Teslim edilmeyen mal bedelinin üçüncü şahsa aktarıldığı iddiası - ispat yükü

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2022/2002

KARAR NO 2025/1708

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 21/04/2022

NUMARASI 2021/612 Esas - 2022/303 Karar

DAVA

İtirazın İptali

DAVA TARİHİ 19/03/2019

İSTİNAF KARAR TARİHİ 27/10/2025

Davanın kabulüne ilişkin kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili; davacı ile müşterisi ... Yapı..AŞ ile yaptığı 15/01/2019 tarihli demir alım-satım sözleşmesi uyarınca 713.160-TL tutarında ve sözleşmede tanımlanan nitelikte demirin alım ve satımı konusunda anlaştıklarını, sözleşme konusu emtiaların müşterinin yapmakta olduğu Tarsus 600 Yataklı Devlet Hastanesi inşaatı şantiyesine teslim edileceğinin aynı sözleşmede kararlaştırıldığını, müşteri ile yapılan anlaşma çerçevesinde teslim edilecek demirlerin 500.000-TL lik kısmının tedariki için davalı ile ödemenin peşin olması kaydı ile anlaştıklarını, demirlerin ödeme tarihinden itibaren en geç bir hafta içinde Tarsusta bulunan şantiyeye teslim edilmesi gerektiğinin de sözlü olarak beyan edildiğini, davalıdan daha öncede demir alımı yapan davacı şirketin davalıya duyduğu güven nedeni ile her hangi bir yazılı sözleşme yapmadan 500.000-TL ödemeyi 15/01/2019 tarihinde banka havalesi ile gönderdiğini,sözleşmenin -daha önceki mal alımlarında olduğu gibi- mail yolu ile yazılı olarak yapılmasının talep edildiğini, bu talep üzerine davalı tarafın KDV dahil 150.788,28-TL tutarındaki demirin müşteriye gönderildiğini, müşterinin siparişi iptal ederek emtiaları başka bir tedarikçiden satın aldığını, davalıdan 349.211,72-TL tutarındaki demir bedelinin iadesinin talep edildiğini, davalı tarafın kabul etmediğini 349.211,72-TL nin davalıdan tahsili için İstanbul Anadolu 9.

İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası ile takip başlatılmış ise de davalının takibe itiraz ettiğini belirterek davalının itirazının iptaline ve alacağın % 20 si oranında icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, davacı şirketle demir alım satımı yönünden anlaştıklarını ancak bizzat davacının bu anlaşmadan sonra demirleri ... Çelik AŞ'den almak istemesi üzerine, şirkete havale edilen parayı da davacının talimatıyla ... Çelik AŞ'ye gönderdiklerini; ... şirketiyle kendilerinin hiç bir hukuki bağının mevcut olmadığını; bunların tamamen davacının talimatıyla gerçekleştiğini bildirerek davacının icra takibinde haksız ve kötü niyetli olduğunu; bir alacağı varsa onu ... şirketinden talep etmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini ayrıca mahkeme aksi kanaatte ise davanın ... şirketine ihbar edilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; taraflar arasında demir satışına yönelik ticari ilişki bulunduğu, davalının, davacı tarafından sipariş edilen demiri dava dışı ... firmasından tedarik ettiği, davacının davalıya gönderdiği 500.000-TL avans karşılığında, bir kısım demirin davacıya teslim edildiği,349.211,72-TL karşılığı demirin ise teslim edildiğinin ispat olunamadığı, nitekim davalı tarafça kendi tedarikçisi olan ... şirketi aleyhine Ankara 16. İcra Dairesinin ... sayılı icra takip dosyası ile 349.211,72-TL tutarlı ve"3K'ya teslim edilecek malların teslim edilmemesi sebebiyle havale edilen ödemenin iadesi" açıklamalı ilamsız icra takibi başlatıldığı, davacının davalıdan teslim edilmeyen ürün karşılığı 349.211,72 -TL alacak bakımından itirazın iptaline ,%20 oranda icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili; geçmiş tarihli siparişlerde de teslimatın, davalı şirket tarafından değil; ... Çelik tarafından gerçekleştirildiğini,15.01.2019 tarihinde ... şirketi tarafından davacı şirkete gönderilen teklif formunun; sözleşmenin gerçek taraflarının davacı ve ... Çelik AŞ olduğunu, ancak aralarındaki gizli anlaşma gereği şeklen davalıyı taraf göstererek ve banka hesaplarından gönderim sağlayarak davalıya adeta "tuzak" kurduklarını, dava konusu son siparişte davacı tarafın demirleri ...'dan daha ucuza temin edeceklerini bildirerek sözleşmeyi sonlandırdığını ve gönderilen bedelin acilen ...'ya aktarılmasını istemesi üzerine ...'ya 497.510-TL'yi 21.01.2019 tarihinde aktardığını, defter kayıtlarına işlenebilmesi için kısmi teslimata ilişkin 150.788,28-TL'lik faturanın davalı şirket tarafından kesildiğini, ispat yükünün davacıya ait olduğu gözetilmeksizin davalıya yemin delilinin hatırlatılmasının hukuka aykırı olduğunu, davacının talimatı ile ...'ya havale yapıldığına ilişkin deliller göz ardı edilerek, herhangi bir tanık dinlenmeden ve inceleme yapılmadan karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, alacağın likit olmadığını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, ticari satım kapsamında teslimi yapılmayan malların bedelinin iadesi için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.Davacı vekili; inşaat demiri satışı için davalı şirket hesabına 15.01.2019 tarihinde satın alma bedeli olarak 500.000-TL. ödeme yaptığını, satıma konu demirlerin 150.788,28-TL.lik kısmının teslim edildiğini, kalan bedele isabet eden demirlerin teslim edilmediğini, davalı tarafın teslim edilen tutara ilişkin fatura kestiğini, ödenen bedelin iadesi hususunda davalı şirket ile yapılan görüşmelerden sonuç alınamadığını belirterek havale yapıldığı belirtilen bedelin icra yoluyla tahsilini talep etmiştir.Davalı vekili ise; davacı şirket ile demir alım satımı konusunda anlaştıklarını ancak davacının anlaşmadan sonra demirleri dava dışı şirketten satın almak istemesi üzerine davacı tarafından gönderilen parayı davacının talimatı ile dava dışı şirkete gönderdiğini, dava dışı şirket ile hiçbir hukuki bağının olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.Somut olayda;

taraflar arasında akdi ilişki kurulduğu hususunda ihtilaf bulunmadığı, davacı tarafından siparişe konu inşaat demirlerinin bedelinin davalıya 15.01.2019 tarihinde EFT edildiği, davalının da davacının ödediği bedeli ... şirketinden tedarik etmek istemesi nedeniyle davacının talimatı ile dava dışı şirkete gönderdiğini savunmuştur.Taraflar arasındaki sözleşmenin sona erdiğini, davacı tarafından yatırılan avansın davacı talimatına istinaden dava dışı ... firmasına havale edildiğini ispat yükü davalı taraf üzerindedir. Davalı bu iddiasını uyuşmazlığın miktarına göre yazılı delille kanıtlamak zorundadır.Ankara 16. İcra Dairesinin ... sayılı icra takip dosyası kapsamından; davalı tarafından dava dışı ...

şirketi aleyhine 349.211,72-TL tutarlı ve "3K'ya teslim edilecek malların teslim edilmemesi sebebiyle havale edilen ödemenin iadesi" açıklamalı ilamsız icra takibi başlatıldığı anlaşılmaktadır. Bu durum da davalı tarafın takip tutarına tekabül eden ürünlerin teslimini taahhüt ettiğini açıkça göstermektedir. Öte yandan davalının davacı ve dava dışı şirketler hakkında C Başsavcılığı'na yaptığı şikayetin de kovuşturmaya yer olmadığına kararı ile sonuçlandığı anlaşılmaktadır.Sözleşmelerin nispiliği ilkesi çerçevesinde davacının muhatabı davalı olup,kısmi olarak teslim edilen ürünlerin faturasının davalı tarafından davacı adına keşide edildiği anlaşılmaktadır.Sözleşme gereği demirlerin teslim yükümlülüğü davalı üzerinde olup ;demirlerin teslim edilmediği de kabulünde olduğuna göre teslim etmediği demirler için aldığı bedeli iade etmek zorundadır.

Davacının ödemesinin davacının talimatı ile dava dışı şirkete gönderildiğini ispat yükü davalı üzerindedir. Davalı bu savunmasını doğrulayacak kesin delil sunmadığı gibi başlattığı icra takibi de aldığı bedeli demir tedariki için üçüncü şahsa ödediğini doğrulamaktadır.Açıklanan nedenlerle; davacının davalıdan teslim edilmeyen ürün karşılığında 349.211,72-TL alacağı bulunduğunau kanıtlamış olup ;itirazın iptaline ve davacı yararına icra inkar tazminatına hükmedilmesine ilişkin kararda hukuka aykırılık bulunmadığı,davalı vekilinin karara yönelik istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle:

Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,Alınması gereken 23.854,66-TL istinaf karar harcından davalı tarafından peşin yatırılan 5.963,66-TL harcın mahsubu ile kalan 17.891-TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,Davacı tarafından yapılan 100-TL istinaf yargı giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına,Gerekçeli kararın bir örneğinin taraf vekillerine tebliğine,HMK 'nun 361/1. maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurulabileceğine, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliğiyle karar verildi. 23/10/2025