İstinaf aşamasında haricen tahsil nedeniyle konusuz kalan itirazın iptali davası
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2022/1012 E. 2025/960 K. · · İlk derece: İSTANBUL 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İtirazın iptalikonusuz kalma nedeniyle karar verilmesine yer olmadığınaTemyiz yolu açık
★ Emsalusul emsali
Gerekçe özeti
İtirazın iptali davasına konu icra takibindeki borcun, istinaf aşamasında haricen ödenmesi ve icra dosyasının bu ödeme üzerine infaz edilmesi halinde, itirazın iptali davası icra takibine sıkı sıkıya bağlı olduğundan konusuz kalır ve dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekir; ödeme iddiası bir itiraz niteliğinde olduğundan yargılamanın her aşamasında (istinaf dahil) dikkate alınabilir.
Ele alınan sorunlar
İstinaf aşamasında borcun haricen ödenmesi nedeniyle davanın konusuz kalması → kabul
Gerekçe: İtirazın iptali davası, başlatılan icra takibine sıkı sıkıya bağlıdır. Ödeme iddiası itiraz niteliğinde olup yargılamanın her aşamasında dikkate alınabilir. İstinaf başvurusu yapıldıktan sonra icra dosyasına haricen tahsil bildiriminde bulunulmuş, tahsil harcı yatırılarak icra dosyası aynı tarihte infaz edilmiştir. Bu durumda davaya konu icra takibindeki borç haricen ödenmiş olduğundan dava istinaf aşamasında konusuz kalmıştır; konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekir. İcra dosyasının, ilk derece mahkemesi ilamındaki yargılama gideri, vekalet ücreti ve icra inkar tazminatını içerecek şekilde infaz edilmiş olması nedeniyle haricen ödenen tutarın bu kalemleri de kapsadığı kabul edilerek bu kalemler yönünden ayrıca karar verilmemiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Kötüniyet tazminatı talebi → ret
İddia: Davalı taraf, %20 oranında kötüniyet tazminatı koşullarının oluştuğunu ileri sürmüştür.
Gerekçe: Şartları oluşmayan kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
İtirazın iptali davasında, istinaf aşamasında icra takibindeki borcun haricen ödenmesi halinde davanın konusuz kalacağı ve karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği yönünde genel bir ilke ortaya koyması nedeniyle emsal niteliktedir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
itirazın iptali↗ konusuz kalma↗ haricen tahsil↗ icra takibine bağlılık↗ kötüniyet tazminatı↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2022/1012
KARAR NO 2025/960
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 23/12/2021
NUMARASI 2014/526 2021/1013
DAVA
İtirazın İptali
DAVA TARİHİ 03/10/2013
İSTİNAF KARAR TARİHİ 12/06/2025
Davanın kısmen kabul kısmen reddine ilişkin kararın davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili; müvekkili şirket ile davalı ... ve diğer davalıların murisi ... arasında 07/07/2010 tarihinde bayilik sözleşmesi imzalandığını, müvekkili şirket tarafından davalılar ... ve muris ...'e yapılan satışlar neticesinde 30/11/2010-08/04/2011 tarihleri arasında düzenlenen 10 adet faturadan kaynaklı borcun tahsili için davalılar hakkında İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... sayılı takibin başlatıldığını, sözleşmede anlaşmazlıkların çözümünde İstanbul Mahkemeleri ve İcra Dairelerinin yetkili kılındığını, %24 oranında faizin sözleşmeye uygun olduğunu belirterek davalıların haksız itirazının iptaline, alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalılar; İstanbul mahkemeleri ve icra müdürlüklerinin yetkisiz olduğunu, davacıya faturaya dayalı veya faturasız hiçbir borçlarının bulunmadığını, dava dilekçesinde belirtilen fatura bedellerinin gönderilen havaleler ile ödendiğini, davacı alacaklıya bayilik sözleşmesi bitiminde hiçbir borcunun kalmadığını, yazılı belge olmadan karşılıklı olarak ibralaşıldığını, icra takibine anapara alacak olarak belirtilen 103.789,28-TL'ye 52.655,76-TL işlemiş faiz ve takip sonrası %24 faize itirazlarının bulunduğunu, alacağın likit olmaması nedeniyle icra inkar tazminatı koşullarının da oluşmadığını belirterek davanın reddine, %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece; davacının davalı adına 10 adet fatura tanzim ettiği, bu faturalardan 3.732,59 TL bedelli faturanın hangi sözleşmeye dayalı olduğu tespit edilemediğinden alacağın ispatlanamadığı, kalan 9 fatura bedel toplamının 128.121,12-TL olduğu ve ticari defterlerde kayıtlı olduğu, icra takibinde borcun sebebi olarak 10 adet fatura gösterildiği, davacı tarafın cari hesapları incelendiğinde 164.353,26-TL alacaklı olduğu gözükse de icra takibinin faturalara dayandığı, davalı tarafça dosyaya bir takım ödeme belgeleri sunulmuşsa da ilgili ödeme dekontlarının takip tarihi olan 08/05/2013 tarihinden öncesine ait olduğu, ilgili faturaların TTK 21/2. maddesi uyarınca faturaya 8 gün içinde itiraz edildiğine ilişkin dosyada davalı tarafından sunulmuş herhangi bir belgenin bulunmadığı, davacının 9 adet faturadan kaynaklı 128.121,12-TL alacağının bulunduğu, davacı şirketin takip talebinde 103.789,28-TL alacak talebi dikkate alınarak davacının davalıdan faturadan kaynaklı 103.789,28 TL alacağının bulunduğu, davacı tarafça takipte 52.655,76-TL işlemiş faiz talebinde bulunulmuş ise de bilirkişi raporunda TTK 1530/4.
maddesi uyarınca 30.540,63 TL takip öncesi işlemiş faiz alacağı hesaplandığı, takibin cari hesaptan değil faturadan kaynaklanması nedeniyle TTK'nın 1530 maddesi gereğince ihtar gönderilmesine gerek bulunmadığı gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, davalıların itirazının kısmen iptali ile, takibin 103.789,28-TL asıl alacak, 30.540,63-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 134.329,91-TL üzerinden tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla devamına, asıl alacağa takip tarihinden alacak tahsil edilinceye kadar yıllık %24 oranında faiz uygulanmasına, fazla talebin reddine, 26.865,98-TL icra inkar tazminatının davalılardan tahsiline, şartları oluşmayan kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı ... vekili; faturaların alacağın ispatında tek başına yeterli olmadığını, ispat yükünün davacı üzerinde olduğunu, müvekkilinin defterlerine göre davacıya borçlarının bulunmadığını, bilirkişi raporlarındaki çelişkilerin giderilemediğini, müvekkili tarafından yapılan ödemelerin cari hesaba mı faturalara mı mahsup edildiği hususu açıklığa kavuşturulmadan karar verildiğini, ayrıca temerrüt oluşmadan faize hükmedilemeyeceğini, fatura tarihlerinden faiz hesaplanmasının hatalı olduğunu, %24 oranında faize hükmedilmesinin de doğru olmadığını, %20 oranında kötüniyet tazminatı koşullarının oluştuğu halde tazminata hükmedilmemesinin de doğru olmadığını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava, bayilik sözleşmesi kapsamında düzenlenen faturalara dayalı olarak başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.Davacı tarafça davalılar hakkında başlatılan 103.789,28-TL asıl alacak ve 52.655,76-TL işlemiş faiz alacağı olmak üzere toplam 156.445,04-TL alacağın tahsili için başlatılan icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın 103.789,28-TL asıl alacak, 30.540,63-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 134.329,91-TL yönünden iptaline karar verilmiştir. 23/12/2021 tarihli hükme karşı istinaf kanun yoluna davalılardan sadece ... tarafından başvurulmuş ise de davaya konu icra dosyasının incelenmesinde istinaf başvurusunun yapılmasından sonra icra dosyasına 21/03/2022 tarihinde haricen tahsil bildiriminde bulunulmuş, tahsil harcının yatırılması ile aynı tarihte icra dosyasının infaz edilmiştir.
Dava, itirazın iptali davası olup başlatılan icra takibine sıkı sıkıya bağlıdır. Ödeme iddiası, itiraz niteliğinde olup her aşamada dikkate alınabileceğinden, davaya konu icra takibindeki borç haricen ödenerek dava istinaf aşamasında konusuz kaldığından, konusuz kalan dava nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına, şartları oluşmayan kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiştir. İcra dosyasının, ilk derece mahkemesindeki yargılama gideri, vekalet ücreti ve icra inkar tazminatını içeren ilamın icra dosyasına sunulmasından sonra sonra infaz edilmesi nedeniyle haricen ödenen tutarın yargılama gideri, davacı lehine vekalet ücreti ve icra inkar tazminatını da kapsadığından bu kalemler yönünden ayrıca karar verilmemiştir.
Davanın reddedilen kısmı için davalı ... lehine hükmedilen vekalet ücreti yönünden karar kesinleştiğinden hükümde tekrar edilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle:Davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23/12/2021 Tarih 2014/526 Esas 2021/1013 Karar sayılı kararının HMK.'nın 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA;"Konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına,Davalıların şartları oluşmayan kötüniyet tazminatı talebinin reddine,"İlk derece yargılamasına ilişkin olarak;"Alınması gereken 615,40-TL harcın davacı tarafından peşin yatırılan 1.889,50-TL harçtan mahsubu ile fazla olan 1.274,10-TL'nin isteği halinde davacıya iadesine,Davalı ... için takdir olunan 5.100-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya ödenmesine, Karar kesinleştiğinde ve talep halinde kullanılmayan gider avansının yatıran tarafa iadesine"Davalı ...
tarafından yatırılan 2.294,01-TL peşin istinaf karar harcının karar kesinleştiğinde ve istek halinde kendisine iadesine, Davacı tarafça yapılan 243-TL istinaf yargı giderinin davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine, davalının istinaf yargı giderinin üzerinde bırakılmasına,Gerekçeli kararın birer örneğinin taraflara tebliğine,HMK'nın 361/1. maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurulabileceğine, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliğiyle karar verildi. 12/06/2025
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/73449 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi