6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Mirasın tüm mirasçılarca reddi halinde yönetim kayyımı değil tereke tasfiyesi uygulanır

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2023/723 E. 2023/705 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Diğer / sınıflanamadıkaldırma ve esas hakkında yeniden hükümKesin

★ Emsal

Mahkemenin nitelemesi: Ticari şirketler

Gerekçe özeti

Tek hissedarının vefatı nedeniyle organsız kalan bir şirkette, hissedarın mirası en yakın mirasçıların tamamı tarafından reddedilmişse, TMK 427/4 uyarınca yönetim kayyımı atanamaz; bu durumda TMK 612 gereği terekenin sulh mahkemesince iflas hükümlerine göre tasfiyesi gerekir ve şirkete ilişkin işler tasfiye memuru tarafından yürütülür. Mirasın tasfiyesi işlemleri talebe bağlı olmayıp re'sen yapılması gerektiğinden, mahkeme kayyım talebini reddetmeli ve durumu sulh hukuk mahkemesine ihbar etmelidir.

Ele alınan sorunlar

Organsız kalan şirkete yönetim kayyımı atanıp atanamayacağı → kabul

İddia: Davacı vekili, şirketin tek hissedarının vefatı ve mirasçıların mirası reddetmesi nedeniyle şirketin organsız kaldığını, kendisinin kayyım olarak atanması gerektiğini, ilk derece mahkemesinin gerekçesiz biçimde kendisini kayyım olarak atamamasının hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

Gerekçe: TTK'nda yönetim kayyımına ilişkin özel bir düzenleme bulunmadığından talep TTK 1. madde yollamasıyla TMK'daki kayyım hükümlerine göre değerlendirilir. TMK 403/2 kayyımın belirli işleri görmek veya malvarlığını yönetmek için atanacağını, TMK 426 vesayet makamının kanunda gösterilen hallerde temsil kayyımı atayabileceğini, TMK 427 ise yönetim kayyımının atanacağı halleri düzenlemektedir. TMK 427/4'e göre bir tüzel kişinin gerekli organlardan yoksun kalması ve yönetiminin başka yoldan sağlanamaması halinde yönetim kayyımı atanabilir; bunun şartı, yönetim kurulunun oluşturulmasının mümkün olmaması ve bu boşluğun başkaca hukuki yollarla giderilememiş olmasıdır. Buna karşılık TMK 612'ye göre en yakın mirasçıların tamamı tarafından reddolunan miras sulh mahkemesince iflas hükümlerine göre tasfiye olunur; bu tasfiyede iflas idaresi yerine tasfiye memuru, asliye ticaret mahkemesi yerine sulh hukuk mahkemesi görev yapar. En yakın mirasçıların tamamının mirası reddetmesi halinde TMK 612 gereği terekenin sulh mahkemesince iflas hükümlerine göre tasfiyesi ve murisin hissedarı olduğu şirkete ilişkin işlerin tasfiye memuru tarafınca yürütülmesi gerekir. Mirasın tasfiyesi işlemleri talebe bağlı olmayıp mirasın reddedildiğinin öğrenilmesiyle re'sen yapılması gereken işlemlerdendir. Somut olayda şirketin tek hissedarının mirası en yakın mirasçılar tarafından reddedildiğinden, şirkete kayyım atanması talebinin reddine ve keyfiyetin sulh hukuk mahkemesine ihbarına karar verilmesi gerekirken, genel kurulun toplantıya çağrılması amacıyla şirkete kayyım tayinine karar verilmesi doğru olmamıştır.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Şirketin tek hissedarının mirasının tüm mirasçılarca reddedildiği hallerde, TMK 427/4 yönetim kayyımı atanması yoluna gidilemeyeceğini, bunun yerine TMK 612 gereği terekenin iflas hükümlerine göre tasfiyesi usulünün uygulanması gerektiğini ve bu tasfiyenin re'sen yapılması gereken bir işlem olduğunu ortaya koyan bölgesel ikna edici bir karardır.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
yönetim kayyımı TMK 427/4 organsız kalan tüzel kişi mirasın reddi terekenin iflas hükümlerine göre tasfiyesi tasfiye memuru sulh hukuk mahkemesi

Atıf yapılan mevzuat: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) — TTK 1 · 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (TMK) — TMK 403/2TMK 426TMK 427/4TMK 612

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2023/723

KARAR NO 2023/705

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 15/02/2023

NUMARASI 2023/61Esas - 2023/131 Karar

DAVA

Şirkete Kayyım Atanması

Davanın kabulüne ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili, müvekkili şirketin tüm hisselerinin ...’ye ait olduğunu, ...’nin şirketi temsile yetkili tek kişi olduğunu, ...’nin 18.01.2018 tarihinde vefat ettiğini ve mirasçılarının mirası reddettiklerini, bundan dolayı şirketin organsız kaldığını, müteveffa ...’nin uzun yıllara dayalı dostlukları ve aynı zamanda şirketin vekili olması nedeniyle şirketin haklarının kendisi tarafından korunmaya çalışıldığını, şirkete ilişkin taşınmazların satış sürecinin ve davaların devam ettiğini, İstanbul Anadolu 3. İHM'nin 2020/707 Esas sayılı ihalenin feshi davasında İstanbul BAM 22. Hukuk Dairesi'nin 22.06.2022 tarih, 3503-2212 sayılı kararıyla şirkete yönetim kayyımı atanması gerektiğinden bahisle yerel mahkeme kararının kaldırıldığını, mahkemece devam eden yargılamada taraflarına şirkete yönetim kayyımı atanması için mehil ve yetki verildiğini, aileyi ve şirketi en iyi bilen kişi olarak ve bugüne kadar aile yararına çalışan tek kişi olduğunu belirterek şirkete yönetim kayyımı olarak atanmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, alınan sicil kaydı ile ... A.Ş.'nin tek yetkilisi olan ...’nin vefatı ile şirketin organsız kaldığı, TMK’nın 427/4. maddesi gereğince ilgili şirkete yönetim kayyımı atanması gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile; İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ... sicil numarasında kayıtlı ... A.Ş.'ne TMK’nun 427/4. maddesi gereğince yönetim kayyımı atanmasına, kayyımın görevinin genel kurulunun toplantıya çağrılarak yönetim kurulunun seçiminin gerçekleştirilmesi ve tescili sonrasında sona ermesine, kayyım olarak re'sen ...’in seçilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; ...'nin vefatıyla şirkette hissedar kalmadığını, tüm yasal mirasçıların mirası reddetmeleri nedeniyle mahkeme kararının aksine genel kurulun toplantıya çağrılmasının ve yönetim kurulunun seçilmesinin mümkün olmadığını, bunun dışında şirkete ait taşınmazların ve 150 adet tırın akıbetinin belli olmadığını, aileyi ve şirketin en iyi kendisinin bilmesine rağmen mahkemece herhangi bir gerekçesi gösterilmeden kendisinin kayyım olarak atanmamasının doğru olmadığını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, organsız kaldığı ileri sürülen şirkete yönetim kayyımı atanması istemine ilişkindir. Davacı vekili, şirketin tek hissedarı olan ...'nin vefat etmesi ve mirasçılarının mirası reddetmesi ile şirketin organsız kaldığını ileri sürerek kendisinin şirkete yönetim kayyımı olarak atanmasını talep etmiş olup; Mahkemece, yönetim kurulu seçimini gerçekleştirmek üzere genel kurulu toplantıya çağırması için re'sen seçilen ...'in kayyım olarak atanmasına karar verilmiştir. TTK'nda yönetim kayyımı atanmasına ilişkin düzenleme mevcut olmadığından, talebin TTK 1.maddesi yollamasıyla TMK’nda yer alan kayyıma ilişkin hükümlere göre değerlendirilmesi gerekecektir. TMK’nun 403/2. maddesinde kayyımın, belirli işleri görmek veya malvarlığını yönetmek için atanacağı, 426.

maddesinde vesayet makamının, maddede yazılı olan veya kanunda gösterilen diğer hallerde ilgilisinin isteği üzerine veya resen temsil kayyımı atayacağı, 427. maddesinde ise hangi hallerde yönetim kayyımı atanacağı düzenlenmiştir. TMK 427/4. maddesinde bir tüzel kişi gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa, yönetim kayyımı atanabileceği öngörülmüştür. Anılan düzenlemeye göre yönetim kayyımı atanabilmesi için şirketin yönetim kurulunun bir şekilde oluşturulmasının mümkün olmaması ve bu boşluğun başkaca hukuki yollarla giderilmemiş olması şarttır. Buna karşılık TMK'nın 612. maddesinde "en yakın mirasçıların tamamı tarafından red olunan mirasın, sulh mahkemesince iflas hükümlerine göre tasfiye olunacağı" düzenlenmiştir.

Terekenin iflas hükümlerine göre tasfiyesinde "iflas idaresi" yerine "tasfiye memuru" ve "Asliye Ticaret Mahkemesi" yerine "Sulh Hukuk Mahkemesi" geçmektedir. En yakın mirasçıların tamamının mirası reddetmesi halinde TMK’nın 612. maddesine göre terekenin sulh mahkemesince iflas hükümlerine göre tasfiye edilmesi ve murisin hissedarı olduğu şirkete ilişkin işlerin tasfiye memuru tarafından yerine getirilmesi gerekmektedir. Mirasın tasfiyesi işlemleri talebe bağlı işlemler olmayıp mirasın reddedilmesinin anlaşılması ile res'en yapılması gereken işlemlerdendir (HGK'nın 2020/10-604 E. 2022/1020 K. Sayılı içtihadı). Somut olayda da şirketin tek hissedarı müteveffanın mirası en yakın mirasçıları tarafından reddedildiğinden, şirkete kayyım atanması talebin reddi ve keyfiyetin sulh hukuk mahkemesine ihbarı gerekirken genel kurulun toplantıya çağrılması için şirkete kayyım tayinine karar verilmesi doğru olmamıştır.

Açıklanan nedenlerle; mahkemece şirkete kayyım atanması talebinin reddine karar verilmesi gerekirken talebin kabulü doğru olmadığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, re'sen tespit edilen bu durum nedeniyle kararın kaldırılmasına, bahsi geçen hata nedeniyle yeniden yargılama yapılmasına gerek bulunmadığından davanın reddine dair karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/02/2023 Tarih 2023/61 Esas 2023/131 Karar sayılı kararın HMK.'nın 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA; "Davanın REDDİNE, Keyfiyetin tereke mahkemesine ihbarının ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine" İlk derece mahkemesine ilişkin olarak; Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına Davacı tarafından yapılan yargı giderlerinin üzerinde bırakılmasına, Talep halinde kullanılmayan gider avansının yatıran tarafa iadesine," Davacı tarafından yatırılan 179,90-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde iadesine,Davacı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-ç maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.

11/05/2023

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/71320 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.