Fiili ve hukuki bağlantı nedeniyle davaların birleştirilmesi kararına istinaf
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2022/2167 E. 2023/70 K. · · İlk derece: İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ Emsal
Davacının nitelemesi: Davaların Birleştirilmesi mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor
Gerekçe özeti
Ayrı mahkemelerde açılmış davalarda, taraflardan birinin diğerinde dava konusu yapılan alacağın mahsubunu talep etmesi ve tarafların her iki dosyada da yer alması halinde, HMK 166/4 anlamında davalar arasında fiili ve hukuki bağlantı bulunduğu ve biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyeceği kabul edilerek davaların birleştirilmesine karar verilebilir; davaların dava sebeplerinin farklı olması (örn. satım bedeli alacağı ile tek satıcılık sözleşmesinin feshinden kaynaklanan tazminat) bu bağlantıyı ortadan kaldırmaz.
Ele alınan sorunlar
İtirazın iptali davası ile ayrı mahkemede görülen tazminat davası arasında HMK 166 kapsamında bağlantı bulunup bulunmadığı ve birleştirme kararının hukuka uygunluğu → ret
İddia: Davacı vekili, HMK 166 uyarınca birleşme için aranan şartların sağlanmadığını, eldeki davanın faturaya dayalı itirazın iptali davası, birleştirilmek istenen davanın ise tek satıcılık ilişkisinden doğan tazminat davası olduğunu, davaların konusu ve taleplerinin tamamen ayrı ve bağımsız olduğunu, ayrıca aynı davalı tarafın başka bir dosyada ileri sürdüğü aynı birleştirme talebine ilişkin olarak ilgili mahkemeden alınan müzekkere cevabında davaların konularının tamamen farklı olduğu, birbirini etkilemeyeceği ve usul ekonomisi yönünden fayda sağlamayacağının belirtildiğini ileri sürerek birleştirme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
Gerekçe: HMK 166/4 uyarınca davaların aynı veya birbirine benzer sebeplerden doğması ya da biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması halinde davalar arasında bağlantı varsayılır. HMK 166/2 uyarınca davalar ayrı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmışsa, bağlantı sebebiyle birleştirme ikinci davanın açıldığı mahkemeden talep edilebilir; birinci davanın açıldığı mahkeme, talebin kabulü ile davaların birleştirilmesine ilişkin kararın kesinleşmesinden itibaren bununla bağlıdır. Eldeki dava dosyasının tarafları, birleştirilmesine karar verilen dava dosyasında da yer almaktadır; ayrıca o dosyada dava konusu yapılan alacağın eldeki dava dosyasında mahsubu talep edilmiştir. Bu husus dikkate alındığında her iki dava dosyası arasında fiili ve hukuki bağlantının mevcut olduğu, biri hakkında verilecek hükmün diğerini de etkileyeceği kabul edilmelidir. Bu nedenle mahkemece verilen birleştirme kararında bir isabetsizlik görülmemiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Farklı hukuki sebeplere dayanan davalar arasında, taraflardan birinin diğer dava konusu alacağın mahsubunu talep etmesi halinde HMK 166/4 kapsamında fiili ve hukuki bağlantının kabul edilebileceğine ilişkin değerlendirme, birleştirme taleplerinin değerlendirilmesinde bölgesel ölçekte ikna edici emsal niteliği taşımaktadır.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
davaların birleştirilmesi↗ fiili ve hukuki bağlantı↗ mahsup↗ itirazın iptali↗ HMK 166↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2022/2167
KARAR NO 2023/70
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 21/09/2022
NUMARASI 2022/522 Esas - 2022/516 Karar
DAVA
İtirazın İptali
İSTİNAF KARAR TARİHİ 12/01/2023
Mahkemece verilen birleştirme kararının davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili, taraflar arasındaki ticari satım ilişkisi kapsamında müvekkili şirketin davalıya karşı faturalarda belirtilen titanyum dioksit ürününün satış ve teslimini taahhüt ettiğini,ürünlerin davalıya teslim edildiğini, davalının ise ürün bedeli karşılığında 476.000- euro'nun faturalarda belirtilen vadelerde ödenmesi gerektiğini,davalının borcunu ifada temerrüde düştüğünü, bunun üzerine müvekkili şirket tarafından davalıya ihtarname gönderildiğini, ödeme yapılmaması üzerine satış bedeli ve işlemiş faizin tahsili amacıyla İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalının borca ve takibe itiraz ettiğini belirterek davalının haksız itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili, taraflar arasında tek satıcılık sözleşmesi bulunduğunu, davacının içinde bulunduğu şirketler grubunun sözleşme devam ederken 2017 yılında dava dışı ... Ltd. şirketi ile müvekkil şirketin izni ve icazeti olmadan çalışmaya başladığını, 15/11/2019 tarihinde e-posta gönderilerek ticari ilişkinin tek taraflı ve haksız feshedildiğini, müvekkil tarafından İstanbul Anadolu 7. ATM'nin 2020/482 E. sayılı (yeni esas: 2022/36) dosyası ile haksız fesih nedeniyle tazminat talepli olarak 14/10/2020 tarihinde ... ve ...'ye dava açıldığını, İst.Anadolu 7. ATM'de açtıkları dava nedeniyle takas-mahsup taleplerinin mevcut olduğunu, İst.Anadolu 7. ATM'deki davada verilecek kararın işbu davayı etkileyecek nitelikte olması sebebiyle davanın birleştirilmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece, davanın tarafları ve konusu itibariyle birbirini etkileyecek nitelikte olduğu, İstanbul Anadolu 7. ATM'nin 2022/36 Esas sayılı dosyasında dava konusu yapılan alacağın süresinde mahsubunun da talep edildiği dilekçe dikkate alındığında her iki dava dosyası arasında fiili ve hukuki bağlantısının mevcut olduğu, biri hakkında verilecek hükmün diğerini de etkileyeceği gerekçesiyle usul ve dava ekonomisi de gözönüne alınarak her iki dosyanın birleştirilmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili; HMK m. 166 uyarınca birleşme için aranan şartların sağlanmadığını, huzurdaki davanın faturaya dayalı itirazın iptali davası olduğunu, birleşme talep edilen davanın ise tek satıcılık ilişkisinden doğan tazminat davası olduğunu,iki davanın konusunun ve taleplerin birbirinden tamamen ayrı ve bağımsız olduğunu, ayrıca davalı tarafın aynı birleştirme talebini kendisine karşı açılan başka bir itirazın iptali davasında ileri sürdüğünü o davada İstanbul 13. ATM'nin ilgili mahkemeden görüş istediğini, İstanbul Anadolu 7. ATM'nin müzekkere cevabında davanın konularının tamamen farklı olduğunın, birbirini etkileyecek davalar olmadığının, usul ekonomisi yönünden bir fayda sağlamayacağının belirtildiğini, bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin birleştirme talebini kabul etmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava, ticari satımdan kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan takibe yönelik itirazın iptali istemine ilişkin olup Mahkemece işbu dava ile İstanbul Anadolu 7. ATM'nin 2022/36 Esas sayılı dosyası arasında fiili ve hukuki irtibat bulunduğu gerekçesi ile birleştirilmesine karar verilmiştir. HMK 166/4 maddesi gereğince davaların aynı veya birbirine benzer sebeplerden doğması yada biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması halinde davalar arasında bağlantı varsayılır. HMK 166/2 .maddesi uyarınca davalar ayrı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfatta ki hukuk mahkemelerinde açılmış ise bağlantı sebebiyle birleştirme ikinci davanın açıldığı mahkemeden talep edilebilir.
Birinci davanın açıldığı mahkeme, talebin kabulü ile davaların birleştirilmesine ilişkin kararın kesinleşmesinden itibaren bununla bağlıdır. Somut olayda davacı, davalıya titanyum dioksit sattığını, ürünlerin davalıya teslim edildiğini ancak davalının 476.000-Euro ürün bedelini ödemediğini ileri sürerek alacağının tahsili için başlatışan icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptalini talep etmektedir. Mahkemece birleştirilmesine karar verilen İstanbul Anadolu 7. ATM'nin 2022/36 Esas sayılı dosyasında ise; davacı ...A.Ş. davalılar ..., ... ve ..."ye izafeten ... Tic.Ltd. Şti aleyhine açılan davada taraflar arasındaki tek satıcılık sözleşmesinin davalılar tarafından haksız olarak feshedildiğini ileri sürerek yapılan masraflar, portföy tazminatı, müspet zarar nedeniyle maddi tazminat olarak toplam 2.008.369,05- euro'nun davalılardan tahsilini talep etmiştir.
Eldeki dava dosyasının tarafları, İstanbul Anadolu 7 ATM'nin 2022/36 Esas sayılı davasında da yer aldığı gibi İstanbul Anadolu 7. ATM'nin 2022/36 Esas sayılı dosyasında dava konusu yapılan alacağın eldeki dava dosyasında mahsubu da talep edildiği dikkate alındığında her iki dava dosyası arasında fiili ve hukuki bağlantısının mevcut olduğunun, biri hakkında verilecek hükmün diğerini de etkileyeceğinin kabulü gerektiğinden mahkemece verilen birleştirme kararında bir isabetsizlik görülmemiştir.Açıklanan nedenlerle; hükümde bir isabetsizlik bulunmadığından davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 179,90-TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 80,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 99,20-TL harcın davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, İstinaf yoluna başvuran davacı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 353(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.12/01/2023
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/89328 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi