Endüstriyel Tasarım Belgesinin Hükümsüzlüğü
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2017/5082 E. 2019/2126 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
i̇i̇k 266↗ sicilden terkin↗ bilirkişi incelemesi↗ terkin↗ ayırt edicilik↗ ilk derece kararının kaldırılması↗ istinaf yoluna başvurulabilirlik↗ görevli mahkeme↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
İlk derece mahkemesince, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre; davalının tasarım tescil başvurusundan çok önce 05/10/2007 tarihinde Tayvan asıllı Feng Kao adlı kişinin başvurusu üzerine Avrupa Birliği Patent Ofisince 000804158-0002 sayılı tasarım belgesinin düzenlendiği ve bu belgedeki ürün görselleri ile dava konusu davalıya ait tasarım belgesindeki ürün görsellerinin benzer ürün morfolojisinde oldukları, bilgilenmiş kullanıcı üzerinde oluşturduğu genel izlenimde belirgin farklılıkların bulunmadığı, benzer algılandıkları dolayısıyla davalının tasarım başvurusundan çok önce tasarımın benzeri olan ürünün kamuya sunulduğu ve tasarım belgesinin düzenlendiği gerekçesiyle 554 sayılı KHK'nın 43/1-a maddesi uyarınca davanın kabulüne, davalı adına tescilli 2013/06674 sayılı endüstriyel tasarım tescil belgesinin hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiştir.
Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesince; ilk derece mahkemesine sunulan ilk rapordaki görüşün yerinde olduğu, Tayvan asıllı Feng Kao adlı kişiye ait olup Avrupa Patent Ofisince düzenlenen 000804158-0002 nolu tasarım belgesinde yer alan ürün görseli ile davalıya ait tasarım arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde oluşturduğu genel izlenim bakımından bütünsel belirgin farklılıkların bulunduğu, bu farklılıklara yönelik yapılan değerlendirmenin kararnamede belirtilen hukuki kriterlere göre yapıldığı, bu sebeple yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf talebinin kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, davalı adına tescilli 2013/06674 sayılı çöp kovası tasarımının yenilik ve ayırt edicilik unsurlarını taşımadığı iddiasıyla hükümsüzlüğü ve sicilden terkini talebidir. İlk derece mahkemesince davalının tasarım başvurusundan çok daha önce dava konusu tasarımın benzeri olan ürün için Avrupa Patent Ofisince tasarım belgesi düzenlendiği ve ürünün kamuya sunulduğu, dava konusu tasarım ile Avrupa Patent Ofisinde kayıtlı tasarımının belirgin farklılıklar taşımadığı gerekçesiyle davalıya ait tasarım tescil belgesinin hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiştir. Bölge adliye mahkemesince ilk derece mahkemesinde hükme esas alınan ikinci bilirkişi raporuna itibar edilmeyerek, davalının dava konusu çöp kovası tasarımı ile Tayvan asıllı şahsa ait Avrupa Patent Ofisi nezdinde kayıtlı tasarım görsel ve teknik olarak karşılaştırılarak ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine dair hüküm kurulmuştur.
6100 sayılı HMK'nın bilirkişiye başvurulmasını gerektiren haller başlıklı 266. maddesi" (1) Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir. Ancak genel bilgi veya tecrübeyle ya da hâkimlik mesleğinin gerektirdiği hukukî bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulamaz. Hukuk öğrenimi görmüş kişiler, hukuk alanı dışında ayrı bir uzmanlığa sahip olduğunu belgelendirmedikçe, bilirkişi olarak görevlendirilemez." düzenlemesini içermektedir. Bu durumda bölge adliye mahkemesinin ilk derece mahkemesince alınan bilirkişi raporuna itibar edilemeyeceği kanaatinde olması halinde, bu hususta yeni bir bilirkişi incelemesi yaptırılmak ve raporlar hukuken değerlendirilmek suretiyle sonuca varılması gerekirken, hakimin özel bilgisine dayalı olarak dava konusu tasarımlar üzerinde bizzat değerlendirme yapmak suretiyle 6100 sayılı HMK’nın 266 vd. maddeleri uyarınca araştırma yapılmaksızın tasarımların farklılıklar içerdiğinin kabulü ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş kararın davacı yararına bozulması gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Haksız Rekabetin Tespiti ve Tazminat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/6903 E. 2014/16920 K.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:birim fiyat · el koyma · tescilsiz tasarım · maddi ve manevi tazminat · maddi tazminat · ilan · haksız rekabet · temerrüt
Benzer bu karardaŞti.'nin şahsi ihtiyacı için alınıp kullanıldığından, bu ürünlere ilişkin el «koyma» ve imha isteminin reddine, 1.476,23 TL maddi ve 3.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren avans oranları üzerinden işleyecek «temerrüt» faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, hükmün «ilanına» karar verilmiştir.
Ancak davacı vekili hükme esas alınan bilirkişi raporuna vaki itirazında «maddi tazminat» hesaplamasında kullanılan «birim fiyatın» hatalı olduğunu, sunulan katalogda «tescilli tasarım» ürünü ile birlikte satışa arz edilen msc-523c kodlu ürüne ilişkin 270 TL’lik fiyatın esas alındığını, oysa ki müvekkilinin davaya konu tescilli tasarımının msc-523 …
… farklı olmadığı, aksine belirgin biçimde benzer olduğu, zira aynı genel izlenimleri taşıdıkları, 554 sayılı KHK’nın 11. maddesi gereğince anılan ürünlerin davacının «tescilli tasarımları» ile farklılıklarından çok ortak özelliklerine ağırlık verilerek ve seçenek özgürlüğü göz önüne alınarak yapılan karşılaştırılmada, davalıların ürettiği anılan küllüksüz çöp kovası ürünlerinin tasarımının bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimin, kıyaslanan davacı tescilli tasarımlarının böyle bir kullanıcıda yarattığı genel izlenimden belirgin bir şekilde farklı bulunmadığı; buna karşın küllüklü çöp kovası ürününün davacının tasarımından belirgin biçimde farklı olduğu, zira bilgilenmiş kullanıcıda bıraktığı genel izlenimin tamamen farklı olduğu, çünkü davacı tasarımında küllüğün ana gövdeye eklenmiş ayrı bir silindirik formdaki parça ile sağlanırken tecavüz konusu küllüklü üründe bu işlevin tamamen farklı bir görünümünde ürünün ana gövdesinin üzerine eklenen aparatla sağlandığı, tescilli tasarımda atıklar doğrudan ürünün üzerinden atılırken, küllüksüz davalı üretimine konu üründe ise ana gövdenin ortasına yan taraftan açılan bölümden atıldığı, bu farklılık ve unsurların ürünleri yeterince ve belirgin biçimde farklılaştırdığı, dolayısıyla davalının küllüksüz çöp kovası ürünlerini üretmek suretiyle, davacı adına tescilli 2010/787-7.1 sayılı atık ünitesi (çöp kovası) ürünlerini içeren tasarım tescilinden doğan haklarına tecavüzde bulunduğu; buna karşın küllüklü tasarımların üretilmesi eyleminin hukuka aykırı olmadığı, gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne, davalının sipariş üzerine ürettiği küllüksüz atık ünitesi (çöp kovası) ürününü üretme eyleminin davacının 2010/787-7.1 sayılı tasarım tescilinden doğan haklarına tecavüz ve «haksız rekabet» yarattığının tespitine, tecavüzün durdurulmasına, davalının ürettiği ürünler, nihai kullanıcı olan dava dışı MNM Ltd.
2) Dava, tasarım tescilinden doğan haklara tecavüz ve «haksız rekabetin» tespiti ve «maddi manevi tazminat» istemine ilişkin olup, mahkemece yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2017/1253 E. 2018/7067 K.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:ortalama tüketici · iltibas
Benzer bu kararda… esince, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı markalarıyla dava konusu "..." ibareli marka arasında görsel, sescil ve anlamsal olarak «ortalama tüketicileri» «iltibasa» düşürecek derecede bir benzerlik bulunmadığı, işaretin bütün olarak anlamsal, görsel ve sescil olarak davacı markalarından belirgin biçimde farklı olduğu, başvuru …
KHK 8/1-b anlamında benzerlik bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, marka kapsamları arasında benzerlik olduğu gibi ibareler arasında da benzerlik bulunduğu, zira «ortalama tüketici» kitlesinin davalı markasını “ ...-...-...” olarak algılayacağı ve bu haliyle ibarelerin benzer olduğu kabul edilerek yazılı gerekçeyle hüküm kurulması gerekirken davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2017/5082 E. , 2019/2126 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ ... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 16. HUKUK DAİRESİ
Taraflar arasında görülen davada ... (Kapatılan) 3. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 15/12/2016 tarih ve 2014/227 E. - 2016/256 K. sayılı kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin kabulüne dair ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesince verilen 11/10/2017 tarih ve 2017/618-2017/3059 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili; davalı adına TPMK nezdinde tescilli 2013/06674 nolu endüstriyel tasarım belgesinde yer alan çöp kovası tasarımının daha önce kamuya arzedildiğinden yenilik ve ayırt edicilik kriterine sahip olmadığını, tescilli çöp kovası tasarımının tescil tarihinden önce üretilip piyasaya sürüldüğünü, müvekkilinin tasarımın tescil tarihinden önce benzer ürünün satışını yaptığını ve bu ürünü 14605 kod numarası ile sattığını, iptali istenen çöp kovası tasarımının yurtdışında patentli bir ürün olduğunu ileri sürerek davalı adına tescilli olan 2013/06674 sayılı endüstriyel tasarım belgesinde yer alan tasarımın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili; müvekkilinin tasarımının çöp kovası ürünü olarak sicile kayıtlı olduğunu, tescilin 30/09/2013 tarihinde yapıldığını, davacı iddialarının doğru olmadığını, tasarımın ilk olarak müvekkilince kamuya arz edildiğini, davacının kötü niyetli olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
İlk derece mahkemesince, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre; davalının tasarım tescil başvurusundan çok önce 05/10/2007 tarihinde Tayvan asıllı Feng Kao adlı kişinin başvurusu üzerine Avrupa Birliği Patent Ofisince 000804158-0002 sayılı tasarım belgesinin düzenlendiği ve bu belgedeki ürün görselleri ile dava konusu davalıya ait tasarım belgesindeki ürün görsellerinin benzer ürün morfolojisinde oldukları, bilgilenmiş kullanıcı üzerinde oluşturduğu genel izlenimde belirgin farklılıkların bulunmadığı, benzer algılandıkları dolayısıyla davalının tasarım başvurusundan çok önce tasarımın benzeri olan ürünün kamuya sunulduğu ve tasarım belgesinin düzenlendiği gerekçesiyle 554 sayılı KHK'nın 43/1-a maddesi uyarınca davanın kabulüne, davalı adına tescilli 2013/06674 sayılı endüstriyel tasarım tescil belgesinin hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiştir.
Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesince; ilk derece mahkemesine sunulan ilk rapordaki görüşün yerinde olduğu, Tayvan asıllı Feng Kao adlı kişiye ait olup Avrupa Patent Ofisince düzenlenen 000804158-0002 nolu tasarım belgesinde yer alan ürün görseli ile davalıya ait tasarım arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde oluşturduğu genel izlenim bakımından bütünsel belirgin farklılıkların bulunduğu, bu farklılıklara yönelik yapılan değerlendirmenin kararnamede belirtilen hukuki kriterlere göre yapıldığı, bu sebeple yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf talebinin kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, davalı adına tescilli 2013/06674 sayılı çöp kovası tasarımının yenilik ve ayırt edicilik unsurlarını taşımadığı iddiasıyla hükümsüzlüğü ve sicilden terkini talebidir. İlk derece mahkemesince davalının tasarım başvurusundan çok daha önce dava konusu tasarımın benzeri olan ürün için Avrupa Patent Ofisince tasarım belgesi düzenlendiği ve ürünün kamuya sunulduğu, dava konusu tasarım ile Avrupa Patent Ofisinde kayıtlı tasarımının belirgin farklılıklar taşımadığı gerekçesiyle davalıya ait tasarım tescil belgesinin hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiştir. Bölge adliye mahkemesince ilk derece mahkemesinde hükme esas alınan ikinci bilirkişi raporuna itibar edilmeyerek, davalının dava konusu çöp kovası tasarımı ile Tayvan asıllı şahsa ait Avrupa Patent Ofisi nezdinde kayıtlı tasarım görsel ve teknik olarak karşılaştırılarak ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine dair hüküm kurulmuştur.
6100 sayılı HMK'nın bilirkişiye başvurulmasını gerektiren haller başlıklı 266. maddesi" (1) Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir. Ancak genel bilgi veya tecrübeyle ya da hâkimlik mesleğinin gerektirdiği hukukî bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulamaz. Hukuk öğrenimi görmüş kişiler, hukuk alanı dışında ayrı bir uzmanlığa sahip olduğunu belgelendirmedikçe, bilirkişi olarak görevlendirilemez." düzenlemesini içermektedir. Bu durumda bölge adliye mahkemesinin ilk derece mahkemesince alınan bilirkişi raporuna itibar edilemeyeceği kanaatinde olması halinde, bu hususta yeni bir bilirkişi incelemesi yaptırılmak ve raporlar hukuken değerlendirilmek suretiyle sonuca varılması gerekirken, hakimin özel bilgisine dayalı olarak dava konusu tasarımlar üzerinde bizzat değerlendirme yapmak suretiyle 6100 sayılı HMK’nın 266 vd.
maddeleri uyarınca araştırma yapılmaksızın tasarımların farklılıklar içerdiğinin kabulü ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş kararın davacı yararına bozulması gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz isteminin kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA, HMK'nın 373/2. maddesi uyarınca dava dosyasının Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden davacıya iadesine, 13/03/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/492177200 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz