Sözleşmenin Feshi
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2022/4250 E. 2022/5909 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Dava şartı
- dava şartı
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
mahrum kalınan kâr↗ ayıp↗ kâr mahrumiyeti↗ pasif husumet yokluğu↗ pasif husumet↗ husumet yokluğu↗ avans faizi↗ husumet↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, bozma ilamına uyularak asıl davada davalı Tam Demir Saç Taşımacılık San. ve Tic. A.Ş. aleyhine açılan davanın pasif husumet yokluğundan reddine, davalı Güntaş Metal ve Dış Tic. Ltd. Şti. ile diğer davalı Demirsaç A.Ş. aleyhine açılan davanın kısmen kabulüne, taraflar arasındaki satım akdinin ayıp nedeniyle feshine, 105.000.- TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlardaki avans faizi ile birlikte bu davalıdan tahsiline, davacının mahrum kalınan kar isteminin reddine, birleşen davanın kabulü ile bu davaya konu 3 adet çekten dolayı davacının davalı Güntaş Şirketine borçlu olmadığının tespitine dair verilen karar davalı Demirsaç Galvaniz Tic. ve San. A.Ş. vekili ve davalı Güntaş Metal ve Dış Tic. Ltd. Şti. vekilinin temyizi üzerine Dairemizce bozulmuştur.
Bu kez asıl davada davacı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.
Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, asıl davada davacı vekilinin HUMK 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteğinin reddi gerekir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2020/5085 E. 2022/1669 K.
Ortak:mahrum kalınan kâr · ayıp · kâr mahrumiyeti · pasif husumet yokluğu · pasif husumet · husumet yokluğu · avans faizi · husumet · dava şartı
İncelediğiniz karardaA.Ş. aleyhine açılan davanın «pasif husumet yokluğundan» reddine, davalı Güntaş Metal ve Dış Tic.
Şti. ile diğer davalı Demirsaç A.Ş. aleyhine açılan davanın kısmen kabulüne, taraflar arasındaki satım akdinin «ayıp» nedeniyle feshine, 105.000.- TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlardaki «avans faizi» ile birlikte bu davalıdan tahsiline, davacının «mahrum kalınan» kar isteminin reddine, birleşen davanın kabulü ile bu davaya konu 3 adet çekten dolayı davacının davalı Güntaş Şirketine borçlu olmadığının tespitine dair verilen …
Benzer bu karardaA.Ş. aleyhine açılan davanın «pasif husumet yokluğundan» reddine, davalı Güntaş Metal ve Dış Tic.
A.Ş. aleyhine açılan davanın kısmen kabulüne, taraflar arasındaki satım akdinin «ayıp» nedeniyle feshine, 105.000.- TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlardaki «avans faizi» ile birlikte bu davalıdan tahsiline, davacının «mahrum kalınan» kar isteminin reddine, birleşen davanın kabulü ile bu davaya konu 3 adet çekten dolayı davacının davalı Güntaş Şirketine borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.
… afından davalı satıcı Güntaş Şirketine süresinde ve usulüne uygun olarak bildirildiği, kaldı ki davacı ile davalı Güntaş Şirketinin 26/03/2007 tarihli imzaladıkları «protokol» hükümlerine göre davalı satıcı Güntaş Şirketinin söz konusu ayıplardan haberdar olduğunun sabit olduğu, davacının davalı Güntaş Metal ile arasındaki satım akdinin «ayıp» nedeniyle feshi koşullarının oluştuğu, davacının talebiyle bağlı kalınarak ayıp nedeniyle uğradığı zararlar karşılığı 105.000.- TL olduğu, «mahrum kalınan» kârını kanıtlayamadığı gerekçesiyle asıl davada davalı Tam Demir Saç Taşımacılık San. ve Tic.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:depo kararı · uyuşmazlık konusu · protokol
Benzer bu kararda… lama ve tüm dosya kapsamına göre; davacı Baltaş Şirketinin davalı Güntaş Metal Şirketinden dava dışı Toprak Mahsulleri Ofisi'nin Edirne, Tekirdağ/Muratlı ve Silivri «depolarının» çatılarındaki galvanizli sacların değiştirilmesi işi nedeniyle galvanizli sac malzemesi sipariş edip satın aldığı, davacının diğer davalı Tam Demir Saç Şirketi ile …
… afından davalı satıcı Güntaş Şirketine süresinde ve usulüne uygun olarak bildirildiği, kaldı ki davacı ile davalı Güntaş Şirketinin 26/03/2007 tarihli imzaladıkları «protokol» hükümlerine göre davalı satıcı Güntaş Şirketinin söz konusu ayıplardan haberdar olduğunun sabit olduğu, davacının davalı Güntaş Metal ile arasındaki satım akdinin «ayıp» nedeniyle feshi koşullarının oluştuğu, davacının talebiyle bağlı kalınarak ayıp nedeniyle uğradığı zararlar karşılığı 105.000.- TL olduğu, «mahrum kalınan» kârını kanıtlayamadığı gerekçesiyle asıl davada davalı Tam Demir Saç Taşımacılık San. ve Tic.
A.Ş.’nin Türk Standartlarına Uygunluk Belgesi ve İmalata Yeterlilik Belgesi aldığı anlaşılmakla birlikte, «uyuşmazlık konusu» malzeme üzerinde TSE markasını kullanmadığı, ayrıca bu davalıya iletilen sipariş formunda tereddüte yer bırakmayacak şekilde TSE belgeli mal istendiğine dair kayıt bulunmadığı gibi TSE belgeli mal istendiğine dair başkaca delil de sunulmadığı görülmekle, akdi ilişkide taraf olmayan davalı...
-
İtirazın iptali | İtirazın iptali | İcra inkar tazminatı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2021/7984 E. 2023/1617 K.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:hatır senedi · çekin ibraz süresi · takibin durması · kambiyo hukuku · hatır çeki · adi senet · aleyhe bozma yasağı · temel borç ilişkisi
Benzer bu karardaTemyiz Sebepleri Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; «görevli» mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğunu, dava konusu «çek» süresinde «ibraz» edilmediğini, «ibraz süresi» geçtikten sonra yapılan «cironun», 6102 sayılı Kanun'un 793 üncü maddesine göre, «alacağın temliki» hükmünde olduğunu, ayrıca 6102 sayılı Kanun 799 uncu maddesi hükmünde, ibraz süresinin geçmesinden sonra, yani hukuken geçerli bir «çekin, ibraz süresi» içinde muhataba (ya da «takas» odasına) ödenmek üzere ibraz edilmemesinden sonra, düzenleyenin çekten cayabileceğinin düzenlendiğini, süresi içinde çeki muhatap bankaya ibraz etmeyen «hamil» tüm sorumlulara karşı «müracaat hakkını» kaybedeceğini, çeki ibraz edebilecek süre içerisinde devraldığı davacı tarafından kanıtlanamadığından davacının iyi niyetli hamil olarak kabul edilmesi mümkün olmadığını, davacı yapılan cironun geçerli olduğunu kanıtlayamadığını, davacı «çek hamili» «kambiyo hukuku» çerçevesinde alacak isteminde bulunamayacağından, çekin düzenlenmesine neden olan asıl/«temel borç ilişkisini» kanıtlamakla yükümlüyken borç ilişkisini kanıtlayamadığını, ibraz süresi geçirilmiş söz konusu çek, artık maddi hukuk açısından adi «havale» niteliğinde olduğunu, davacı davalıdan alacaklı olduğunu ve aralarındaki borç ilişkisini kanıtlamakla yükümlüyken bu ilişkiyi kanıtlayamadığını, dava konusu çek bir ticari ilişki nedeni ile değil davalı şirket yetkilisinin Adana Demirspor Kulübü ile olan ilişkisi nedeniyle «hatır senedi» olarak verildiğini, hatır senedine ilişkin taraflar arasında düzenenlenen «protokol» sunulduğunu, yapılan «bilirkişi incelemesinde» de müvekkil ile Adana Demirspor Kulübü arasında ticari bir ilişkinin var olmadığı tespit edildiğini, bilirkişi raporunda yapılan müvekkilin dava konusu senetten kaynaklanan zenginleşmesinin olmadığı kanıtlandığını, davalıya karşı ikame edilen «sebepsiz zenginleşmeye» ilişkin huzurdaki davanın kabul edilebilmesi içine davalının sebepsiz zenginleşmiş olması gerektiğini, bilirkişilerce yapılan inceleme ile dava konusu senedin hatır senedi olarak düzenlenerek «teslim» edildiği ve davalının sebepsiz zenginleşmediği tespit edildiğini, davalının davaya konu çek nedeni ile sebepsiz zenginleşmediği tüm dosya kapsamı ve bilirkişi raporları ile sabit olduğunu, bu davada «ispat yükünün» davacıda olduğunu, bilirkişi raporunda davaya konu çekten ötürü davalının çek «lehdarı» olan Adana Demirspor Klübüne hiçbir borcu olmadığı ve kulüple davalı arasında herhangi bir ticari ilişkinin bulunmadığı tespit edildiği, davalının dava konusu çekt …
CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın «zamanaşımına» uğradığını 1 yıllık yasal süresinde açılmadığını, davacının, dava konusu çeki yasal süre içerisinde bankaya «ibraz» etmediğini, çekin «kambiyo senedi» olma özelliğini yitirdiğini, bu nedenle alacağın ancak «alacağın temliki» yoluyla devredilebileceğini, davacıya yapılan «cironun» «geçersiz» olduğunu, çekin «adi senet» hükmünde olduğunu, davalının temel ilişkiden kaynaklanan tüm itiraz ve «def»'ilerini «çek hamiline» karşı ileri sürebileceğini, dava konusu çekin davalı şirketin yetkilisi tarafından, yöneticilik yaptığı Adana Demirspor'a «hatır çeki» olarak verildiğini ve bu hususta taraflar arasında çek «teslim» belgesi şeklinde «protokol» düzenlendiğini, bu çek karşılığında mal ya da para alınmadığını, davalının çek nedeniyle «sebepsiz zenginleşmediğini» savunarak davanın reddini istemiştir.
DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı aleyhine davalı aleyhine 07.05.2016 keşide tarihli, 315.000,00.TL bedelli çeke dayalı olarak «ilamsız icra takibi» başlattığını, davalı tarafından takibe itiraz edildiğini, «takibin durması» nedeniyle davacının çekten kaynaklanan alacağını tahsil edemediğini, davalının sebepsiz olarak zenginleştiğini ileri sürerek itirazın iptalini ve «icra inkar tazminatına» karar verilmesini talep etmiştir.
… ce Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile itirazın iptali davasının 1 yıllık yasal süresi içerisinde açıldığı, davacının davaya konu olan çekin «ciro» yoluyla «hamili» olduğu, çekin bankaya süresinde «ibraz» edilmemesi nedeniyle, davacının «çek» bedelini, «sebepsiz zenginleşme» hükümlerine dayanarak davalıdan talep ettiği, davacının süresinde ibraz etmediği çek ile ilgili «keşideci» ve «cirantaya» karşı kambiyo hukukuna dayalı «müracaat hakkını» yitirdiği, davacının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'un (6102 sayılı Kanun) 732 inci maddesinde düzenlenen sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayanarak davalı keşideciye başvurabileceği, davalının çek nedeniyle sebepsiz zenginleşmediğini, çek bedelini ödediğini veya ödemekten kurtulduğunu ispat etmesi gerektiği, davalı tarafından, davacıya yapılan cironun, tarihinin belli olmaması nedeniyle «geçersiz» olduğu ve alacağının ancak «temlik» yoluyla devredebileceği yönündeki savunmanın ispatlanamadığı, bu nedenle davacıya yapılan cironun ibraz tarihinden önce yapıldığının kabulü gerektiği, ayrıca, davalı tarafından, dava konusu çekin «hatır çeki» olduğunun savunulduğu ve bu savunma doğrultusunda çekin «lehdarı» olan Adana Demirspor Derneği Kulubü ile yapılmış, 07.02.2016 tarihli «protokolün» ibraz edildiği, davalı ile çekin lehdarı olan Spor Kulübü arasında ticari ilişki bulunmadığı, bir kısım çeklerin 2016 yılında hatır çeki olarak kulübe verildiği, ancak dava konusu çek ile ilgili herhangi bir kayıt bulunmadığının tespit edildiği, dava konusu çekin, lehdara hatır çeki olarak verildiğine ilişkin protokolün her zaman düzenlenebilecek adi belge niteliğinde olduğu, davalı tarafından çek nedeniyle sebepsiz zenginleşmediğinin ispatlayamadığı, davalının dava konusu çek bedelinden sebepsiz zenginleşme hükümleri gereğince sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne itirazın iptaline ve «icra inkar tazminatına» karar verilmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2022/4250 E. , 2022/5909 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ
BİRLEŞEN DAVA
BAKIRKÖY 9. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ'NİN
2007/347 ESAS
TÜRK MİLLETİ ADINA
Taraflar arasında görülen davada Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce verilen 16.12.2019 gün ve 2018/1078 - 2019/1308 sayılı kararı bozan Daire'nin 09.03.2022 gün ve 2020/5085 - 2022/1669 sayılı kararı aleyhinde asıl davada davacı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği de anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği konuşulup düşünüldü:
Asıl davada davacı vekili, müvekkilinin TMO'ya ait 7 adet deponun çatılarındaki galvaniz sacların yenilenmesi ihalesini aldığını, kaplamada kullanılan ve davalı Demirsaç A.Ş.'nin ürettiği, davalı Tam Demir A.Ş.'nin satıcısı ve Güntaş Ltd. Şti.'nin bayisi olduğu sacların TSE standartlarına uygun olarak üretilmesi gerektiğini, TMO yetkililerinin şikayetleri üzerine saclarda kısmi renk değişimlerinin gözlemlendiğini, durumun davalılara bildirildiğini, davalı Demirsaç'ın edimini gereği gibi yerine getirmeyerek müvekkilini zarara uğrattığını, imalatçı ile birlikte bayilerin de sorumlu olduğunu ileri sürerek akdin feshi ile toplam 429.562,02 YTL tutarındaki alacaklarından şimdilik 100.000.- TL'sinin, sacların değiştirilmesi için harcanmış 125.000.- TL'den şimdilik 5.000.- TL'sinin, mahrum kalınan kardan şimdilik 5.000.- TL'si olmak üzere toplam 110.000.- TL'nin ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.
Birleşen davada davacı vekili, müvekkilinin davalı Güntaş Ltd. Şti.'nden aldığı sac karşılığında çek verdiğini, saclardaki ayıpların giderilmediğini ileri sürerek davalının elinde bulunan toplam 43.000 USD bedelli 3 adet çekten dolayı müvekkilinin borçlu olmadığının tespitini talep ve dava etmiştir.
Asıl davada davalı Demirsaç A.Ş. vekili, uyuşmazlık konusu olan davacı ile davalı Güntaş Ltd. Şti. arasındaki sözleşmede müvekkilinin taraf olmadığını, müvekkilinin TSE standartlarına uygun galvanizli sac üretmek ve satmak gibi bir yükümlülüğünün bulunmadığını, davacı ile dava dışı TMO'nun kendi kusurları ile zararın oluşumuna neden olduklarını, meydana gelen zararın sacların üzerindeki çinko kaplamadan kaynaklandığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Asıl davada davalı Tam Demir A.Ş. vekili, müvekkilinin davalı Güntaş Ltd. Şti.'nin sipariş ettiği malzemeyi davalı Demirsaç A.Ş.'den satın aldığını, müvekkilinin dava konusu sözleşmenin tarafı olmadığını, malzemede meydana gelen zarardan müvekkilinin sorumlu olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Asıl ve birleşen davada davalı Güntaş Ltd. Şti. vekili, müvekkilinin davacıdan aldığı siparişleri üretici konumunda olan diğer davalı şirketlere verdiğini, dava konusu malların müvekkiline gelmeden direkt olarak davacıya teslim edildiğini, müvekkilinin herhangi bir kusuru olmadığını, müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını savunarak asıl ve birleşen davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, bozma ilamına uyularak asıl davada davalı Tam Demir Saç Taşımacılık San. ve Tic. A.Ş. aleyhine açılan davanın pasif husumet yokluğundan reddine, davalı Güntaş Metal ve Dış Tic. Ltd. Şti. ile diğer davalı Demirsaç A.Ş. aleyhine açılan davanın kısmen kabulüne, taraflar arasındaki satım akdinin ayıp nedeniyle feshine, 105.000.- TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlardaki avans faizi ile birlikte bu davalıdan tahsiline, davacının mahrum kalınan kar isteminin reddine, birleşen davanın kabulü ile bu davaya konu 3 adet çekten dolayı davacının davalı Güntaş Şirketine borçlu olmadığının tespitine dair verilen karar davalı Demirsaç Galvaniz Tic. ve San. A.Ş. vekili ve davalı Güntaş Metal ve Dış Tic.
Ltd. Şti. vekilinin temyizi üzerine Dairemizce bozulmuştur.
Bu kez asıl davada davacı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.
Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, asıl davada davacı vekilinin HUMK 440. maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteğinin reddi gerekir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, asıl davada davacı vekilinin karar düzeltme isteğinin HUMK 442. maddesi gereğince REDDİNE, alınması gereken 168,30 TL karar düzeltme harcı peşin ödenmiş olduğundan yeniden alınmasına yer olmadığına, 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen HUMK 442/3. maddesi hükmü uyarınca, takdiren 709,50 TL para cezasının karar düzeltilmesini isteyen asıl davada davacıdan alınarak Hazine’ye gelir kaydedilmesine, 15/09/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/826604000 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz