6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Süre içinde ihya davası açıldığı halde duruşma günü beklenmeden usulden reddedilemez

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2025/751 E. 2025/846 K. · · İlk derece: BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Ticari şirket (genel)kaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)Kesin

★ EmsalDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)usul emsali

Mahkemenin nitelemesi: Ticari şirketler

Davacının nitelemesi: Ortaklıktan Çıkma veya Çıkarılma mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

Gerekçe özeti

Taraf teşkilinin sağlanması amacıyla dava şartı eksikliğinin tamamlanması için süre verilip duruşma günü tayin edilmişse, süre içinde gerekli işlem (örn. ihya davası) yapılmış olduğu halde, mahkeme tayin ettiği duruşma gününü beklemeden dosyayı ele alıp usulden ret kararı veremez; bu, hukuki dinlenilme ve ispat hakkının ihlalidir. Ayrıca, noter tarafından onaylanan bir sözleşmedeki imzanın sahteliği iddia edildiğinde, davanın evraka resmiyet kazandıran noter de taraf gösterilerek açılması gerekir; bu husus kamu düzenine ilişkin olup mahkemece re'sen gözetilmesi zorunludur; aksi halde davacıya ilgili noter hakkında dava açması için önel verilmesi ve açılacak davanın işbu dava ile birleştirilmesi gerekir.

Ele alınan sorunlar

İhya davasının süresinde açılıp açılmadığı ve duruşma günü beklenmeden dosyanın ele alınması → kabul

İddia: Davacı vekili, davalı şirketin ihyası için verilen kesin süre içinde ihya davasının açıldığını, ilgili mahkemenin dosya örneğini istediğini ve gönderildiğini, ancak duruşma günü beklenmeden dosyanın ele alınıp davanın usulden reddedildiğini ileri sürmüştür.

Gerekçe: Mahkemece verilen süre içinde ihya davasının açıldığı, ihya davasının görüldüğü mahkemenin işbu dosyanın örneğini istediği ve mahkemece de gönderildiği anlaşılmaktadır. Bu durumda, verilen duruşma günü beklenmeden ve dava şartı yokluğu gerekçesiyle dosya üzerinden karar verilmesi, davacının hukuki dinlenilme ve ispat hakkının ihlali niteliğindedir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Noterde onaylanan sözleşmedeki imza sahteliği iddiasında notere husumet yöneltilmesi zorunluluğu → kabul

Gerekçe: Noterlerin görevleri dairesinde onayladıkları senetler HMK'nın 204/2. maddesi uyarınca resmi senet niteliğindedir; aynı Kanunun 208/son maddesi uyarınca resmi bir senetteki imzanın sahteliği iddiasının, ancak evraka resmiyet kazandıran kişi de taraf gösterilmek suretiyle açılacak davada incelenip karara bağlanması gerekir. Somut olayda davanın ilgili Noterliğe husumet yöneltilmeksizin eksik hasımla açıldığı anlaşıldığından, davacıya HMK'nın 208/son maddesinde öngörülen yöntemle ilgili noter hakkında dava açması için önel verilmesi, açıldığı takdirde bu davayla birleştirilerek görülmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekmektedir. Bu husus kamu düzenine ilişkin olup ilk derece mahkemesi ve bölge adliye mahkemesince re'sen gözetilmelidir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Karar, taraf teşkili eksikliğinin tamamlanması için verilen süre içinde işlem yapıldığı hallerde duruşma günü beklenmeden usulden ret kararı verilemeyeceği ve noter onaylı sözleşmedeki imza sahteliği iddialarında notere husumet yöneltilmesinin zorunlu ve kamu düzenine ilişkin olduğu yönünden bölgesel ikna edici bir emsal niteliği taşımaktadır.

Usul tespitleri

Dava şartı
Ticaret sicilinden terkin edilen davalı şirketin taraf ehliyetinin bulunmaması nedeniyle ihya davası açılması gerekliliği, Noter onaylı sözleşmedeki imza sahteliği iddiasında evraka resmiyet kazandıran notere husumet yöneltilmesi gerekliliği

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
dava şartı yokluğu taraf teşkili ticaret sicilinden terkin şirketin ihyası davası hukuki dinlenilme hakkı resmi senet imza sahteliği eksik hasımla açılan dava husumet kamu düzeni

Atıf yapılan mevzuat: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 115/2HMK 204/2HMK 208/sonHMK 353(1)a-4-6HMK 362(1)-g

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2025/751

KARAR NO 2025/846

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 13/02/2025

NUMARASI 2024/636 Esas 2025/175 Karar

DAVA

Ticari Şirket (Ortaklıktan Çıkma Veya Çıkarılmaya İlişkin)

Davanın usulden reddine ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili ; davalı ...'in, 20/07/2010 tarihinde Bakırköy ... Noterligi huzurunda davalı şirkette bulunan 50.000-TL bedelli hissesinin tamamını ...'a devrettiğini, bu devrin müvekkili ...'ın izni ve yetkisi dışında yapılmış olup Noterce yapılan devir işleminde müvekkilinin imzası bulunmadığını, Bakırköy ... Noteri huzurunda hisse devrinin yapıldığı ... yevmiye numaralı karar defteri örneğinde müvekkilinin imzası bulunsa da imza müvekkiline ait olmadığının Küçükçekmece 9. Asliye Ceza Mahkemesinin 2010/532 E. 2021/21414 Karar numaralı gerekçeli kararı ile sabit olduğunu, iddianamede davacı şüphelinin GİB yönetim bilgi sistemindeki anlaşmalı matbaaa bilgilerinden fatura bastırdığının tespit edildiği sanığın gerçek bir faaliyeti olmadığı halde komisyon karşılığı sahte fatura tanzim ettiğinin tespit edildiğinden VUK 350/a-2, 359/b-1, TCK nın 53.

maddeleri uyarınca cezalandırılmasının istenildiğini,Bakırköy ... Noterliği huzurunda yapıldığı iddia edilen hisse devrinin yapıldığı 20/07/2010 tarih ... yevmiye numaralı karar defteri örneğinde müvekkilin imzası bulunmadığından hisse devrinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece 09/01/2025 tarihli celsesinde; Davalı ...'e tebligatın usulüne uygun olarak yapıldığı, davalı şirkete tebligat yapılamadığı, Ticaret Sicilinden gelen yazı cevabına göre şirketin resen terkin edildiğinin tespit edildiği, 1 nolu ara karar ile; davacı vekiline davalı şirketin ihyası davası açması için bir aylık süre verildiği, açılmadığı takdirde davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddedileceğinin ihtar edildiğini, verilen süre içerisinde herhangi bir beyan sunulmadığı, dava açılmadığı, davalı şirketin ticaret sicil kaydı terkin edilmekle taraf ehliyeti bulunmadığından ve davacı vekilince verilen süreye rağmen şirketin ihyası konusunda dava açılmadığından davanın HMKnın 115/2.maddesi uyarınca dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; ihya davası açılması için süre verildiği ve duruşmanın 17/04/2025 tarihine bırakılmasına rağmen, duruşma gününü beklemeden, ihya davasını da kesin süreden beş gün sonra, süre dolmadan 14/01/2025 tarihinde açmalarına rağmen dosyayı ele alarak davayı 13/02/2025 tarihinde usulden reddettiğini, oysa ki ihya davasını açtıkları Bakırköy 2.ATM'nin 15/01/2025 tarihli yazısı ile Bakırköy 5. ATM'ne müzekkere yazarak "Davacı, ... ile Davalı, İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğü arasında görülmekte olan Şirketin İhyası davası nedeniyle; Mahkemenizin 2024/636 Esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden gönderilmesi'' nin istenildiğini, bu nedenle ihya davasının açıldığını ve Bakırköy 5.ATM'nin dosyasını da istediğini, mahkemece kendilerine müzekkere yazılmasına ve hatta dosyanın tamamını Uyap üzerinden ihya davasının görüldüğü mahkemeye dosya örneğini göndermelerine rağmen ve davanın da açıldığını bilmelerine rağmen verilen kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava; davacının davalı şirket hisselerinin geçerli bir devir sözleşmesi olmadan davacıya devir edildiği iddiasıyla açılan limited şirket hisse devrinin iptali davasıdır. Davacının sicilden terkin olunan İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğünün -662932-0 sicil numarasında kayıtlı ... Ticaret Ltd.Şti'nde %50 oranda ortak göründüğünü, ne var ki hisse devir işleminde ki imzanın kendisine ait olmadığının Küçükçekmece 9. Asliye Ceza Mahkemesinin 2010/532 E. 2012/1414 Karar numaralı gerekçeli kararı ile sabit olduğunu ileri sürerek davacı adına kaydın iptalini talep etmiştir. İlk derece mahkemesince; ilk celse de davalı şirketin sicilden terkin edildiğini taraf teşkili sağlanmak üzere ... Ticaret Ltd.Şti'nin ihyası davası açmak üzere bir aylık süre verilmesine, açılmadığı takdirde usulden reddine karar verileceğinin ihtarına karar verilerek duruşma günü olarak 17/04/2025 tarihine ertelenmiş iken 13/02/2025 tarihinde duruşma günü beklenmeden dosya ele alınarak ihya davası açılmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkemece hisse devrinin onaylanmasına ilişkin ortaklar kurulu kararını tasdik eden Noterlik işlemine ait evrak istenilmiş ise de; Davacının, hisseleri Bakırköy ... Noterliğinin 28 nisan 2010 tarih, ... yevmiye no ile Noterce onaylanan hisse devir sözleşmesi ile devir aldığı anlaşılmaktadır. "Davada noter tarafından onaylanan sözleşmedeki imzanın sahteliği iddia edilmektedir. Bilindiği üzere, noterlerin görevleri dairesinde onayladıkları senetler, HMK'nın 204/2. maddesi uyarınca resmi senet niteliğinde olup aynı kanunun 208/son maddesi uyarınca resmi bir senetteki imzanın sahteliği hakkındaki iddianın, ancak, ilgili evraka resmiyet kazandıran kişiyi de taraf göstermek suretiyle açılacak davada incelenip karara bağlanması gerekmektedir.

Bu itibarla, davada husumetin ilgili Noterliğe de yöneltilmesi gerekirken, davanın eksik hasımla açıldığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, HMK'nın 208/son maddesinde öngörülen yöntemle, davacıya ilgili noter hakkında dava açmak üzere önel verilmesi, dava açıldığı takdirde işbu dava ile birleştirilerek görülmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması ve kamu düzenine ilişen bu husus bakımından ... ve bölge adliye mahkemesince verilen hükmün bu nedenle de re'sen bozularak kaldırılmasına" karar verilmiştir.(Yargıtay 11 HD nin 2018/3912 esas ,2019/6199 karar sayılı ilamı )Somut olayda; mahkemece yapılan duruşmada hisse devri yapılan şirketin sicilden resen terkin olduğunun anlaşılması nedeniyle ihya davası açmak üzere 30 günlük mehil verilerek duruşmanın ertelendiği, 30 gün dolduktan sonra dosya tarafların yokluğunda ele alınarak verilen sürede dava açılmadığı anlaşılmakla davanın reddine karar verildiği, oysa ki verilen süre içinde ihya davasının açıldığı mahkemenin dosya örneğini istediği, mahkemenin de gönderdiği anlaşılmakla, verilen duruşma günü de beklenmeden dava şartı yokluğundan dosya üzerinde karar verilmesi davacının hukuki dinlenilme, ispat hakkının ihlali niteliğindedir.Açıklanan nedenlerle;

davacı vekilinin istinaf nedenleri yerinde olduğundan kararın kaldırılmasına dava yeniden görülmek ve davanın limited şirket hisse devrinin sahtelik nedeniyle iptali istemine ait olduğu da gözetilerek gereken taraf teşkili eksikliği de tamamlanarak, tahkikat tamamlandıktan sonra sonucuna göre karar verilmek üzere kararın kaldırılmasına, dava dosyasının dava yeniden görülmek üzere kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/02/2025 Tarih 2024/636 Esas 2025/175 Karar sayılı kararın HMK'nun 353(1)a-4-6 gereği KALDIRILMASINA; "Dava yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine" Davacı tarafından yatırılan 615,40-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-g maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 26/05/2025

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/5662 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.