6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Muaccel para alacağı yaklaşık ispat edilemediğinden ihtiyati haciz talebinin reddi

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2023/2105 E. 2023/2008 K. · · İlk derece: İSTANBUL 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddiKesin

★ Emsalİhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)

Mahkemenin nitelemesi: Ticari satımAyıba karşı tekeffül

Gerekçe özeti

Alacağın varlığı, miktarı ve muacceliyeti henüz karara bağlanmamış bir asıl davaya konu olup çekişmeliyse, ihtiyati haciz talebi yönünden muaccel bir para alacağının yaklaşık ispat düzeyinde kanıtlandığından söz edilemez; bu durumda ihtiyati haciz koşulları oluşmamış olur. İstinaf incelemesi, ihtiyati haciz talep ve karar tarihi itibarıyla mevcut delillerle sınırlı yapılır; dava tarihinden sonraki olgu ve deliller dikkate alınmaz.

Ele alınan sorunlar

İhtiyati haciz talebinin koşullarının oluşup oluşmadığı → ret

İddia: Davacı vekili, satın alınan aracın kaydına ceza soruşturması nedeniyle tedbir şerhi konulduğunu, bunun aracı hukuken ayıplı hale getirdiğini, müvekkilinin zarara uğrama ve hakkın elde edilmesinin zorlaşma riski bulunduğunu ileri sürerek davalının malvarlığı üzerine ihtiyati haciz konulmasını talep etmiştir.

Gerekçe: İİK 257/1 uyarınca rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı ihtiyati haciz talebinde bulunabilir. İİK 258/1'in 2. cümlesi uyarınca ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermek zorundadır. Bu kapsamda talep eden, İİK 257/1 anlamında bir para borcunun alacaklısı olduğunu, borcun rehinle temin edilmediğini ve vadesinin geldiğini yaklaşık ispat düzeyinde kanıtlamalıdır. İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için muaccel bir para alacağının bulunması ön koşuldur; varlığı ihtilaflı ve tespite muhtaç olan bir alacak yönünden muaccel veya müeccel bir para alacağının varlığından söz edilemez. Somut olayda davacının aracı davalıdan satın aldığı hususunda ihtilaf bulunmamakla birlikte, aracın kaydına soruşturma sonucu tedbir şerhi konulduğu anlaşılmaktadır. İhtiyati haciz talebi dava dilekçesiyle birlikte yapıldığından, istinaf incelemesinde davanın açıldığı tarihten sonraki olgu ve deliller dikkate alınamaz; inceleme talep ve karar tarihi itibarıyla mevcut deliller kapsamında yapılır. Karşı yanın beyanı alınmadan sunulan deliller, muaccel alacağın varlığı yönünden yaklaşık ispat düzeyinde yeterli görülmemiştir. Yargılamanın ilerleyen aşamalarında toplanacak delil durumuna göre şartların oluşması halinde ihtiyati haciz talebinin yeniden ileri sürülmesi mümkün olduğundan, bu aşama itibarıyla yaklaşık ispatın sağlanmadığına ilişkin ara kararda isabetsizlik bulunmamıştır.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Asıl davanın konusu olan alacağın varlığı ve miktarı çekişmeli ve yargılamayı gerektirir nitelikteyse, bu alacak için istenen ihtiyati haczin İİK 257/1 ve 258/1 kapsamında yaklaşık ispat koşulunu sağlamadığı yönündeki değerlendirme, benzer ihtiyati haciz taleplerinde bölgesel ikna edici emsal niteliği taşımaktadır.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati haciz muaccel para alacağı yaklaşık ispat hukuki ayıp

Atıf yapılan mevzuat: 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK) — İ.İ.K 257/1İ.İ.K 258/1

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2023/2105

KARAR NO 2023/2008

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 26/09/2023 (Ara Karar)

NUMARASI 2023/605 Esas

TALEP İhtiyati Tedbir

İSTİNAF KARAR TARİHİ 22/12/2023

İhtiyati haciz talebinin reddine ilişkin ara kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA VE TALEP

Davacı vekili, müvekkilinin aracı 23/12/2020 tarihinde noter huzurunda yapılan araç satış sözleşmesi ile davalıdan satın aldığını, davaya konu aracın müvekkilinin kullanımındayken Bakırköy C.Başsavcılığı Kaçakçılık Bürosunun 2022/103490 soruşturma dosyasına konu edilerek ihtiyati tedbir şerhi konulduğunu, davalının sattığı aracın hukuken ayıplı olduğunu, aracın tescil kaydının tekrar davalı adına yapılmasını, hukuki imkansızlık nedeniyle yapılamaması halinde aracın rayiç bedelinin ve savcılık dosyası ile konulan ihtiyati tedbirin konulması tarihinden itibaren işleyecek avans faizin davalıdan tahsiline, aracın devredilebileceği zamana kadar zilyetliğin davalıya bırakılmasına, davalının mevcut tüm taşınır ve taşınmaz malları ile 3.kişilerdeki hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME ARA KARARI

Mahkemece; talep edilen alacağın varlığı, miktarı ve muacceliyeti yargılamayı gerektirdiği, diğer yandan iddia olunan alacağın tahsili için eldeki alacak davası açıldığı ve eldeki davada henüz karar verilmediğine göre, alacak yargılamaya muhtaç olup varlığı ve miktarının çekişmeli olduğu, gerekçesiyle koşulları oluşmayan ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEBLERİ

İhtiyati haciz talep eden davacı vekili; davaya konu somut olayda müvekkil şirket, davalıdan ... plakalı ... Otomobil-... marka ... motor, ... şasi numaralı bir araç satın aldığını, ancak daha sonra araç, müvekkili kullanımındayken Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından araca ihtiyati tedbir şerhi konulduğunu, Bakırköy 1. Ağır Ceza Mahkemesi 2023/122 esas sayılı dosyasında da araç üzerindeki şerhin devam ettiğini, müvekkilinin haklarının ihlal edecek hileli işlemlerde bulunma ihtimalinin yüksek olduğu ve bu durumda müvekkil davacı yönünden hakkın elde edilmesi önemli ölçüde zorlaşacağı ve bu bağlamda davacı tarafın ciddi bir zararının doğabileceği sabit olduğundan ihtiyati haciz talebinin kabulü ile;

dava sonucunda hüküm altına alınacak olası alacağın tahsilini sağlamak amacıyla; davalının alacağa yetecek tutarda taşınır ve taşınmaz mallarına, tazminatlarına ve üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları ile mallarına ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep ettiklerini ancak mahkemece red edildiğini, somut olaya konu araca bir ihtiyati tedbir şerhi işlendiğini ve bu nedenle aracın yeni maliki olan müvekkilinin, malik olması sıfatıyla yapabileceği tasarruf işlemlerini yapamadığını, bu da aracın ayıplı mal niteliği taşıdığını gösterdiğini, kusursuz ve araç bedelini ödeyen müvekkilinin zarara uğradığını, verilen ara karar ile müvekkilin uğradığı zararın yargılama neticesinde garanti altına alınması engellendiğini ileri sürerek ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep, davacı tarafından davalıdan satın alınan aracın kaydına ceza kovuşturması sırasında konulan şerh nedeniyle aracın hukuki ayıplı bulunduğu ileri sürülerek aracın satım bedeli kadar zarara uğradığı ileri sürülerek dava değeri kadar davalının malvarlığına ihtiyati haciz konulması talebine ilişkindir. İ.İ.K'nın 257/1.maddesine göre, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı ihtiyati haciz talebinde bulunabilir. İ.İ.K'nın 258/1. maddesinin 2. cümlesine göre: "İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermeye mecburdur." Bu madde uyarınca İhtiyati haciz talep eden, İ.İ.K'nun 257/1.

maddesi kapsamında bir para borcunun alacaklısı olduğunu, borcun rehinle temin edilmediğini ve borcun vadesinin gelmiş olduğunu yaklaşık olarak mahkemeye kanaat getirecek tarzda ispat etmek durumundadır. İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için muaccel bir para alacağının bulunması ön koşuldur. Varlığı ihtilaflı ve tespite muhtaç olan bir alacak talebi yönünden ortada muaccel veya müeccel bir bir para alacağı bulunduğu söylenemeyecektir.Somut olayda davacının davaya konu aracı davalıdan satın aldığı hususunda ihtilaf olmayıp, yapılan soruşturma sonucunda, aracın kaydına tedbir şerhi incelendiği anlaşılmaktadır. İhtiyati haciz talebi dava dilekçesi ile birlikte yapılmış olup; istinaf incelemesinde davanın açıldığı tarihten sonra ki olgular veya toplanan deliller dikkate alınamayacağından;

inceleme ihtiyati haciz talep ve karar tarihi itibariyle mevcut deliller kapsamında yapılmaktadır. Davacının sunduğu delilleri karşı karşı yanın beyanının alınmadığı bir evrede muaccel alacağın varlığı hususunda yaklaşık ispat düzeyinde delil bulunduğunun kabulü mümkün görülmemiştir.Yargılamanın ilerleyen aşamalarında toplanacak delil durumuna göre talep edilmesi ve şartların oluşması halinde her zaman ihtiyati haciz kararı verilmesinin mümkün olduğu da nazara alındığında sonuç olarak ihtiyati haciz talebinin yasal koşulları bulunmadığından, yargılamanın bulunduğu aşama itibariyle yaklaşık ispatın sağlanmadığına yönelik ara kararda isabetsizlik bulunmamıştır. Açıklanan bu gerekçelerle, istinaf sebebi yerinde görülmeyen ihtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati haciz talep eden davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.22/12/2023

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/58343 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.