6102TTK Türk Ticaret Kanunu

KMH alacağında görev yanlışlığı sonuca etkisiz, istinaf reddi

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2024/217 E. 2024/236 K. · · İlk derece: İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddiKesin

★ EmsalGörev ve yetkiDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)İhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)

Gerekçe özeti

Taraflar arasında tüketici işlemi bulunan bir uyuşmazlıkta, ihtiyati haciz talebinin bir kısmının alacağın muaccel olmadığı gerekçesiyle reddi yerinde değildir; bu tür işlemlerde ilgili alacak yönünden asıl inceleme görev yönünden yapılmalı ve tüketici işlemlerinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda görevsizlik kararı verilmelidir. Ancak mahkemenin yanlış gerekçeyle de olsa sonuçta talebi reddetmiş olması, bu yanlışlığın sonuca etkili olmaması nedeniyle istinaf başvurusunun esastan reddini gerektirir.

Ele alınan sorunlar

KMH alacağının muaccel olup olmadığı ve muacceliyet ihtarı gerekliliği → ret

İddia: Alacaklı banka vekili, KMH ürününün taksitli bir kredi olmadığını, TKHK 28. madde uyarınca muacceliyet ihtarının yalnızca taksitli kredilerde gerekli olduğunu, bu nedenle KMH alacağı için ayrıca muacceliyet ihtarına gerek bulunmadığını, borcun kat edilerek gönderilen ihtarla muaccel hale geldiğini ileri sürerek KMH alacağı için de ihtiyati haciz talebinin kabulünü istemiştir.

Gerekçe: Taraflar arasındaki ilişkinin tüketici işlemi niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır. İhtiyati haciz kararına karşı istinaf incelemesi bakımından İİK 258. maddede görevli mahkeme konusunda açık bir düzenleme bulunmadığından, görev hususunda HMK'nın göreve ilişkin hükümleri uygulanır. Mahkemelerin görevi kamu düzenine ilişkin olduğundan, ihtiyati haciz talebi kendisinden istenen mahkeme, resen ya da itiraz üzerine görevli olup olmadığını inceleyebilir. Somut olayda tüketici işlemi bulunduğuna göre, mahkemece KMH alacağı bakımından talebin görevsizlik nedeniyle reddedilmesi gerekirken, alacağın muaccel olmadığı gerekçesiyle reddedilmesi doğru olmamıştır; ancak bu yanlışlık sonuca etkili bulunmamıştır.

Gerekçe kaynağı: özgün

İhtiyati haciz kararının kısmi kabulüne ilişkin diğer hususlar (teminatsızlık, bireysel kredi alacağı) → tartışılmadı

Emsal değeri

Tüketici işlemi niteliğindeki KMH alacağına dayalı ihtiyati haciz taleplerinde, alacağın muaccel olup olmadığı yerine görev hususunun (tüketici mahkemesi/genel mahkeme ayrımı) resen incelenmesi gerektiğine, ancak bu yanlışlığın sonuca etkili olmadığı hallerde istinaf başvurusunun esastan reddedilebileceğine ilişkin bir değerlendirme içermektedir.

Usul tespitleri

Görevli mahkeme
Tüketici işleminden kaynaklanan alacaklar bakımından ihtiyati haciz talebinde, görev hususu kamu düzenine ilişkin olduğundan, kendisinden ihtiyati haciz talep edilen mahkeme resen ya da itiraz üzerine görevli olup olmadığını inceleyebilir; tüketici işlemi niteliğindeki alacak yönünden görevsizlik kararı verilmesi gerekir.
Dava şartı
görev

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati haciz KMH (kredili mevduat hesabı) muacceliyet ihtarı tüketici işlemi görev teminattan muafiyet

Atıf yapılan mevzuat: 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK) — İİK 257/1İİK 258 · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 353(1)b-1HMK 362(1)-fHMK 305/A · TKHK — TKHK 28 · 6741 sayılı Kanun — 6741 sayılı Kanun 8/2

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2024/217

KARAR NO 2024/236

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 11/12/2023 (D.İş Karar)

NUMARASI 2023/1420 Esas - 2023/1413 Karar

TALEP İhtiyati Haciz

İhtiyati haciz talebinin kısmen kabulüne,kısmen reddine ilişkin verilen 11/12/2023 tarihli D.İş kararın ihtiyati haciz talep eden banka vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

Alacaklı banka vekili, müvekkili bankanın Arnavutköy şubesi tarafından davalı ile 14.8.2023 tarihli bireysel kredi sözleşmesi ve 19.1.2023 tarihli KMH sözleşmesi istinaden kredi kullandırıldığını, borcun zamanında ödenmemesi nedeniyle borçluya 13.11.2023 tarihinde muacceliyet ihtarnamesi gönderildiği, aynı şekilde 108.565,60-TL KMH borcunun ödenmesi için bir haftalık süre verilerek ödenmesi istenildiğini ancak ödeme yapılmadığını ileri sürerek 293.042-TL alacakları için ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

D.İŞ KARARI

İlk derece mahkemesince, ihtiyati haciz talebinin kısmen kabulü kısmen reddi ile, 184.477,16-TL'nin alınmasının temini bakımından vaki isteği İİK nın 257. Maddesinin 1.fıkrasına uygun bulunmuş, alacak rehinle temin edilmemiş ve ihtiyati haciz isteyen alacaklı bankanın banka sermayesinin tamamının hazineye ait olan bir kamu bankası olup, Varlık Fonu'na devredilmiş olup, 6741 sayılı" ... A.Ş.'nin Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Yasa'nın 8'inci maddesinin 2'inci fıkrasına göre; "dava ve icra işlemlerinde teminat yatırma mükellefiyetlerinden muaftır" hükmü gereğince teminatsız kabulü ile fazlaya ilişkin istemin henüz muaccel olmadığından ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEBLERİ

Alacaklı banka vekili karşı yan borçlunun kredi koşullarına uymaması sebebiyle, kredi borcunun muaccel hale gelmesi adına borçluya muacceliyet ihtarnamesi gönderildiğini ancak verilen 30 günlük sürede borcun ödenmemesi sebebiyle kredi borcu kat edilerek Ankara ... Noterliği'nden gönderilen 13.11.2023 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarname ile 1 hafta içerisinde; 184.477,16-TL nakdi borcun ödenmesi istendiğini, ancak verilen 1 haftalık sürede de borç ödenmediğini, benzer şekilde KMH borcunun zamanında ödenmemesi sebebiyle, borç kat edilerek Ankara ... Noterliği'nden gönderilen 09.10.2023 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarname ile 1 hafta içerisinde; 108.565,60-TL nakdi borcun ödenmesi istendiğini;

ancak verilen 1 haftalık sürede de borç ödenmediğini, mahkemece reddedilen 108.565,60-TL tutarındaki alacağın, borçluya kullandırılan KMH bakiyesinden ileri gelmekte olduğunu, KMH alacağının muaccel hale gelmesi için muacceliyet ihtarına gerek bulunmadığını, zira muacceliyet ihtarı, TKHK hükümleri uyarınca taksitli krediler için öngörülmüş olup KMH ürünü taksitli bir kredi olmadığını, TKHK 28.madde uyarınca "belirli süreli kredi sözleşmelerinde tüketicinin taksitleri ödemede temerrüde düşmesi durumunda, kredi veren, borcun tamamının ifasını talep etme hakkını saklı tutmuşsa, bu hak ancak kredi verenin bütün edimlerini ifa etmiş olması, tüketicinin de birbirini izleyen en az iki taksiti ödemede temerrüde düşmesi hâlinde kullanılabilir.

Kredi verenin bu hakkı kullanabilmesi için tüketiciye en az otuz gün süre vererek muacceliyet uyarısında bulunması zorunludur. (2) Muaccel kılınan taksitlerin hesaplanmasında faiz, komisyon ve benzeri masraflar dikkate alınmaz." şeklinde olduğunu, borçluya kullandırılan KMH ürünü, taksitli ödeme planına bağlanmış bir kredi türü olmadığından işbu krediden kaynaklanan alacağının tahsili için muacceliyet uyarısında bulunma yükümlülüğü olmadığını, ihtiyati haciz talebinin reddi yönünde verilen kararın kaldırılarak ihtiyati haciz talebinin tüm alacak için kabulünü talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep; bireysel kredi sözleşmesi ve hesap kat ihtarlarına dayalı ihtiyati haciz kararına ilişkindir.Alacaklı banka tarafından karşı yan borçlu tarafından bireysel kredi ve KMH sözleşmesi gereğince doğan alacak nedeniyle ihtiyati haciz kararı talep edilmiş, alacaklının talebi bireysel kredi nedeniyle kabul edilerek ihtiyati haciz kararı verilmiş ise de KMH alacağı için alacak muaccel olmadığından red edilmiştir. Karşı yan borçlu ile alacaklı banka arasında imzalanan bireysel kredi sözleşmesinde, karşı yan borçlunun tacir olduğuna veya ticari nitelikli kredi kullandırıldığına ilişkin bir bilgi bulunmamaktadır. Aynı şekilde KMH kredisi içinde bu yönde bir bilgi yoktur. Ancak alacaklı banka vekili tarafından,bireysel kredi için muacceliyet ihtarı gönderdiklerini ,ancak KMH kredisi taksitli kredi olduğundan TKHK 28.maddesi uyarınca muacceliyet ihtarına gerek olmadığını ileri sürmüştür.

Karşı yan borçluya kullandırılan bireysel kredi ve KMH alacağı nedeniyle ihtiyati haciz istemi asliye ticaret mahkemesi tarafından incelenip karara bağlanmış ve bireysel kredi sözleşmesine dayalı alacak miktarınca ihtiyati haciz kararı verilmiştir.Verilen ihtiyati haciz kararına istinaf inceleme tarihi itibariyle için hangi mahkemenin görevli olduğu konusunda İİK.nun 258.maddesinde açık bir düzenleme bulunmamaktadır. Anılan maddede sadece, genel olarak mahkemeden söz edildiğine göre, görev konusunda HMK.nun göreve ilişkin hükümlerinin uygulanması gerekmektedir. Mahkemelerin görevi, kamu düzenine ilişkin olduğundan, kendisinden ihtiyati haciz talep edilen mahkeme, resen yada itiraz üzerine görevli olup olmadığını inceleyebilir.

(Yargıtay 19. HD'nin 2007/11636 e-2008/975 karar ve 8.2.2008 tarihli emsal kararı) somut olayda da taraflar arasında ki ilişki tüketici işlemi bulunduğu anlaşılmaktadır. Alacaklı banka tarafından ihtiyati haciz talebinin reddine ilişkin kısım bakımından kararın istinaf edildiği, alacaklı yararına vekalet ücretine karar verildiği, masraf bakımından eksiklik var ise mahkemeden kararın tamamlanmasının HMk 305/A maddesi uyarınca ilk derece mahkemesinden talep edilebileceği, mahkemece KMH alacağı bakımından talebin görevsizlik nedeniyle reddi gerekirken, alacağın muaccel olmadığından reddine karar verilmesi doğru değil ise de sonuca etkili bulunmamış istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,Alınması gereken 427,60-TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 269,85‬-TL harcın mahsubu ile kalan 157,75‬-TL harcın alacaklıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,İhtiyati haciz talep eden tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 14/02/2024

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/46882 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.