CMR taşımasında geç teslim iddiası ve makul teslim süresi değerlendirmesi
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2025/1418 E. 2025/1492 K. · · İlk derece: BAKIRKÖY 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ Emsal
Gerekçe özeti
Uluslararası karayolu taşımasında teslim süresi sözleşmeyle kararlaştırılmamış ve taşıma senedine geç teslime ilişkin şerh düşülmemişse, geç teslim iddiası taşımacılık sektöründeki makul sürelere (bilirkişi tespiti ve ilgili gümrük mevzuatındaki transit süre tabloları) göre değerlendirilir; teslim bu makul süre içinde gerçekleşmişse geç teslimden söz edilemez. Ayrıca likit bir alacağa yapılan itirazın iptali halinde icra inkar tazminatına hükmedilmesi için itiraz edenin kötüniyetli olması şart değildir; itirazın haksızlığı yeterlidir.
Ele alınan sorunlar
Geç teslim iddiası ve makul taşıma süresi → ret
İddia: Davalı vekili, mahkemenin 7 günlük teslim süresini makul kabul etmesinin hatalı olduğunu, WhatsApp yazışmalarıyla teslimatın zamanında yapılmadığının sabit olduğunu, delillerin değerlendirilmediğini, geç teslimat nedeniyle müşterisinden ödeme alamadığını ve ticari itibarının zedelendiğini, zararın varlığı ve kapsamı incelenmeden davacı alacağının aynen kabul edildiğini, CMR Konvansiyonu 23/5. maddesi uyarınca geç teslimattan doğan zararın tazmininin mümkün olduğunu ileri sürmüştür.
Gerekçe: Davalının 9.11.2023 tarihinde yükleme talimatı verdiği, aracın 10.11.2023 tarihinde gümrükten çıkış yaptığı, emtianın 17.11.2023 tarihinde alıcıya teslim edildiği anlaşılmaktadır. Sunulan WhatsApp mesajları taşıma güzergahı dışında Slovenya'dan söz etmekte olup malın geç tesliminden değil, yükleme aşamasına ilişkin belirsiz konuşmalardan ibarettir; teslim süresi kararlaştırılmadığı gibi yükleme aşamasından önceki mesajlar bulunmakla birlikte geç teslime ilişkin mesaj bulunmamaktadır. Bu durumda taşımacılık sektöründeki makul sürelere bakılması gerekir. Bilirkişi kök ve ek raporlarında Türkiye-İtalya arası karayolu taşımalarında piyasa koşullarında taşıma süresinin 5-7 gün arasında olduğu ve 7 günün makul kabul edildiği belirtilmiş, ayrıca Gümrük Genel Tebliği (Transit Rejim) (Seri No:4) ekindeki Ortak Transit Rejimi Transit Süre Sınırı Tablosu'nda İtalya için transit sürelerinin 9/14 gün olarak tanımlandığı gözetilmiştir. Bu veriler birlikte değerlendirildiğinde davalı göndericinin taşımada gecikme olduğuna ilişkin istinaf nedeni yerinde bulunmamıştır.
Gerekçe kaynağı: özgün
İcra inkar tazminatı için kötüniyet şartının aranıp aranmayacağı → ret
İddia: Davalı vekili, itirazın kötüniyetli olmadığını, bu nedenle icra inkar tazminatına hükmedilemeyeceğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: İcra inkar tazminatına hükmedilmesi için likit alacağa haksız itiraz edilmesi yeterlidir; itiraz edenin kötüniyetli olması gerekmez. Davacının navlun faturasının davalının ticari defterlerinde davacı ile aynı bedelle kayıtlı bulunduğu ve alacağın davalı bakımından likit olduğu gözetildiğinde itirazın iptaline ve davacı yararına icra inkar tazminatına hükmedilmesinde isabetsizlik görülmemiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Kararda, uluslararası karayolu taşımalarında sözleşmede teslim süresi belirlenmemişse geç teslim iddiasının bilirkişi tespiti ve gümrük mevzuatındaki transit süre verileri esas alınarak değerlendirilmesi ile likit alacağa itirazda icra inkar tazminatı için kötüniyet şartının aranmaması yönündeki tespitler, bölgesel ve ikna edici nitelikte emsal değer taşımaktadır.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
itirazın iptali↗ CMR Konvansiyonu↗ taşıma sözleşmesi↗ makul teslim süresi↗ icra inkar tazminatı↗ likit alacak↗ ticari defter↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2025/1418
KARAR NO 2025/1492
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ BAKIRKÖY 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 20/05/2025
NUMARASI 2024/145 Esas 2025/444 Karar
DAVA
İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ 10/09/2024
Davanın kabulüne ilişkin kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili; müvekkili şirketin, uluslararası nakliyat işi yaptığını, Davalıya Türkiye-İtalya arası karayolu taşıma işi yaptığını, bu sebeple davalıya 16.11.2023 tarihli 3.500- eur bedelli navlun faturası Düzenlediğini navlun bedelinin davalı tarafından ödenmediğini Büyükçekmece İcra Dairesinin ... E. sayılı (eski esas: Büyükçekmece ... İcra ... E.) dosyasıyla takibe geçildiğini, davalı tarafından takiibe itiraz edildiğini belirterek itirazın iptaline davalı-borçlu aleyhine %20’den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili;davacı şirketinmüvekkilinin İtalya teslimli olan eşyasını taşıdığını,davacı şirket tarafından taşınan emtianın geç ulaşmasından kaynaklı müvekkilinin müşterisinden ödeme alamadığını, davacı şirketin beyan ettiği şekliyle belirttiği süreden geç teslim etmesi nedeniyle ticari ilişkisinin zedelendiğini belirterek haksız davanın reddi ile kötü niyet tazminatının taraflarına ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece; taraflar arasında akdedilen taşıma sözleşmesine ilişkin taraflar arasında bir ihtilaf bulunmadığı, her ne kadar davalı vekili davacı şirket tarafından taşınan eşyaların müşterisine geç ulaştığını beyan etmiş ise de; davaya konu İstanbul-Napoli arasında yapılan taşımanın 10/11/2023 tarihinde başladığı, 17/11/2023 tarihinde alıcısına tam, sağlam teslim edildiği, Türkiye-İtalya arasında CMR Konvansiyonu kapsamında yapılan karayolu taşımacılıklarında piyasa koşullarındaki taşımacılık süresinin 5-7 gün olarak kabul edildiği, Teslim CMR Taşıma Senedine geç teslimle ilgili şerh düşülmediği hususları birlikte değerlendirildiğinde teslimin 7 gün içinde yapılmasının makul bir süre olduğu ve geç teslim olarak değerlendirilemeyeceğinin anlaşıldığı,Ticaret Bakanlığının yayınladığı Gümrük Genel Tebliği verilerinde İtalya için transit sürelerinin 9/14 gün olarak belirlendiği;tarafların ticari defterleri ile davacının davasını ispat ettiğinden davalının itirazının iptali ile ,likit alacağa yapılan itirazdan dolayı davacı lehine %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEBLERİ
Davalı vekili; Mahkemenin 7 gün teslim süresini “makul süre” kabul ettiğini,WhatsApp yazışmaları ile sabit olduğu üzere müvekkil teslimatın zamanında yapılmadığını defaatle dile getirdiğini, delillerin değerlendirilmediğini, geç teslimat sebebiyle müşterisinden ödeme alamamış ve ticari itibarı zedelendiğini, zararın varlığı ve kapsamı incelenmeden, davacının alacağı aynen kabul edildiğini, CMR Konvansiyonu’nun 23/5. maddesi uyarınca, geç teslimatın tespiti halinde gönderici firmanın zararının tazmini mümkün olduğunu borcun büyük kısmını ödediği, yalnızca geç teslimattan doğan zarar nedeniyle küçük bir kısmını eksik bıraktığını, ihtilaf, basit bir borç inkârı olmayıp; teknik bir uyuşmazlık olduğunu, itirazın kötü niyetli olmadığını, davalı aleyhine %20 icra inkâr tazminatı hükmedilerek hatalı karar verdiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.
GEREKÇE
Bir adet uluslarası navlun faturasına dayalı takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Taraflar arasında taşımanın yapıldığı, bedeli ve malın teslimi hususlarında ihtilaf yoktur.Uyuşmazlık geç teslim yapılıp yapılmadığı noktasındadır.Davalının 9.11.2023 tarihinde yükleme talimatı verdiği, 10.11.2023 tarihinde aracın Muratbey Gümrüğünden çıkış yaptığı, emtianın 17.11.2023 tarihinde alıcıya teslim edildiği anlaşılmaktadır. Teslim süresi ile whatsapp görüşmelerinin sunulduğu ileri sürülmüş ise de whatshapp mesajları taşıma güzergahı dışında Slovenya'dan söz edildiği, ve malın geç teslimi değil yükleme aşamasında neye ilişkin olduğu belli olmayan konuşmalardan ibarettir.Teslim süresi kararlaştırılmadığı gibi yükleme aşamasından evvele ait mesajlar bulunmakta ise de geç teslime ilişkin mesaj bulunmamaktadır.
Bu halde taşımacılık sektöründe ki makul sürelere bakmak gerekir.Bilirkişi kök ve ek raporlarında "Türkiye – İtalya arasında yapılan karayolu taşımalarında piyasa koşullarında taşımacılık süresinin 5 ile 7 gün arasında olduğunun kabul edildiği,7 gün taşıma süresinin makul olduğu belirtilmiş olup;Gümrük Genel Tebliği (Transit Rejim) (Seri No:4) verileri incelendiğinde 13. ek olarak yer alan “Ortak Transit Rejimi Transit Süre Sınırı Tablosu”nda İtalya için transit sürelerinin 9/14 gün olarak tanımlandığı gözetildiğinde davalı göndericinin taşımada gecikme olduğuna ilişkin istinaf nedeni yerinde bulunmamıştır. Açıklanan nedenlerle; Davalı vekili itirazın kötüniyetli olmadığını bu sebeple icra inkar tazminatına hükmedilemeyeceğini ileri sürmüş ise de icra inkar tazminatına hükmedilmesi için likit alacağa haksız itiraz edilmesi yeterlidir.
İtiraz edenin kötüniyetli olması gerekmez.Davacının navlun faturası davalının ticari defterlerinde davacı ile aynı bedelle (karşılığı 109.183,55-TL) kayıtlı bulunduğu,davalı bakımından likit bulunduğu gözetildiğinde; itirazın iptaline ve davacı yararına icra inkar tazminatına hükmedilmesinde isabetsizlik görülmemiş,istinaf sebepleri yerinde olmayan davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 9.005,35-TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 2.251,33-TL harcın mahsubu ile kalan 6.754,02-TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, Davalı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, davacı tarafından yapılan 240-TL istinaf yargı giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 02/10/2025
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/505 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi