Davalının iflası nedeniyle taraf ehliyeti yönünden kararın kaldırılması

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2022/1281

KARAR NO 2025/626

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 06/04/2022

NUMARASI 2020/385 Esas - 2022/255 Karar

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ 21/04/2025

Davanın kabulüne ilişkin verilen kararın davacı ve davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili; davalıya içecek ve temizlik ürünleri tedarik eden müvekkilinin açık hesabına kaydedilmiş ödenmeyen bakiye fatura bedellerinin tahsili için başlatılan takibe vaki olmuş itirazın iptali ile takibin devamını, % 20 inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili; alacak ispata muhtaç olduğu gibi mutabakat da söz konusu olmadığını, ayrıca alacağın niteliği itibariyle de likit olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; takibe konu faturaların usulüne uygun bir şekilde e-fatura olarak tanzim edilip davalı şirketin sistem kayıtlarına düşürüldüğü gibi SMM marifetiyle her iki taraf defterlerinin mukayeseli olarak incelenmesinde davacı ile davalı defterlerinin birbiri ile örtüştüğü, takibe konu faturaların davalı defterlerinde itirazsız olarak kayıtlı bulunduğu, faturaların itirazsız olarak davalı defterlerine kaydedilmesi malın alındığına karine teşkil edeceği gibi bedelin ödendiği yönündeki ispat külfetinin de davalı üzerinde olduğu, davalı tarafça soyut bir şekilde söz konusu hizmet ya da malın alınmadığı, mutabakat bulunmadığı, bakiye borçların tamamının ödendiği ileri sürülmüş ise de bu hususta delil ibraz etmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, İstanbul ...

İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasında davalının itirazının iptali ile; takibin 34.656,94-TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz işletilmek suretiyle takibin devamına, alacağın %20'si tutarında icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; alacağa ticari reeskont faizine hükmedilmesi gerekirken yasal faize hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir. Davalı vekili; bilirkişi raporunun hükme elverişli olmadığını, raporda uyuşmazlığı çözüme yönelik bir inceleme bulunmadığı, davacının kayıtlarının eksik olması nedeniyle müvekkilinin ne kadarlık bir ödeme yaptığının mukayeseye elverişli bir şekilde incelenmediğini, ayrıca bilirkişi raporuna itirazlarının dikkate alınmadığını, tarafların defterlerinin birbirlerini doğrulayıp doğrulmadıklarının tam olarak tespit edilmediğini, alacağın likit olmadığını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, ticari satıma dayalı cari hesap alacağının tahsili amacıyla başlatılan takibe yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir. Dava dosyası taraf vekillerinin istinafı üzerine Dairemizce inceleme sırasında iken davalı şirketin İstanbul Anadolu 2. ATM'nin 2021/31 Esas sayılı dosyasından 16/12/2022 günü itibariyle iflasın açılmasına karar verilmiştir. İflas tasfiyesine İstanbul Anadolu ... İcra Dairesi'nin ... İflas sayılı dosyasında başlanılmıştır. Kural olarak, İİK'nın 191. maddesi gereğince, müflisin masa malları üzerindeki tasarruf yetkisi iflas ile kısıtlandığından, aynı Kanunun 226. maddesinde de masanın kanuni mümessilinin iflas idaresi olduğu hükmü kabul edilmiştir. Müflisin tasarruf yetkisinin kısıtlanması iflas masasına giren mal ve haklarına ilişkin davaları takip etme yetkisini de etkiler.

Müflis, nasıl iflasın açılması ile hak ehliyetini kaybetmiyorsa, dava ehliyetini de kaybetmez. Ancak müflisin masa malları üzerindeki tasarruf yetkisi kısıtlandığından, masa ile ilgili davalar hakkındaki dava takip yetkisi (ve taraf sıfatı), artık müflise değil, iflas idaresine aittir. Adi tasfiyede İİK'nın 226-229 maddeleri gereği iflas masasını temsil yetkisi iflas idare memurlarına, şayet basit tasfiye (İİK 218.madde) usulü benimsenmişse, bu temsil yetkisi İflas Dairesine aittir. İflas idaresinin bu dava takip yetkisini kullanıp kullanmayacağını (yani davaları takip edip etmeyeceğini) tespit edebilmek için, ilk önce iflas organlarının oluşması ve her dava hakkında esaslı bilgi sahibi olunması gerekir.

Bu ise, zaman isteyen bir husustur. İşte bu nedenle Kanun, müflisin taraf bulunduğu hukuk davalarının, iflasın açılması ile belli bir süre için durmasını kabul etmiştir (m.194). İflastan önce açılmış olup da devam eden, müflisin (davacı veya davalı olarak) taraf bulunduğu hukuk davaları, (maddede yazılı istisnalar dışında) iflasın açılması ile durur. Bu durma, ikinci alacaklılar toplantısından (m.237) on gün sonraya kadar devam eder ancak bundan sonra duran hukuk davalarına devam edilebilir (m.194/1). Davalı şirketin iflası açılmakla, taraf ehliyeti re'sen incelenmesi gereken bir husus olduğundan davalı vekilinin istinaf nedenleri incelenmeden istinaf başvurusunun kabulüne, mahkemece İİK'nın 194.

maddesi uyarınca gerekli işlemler yapılmak üzere kararın kaldırılmasına, dava dosyasının kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 06/04/2022 tarihli 2020/385 Esas - 2022/255 Karar sayılı kararının HMK'nın 353(1)a-4 maddesi gereği KALDIRILMASINA; "Davalı vekilinin istinaf başvurusunun incelenmesine yer olmadığına" İstinaf yoluna başvuran davacı ve davalı tarafından yatırılan peşin istinaf karar harcının (davacı 80,70-TL, davalı 591,85‬-TL ) istek halinde kendilerine iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK'nın 362(1)-g maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 21/04/2025