6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Davalı şirketin sicilden terkini nedeniyle taraf teşkili eksikliği, kaldırıp gönderme

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2022/571 E. 2024/1877 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)Kesin

★ EmsalDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)usul emsali

Mahkemenin nitelemesi: Taşıma

Davacının nitelemesi: Taşıma Sözleşmesinden Kaynaklanan mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

Gerekçe özeti

Taraf ve dava ehliyeti dava şartı olduğundan, davalı tüzel kişiliğin tasfiye sonucu sicilden terkin edilmiş olması istinaf sebebi olarak ileri sürülmemiş olsa da BAM tarafından re'sen incelenir; bu durumda davaya devam edilebilmesi için tüzel kişiliğin ihya edilmesi gerekir ve karar bu eksikliğin giderilmesi amacıyla ilk derece mahkemesine gönderilir. Ayrıca, taşıma zincirinde yer alan tarafların birbirine rücu ettiği ve nihai ödemeyi yapan tarafın, taşımayı gerçekleştiren fiili taşıyıcıya karşı bu bedeli talep etmede aktif husumet ehliyeti bulunduğu kabul edilir.

Ele alınan sorunlar

Davalı tüzel kişiliğin sicilden terkin edilmiş olması nedeniyle taraf teşkilindeki eksiklik → kabul

Gerekçe: Davalı şirketin ticaret sicil kayıtlarında 24/02/2023 tarihli ortaklar kurulu kararı ile tasfiyenin sonuçlandırıldığı ve bu kararın 03/03/2023 tarihinde tescil edildiği, bu suretle davalı şirketin sicilden terkin edildiği anlaşılmaktadır. Taraf ve dava ehliyeti dava şartı olup davanın her aşamasında re'sen dikkate alınması gerektiğinden, istinaf sebebi olarak ileri sürülmemiş olsa da taraf teşkilindeki bu eksiklik re'sen incelenmiştir. Davalı şirket hakkında açılan davaya devam edilebilmesi için, davalı şirketin tüzel kişiliğinin ihya edilmesi gerekmektedir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Davacının fiili taşıyıcı davalıdan konteyner/demuraj bedelini talep etmeye aktif husumet ehliyeti → kabul

İddia: Davacı vekili, konteyner bedeli ve demuraj bedelinin dava dışı şirketler tarafından kendisine rücu edildiğini ve bu bedeli ödediğini, dolayısıyla bu bedelleri fiili taşıyıcı davalıdan talep hakkı bulunduğunu ileri sürmüştür.

Gerekçe: Sunulan belgelerden, deniz taşıması sonrası yurtiçi karayolu taşıması ile alıcı tesislerine taşınan konteyneri teslim alan davalının konteyneri iade etmediğinin ileri sürüldüğü, davacının sunulan dekont ile alıcıya ödeme yaptığı, konteyner işleticisi tarafından taşımada yer alan taşıyıcıya devamında rücu faturaları düzenlendiği anlaşılmaktadır. Alıcı şirketin limandan alıcı deposuna kara taşımasını organize eden davacı akdi taşıyıcının bu şirkete rücu ettiği ve davacının da bu şirkete ödeme yaptığı görülmekle, davacının ödediği demuraj bedelini fiili taşıyıcı davalıdan talebe aktif husumet ehliyeti bulunmaktadır.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Davalı tüzel kişiliğin sicilden terkin edilmesi halinde, taraf ve dava ehliyetinin dava şartı olarak istinaf sebebi ileri sürülmemiş olsa da BAM'ca re'sen inceleneceği ve davaya devam edilebilmesi için tüzel kişiliğin ihyasının gerektiği yönündeki tespit bakımından emsal niteliktedir. Ayrıca taşıma zincirinde rücu yoluyla ödeme yapan tarafın fiili taşıyıcıya husumet yöneltebileceği tespiti de emsal değer taşımaktadır.

Usul tespitleri

Dava şartı
taraf ve dava ehliyeti

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
taraf ve dava ehliyeti dava şartı re'sen inceleme tüzel kişiliğin ihyası aktif husumet ehliyeti fiili taşıyıcı rücu demuraj bedeli itirazın iptali

Atıf yapılan mevzuat: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 353(1)a-4HMK 353(1)-a

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2022/571

KARAR NO 2024/1877

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 24/11/2021

NUMARASI 2020/256 Esas - 2021/835 Karar

DAVA

İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ 19/12/2024

Davanın kısmen kabulüne ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili, taraflar arasında imzalanan 2019 yılı için geçerli taşıma sözleşmesi kapsamında, ... İthalat Beyanname ve ... numaralı konteynerin taşıma işinin ... (çekici) ve ... (yarı römork) plakalı araçlarla davalı tarafından yapıldığını; konteynerin davalı tarafından ... Limanı'ndan teslim alınarak dava dışı Çerkezköy'deki ... Merkezine taşındığını, tahliye işlemi sonrasında boş konteynerin çıkış yeri ... Limanı'na iadesi gerekirken iade edilmediğini ve akıbeti hakkında herhangi bir bilgi verilmediğini;davalıya 21/10/2019 tarihli ihtarın gönderildiğini ve konteynerin teslim yerinde ...Ltd.'ye teslimi ile durumun müvekkiline bildirilmesi aksi halde hukuki işlem başlatılacağının bildirildiğini;

buna rağmen konteyner teslim edilmeyince 24/10/2019 tarihinde davalı şirket yetkilileri ..., ... ve şoför ... hakkında Küçükçekmece CBS'ye güveni kötüye kullanmadan şikayette bulunulduğunu; sonrasında davalının 30/10/2019 tarihinde gönderdiği ihtarda konteynerin ... Limanı'na teslim edildiğinin bildirildiğini ancak buna ilişkin bir delil sunmadığını; bu kapsamda davalıya 14.639,50-TL konteyner bedeli ve 11.330,97-TL konteyner demuraj bedeli olmak üzere toplam 25.970,47-TL bedelli 23/12/2019 tarihli fatura düzenlendiği; davalı aleyhine bu faturaya dayalı olarak 25.970,47-TL'nin tahsili için İstanbul Anadolu ... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı icra takibi başlatıldığını, ancak davalının takibe haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürerek, davalının takibe itirazının iptaline ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı, davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, konteynerin davacıya teslim edildiğinin davalı tarafından ispatlanamadığı; hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporuna göre konteynerin değerinin 11.330,97-TL olarak belirlendiği, davacının bu miktarı talep edebileceği ancak demuraj bedeli ödediği hususunda dosyaya delil sunmadığından bu talebin ispatlanamadığı ve alacağın likit olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile davalının takibe itirazının kısmen iptaline takibin 11.390,97-TL üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine ve 11.390,97-TL'nin %20'si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili, ... A.Ş. tarafından ise müvekkili adına düzenlenen 23/12/2019 tarihli 25.970,47-TL bedelli faturasının 23/12/2019 tarihli e-dekont ile ödenip müvekkili tarafından davalıya rücu için 23/12/2019 tarihli kayıp konteyner bedeli ve demuraj bedeli açıklamalı fatura düzenlendiğini; bu hususta dava dışı ... Ltd. Şti.'ye ve ... Ltd. Şti.'ye müzekkere yazılarak demuraj bedeline ilişkin evrakların istenilmesi gerektiğini ancak istenilmediğini belirterek,kararın reddedilen kısmının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, taşıma sözleşmesi kapsamında davalı fiili taşıyıcıya teslim edilip iade edilmeyen konteyner bedeli ile demuraj bedelinin tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Davacı vekili'nin 15/12/2020 tarihli dilekçe ekinde sunduğu; dava dışı ... Ltd.'nin hazırladığı konteynerin hareket çizelgesi ve Gümrük Beyannamesine göre ... konteynerin alıcısının dava dışı ... A.Ş.deniz taşımacısı ... Ltd.'nin yine dava dışı...Şti.'ye kestiği 18/12/2019 tarihli, ... Ltd. Şti.'nin ... A.Ş.'ye kestiği 18/12/2019 tarihli toplam 4.435-USD bedelli (1-USD=5,8558-TL) faturada (ZIM hattına ödenmek üzere) 2.500-USD'nin kayıp konteyner ve 1.935-USD demurajına ilişkin olduğu;

... A.Ş.'nin de davacıya kestiği 23/12/2019 tarihli 25.970,47-TL bedelli faturada "Kayıp konteyner yansıtma bedeli" açıklaması olduğu; 23/12/2019 tarihli dekonta göre bu fatura bedelinin davacı tarafından... A.Ş.'ye "kayıp konteyner ve demuraj bedeli" açıklamasıyla ödendiği; bunun üzerine davacı tarafından davalı adına 23/12/2019 tarihli toplam 25.970,47-TL bedelli konteyner bedeli ve demuraj bedeli açıklamalı fatura düzenlenmiştir. Eldeki davada deniz taşıması sonrası yurtiçi karayolu taşıması ile alıcı tesislerine taşınan konteyneri teslim alan davalının konteyneri iade etmediğinin ileri sürüldüğü ,davacının sunulan dekont ile alıcıya ödeme yaptığı,konteyner işleticisi tarafından taşımada yer alan taşıyıcıya ,devamında rücu faturaları düzenlendiği sunulan belgelerden anlaşılmaktadır.

Alıcı şirketin limandan alıcı deposuna kara taşımasını organize eden davacı akdi taşıyıcıya rücu ettiği ve davacının da bu şirkete 25.970,47-TL ödeme yaptığı görülmekle, davacının ödediği demuraj bedelini fiili taşıyıcı davalıdan talebe aktif husumet ehliyeti bulunmaktadır.Davalı şirketin ticaret sicil kayıtlarında 24/02/2023 tarihli ortaklar kurulu kararı ile tasfiyenin sonuçlandırıldığı kararın 03/03/2023 tarihinde tescil edildiğinden davalı şirketin sicilden terkin edildiği anlaşılmaktadır.Taraf ve dava ehliyeti dava şartı olup davanın her aşamasında re'sen dikkate alınması gerektiğinden istinaf sebebi olarak ileri sürülmese de, taraf teşkilindeki bu eksiklik re'sen incelenmiştir. Davalı şirket hakkında açılan davaya devam edilebilmesi için, davalı şirketin tüzel kişiliğinin ihya edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle ;davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına,taraf teşkilindeki eksiklik giderilerek dava yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 24/11/2021 Tarih 2020/256 Esas - 2021/835 Karar sayılı kararının HMK'nın 353(1)a-4 maddesi gereği KALDIRILMASINA;"Dava yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine" Yatırılan 80,70-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde davacıya iadesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 353(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 19/12/2024

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/76385 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.