Çeke düşülen imza uyuşmazlığı şerhi ibrazın geçerliliğini etkilemez
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2023/809 E. 2023/739 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İhtiyati hacizkaldırma ve esas hakkında yeniden hükümKesin
★ EmsalHak düşürücü süreİhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)
Gerekçe özeti
Çekin arkasına muhatap banka tarafından ibraz anında düşülen 'keşideci imzası tutmamaktadır' şeklindeki şerh, çekin süresinde ibraz edildiğini tarihli bir beyanla tespit ettiğinden ibrazın geçerliliğini etkilemez ve hamilin müracaat hakkının varlığına delil oluşturur; bu nedenle bu tür bir şerhin varlığı, alacağın yaklaşık ispatı bakımından ihtiyati haciz talebinin reddi için yeterli bir gerekçe oluşturmaz. Ancak borçlulardan biri hakkında ayrı bir yargılamada verilmiş ve takibi durduran bir ihtiyati tedbir kararı bulunması halinde, o borçlu yönünden ihtiyati haciz talebi reddedilmelidir.
Ele alınan sorunlar
Çekin arkasına düşülen imza uyuşmazlığı şerhinin ibrazın geçerliliğine etkisi ve alacağın yaklaşık ispatı → kabul
İddia: Alacaklı vekili, çekten kaynaklanan alacağın varlığının belgelerle ispatlandığını, ihtiyati haciz koşullarının oluştuğunu ileri sürerek ilk derece kararına karşı istinaf yoluna başvurmuştur.
Gerekçe: İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için İİK 257/1 uyarınca rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun varlığı, İİK 258/1 uyarınca alacaklının alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri yaklaşık olarak ispat etmesi gerekir. Çekin arkasına ibraz anında muhatap banka tarafından 'keşideci imzası tutmadığı için işleme alınmamıştır' şerhi düşülmüş olması, TTK 808/(1)-b uyarınca çekin süresinde muhatap bankaya ibraz edildiğinin tarihli bir beyanla tespiti anlamına gelir ve bu durumda hamilin cirantalar, keşideci ve diğer çek borçlularına karşı müracaat hakkı doğar. Bu şerh, ibrazın geçerliliğini etkilemez. Bu nedenle alacaklı tarafından alacağın varlığı hususunda kanaat verici delil sunulmuş olduğundan, ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmesi doğru bulunmamıştır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Borçlulardan biri hakkında verilen ihtiyati tedbir kararının ihtiyati haciz talebine etkisi → kısmi kabul
Gerekçe: İstanbul Anadolu Banka Alacakları İcra Dairesinin ilgili dosyasına sunulan imzaya itiraz davasında İstanbul Anadolu 18. İcra Hukuk Mahkemesinin 9.2.2023 tarihli ihtiyati tedbir kararıyla takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşıldığından, adı geçen borçlu yönünden ihtiyati haciz isteminin reddine, diğer borçlu bakımından ise ihtiyati haciz isteminin kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Çeke muhatap banka tarafından düşülen 'keşideci imzası tutmamaktadır' şerhinin, çekin süresinde ibraz edildiğinin tespiti niteliğinde olup ibrazın geçerliliğini etkilemeyeceği ve bu şerhin tek başına alacağın yaklaşık ispatını engellemeyeceği yönündeki tespit, benzer ihtiyati haciz taleplerinde emsal niteliği taşımaktadır.
Usul tespitleri
- Hak düşürücü süre
- İİK 261. maddesi uyarınca ihtiyati haciz kararının verildiği tarihten itibaren on gün içinde infaz edilmemesi halinde ihtiyati haciz kararı kendiliğinden kalkmış sayılır.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati haciz↗ yaklaşık ispat↗ çek ibrazı↗ imza itirazı↗ ihtiyati tedbir↗ müracaat hakkı↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2023/809
KARAR NO 2023/739
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 20/01/2023
NUMARASI 2023/57 D. İş 2023/63 Karar
TALEP İhtiyati Haciz
İSTİNAF KARAR TARİHİ 15/05/2023
İhtiyati haciz talebinin reddine ilişkin kararın alacaklı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TALEP
İhtiyati haciz isteyen vekili; ... Bankası Altıyol Şubesinin 14/08/2022 tarihli 200.000-TL meblağlı çekten dolayı toplam 234.337,50-TL alacaklı olduğunu, alacağın tahsili için İst.Anadolu Banka Alacakları İcra Dairesinin ... Es. Sayılı dosya icra takibi başlattıklarını ancak henüz tebliğ işlemlerinin gerçekleşmediğini ve borçluların mal kaçırma girişiminde bulunduklarını tespit ettiklerini iddia ile, borçluların borcuna ve masraflarına yeterli miktarda taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece; İİK 258.maddesinin ikinci cümlesi gereğince, alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeğe mecbur olduğu, anılan kanun maddeleri, dosya kapsamındaki mevcut bilgi ve belgeler dikkate alındığında; talep konusu çekin incelenmesinde bankaca çekin arkasında "İşbu çek 15/08/2022 tarihinde takas sistemi üzerinden keşideci imzası tutmadığından iade edilmiştir" ibaresinin yazı olduğu görülmekle; dava konusu alacağın varlığı yargılamayı gerektirdiğinden ve anılan alacak kalemleri ile ilgili olarak İİK.nun 257 ve devamı maddelerinde öngörülen koşulların gerçekleşmediği, davacının iddiasını yaklaşık ispat ile ispat edemediği, borçlunun mal kaçırdığı iddialarının ise soyut olduğu, somut delillere dayanmadığı gerekçesiyle ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmmiştir.
GEREKÇE
İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için İİK'nın 257.maddesindeki şartların oluşması gerekir. İİK'nın 257/1.maddesine göre, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı... ihtiyati haciz talebinde bulunabilir.İİK'nın 258/1. Maddesinin 2. Cümlesine göre: "İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermeye mecburdur." Bu madde uyarınca İhtiyati haciz talep eden, İİK'nın 257/1. Maddesi kapsamında bir para borcunun alacaklısı olduğunu, borcun rehinle temin edilmediğini ve borcun vadesinin gelmiş olduğunu yaklaşık olarak mahkemeye kanaat getirecek tarzda ispat etmek durumundadır. Somut olayda, talep konusu çekin arkasına ibraz anında muhatap bankaya vekaleten alacaklı banka tarafından "15/08/2022 tarihinde ibraz edilen iş bu çekin keşideci imzası tutmadığı için işleme alınmamıştır" şerhi düşüldüğü anlaşılmıştır.
6102 sayılı TTK'nun 808/(1)-b. maddesine göre, çekin süresinde muhatap bankaya ibraz edildiği (ibraz günü de gösterilmek suretiyle) çekin üzerine yazılmış olan tarihli bir beyanla tespit edilmelidir. Bu halde hamilin cirantalar, keşideci ve diğer çek borçlularına karşı müracaat hakkının varlığından söz edilebilir. Çekin arkasına muhatap banka tarafından “iş bu çek üzerindeki keşideci imzası ile bankamız kayıtlarında bulunan örnek keşideci imzası birbirini tutmadığından herhangi bir işlem yapılamamıştır” şeklinde şerh düşülmesi, yukarıda belirtilen yasa maddeleri uyarınca ibrazın geçerliliğini etkilemez. Açıklanan nedenlerle; alacaklı tarafından alacağın varlığı hususunda kanaat verici delil sunulduğu halde ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmesi doğru bulunmamış ise de;
İstanbul Anadolu Banka Alacakları İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasına sunulan ... tarafından açılan imzaya itiraz davasında İstanbul Anadolu 18 İcra Hukuk Mahkemesinin 9.2.2023 tarihli 2023/54 esas sayılı ihtiyati tedbir kararıyla takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmakla adı geçen borçlu yönünden ihtiyati haciz isteminin reddine, diğer borçlu bakımından ihtiyati haciz isteminin kabulü gerektiğinden, alacaklı banka verilinin istinaf başvurusunun kabulüne kararın kaldırılmasına, alacak miktarı kadar ihtiyati haciz kararı verilmesine karar verilmiştir.
KARAR
Yukarıda açıklanan nedenlerle:İhtiyati haciz isteyen alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/57 D. İş 2023/63 Karar sayılı 20/01/2023 tarihli kararın HMK 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA;"1-Karşı yan borçlu ... bakımından ihtiyati haciz talebinin reddine, "2-Karşı yan borçlu ... Danışmanlık Tic. Ltd. Şti. bakımından ihtiyati haciz isteminin kabulü ile 200.000-TL asıl alacak yönünden İİK.'nin 257/1 maddesi gereğince borçlunun menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarından borca yetecek miktarın İİK'nun koyduğu sınırlar içinde İHTİYATEN HACZİNE, İhtiyati haciz kararının İstanbul Anadolu Banka Alacakları İcra Dairesinin ...
esas sayılı dosyası üzerinden uygulanmasına, 6741 sayılı kanunun 8.maddesi uyarınca teminat alınmasına yer olmadığına, İİK'nın 261. maddesi uyarınca on gün içinde infaz edilmemesi halinde ihtiyati haciz kararının kendiliğinden kalkmış sayılmasına,” İlk Derece yargılamasına ilişkin olarak; "Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına, Alacaklı tarafından yapılan 374-TL masraf ve alacaklı vekili için 2.400-TL vekalet ücretinin karşı yan borçlu şirketten alınarak alacaklıya ödenmesine," İhtiyati haciz isteyen/alacaklı tarafça yatırılan 179,90-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine, Kararın infazı için yapılacak işlemlerin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine, dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.
15/05/2023
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/67398 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi