Karma (multimodal) taşımada CMR hükümlerinin bütün taşımaya uygulanması

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2024/304

KARAR NO 2024/281

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 19/10/2023

NUMARASI 2023/359 Esas 2023/717 Karar

DAVA

İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)

İSTİNAF KARAR TARİHİ 21/02/2024

Görevsizliğe ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili; müvekkili şirketin yurt içinde ve yurt dışında yük taşımacılığı alanında faaliyet gösterediğini, davalının göndericisi olduğu toplamda 260 palet yükün Mersin’de davacının adresinden teslim alınarak Samsun Limanı’ndan Rusya’nın Novorossisk Limanı’na taşıma organizasyonunun müvekkili şirketçe yapıldığını, ... konşimento nolu ... plakalı tır ile 26 adet, ... konşimento nolu ... plakalı tır ile 26 adet, ... konşimento nolu ... plakalı tır ile 26 adet, ... konşimento nolu ... plakalı tır ile 26 adet, ... konşimento nolu ... plakalı tır ile 26 adet, ... konşimento nolu ... plakalı tır ile 26 adet, ... konşimento nolu ... plakalı tır ile 26 adet, ... konşimento nolu ... plakalı tır ile 26 adet, ...

konşimento nolu ... plakalı tır ile 26 adet, ... konşimento nolu ... plakalı tır ile 26 adet paletlerin taşındığını, davaya konu taşıma davalının adresinden Rusya'nın Novorossisk Limanı'na kara yolu ve ... gemisi vasıtası ile gerçekleştirildiğini, uyuşmazlığının eşyaların karayolundan ... Nakliyat için mukavele sözleşmesi tahtında çözümlenmesi gerekeceğini,taşımaların yapılarak yükün alıcısına teslim edildiğini, davalının faturaya itiraz etmediğini fakat ödeme yapmadığını, müvekkilin şirketin 02/02/2022 tarihinde e-posta ile ödemeyi ihtar ettiğini, davalının ise yük tesliminin üzerinden uzun zaman geçtikten sonra 15/02/2022 tarihinde yükün hasara uğradığı iddiası ile navlun ödemeyeceğini bildirdiğini, davalının hasar tutanağı ya da hasar tespitine ilişkin bir rapor sunmadığını, taşıyan nezdinde böyle bir hasar tespiti olmadığını, davalının hasar iddiası doğru kabul edilse dahi taşıma işlemi tamamlanmakla ve yük alıcıya teslim edilmekle taşıyanın navluna hak kazandığını, yükün hasara uğraması taşıyanın navlun alacağına halel getirmeyeceğini,davalının hasar iddiasının ileri sürme hakkının sona erdiğini, davalının borcunu ödememek konusunda ısrar etmesi üzerine İstanbul ...

İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası ile takip başlatılmış ise de itiraz ettiğini,davalının itirazının iptaline , davalının %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, davanın ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ne ihbarını talep etmiştir.

CEVAP

Davalı davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, davaya konu taşıma organizasyonunun bir kısmının kara bir kısmının ise deniz taşımacılığı şeklinde üstlenildiği ve alacağın tek fatura keşide edilmek suretiyle takibe konulduğu bu durumda uyuşmazlığın; yukarda belirlenen niteliğine nazaran, bu hususların 6102 sayılı TTK.'nun Deniz Ticareti Başlıklı 5. kitabında düzenlendiği, 5. kitapta yer alan düzenlemelerden kaynaklanan davalarda Deniz İhtisas Mahkemesi olan İstanbul 17. ATM görevli olduğundan, görevsizlik nedeniyle dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine, talep halinde dosyanın Deniz Ticarete ilişkin davalara bakmakla görevli İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi (İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemesi )'ne gönderilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; dava konusu taşımanın, davalının adresinden Rusya'nın Novorossisk Limanı'na karayolu ve ... gemisi vasıtası ile gerçekleştirildiğini, uyuşmazlığın Eşyaların Karayolundan Uluslararası Nakliyat İçin Mukavele Sözleşmesi (CMR) tahtında çözümlenmesi gerekeceğini, karayolu taşıma aracında yüklü eşya, taşımanın bir kısmında araçtan indirilmeksizin/boşaltılmaksızın gemiyle taşınsa bile, taşıma sözleşmesinin bir bütün olarak CMR kapsamında kalmaya devam edeceğini, gönderen ile taşıyıcı arasında kurulan karayolu+denizyolu+karayolu şeklinde bir multimodal taşıma sözleşmesinin CMR kapsamında sayılmasının mümkün olduğunu, asliye ticaret mahkemelerinin görevli olduğunu, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, kara ve denizyolu ile gerçekleştirilen taşımadan kaynaklı alacağın tahsili istemiyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davasına ilişkindir. Mahkemece, taşımanın bir kısmının kara bir kısmının ise deniz taşımacılığı şeklinde üstlenildiği ve alacağın tek fatura keşide edilmek suretiyle takibe konulduğundan Deniz İhtisas Mahkemesi olan İstanbul 17. ATM görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir. Taşıma sözleşmesi multi modal taşıma denilen karma taşıma sözleşmesi olup, davaya konu taşıma; davacının Mersin'deki adresinden karayolu ile Samsun Limanı'na, oradan Rusya'nın Novorossisk Limanı'na deniz yolu ile yapılan taşımaya ilişkindir. Dosya kapsamındaki belgelerden;

..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... numaralı ... taşıması konişmentolarının sunulduğu, davacı tarafından 18/10/2021 tarihli 19.200-USD bedelli yurtdışı kara taşıma navlun faturası düzenlendiği, taşımanın bir kısmının kara yolu ile bir kısmının deniz yolu ile yapıldığı anlaşılmaktadır. Taşımanın yapıldığı kara aracının bir süre deniz vasıtasıyla taşınması CMR 2 gereği "yolun bir kısmında yük boşaltılmadan taşınması halinde CMR nin taşımanın tümü için uygulanacağı" düzenlemesi göz önüne alındığında taşıma bir bütün olarak CMR hükümlerine tabidir. Açıklanan nedenlerle; mahkemece davaya bakmaya görevli olduğu halde görevsizlik kararı verildiği belirlenmekle, davacı vekilinin istinaf nedeni yerinde görülerek başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19/10/2023 Tarih 2023/359 Esas 2023/717 Karar sayılı kararın HMK 353(1)a-3 gereği KALDIRILMASINA; "Dava yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine" Yatırılan 269,85-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde davacıya iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 353(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 21/02/2024