I · Yargıtay 11. HD kararı II · İncelenen istinaf kararı (12. HD)

İşlemden kaldırılan davanın süresinde yenilenmemesi ve yetki belgeli vekilin vefatı

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2020/5118 E. 2022/1417 K. · · İlk derece: İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi

OnandıKesin

★ Emsal

Mahkemenin nitelemesi:

Gerekçe özeti

İşlemden kaldırılan dava üç aylık yasal süre içinde yenilenmezse HMK 150 uyarınca açılmamış sayılır. Yetki belgesiyle duruşmalara katılan (asıl vekil olmayan) vekilin vefatı, 1136 sayılı Kanun'un 42. maddesinin uygulanmasını gerektirmez; vekilliği süren başka vekiller varsa asıllara yeni duruşma günü bildirilmesine gerek yoktur.

Ele alınan sorunlar

İşlemden kaldırılan davanın üç aylık yasal sürede yenilenmemesi nedeniyle açılmamış sayılması → ret

Gerekçe: İşlemden kaldırılmasına karar verilen dava, üç aylık yasal süre içinde yenilenmediğinden HMK 150 uyarınca açılmamış sayılır. (Yargıtay'ca benimsenen İlk Derece Mahkemesi gerekçesi)

Yetki belgesiyle duruşmalara katılan vekilin vefatının yargılamaya etkisi → ret

İddia: Davacılar vekili, duruşmalara katılan bir vekilin yargılama sırasında vefat ettiğini, bu nedenle asıllara yeni duruşma gününün bildirilmesi gerektiğini istinaf sebebi olarak ileri sürmüştür.

Gerekçe: Vefat eden vekil, davacıları vekaletname ile temsil eden asıl vekil değil, yetki belgesiyle duruşmalara katılan vekil olduğundan 1136 sayılı Kanun'un 42. maddesinin somut olayda uygulama yeri yoktur; vekillikleri devam eden diğer vekiller hâlen aktif olduğundan davacı asıllara yeni duruşma gününün bildirilmesine gerek bulunmamaktadır.

Emsal değeri

Yetki belgesiyle katılan vekilin vefatının 1136 sayılı Kanun m.42 kapsamında yargılamayı durdurmayacağı yönünden emsal değeri taşır.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
dosyanın işlemden kaldırılması↗ davanın yenilenmemesi / açılmamış sayılma↗ yetki belgesi↗ vekilin vefatı↗

Atıf yapılan mevzuat: HMK — HMK 150 · 1136 sayılı Kanun — 1136 sayılı Kanun 42

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

11. Hukuk Dairesi 2020/5118 E. , 2022/1417 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 12. HUKUK DAİRESİ

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 19.02.2019 tarih ve 2014/802 E- 2019/166 K. sayılı kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin esastan reddine dair İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi'nce verilen 26.12.2019 tarih ve 2019/1666 E- 2019/1637 K. sayılı kararın duruşmalı olarak Yargıtay'ca incelenmesi davacılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, duruşma için belirlenen 01.03.2022 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacı vekili Av. ... ile davalılardan ..., Taş Sanat Ltd. Şti. ve ... vekilleri Av. Burcu Buçukoğlu ile davalılardan ...

ve ... vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacılar vekili, müvekkillerinden ...’in 12.12.2002 tarihinde davalılar ..., ..., ...,..., dava dışı ... ve ismi bilinmeyen bir şahısla birlikte mahsur tutularak darp, işkence, tehdit, ikrar yolu ile 30 adet boş bonoyu, şirketteki %20 hissesini davalı ...’e bıraktığına dair taahhütnameyi, şirketteki haklarını ...’ya bıraktığına dair sözleşme ya da taahhütnameyi, 5 yıl boyunca mermer mozaik alanında firma kurmayacağına, danışmanlık yapmayacağına, şirket elemanlarına kullanmayacağına, aksi halde teminat olarak alınan iki adet 60.000 USD teminat senetlerinin işleme konulacağına dair taahhütnameyi, bu iki adet 60.000 USD bedelli teminat senedini, bir başka firmada %5 kâr payı ve aylık 10.000 USD maaşla çalıştığına dair itirafnameyi, lehtarı ...

olan miktarını hatırlamadıkları bir adet bonoyu, lehtarı ...olan 14.850 USD’lik bonoyu, lehtarı Ask Mermer şirketi olan 15.000 YTL bedelli bonoyu, davalı ... lehine her biri 5.000’er YTL olan tahmini 8 adet bonoyu, meblağını hatırlamadıkları lehtarı Taş Sanatı Ltd. Şti. olan bonoyu, meblağını hatırlamadıkları lehtarı ... olan bir adet bonoyu, miktarını hatırlamadıkları lehtarı ...olan bir adet bonoyu imzalattıklarını, bunlardan bir kısmına da müvekkili ...’nin ikrah yoluyla kefaletini aldıklarını, müvekkilinin serbest kalır kalmaz şikayette bulunduğunu, darp raporu düzenlendiğini, davalılardan ...’nın 60.000 USD’lik bonoyu İstanbul 8. İcra Müdürlüğünün 2002/20970 Esas sayılı dosyası ile takibe koyduğunu, müvekkillerinin imzaladıkları bazı belgeleri net hatırlayamadıklarını ileri sürerek İstanbul 8.

İcra Müdürlüğü'nün 2002/20970 Esas sayılı dosyadan talep edilen alacak için müvekkillerinin borçlu olmadığının tespitini, dava dilekçesinde sayılan tüm belgelerin, sözleşmelerin, senetlerin ve bonoların tehdit, darp, işkence ve ikrah yolu ile zorla imzalatılarak alınması sebebiyle iptalini talep ve dava etmiştir.

Bir kısım davalılar vekili davanın reddini istemiş, bir kısım davalılar davaya cevap vermemiştir.

İlk Derece Mahkemesince, 13.11.2018 tarihinde işlemden kaldırılmasına karar verilen davanın üç aylık yasal süre içinde yenilenmediği gerekçesiyle HMK’nın 150. maddesi uyarınca açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Davacılar vekili, istinaf yoluna başvurmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince, hükmün istinafı aşamasında davacılar vekilince Av....’ın 23.10.2018 tarihinde vefat ettiğine dair belge sunulmuş ise de, adı geçen vekilin davacıları vekaletname ile temsil eden asıl vekil değil, yetki belgesi ile duruşmalara katılan vekil olduğundan, 1136 sayılı Yasa'nın 42. maddesinin somut olayda uygulama yeri bulunmadığı, yetki belgesine sahip vekilin vefatı söz konusu olsa da vekillikleri devam eden Av.... ve ... ’in halen Çanakkale Barosuna kayıtlı aktif vekil olduklarının anlaşıldığı, davacı asillere yeni duruşma gününün bildirilmesine gerek görülmediği, ilk derece mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacılar vekili temyiz etmiştir.

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/b-1 maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ

Yukarda açıklanan nedenlerle, davacılar vekilinin temyiz istemlerinin reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1. maddesi uyarınca ONANMASINA,takdir olunan 3.815,00 TL duruşma vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacılara verilmesine, HMK'nın 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı bakiye 26,30 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davacılardan alınmasına, 02/03/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/742037300 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz

İncelenen istinaf kararı — İst. BAM 12. HD

Bu Yargıtay 11. HD kararı, aşağıdaki İstinaf Dairesi kararının temyiz incelemesidir. Temyiz sonucu: Onandı

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2019/1666 E. 2019/1637 K.

Yetki belgeli vekilin ölümü davanın açılmamış sayılmasını değiştirmez

Gerekçe özeti

Bir davada asıl vekaletname ile birden fazla vekil bulunması ve bunlardan birinin bir başka avukata yetki belgesi vermesi halinde, yetki belgesiyle duruşmalara katılan vekilin ölümü, asıl vekaletname sahibi diğer vekillerin vekillik ilişkisini sona erdirmez. Avukatlık Kanunu'nun 42. maddesindeki baro tarafından geçici görevlendirme yapılması hükmü, ancak asıl vekilin ölümü halinde uygulanır; yetki belgeli vekilin ölümünde uygulama alanı bulmaz. Asıl vekaletname sahibi diğer vekillerin faaliyette olması halinde, davacı asillere ayrıca tebligat yapılması gerekmez ve HMK 150. madde uyarınca üç aylık süede yenilenmeyen dava açılmamış sayılır.

Emsal değeri

Karar, birden fazla vekilin bulunduğu davalarda yetki belgesiyle duruşmalara katılan vekilin ölümünün, asıl vekaletname sahibi diğer vekillerin temsil yetkisini ve dolayısıyla davanın açılmamış sayılması sonucunu etkilemeyeceği ile Avukatlık Kanunu 42. maddenin uygulama sınırını netleştirmesi yönünden emsal niteliktedir.

Kavramlar: davanın açılmamış sayılması dosyanın işlemden kaldırılması vekilin ölümü yetki belgesi asıl vekaletname baro tarafından geçici görevlendirme

İstinaf (12. HD) kararının tam metni

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2019/1666

KARAR NO 2019/1637

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 19/02/2019

NUMARASI 2014/802 Esas- 2019/166 Karar

DAVA

Menfi Tespit

İSTİNAF KARAR TARİHİ 26/12/2019

Davanın açılmamış sayılmasına yönelik olarak verilen hükmün davacılar vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

DAVA

Davacılar vekili, 12.12.2002 tarihinde bir kısım davalıların müvekkili ...’a darp,tehdit ve ikrah yoluyla bir takım bonolar ve taahhütnameler imzalattırdıklarını, diğer müvekkilinin de kefil olarak imzasını aldıklarını, daha sonra 60.000-USD bedelli bononun icra takibine konu edildiğini ileri sürerek müvekkillerinin icra takibi nedeniyle davalı ...’na borçlu olmadıklarının tespitine, diğer belgeler, sözleşmeler, senetler ve bonolar nedeniyle davalılara borçlu olunmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, 13/11/2018 tarihinde dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verildiği ve aradan geçen üç aylık yasal süre içinde davanın yenilenmediği gerekçesiyle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle;

13. 11.2018 tarihli duruşmadan önce 23.10.2018 tarihinde davacılar vekili Av.... vefat ettiğini, UYAP sisteminde vekilin vefat ettiğini gösterir uyarının yer aldığını, bu hususta Baro’dan bilgi istenebileceğini, vekilin ölümü ile davacılar ile arasındaki vekalet ilişkisinin sona erdiğini, bu durumda mahkemece davacı asillere tebligat yapılması ve yargılamaya devam edilmesi gerektiğini, ayrıca 1136 sayılı yasanın 42.m. uyarınca Baro’nun geçici görevlendirme yapacağını belirterek hükmün kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Dava, cebir ve tehdit ile imzalatıldığı ileri sürülen bir kısım bonolar ve hisse devir sözleşmeleri uyarınca borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.İlk derece mahkemesince yukarıda açıklanan gerekçelerle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir. 01/10/2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun konu ile ilgili 150. maddesi; “ (1) Usulüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflar, duruşmaya gelmedikleri veya gelip de davayı takip etmeyeceklerini bildirdikleri takdirde dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir. (5)İşlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde yenilenmeyen davalar, sürenin dolduğu gün itibarıyla açılmamış sayılır ve mahkemece kendiliğinden karar verilerek kayıt kapatılır.

” şeklinde düzenlenmiştir. 1136 sayılı Avukatlık Kanunu’nun 42. maddesi “(1)Bir avukatın ölümü veya meslekten yahut işten çıkarılması veya işten yasaklanması yahut geçici olarak iş yapamaz duruma gelmesi hallerinde, baro başkanı, ilgililerin yazılı istemi üzerine veya iş sahiplerinin yazılı muvafakatini almak şartıyla, işleri geçici olarak takip etmek ve yürütmek için bir avukatı görevlendirir ve dosyaları kendisine devir ve teslim eder. Ayrıca durumu mahkemelere ve gerekli göreceği yerlere bildirir. Bu hükümler avukatlık ortaklığı hakkında da kıyasen uygulanır.” hükmünü haizdir.Somut olaya döndüğümüzde, dosyaya davacılar adına Av. ... ve ... tarafından vekaletname sunulduğu, yine Av.... tarafından Av....

adına düzenlenen yetki belgesinin sunulduğu, Av.... bir kısım duruşmalara katılmış ise de, özellikle 14.09.2006 tarihinden itibaren duruşmalara Av.... katıldığı, adı geçen vekilin de katıldığı 27/04/2018 tarihli duruşmada, bir sonraki duruşmanın 13/11/2008 tarihine bırakıldığı, ancak davacılar vekilinin 13.11.2018 tarihli duruşmaya katılmadığı, mazeret bildirmediği ve bir kısım davalılar vekilinin de davayı takip etmeyeceklerini bildirmesi üzerine, HMK 150.m. uyarınca dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verildiği görülmüştür.Hükmün istinafı aşamasında davacılar vekilince Av. ...

23. 10.2018 tarihinde vefat ettiğine dair belge sunulmuş ise de, adı geçen vekil davacıları vekaletname ile temsil eden asıl vekil değil, yetki belgesi ile duruşmalara katılan vekil olduğundan, 1136 sayılı Yasanın 42.maddesinin somut olayda uygulama yeri bulunmadığı gibi, yetki belgesine sahip vekilin vefatı söz konusu olsa da Av.... ve ... vekillikleri devam ettiğinden ve halen Çanakkale Barosuna kayıtlı aktif vekil oldukları anlaşıldığından, davacı asillere yeni duruşma gününün bildirilmesine de gerek görülmemiştir. O halde ilk derece mahkemesince 3 aylık sürede yenilenmeyen davanın açılmamış sayılmasına dair verilen kararda bir isabetsizlik görülmemiş olup, açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle;Davacılar vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Peşin harcın karar harcına mahsubuna, başkaca harç alınmasına yer olmadığına, İstinaf yoluna başvuran davacılar tarafından yapılan giderlerin üzerlerinde bırakılmasına,Gerekçeli kararın birer örneğinin taraflara tebliğine,HMK 'nun 361/1. maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurulabileceğine, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliğiyle karar verildi. 26/12/2019