Müktesep hak
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2013/422 E. 2013/2172 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
müktesep hak↗ münhasırlık↗ ortalama tüketici↗ ayırt edicilik↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, markanın esas unsurunun tüketici kitlesi tarafından "TÜRK PETROL" olarak okunacağı, "Türkiye'nin petrolü", "milli petrol" algısına yol açacağı, ibarenin reddolunan hizmetler yönünden tamamen tanımlayıcı olduğu, KHK'nın 7/1-c maddesi uyarınca tescil işleminin reddedilmesi gerektiği, başvurunun 7/1-f maddesi uyarınca halkı yanıltıcı bir işaret olarak da görüldüğü, davacının önceki markalarından hiçbirisinin münhasıran "TÜRKPETROL" ibaresini barındırmadığı, diğer unsurların varlığı sebebiyle marka tescilinin mümkün hale geldiği, bu nedenle davacı lehine müktesep hak teşkil etmeyecekleri, markaya KHK'nın 7/.... maddesi uyarınca kullanım sonucu ayırt edicilik kazandırıldığına ilişkin yeterli delil de sunulmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Tescil için başvurusu yapılan dava konusu TÜRKPETROL ibaresi, esasen TÜRK ve PETROL kelimelerinin bir araya getirilmesi ile meydana getirilmiş olup ortalama tüketici kitlesi dikkate alındığında hiçbir zihinsel çaba harcamadan doğrudan doğruya tescili istenen hizmetlerin coğrafi kaynağı veya bir vasfı olarak algılanması mümkün bulunmamaktadır. Öte yandan; davacı vakfın tescili istenen markanın kapsamında bulunan hizmetler ile bağlantılı ve benzer türdeki petrol ürünleri için tescilli TÜRKPETROL ibaresini içeren önceki tarihli tescilli markalarının toplumdaki yaygın bilinirliliği de dikkate alındığında Dairemizin emsal nitelikteki ....2000 gün 2000/5319 Esas-2000/8174 sayılı “Çırağan” kararında da açıklandığı üzere TÜRK ve PETROL ibarelerinin çağrıştırdığı anlamlardan bağımsızlaşarak farklı ve müstakil, köken işlevi bağlamında markasal olarak bir işletmeye ait hizmeti akla getirdiğinden mahkemece 556 sayılı KHK’nın 7/1-c tescil engeli olarak kabul edilmesi doğru görülmediği gibi KHK’nın 7/1-f anlamında haklı yanıltıcı nitelikte olduğu şeklindeki mahkeme gerekçesi isabetli bulunmadığından kararın bu nedenlerle bozulması gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2023/4399 E. 2024/6133 K.
Ortak:ayırt edicilik
İncelediğiniz kararda… scil işleminin reddedilmesi gerektiği, başvurunun 7/1-f maddesi uyarınca halkı yanıltıcı bir işaret olarak da görüldüğü, davacının önceki markalarından hiçbirisinin «münhasıran» "TÜRKPETROL" ibaresini barındırmadığı, diğer unsurların varlığı sebebiyle marka tescilinin mümkün hale geldiği, bu nedenle davacı lehine «müktesep hak» teşkil etmeyecekleri, markaya KHK'nın 7/.... maddesi uyarınca kullanım sonucu «ayırt edicilik» kazandırıldığına ilişkin yeterli delil de sunulmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Benzer bu kararda… nin “Türk menşeili petrol ve/veya bunlardan mamul ürünleri” anlamlarına geldiğini, başvuru kapsamından çıkartılan ürünler açısından ayırt etme işlevi bulunmadığını, «dava konusu» “TÜRKPETROL” ibaresinin başvuru kapsamından çıkartılan “Sınıf 04: Sıvı ve gaz yakıtlar: benzin, mazot, sıvılaştırılmış petrol gazı, doğal gaz, fueloil ile bunların kimyasal olmayan katkıları." malları için, cins, çeşit, vasıf, karakteristik özellik belirten bir özelliğe sahip olduğunu ve anılan mallar yönünden «ayırt ediciliği» sağlamaktan uzak olduğunu, YİDK tarafından verilmiş olan kararın usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
… eyaz harflerle marka başvurusunun bir bütün olarak bileşik görünümde yazıldığı, bir markayı oluşturan ve bir bütünlük arz eden kelimelerin ayrı ayrı bağımsız olarak «dava konusu» markanın kullanılacağı emtia için cins belirten ibarelerden olmasının, bunlardan türetilen kelimelerin de doğrudan cins belirten tanımlayıcı ibare olarak kabulü sonucunu doğurmayacağı, somut olayda "TÜRK" ve "PETROL" ibarelerinin tek başına kimsenin tekeline verilemeyecek, ticari piyasada somut «ayırt ediciliği» bulunmayan ibareler oldukları düşünülse bile, bu iki kelimenin yan yana getirilmesi ile türetilen "TÜRKPETROL" kelimesinin davaya konu “Sınıf 04: Sıvı ve gaz yakıt …
… alı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; “Türkpetrol” ibaresinin, Türk menşeili petrol ve/veya bunlardan mamul ürünler anlamlarına geldiğini, bir bütün olarak da «ayırt ediciliğinin» bulunmadığını, kaldı ki çekişme konusu 4. sınıfta yer alan “sıvı ve gaz yakıtlar, benzin, mazot, sıvılaştırılmış petrol gazı, doğal gaz, fueloil ile bunların kimya …
Sonuç: İncelediğiniz kararda Bozma ↔ benzerinde Kısmen bozma🔶 iki emsal
Farklı:davanın konusu · ticaret unvanı · uyuşmazlık konusu
Benzer bu kararda… yük akaryakıt şirketlerinden birisi olarak hizmet vermeye devam ettiğini, 27.11.2019 tarihli Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nde Total Oil Türkiye Anonim Şirketi'nin «ticaret unvanının», ... olarak değiştiğini, huzurdaki «uyuşmazlık konusu» "TÜRKPETROL" markasının da aralarında yer aldığı söz konusu markaların, Türkiye'de 1931 yılından bu yana kullanılmakta olduğunu, akaryakıt ve enerji sektöründe ayı …
… nin “Türk menşeili petrol ve/veya bunlardan mamul ürünleri” anlamlarına geldiğini, başvuru kapsamından çıkartılan ürünler açısından ayırt etme işlevi bulunmadığını, «dava konusu» “TÜRKPETROL” ibaresinin başvuru kapsamından çıkartılan “Sınıf 04: Sıvı ve gaz yakıtlar: benzin, mazot, sıvılaştırılmış petrol gazı, doğal gaz, fueloil ile bunların kimyasal olmayan katkıları." malları için, cins, çeşit, vasıf, karakteristik özellik belirten bir özelliğe sahip olduğunu ve anılan mallar yönünden «ayırt ediciliği» sağlamaktan uzak olduğunu, YİDK tarafından verilmiş olan kararın usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
… eyaz harflerle marka başvurusunun bir bütün olarak bileşik görünümde yazıldığı, bir markayı oluşturan ve bir bütünlük arz eden kelimelerin ayrı ayrı bağımsız olarak «dava konusu» markanın kullanılacağı emtia için cins belirten ibarelerden olmasının, bunlardan türetilen kelimelerin de doğrudan cins belirten tanımlayıcı ibare olarak kabulü sonucunu doğurmayacağı, somut olayda "TÜRK" ve "PETROL" ibarelerinin tek başına kimsenin tekeline verilemeyecek, ticari piyasada somut «ayırt ediciliği» bulunmayan ibareler oldukları düşünülse bile, bu iki kelimenin yan yana getirilmesi ile türetilen "TÜRKPETROL" kelimesinin davaya konu “Sınıf 04: Sıvı ve gaz yakıt …
… emesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davacının «davaya konusu» edilen marka başvurusunun "TÜRK" ve "PETROL" kelimelerinin bitişik halde bir araya getirilmesi suretiyle oluşturulduğu, bu iki kelimenin yan yana getirilmesi suretiyle oluşturulan dava konusu "TÜRKPETROL" kelimesinin, kapsamından çıkarılan “Sınıf 04: Sıvı ve gaz yakıtlar: benzin, mazot, sıvılaştırılmış petrol gazı, doğal gaz, fueloil ile bunların kimyasal olmayan katkıları." yönünden somut «ayırt ediciliğinin» bulunduğu, ayrıca tanımlayıcı olmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2013/422 E. , 2013/2172 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada ...
4. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen .../09/2012 tarih ve 2011/372-2012/178 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava konusu meblağ ....220 TL'nin altında bulunduğundan HUMK.'nun 3156 sayılı kanunla değişik 438. maddesi gereğince duruşma isteğinin reddiyle tetkikatın evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilinin 35, 37, 39 ve 40. sınıflarda yer alan hizmetler yönünden "TÜRKPETROL+Şekil" ibaresinin marka olarak tescili için başvurduğunu, başvurunun 556 sayılı KHK'nın 7/1-c maddesi uyarınca kısmen reddedildiğini, oysa müvekkilinin markaya ayırt edicilik kazandırdığını ve tescilli "TÜRKPETROL" ve "TURKOİL" markaları yönünden müktesep hak sahibi olduğunu ileri sürerek, itirazlarının reddine dair ... ... kararının iptaline ve marka başvurusunda yer alan hizmetler açısından tescil işleminin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, kararın usul ve yasaya uygun olduğunu savunmuştur.
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, markanın esas unsurunun tüketici kitlesi tarafından "TÜRK PETROL" olarak okunacağı, "Türkiye'nin petrolü", "milli petrol" algısına yol açacağı, ibarenin reddolunan hizmetler yönünden tamamen tanımlayıcı olduğu, KHK'nın 7/1-c maddesi uyarınca tescil işleminin reddedilmesi gerektiği, başvurunun 7/1-f maddesi uyarınca halkı yanıltıcı bir işaret olarak da görüldüğü, davacının önceki markalarından hiçbirisinin münhasıran "TÜRKPETROL" ibaresini barındırmadığı, diğer unsurların varlığı sebebiyle marka tescilinin mümkün hale geldiği, bu nedenle davacı lehine müktesep hak teşkil etmeyecekleri, markaya KHK'nın 7/.... maddesi uyarınca kullanım sonucu ayırt edicilik kazandırıldığına ilişkin yeterli delil de sunulmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Tescil için başvurusu yapılan dava konusu TÜRKPETROL ibaresi, esasen TÜRK ve PETROL kelimelerinin bir araya getirilmesi ile meydana getirilmiş olup ortalama tüketici kitlesi dikkate alındığında hiçbir zihinsel çaba harcamadan doğrudan doğruya tescili istenen hizmetlerin coğrafi kaynağı veya bir vasfı olarak algılanması mümkün bulunmamaktadır. Öte yandan; davacı vakfın tescili istenen markanın kapsamında bulunan hizmetler ile bağlantılı ve benzer türdeki petrol ürünleri için tescilli TÜRKPETROL ibaresini içeren önceki tarihli tescilli markalarının toplumdaki yaygın bilinirliliği de dikkate alındığında Dairemizin emsal nitelikteki ....2000 gün 2000/5319 Esas-2000/8174 sayılı “Çırağan” kararında da açıklandığı üzere TÜRK ve PETROL ibarelerinin çağrıştırdığı anlamlardan bağımsızlaşarak farklı ve müstakil, köken işlevi bağlamında markasal olarak bir işletmeye ait hizmeti akla getirdiğinden mahkemece 556 sayılı KHK’nın 7/1-c tescil engeli olarak kabul edilmesi doğru görülmediği gibi KHK’nın 7/1-f anlamında haklı yanıltıcı nitelikte olduğu şeklindeki mahkeme gerekçesi isabetli bulunmadığından kararın bu nedenlerle bozulması gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 11/02/2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/482511900 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz