Ticari defterlerin ibrazından kaçınmanın delil değerine etkisi

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2023/1612

KARAR NO 2024/972

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 30/05/2023

NUMARASI 2022/549 Esas 2023/430 Karar

DAVA

İtirazın İptali (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ 24/06/2024

Davanın kısmen kabulüne-reddine ilişkin kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili; davacı müvekkil şirketin, davalı taraftan alacağına istinaden, İstanbul ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası ile icra takibine başlandığını, davalı tarafa ödeme emrinin gönderildiğini, gönderilen ödeme emri 23/08/2021 tarihinde davalı muhataba tebliğ edildiğini, davalı taraf 25/08/2021 tarihinde söz konusu borca itiraz ettiğini,alacaklarının ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde anlaşılacağını, icra dosyasına vaki itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden devamına ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren, değişen oranlarda ticari işlerde uygulanan ticari faiz oranı üzerinden faiz yürütülmesine, asıl alacağın % 20' sinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatının, itirazında haksız olan davalı taraftan alınarak müvekkiline verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP DİLEKÇESİ Davalı davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, davacı alacağını cari hesaba dayandırmakla alacağın tespiti için taraf ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verildiği, davacı tarafından ticari defterleri bilirkişi incelemesi için ibraz edildiği, ancak davalı tarafından ticari defter ve kayıtları yapılan ihtarlı tebligata rağmen ibraz edilmediği, bilirkişi raporunda davacının ticari defter ve kayıtlarına göre davalıdan 23.596,02- TL alacaklı olduğunun tespit edildiği, davalının ticari defter ve kayıtlarını ibrazdan kaçındığının mahkemece kabul edilmiş olması ve defterlerin ibrazına dair HMK'nun 222/3 maddesi dikkate alınarak davacının davalıdan 23.596,02- TL alacaklı olduğu, davalının takip tarihinden önce temerrüde düşürülmediğinden takip öncesi dönem için işlemiş faiz talebinde bulunulamayacağı anlaşılmakla, davalı tarafından yapılan itirazın asıl alacak yönünden iptaline takibin bu miktar üzerinden devamına fazla istemin reddine, alacak likit olduğundan davacı yararına %20 oranda hesaplanan icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEBLERİ

Davalı, mal ve hizmetten bilgisi olmadığını, icra takibine itiraz dilekçesinde birim fiyatları ve almadığı ürünle ilgili itirazının olduğu, sonuç olarak teslim edilen malın nakliye aracı ile sevk edildiğini, irsaliyelerde araç plakası yazmadığını, davanın haksız olduğunun ortaya çıkacağını, ayrıca davacı taraf, tarafınca sipariş vermediği halde ürün açıklamasına ismini farklı yazarak birim fiyatlarda değişiklik yaparak tarafından haksız kazanç elde ettiğini, süresi içinde takibe, borca, borç ilişkisine faize, takibin tüm eklentilerine itiraz ettiğini bildirerek karara karşı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

GEREKÇE

Dava, ticari satımdan kaynaklanan cari hesap alacağının tahsili için başlatılan ilamsız takibe yönelik itirazın iptaline ilişkindir. Somut olayda; mahkemece verilen inceleme ara kararı üzerine davacı tarafa ait ticari defterlerin ibraz edildiği, davalının ise usulüne uygun ihtarata rağmen ticari defterlerini ibrazdan kaçındığı, bilirkişi raporunda; davacının ticari defterleri usulüne uygun tutulduğundan sahibi lehine delil vasfı taşıdığı, davacının ticari defter kayıtlarına göre, davalı adına düzenlenen faturalara karşılık yapılan ödemelerden sonra, 23.596,02- TL borç bakiyesi bulunduğu tesbit edilmiştir. 6100 sayılı HMK'nın 222(1) maddesi hükmü gereği, "Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.

(3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir..." Davacının ticari defterleri kanuna uygun tutulduğundan sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, davacı lehine delil niteliğinde bulunan ticari defterlerinde alacağın dayanağı faturaların da kayıtlı olduğu, davalı ise ticari defterlerini ibrazdan kaçındığından davacının lehine delil vasfında olan ticari defterlerindeki alacak kaydı davalı aleyhine olmak üzere dikkate alınması ve davacı defterlerinde ki kayda göre karar verilmesi gerekir.

Açıklanan nedenlerle; davacı vekili itirazın iptaline karar verilmesinden sonra borcun ödendiğini bildirerek konusu kalmayan istinaf başvurusu hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesini talep etmiş ise de, itirazın iptaline karar verilmesinden sonra borcun icra dosyasına ödenmesi hüküm gereği olduğu gibi davalı asil istinafından feragat etmediğinden istinaf başvurusunun esası incelenmiştir. Davalının ticari defterlerini ibraz etmediği, ancak bilirkişinin davalının cari hesap ekstresini incelediği, davalının bir kısım faturaları kayda almadığının tesbit edilebildiği esasen davalının icra takibine itirazında faturaların teslimine itiraz etmeyip, davacının farklı birim fiyatlar kullandığı yolunda olduğu anlaşılmakla davacının lehine delil vasfında olan ticari defterlerinde kayıtlı alacağın tahsiline karar verilmesinde isabetsizlik olmadığından istinaf nedenleri yerinde olmayan davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalının istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 1.611,84-TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 402,97‬-TL harcın mahsubu ile kalan 1.208,87‬-TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, Davalı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, davacı tarafından yapılan 78-TL istinaf yargı giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 24/06/2024