmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Genel kredi sözleşmesinde yetki şartı öngörülmemişse, kredi borcunun ifa yerinin kredinin kullandırıldığı banka şubesinin bulunduğu yer olduğu ve icra takibinin bu yerdeki icra dairesinde açılabileceği yönündeki tespit, benzer kredi sözleşmelerinden kaynaklanan itirazın iptali davalarında yetki uyuşmazlıklarına emsal oluşturabilecek niteliktedir.

Usul tespitleri

Yetkili mahkeme
Genel kredi sözleşmesinde yetkili mahkeme/icra dairesi belirlenmemişse, kredi borcunun ifa yeri kredinin kullandırıldığı banka şubesinin bulunduğu yer olup, icra takibi bu yerdeki icra dairesinde açılabilir.
Dava şartı
Takibin yetkili icra dairesinde açılmış olması dava şartı olarak değerlendirilmiş; yetkisiz icra dairesinde açıldığı gerekçesiyle ilk derece mahkemesince usulden ret verilmiş, BAM bu tespiti hatalı bularak kaldırmıştır.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
yetki itirazı dava şartı ifa yeri genel kredi sözleşmesi yetkili icra dairesi usulden ret

Atıf yapılan mevzuat: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 17HMK 353-(1)-4HMK 353(1)a-4HMK 353(1)-a · 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK) — İcra ve İflas Kanunu 50/1 · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 6 · 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) — TBK 89

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2022/2256

KARAR NO 2022/1695

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 19/09/2022

NUMARASI 2022/228 Esas - 2022/527 Karar

DAVA

Ticari Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan Davalar (İtirazın İptali)

İSTİNAF KARAR TARİHİ 01/12/2022

Dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili, müvekkili bankanın Tarabya şubesi ile ... Lojistik arasında Kredi Genel Sözleşmesi imzalandığını, davalının iş bu sözleşmeyi müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığını, borcun ödenmesi üzerine hesabın kat edildiğini, buna rağmen borcun ödenmemesi üzerine İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile takibe geçildiğini, davalının haksız ve yersiz olarak yaptığı itirazın iptaline ve takibin devamına, davalının %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı tarafından açılan davaya cevap verilmemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için yapılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali ile takibin devamı istemine ilişkin olduğu,Genel Kredi Sözleşmesinde, davalı/borçlu kefilin ikametgahının Sancaktepe/İstanbul olduğu, Genel Kredi sözleşmenin "Yetkili mahkeme icra daireleri ve kanuni düzenlemeler" madde başlıklı 19. Maddesindeki yetki düzenlemesine ilişkin sayfada yer alan bölümün boş olduğu, bu haliyle de sözleşmede yetki düzenlemesinin bulunmadığı, davalı-borçlu tarafından icra müdürlüğünün yetkisine de itiraz edildiği ve yetkili icra müdürlüğünün de 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 50/1. Maddesi yollamasıyla, 6100 sayılı HMK'nın 6. Md.'si gereği davalı/borçlunun yerleşim yeri icra daireleri olan İstanbul Anadolu İcra daireleri olduğundan ve bu şekli ile de takibin yetkisiz icra dairesinde yapıldığı gerekçesiyle dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili, dosyaya sunulan evrakların gerektiği gibi incelenmeden hatalı karar verildiğini, mahkemenin kararında takip şartlarının oluşmadığını ve İ.İ.K kapsamında gerekli olan yerde icra takibinin başlatılmadığını ileri sürdüğünü, bu hususun genel kural gibi görünse de belli başlı istinasları bulunduğunu, nitekim HGK ve başkaca Yargıtay kararları krediden kaynaklı icra takiplerinde yetkili icra dairesinin akdin yapıldığı yer icra mahkemesi olabileceğine cevaz verdiğini, dava dışı borçlu firma ... müvekkil bankanın Tarabya şubesi ile kredi sözleşmesi imzaladığını ve davalı ...'ın bu sözleşmenin kefili konumunda olduğunu, bahse konu sözleşmenin bir alacak ilişkisi içerdiğini ve bu alacak ilişkisinin götürülecek borç (T.B.K md89) kapsamında yer almakta olduğunu, alacaklının TBK 89 a göre sözleşmenin yapıldığı yer veya kendi yerleşim yerinde de takip açma hakkı bulunduğunu, Tarabya Şubesinin de İstanbul Çağlayan Adliyesinin yetki sınırları içerisinde bulunduğundan kararın kaldırılarak, kararı veren mahkemenin yetkili olarak gösterilmesini ve davanın kabulünü talep etmiştir.

GEREKÇE

HMK 17.maddesi gereği tacirler veya kamu tüzel kişileri aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında bir veya birden fazla mahkemeyi yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece bu mahkemelerde açılabilir. Dava ve takibe konu kredi sözleşmesinin kullandırıldığı banka şubesinin davacı bankanın Tarabya şubesi olduğu, davalının yerleşim yerinin Sancaktepe/İstanbul olduğu anlaşılmaktadır. Sözleşmenin 19 maddesi yetki şartına ilişkin olup; yetkili mahkemenin gösterilmediği anlaşılmaktadır. Genel kredi sözleşmesi davacı bankanın Tarabya şubesi ile imzalanmıştır. Bu nedenle dava konusu kredi borcunun ifa yerinin Tarabya/İstanbul olduğu,İstanbul Adliyesi yargı alanında bulunduğu akdin ifa yeri itibariyle icra takibi başlatılan İstanbul icra dairelerinin yetkili olduğu anlaşılmakla, yetkili icra dairesinde takip yapılmadığından bahisle davanın usulden reddine karar verilmesi HMK 353-(1)-4 de yazılı "diğer dava şartlarına aykırılık" teşkil ettiğinden hükmün kaldırılmasına;

mahkemece icra dairesinin yetkisine itiraz reddedilerek yargılamaya devam etmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/228 Esas - 2022/527 Karar sayılı ve 19/09/2022 tarihli hükmünün, HMK.'nun 353(1)a-4 maddesi gereği KALDIRILMASINA; "Davanın yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE," Davacı tarafından yatırılan 80,70-TL peşin istinaf karar harcının kendisine iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 353(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 01/12/2022

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/91139 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.