İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında takibin tedbiren durdurulamaması
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2023/339 E. 2023/373 K. · · İlk derece: İSTANBUL 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ Emsal
Gerekçe özeti
İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında, İİK 72/3 maddesi uyarınca ihtiyati tedbir yoluyla takibin durdurulmasına karar verilemez; davacı ancak teminat karşılığında icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir. Ayrıca ilk derece yargılamasında ileri sürülmeyen yeni talepler, HMK 357 maddesi gereği istinaf aşamasında ilk kez incelenemez.
Ele alınan sorunlar
İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında ihtiyati tedbirle takibin durdurulması talebi → ret
İddia: Davacı vekili, çekin müvekkilinin elinden rızası dışında çıktığı ve kaybolduğu, çek iptali davası açıldığı, borç ilişkisi bulunmadığı gerekçeleriyle uygun teminat karşılığında icra takibinin tedbiren durdurulmasına karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: İİK 72/2 maddesi icra takibinden önce açılan menfi tespit davasında, alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat karşılığında takibin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilebileceğini düzenlerken, İİK 72/3 maddesi icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında ihtiyati tedbir yoluyla takibin durdurulmasına karar verilemeyeceğini, ancak davacının teminat karşılığında icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebileceğini öngörmektedir. Somut olayda davacının talebi icra takibinin durdurulmasına ilişkin olup, dava icra takibinden sonra açılan bir menfi tespit davasıdır; bu nedenle İİK 72/3 maddesindeki yasal engel nedeniyle teminatlı veya teminatsız şekilde takibin durdurulmasına karar verilmesi mümkün değildir. Bu itibarla ihtiyati tedbir talebinin reddi yönündeki ara kararda isabetsizlik bulunmamaktadır.
Gerekçe kaynağı: özgün
İstinaf dilekçesinde ilk kez ileri sürülen imza itirazı ve icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi talebinin incelenebilirliği → ret
İddia: Davacı vekili istinaf dilekçesinde, çek üzerindeki imzaların müvekkiline ait olmadığını, imza incelemesi yapılmasını ve icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesine karar verilmesini talep etmiştir.
Gerekçe: Davacı vekili dava dilekçesinde uygun görülecek teminat karşılığı icra takibinin durdurulmasını talep etmiş, istinaf dilekçesinde ise çekin üzerindeki imzaların müvekkiline ait olmadığını ve icra dosyasına ödenen paranın alacaklıya ödenmemesine dair ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir. Davacının bu talebi yeni bir talep olup, yargılama süresinde ileri sürülmeyen bu talebin istinaf aşamasında incelenmesi HMK'nın 357. maddesinin açık hükmü gereği mümkün değildir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davalarında İİK 72/3 maddesi gereği ihtiyati tedbir yoluyla takibin durdurulamayacağına ve istinaf aşamasında ilk kez ileri sürülen yeni taleplerin HMK 357 uyarınca incelenemeyeceğine ilişkin genel kuralları içermesi nedeniyle emsal niteliktedir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
menfi tespit davası↗ ihtiyati tedbir↗ icra takibinin durdurulması↗ teminat↗ istinafta yeni talep yasağı↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2023/339
KARAR NO 2023/373
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 16/06/2022 (Ara Karar)
NUMARASI 2022/412 Esas
TALEP İhtiyati Tedbir
İhtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin ara kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TALEP
Davacı vekili, davalı tarafından ... bank Beyazıt Şubesi ... seri nolu 31.04.2022 keşide tarihli 100.000-TL bedelli çek için davacı müvekkili aleyhine davalı yanca İstanbul ... İcra Müdürlüğü - ... Esas sayılı dosyasında kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile icra takibi başlatıldığını, icra takibine dayanak yapılan ... bank Beyazıt Şubesi ... seri nolu 31.04.2022 keşide tarihli 100.000-TL bedelli çekin müvekkilinin elinden rızası dışında çıktığını ve kaybolduğunu, söz konusu ödeme emrinde belirtildiği şeklinde müvekkilinin herhangi bir surette borcu bulunmadığı gibi, müvekkili ile icra dosyası alacaklısı arasında ticari - hukuki herhangi bir ilişki de bulunmadığını, müvekkili tarafından Bakırköy 7.
Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/90 Esas sayılı dosyası üzerinden çek iptali için dava açıldığını ileri sürerek müvekkilinin İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyasından ve ... bank Beyazıt Şubesi ... seri nolu 31.04.2022 keşide tarihli 100.000-TL bedelli çekten borçlu olmadığının tespitine, öncelikle İstanbul ... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı icra takibinin uygun görülecek teminat karşılığında tedbiren durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, dosya kapsamına, delil durumuna, henüz davacının haklılığının yaklaşık olarak ispat edilmemiş olmasına göre ve İ.İ.K 72/3.fıkrası gereğince icra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemeyeceği gerekçesiyle davacı tarafın ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili; dava konusu çekin müvekkili elinden rızası dışında çıktığını ve kaybolduğunu, ... A.Ş. tarafından düzenlenen tutanakta görüleceği üzere kargonun kayıp durumuna düştüğünün görüleceğini, açılan çek iptali davasında ödeme yasağına karar verildiğini, ilanın ticaret sicil gazetesinde yayınlandığını, müvekkilinin herhangi bir surette borcu bulunmadığı gibi, müvekkili ile icra dosyası alacaklısı arasında ticari hukuki herhangi bir ilişki de bulunmadığını, mahkemece uygun görülecek teminat karşılığı icra takibinin ihtiyati tedbirle durdurulmasına karar verilmesinin talep edildiğini, dava konusu çekin üzerindeki imzaların müvekkiline ait olmadığını, imza incelemesi yapılmasını, ara kararın kaldırılarak ihtiyati tedbir talebinin kabulüne karar verilmesini takibin durdurulmasını ,icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Talep, icra takibi nedeniyle açılan menfi tespit davasında icra takibinin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir istemine ilişkindir.İİK nun 72/2 maddesi " borçlu icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tesbit davası açabilir. İcra takibinden önce açılan menfi tesbit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir." İİK 72/3.maddesi "İcra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez. Ancak,... göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir." Somut olayda davacı vekilinin talebi icra takibinin durdurulmasına ilişkindir.
İİK 72/3 maddesi uyarınca icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında teminatlı veya teminatsız takibin durdurulmasına karar verilemez. Somut olayda, davacı vekili dava dilekçesinde uygun görülecek teminat karşılığı icra takibinin durdurulmasını talep etmiş, istinaf dilekçesinde ise çekin üzerindeki imzaların müvekkiline ait olmadığını, icra dosyasına ödenen paranın alacaklıya ödenmemesine dair ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir. Davacının talebi yeni bir talep olup, yargılama süresinde ileri sürülmeyen bu talebin istinaf aşamasında incelenmesi HMK'nın 357. maddesinin açık hükmü gereği mümkün değildir. İİK 72/3 maddesi uyarınca yasal engel nedeniyle ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemeyeceği gözetilerek ihtiyati tedbir talebinin reddi yönündeki ara kararda isabetsizlik görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, ihtiyati tedbir talep eden davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati tedbir talep eden davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 179,90-TL istinaf karar harcından davacı tarafından peşin yatırılan 80,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 99,20-TL harcın davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 14/03/2023
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/69304 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi