Taksitli ticari kredide temerrüt faizi oranının hatalı belirlenmesi
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2025/864 E. 2025/1023 K. · · İlk derece: İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)Kesin
★ Emsalusul emsali
Davacının nitelemesi: Ticari Kredi Sözleşmesi Kaynaklı Alacak mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor
Gerekçe özeti
Genel kredi sözleşmesinde temerrüt faizi oranının, TCMB'ye bildirilen 'cari faiz' değil bankanın uygulayacağını TCMB'ye bildirdiği faiz oranı esas alınarak belirleneceği kararlaştırılmışsa, bu oranın somut delille (banka genel mektubu vb.) ispatlanması halinde mahkemece kabul edilen daha düşük oran yerine sözleşmede öngörülen usulle belirlenen oran uygulanır. Ayrıca, ihtarnamenin sözleşmede bildirilen adrese gönderilip tebliğ edilememesi durumunda, müteselsil kefillerin temerrüt tarihi olarak icra takip tarihi esas alınır; adrese tebliğ edilmiş sayılma kurgusu tebligatın fiilen ulaşmadığı hallerde temerrüt tarihini öne çekmez.
Ele alınan sorunlar
Tebligat yapılamayan müteselsil kefillerin temerrüt tarihinin belirlenmesi → ret
İddia: Davacı vekili, sözleşmede bildirilen adrese yapılan tebligatın tebliğ edilmese dahi yapılmış sayılacağının kararlaştırıldığını, bu nedenle davalıların temerrüt tarihinin ihtarnamenin sözleşmede bildirilen adrese ulaştığı tarih (27/05/2021) olması gerektiğini, takip tarihinin temerrüt tarihi olarak kabulünün hatalı olduğunu ileri sürmüştür.
Gerekçe: Davalı asıl borçlu ve bir kefil dışındaki müteselsil kefillere çıkarılan tebligat yapılamadan 27/05/2021 tarihinde iade edilmiş, bir kefile ise aynı tarihte tebliğ edilmiştir. Tebliğ edilen kefil için ihtarnamede verilen üç günlük süre sonu olan 31/05/2021 tarihi temerrüt tarihi olarak kabul edilmiştir. Tebligat yapılamayan müteselsil kefillerin temerrüt tarihinin takip tarihi olarak kabulü yerindedir; davacı vekilinin bu hususa ilişkin istinaf nedeni yerinde değildir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Taksitli ticari krediye uygulanacak temerrüt faizi oranının belirlenmesi → kabul
İddia: Davacı vekili, 01/07/2024 tarihli bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi ekinde sunulan 30/11/2020 tarihli genel mektuptan TCMB'ye bildirilen faiz oranının TL için %28 olduğu anlaşıldığından, sözleşmenin 2.3 ve 5.3 maddeleri gereğince temerrüt faiz oranının %42 olarak kabul edilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: İlk derece mahkemesince taksitli ticari krediye uygulanan %19 akdi faiz oranına %50 ilavesiyle %28 oranında temerrüt faizi işletileceği kabul edilmiştir. Ne var ki sözleşmenin 2.1 ve 4.2 maddelerinde, kat ihtarından itibaren ihtarda verilen süre sonuna kadar TCMB'ye bildirilen en yüksek cari akdi faizin uygulanacağı, temerrüdün doğduğu tarihten itibaren aynı tür krediler ve hesaplar bakımından TCMB'ye bildirilen en yüksek cari faiz oranına %50 oranında ilave ile bulunacak oranda temerrüt faizi işletileceği kararlaştırılmıştır. Sözleşmede kararlaştırılan, uygulanan cari faiz değil, bankanın uygulayacağını bildirdiği faiz oranı olarak belirlenmiş olup bu oranın 30/11/2020 tarihli genel mektup ile %28 olarak bildirildiği anlaşılmaktadır. Bu nedenle taksitli kredi bakımından %42 oranda temerrüt faizi işletilmesi gerektiğine ilişkin istinaf nedeni yerindedir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Bir kısım davalılar için takip öncesi işleyen temerrüt faizi hesaplamasının eksikliği → kabul
Gerekçe: Takipten itibaren taksitli ticari krediye %42 oranında temerrüt faizi işletilmesi gerekmekle birlikte, bir kısım davalılar bakımından takipten evvel işleyen temerrüt faizi hesaplaması yapılmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle bilirkişiden bu orana göre temerrüt faizi hesaplaması istenilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekmektedir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Genel kredi sözleşmelerinde temerrüt faizi oranının sözleşmede öngörülen usulle (TCMB'ye bildirilen faiz oranı esas alınarak) belirlenmesi gerektiği ve bu oranın ilgili banka genel mektubu ile ispatlanabileceği yönündeki tespit, benzer kredi sözleşmesi uyuşmazlıklarında yol gösterici niteliktedir. Ayrıca tebliğ edilemeyen ihtarname karşısında müteselsil kefillerin temerrüt tarihinin takip tarihi olarak kabulüne ilişkin değerlendirme de emsal niteliktedir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
müteselsil kefalet↗ temerrüt faizi↗ genel kredi sözleşmesi↗ itirazın iptali↗ TCMB'ye bildirilen cari faiz oranı↗ temerrüt tarihi↗ tebliğ imkansızlığı↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2025/864
KARAR NO 2025/1023
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 26/02/2025
DAVA
İtirazın İptali
Davanın kısmen kabulü-reddine ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili; taraflar arasında 17/07/2017 tarihinde imzalanan ticari kredi sözleşmesinin şirket dışındaki davalılar tarafından müteselsil kefil olarak imzalandığını, davacı banka tarafından Ankara ... Noterliğinin 21/05/2021 tarihli ve ... yevmiye nolu ihtarname ile davalı borçlulara ihtar çekildiğini,ihtara rağmen ödeme yapılmadığından Banka Alacakları İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyası ile davalılara 598.012,66-TL'nin tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığını, davalıların takibe itiraz ettiğini ileri sürerek itirazın iptali ile davalılar aleyhine %20 oranda icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalılar vekili; alacaklının doğrudan müteselsil kefillere icra takibi yapabilmesinin asıl borçlunun ifade gecikmesiyle ihtarın sonuçsuz kalması veya açıkça ödeme güçlüğü içinde olması gerektiğini, dosyada bu şartların sağlanmadığından tebliğ edilmiş ihtar olmadığından ödeme güçlü olmadığından temerrüt şartları oluşmadığından davalı kefiller hakkında icra takibi yapılamayacağını, alacağın likit olmadığını ileri sürerek davanın reddine davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece; alınan ek bilirkişi raporunda; davacı bankanın, takip tarihi itibariyle taksitli ticari kredi ve KMHndan toplam alacak miktarı: 324.180,35-TL asıl alacak, 166.867,68-TL temerrüt faizi, 8.343,38-TL BSMV ihtiyati haciz gideri olmak üzere toplam 501.791,41-TL alacak hesaplandığı, taksitli kredi için %28,50 oranda ;KMH borcu için, %19,92 oranında temerrüt faizi,%5 gider vergisi ile birlikte talepte bulunabileceği belirlendiği gerekçesiyle itirazın kısmen iptali ile takibin 324.180,35- TL asıl alacak, (davalı kefiller ...,... 323.789,24 TLden sorumlu), 166.867,68- TL kat tarihine kadar işlemiş faiz (davalı kefiller ... ve ... 119.161,24 TLden sorumlu), 8.343,38 TL BSMV (davalı ... ve ...
5. 958,06 TL ile sorumlu), 2.400-TL ihtiyati haciz vekalet ücreti, olmak üzere toplam 501.791,41-TL (davalı kefiller... ve ... 451.308,54-TL'lik kısmından sorumlu olmak üzere), alacak üzerinden devamına, fazla istemin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEBLERİ
Davacı vekili; davalıların sözleşmede bildirilen adreslerini değiştirmeleri halinde bankaya yeni adreslerini bildirme yükümlülüğü bulunduğu, aksi taktirde banka tarafından sözleşmede bildirilen adrese yapılan tebligatların yapılamasa dahi tebliğ yapılmış sayılacağının kararlaştırıldığı,bu nedenle davalıların temerrüdünün 27.5.2021 tarihinde oluştuğu ,diğer kefillerinde aynı tarihde mütemerrit olduğu halde takip ile temerrüde düştüğünün kabulünen hatalı olduğunu, 01/07/2024 tarihli bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi ekinde sunulan 30/11/2020 tarihli "genel mektup'tan da açıkça anlaşılacağı üzere TCMB'na bildirilen faiz oranının TL için %28 olduğundan temerrüt faiz oranının sözleşmenin 2.3 ile 5.3 maddesi gereğince %42 olarak kabulü gerektiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptaline istemine ilişkindir. Davanın kısmen kabulüne ilişkin karar red edilen kısımlar bakımından ; davacı banka vekili tarafından taksitli krediye uygulanan temerrüt faizi oranı ve temerrüt tarihlerinin hatalı belirlendiği ileri sürülerek istinaf edilmiştir. Davalı asıl borçlu ve ...dışında ki müteselsil kefillere çıkarılan tebligat yapılamadan 27/05/2021 tarihinde iade edilmiş, davalı ... 'ya ise 27/05/2021 tarihinde tebliğ edilmiştir. Buna göre her ikisi ihtarnamede verilen 3 günlük süre sonu olan 31/05/2021 temerrüde dümüştür.Tebligat yapılamayan müteselsil kefillerin temerrüt tarihinin takip tarihi olarak kabulü yerindedir.
Davacı vekilinin temerrüt tarihlerinin hatalı tesbit edildiğine ilişkin istinaf nedeni yerinde değildir. Karar KMH kredisi bakımından her iki tarafça istinaf edilmemiştir.İlk derece mahkemesince; taksitli ticari krediye uygulanan %19 akdi faiz oranına %50 ilavesi ile %28 oranda temerrüt faizi işletilileceği kabul edilmiştir.Ne var ki sözleşmenin 2.1, 4.2 maddelerinde kat ihtarından itibaren ihtarda verilen süre sonuna kadar TCMB ne bildirilen en yüksek cari akdi faizin uygulanacağını, temerrüdün doğduğu tarihten itibaren aynı tür krediler ve hesaplar bakımından TCMB'ne bildirilen en yüksek cari faiz oranına %50 oranda ilave ile bulunacak oranda temerrüt faizi işletileceği kararlaştırılmıştır.
Sözleşmede kararlaştırılan uygulanan cari faiz değil ,banka tarafından uygulanacağı bildirilen faiz olarak kararlaştırılmış olup bu oranın 30/11/2020 tarihli genel mektup ile %28 olarak bildirildiği anlaşılmaktadır. Açıklanan nedenlerle; taksitli kredi bakımından %42 oranda temerrüt faizi işletilmesi gerektiğine ilişkin istinaf nedeni yerinde olduğu; takipten itibaren taksitli ticari krediye bu oranda temerrüt faizi işletilmesi gerekirse de; bir kısım davalılar bakımından takipten evvel işleyen temerrüt faizi hesaplaması yapılmadığı anlaşılmakla bilirkişiden bu orana göre temerrüt faizi hesaplaması istenilerek sonucuna göre karar verilmek üzere kararın kaldırılmasına davanın yeniden görülmek üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle:Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/02/2025 Tarih 2023/504 Esas 2025/163 Karar sayılı kararın HMK'nun 353(1)a-6 gereği KALDIRILMASINA; "Dava yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine" Yatırılan 615,40-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde davacıya iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-g maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.20/06/2025
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/4333 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi