6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Alacak

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2011/6188 E. 2013/7510 K. ·

BozulduKesinlik belirsiz

★ Emsal

Mahkemenin nitelemesi:

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
komisyon sözleşmesi tellallık sözleşmesi komisyon alacağı komisyon bedeli icazet işbölümü olumsuz oy komisyon anonim şirket yetkisizlik kararı yasal faiz temsil

Gerekçe

Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında düzenlenmiş komisyon sözleşmesi uyarınca davacı tarafından gösterilen yerin davalı şirket tarafından kiralandığı, davacının komisyon alacağının doğduğu, bu nedenle pazarlık usulü ile bir komisyon bedeline hak kazandığı gerekçesiyle, davanın kabulü

ile ....000 USD’nin 09.04.2008 tarihinden tahsil tarihine kadar, 3095 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi gereğince işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline, varsa fazlaya ilişkin istemlerin reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

1–Dava, taraflar arasında gayrimenkul tellallığı sözleşmesi bulunduğu iddiasına dayalı alacak istemine ilişkin olup, uyuşmazlık, varlığı ileri sürülen hukuki ilişki nedeniyle davalıların sorumlu olup olmadıkları noktasında toplanmaktadır.

Davalı ...Ş. vekili, müvekkili adına sözleşmeyi imzalayan diğer davalı ...’un yetkili temsilcisi olmadığını ve davalı şirketin yeri davacının aracılığı ile değil, doğrudan mal sahibi ile ilişki kurmak suretiyle kiraladığını savunmuştur. Olaya uygulanması gereken 6762 sayılı ...’nın 317. maddesi uyarınca, anonim şirketler, idare meclisi veya bu hususta yetkili temsilcileri tarafından temsil olunur. Dava konusu uyuşmazlıkta davalı ...’un bu şekilde bir yetkisinin bulunduğu kanıtlanmış değildir. Ancak, diğer davalı daha önce de şirket adına benzer muamelelerde bulunmuşsa ya da mevcut uyuşmazlıkta şirketin icazeti varsa şirketi bağlar. Bu durumda, mahkemece belirtilen savunma üzerinde durulmaksızın hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.

...–Öte yandan, davacının iddiasına göre diğer davalı ... sözleşmeyi şirket adına imzaladığına göre, sözleşmeden kaynaklanan hak ve borçlar şirket üzerine gerçekleşir. Nitekim mahkemenin kabulü de bu yöndedir. Bu itibarla davalı ... hakkındaki davanın kabulüne karar verilmesi de doğru değildir.

...–6762 sayılı ...’nın 4/1 maddesi uyarınca her iki taraf için ticari sayılan hususlardan ... davalar ticari dava sayılır. İddianın ileri sürülüş şekline göre davalının işyeri ihtiyacı için kiralama yapılmıştır. Bu itibarla, davalılar tarafından ileri sürülen işbölümü itirazının kabulü ile sonuca gidilmek gerekirken bu konuda olumlu ya da olumsuz bir karar verilmemesi dahi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle de bozulması gerekmiştir.

4–Kabule göre de, sözleşme geçerli kabul edildiği ve sözleşme üzerinde bedel kararlaştırılmış olduğu halde ileride açılacak davayı etkileyecek şekilde fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmesi de doğru değildir.

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

11. Hukuk Dairesi         2011/6188 E.  ,  2013/7510 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ... .... Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 29...2010 tarih ve 2008/155-2010/453 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 09.04.2013 günü hazır bulunan davacı vekili Av.... ile davalılar vekili Av.... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin gayrimenkul aracılık ve komisyon işleri yaptığını, davalılardan ...’un müvekkiline başvurarak, diğer davalının kiralık yer aradığını bildirdiğini, bu amaçla müvekkili ile davalı ... arasında gayrimenkul görme formu düzenlendiğini ve davalı şirkete uygun bir yerin gösterildiğini ancak davalı şirket tarafından söz konusu gayrimenkulün kiralanmasına karşın müvekkiline gerekli hizmet bedelinin ödenmediğini ileri sürerek, şimdilik ....000 USD’nin dava tarihine kadar işlemiş ve işleyecek en yüksek döviz faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ...Ş. vekili, müvekkili ile davacı arasında düzenlenmiş bir tellallık sözleşmesinin bulunmadığını ve davalı ...’un müvekkilini temsil yetkisinin bulunmadığını bildirerek, davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... vekili, müvekkilinin davalı şirketi temsil görevinin bulunmadığını, davacı temsilcisinin görevini yaptığının kanıtı olmak üzere müvekkili ile davacı temsilcisi arasında boş bir belgenin imzalandığını bildirerek, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında düzenlenmiş komisyon sözleşmesi uyarınca davacı tarafından gösterilen yerin davalı şirket tarafından kiralandığı, davacının komisyon alacağının doğduğu, bu nedenle pazarlık usulü ile bir komisyon bedeline hak kazandığı gerekçesiyle, davanın kabulü

ile ....000 USD’nin 09.04.2008 tarihinden tahsil tarihine kadar, 3095 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi gereğince işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline, varsa fazlaya ilişkin istemlerin reddine karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.

1–Dava, taraflar arasında gayrimenkul tellallığı sözleşmesi bulunduğu iddiasına dayalı alacak istemine ilişkin olup, uyuşmazlık, varlığı ileri sürülen hukuki ilişki nedeniyle davalıların sorumlu olup olmadıkları noktasında toplanmaktadır.

Davalı ...Ş. vekili, müvekkili adına sözleşmeyi imzalayan diğer davalı ...’un yetkili temsilcisi olmadığını ve davalı şirketin yeri davacının aracılığı ile değil, doğrudan mal sahibi ile ilişki kurmak suretiyle kiraladığını savunmuştur. Olaya uygulanması gereken 6762 sayılı ...’nın 317. maddesi uyarınca, anonim şirketler, idare meclisi veya bu hususta yetkili temsilcileri tarafından temsil olunur. Dava konusu uyuşmazlıkta davalı ...’un bu şekilde bir yetkisinin bulunduğu kanıtlanmış değildir. Ancak, diğer davalı daha önce de şirket adına benzer muamelelerde bulunmuşsa ya da mevcut uyuşmazlıkta şirketin icazeti varsa şirketi bağlar. Bu durumda, mahkemece belirtilen savunma üzerinde durulmaksızın hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.

...–Öte yandan, davacının iddiasına göre diğer davalı ... sözleşmeyi şirket adına imzaladığına göre, sözleşmeden kaynaklanan hak ve borçlar şirket üzerine gerçekleşir. Nitekim mahkemenin kabulü de bu yöndedir. Bu itibarla davalı ... hakkındaki davanın kabulüne karar verilmesi de doğru değildir.

...–6762 sayılı ...’nın 4/1 maddesi uyarınca her iki taraf için ticari sayılan hususlardan ... davalar ticari dava sayılır. İddianın ileri sürülüş şekline göre davalının işyeri ihtiyacı için kiralama yapılmıştır. Bu itibarla, davalılar tarafından ileri sürülen işbölümü itirazının kabulü ile sonuca gidilmek gerekirken bu konuda olumlu ya da olumsuz bir karar verilmemesi dahi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle de bozulması gerekmiştir.

4–Kabule göre de, sözleşme geçerli kabul edildiği ve sözleşme üzerinde bedel kararlaştırılmış olduğu halde ileride açılacak davayı etkileyecek şekilde fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmesi de doğru değildir.

SONUÇ

Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ...Ş. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davalı ...Ş. yararına, (...) numaralı bentlerde açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davalı ... yararına, (...) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalılar vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davalılar yararına, (4) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA, takdir olunan 990,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, takdir olunan 990,00 TL duruşma vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, ödedikleri temyiz peşin harcın istekleri halinde temyiz eden taraflara iadesine, ....04.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/507889500 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.