6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Harçlar Kanunu 36/1'in Anayasa Mahkemesi'nce iptali nedeniyle nemalandırma talebinin yeniden değerlendirilmesi

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2024/1478 E. 2024/1319 K. · · İlk derece: İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İhtiyati tedbirkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)Kesin

★ Emsalİhtiyati tedbir usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)usul emsali

Davacının nitelemesi: Bloke paranın nemalandırılması talebi mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

Gerekçe özeti

Bir ara kararın dayandığı kanun hükmü, karar tarihinden önce Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmişse, o iptal edilmiş hükme dayanılarak verilen karar hukuka uygun kabul edilemez; istinaf mahkemesi bu ara kararı kaldırarak talebin yeniden değerlendirilmesi için dosyayı ilk derece mahkemesine gönderir.

Ele alınan sorunlar

Bloke tutulan paranın nemalandırılması talebinin Harçlar Kanunu 36/1 gereği reddedilip reddedilemeyeceği → kabul

İddia: İstinaf eden vekili, nemalandırılması talep edilen paranın teminat, dava harcı veya mahkeme kararı ile bankaya yatırılan bir para olmadığını, davanın konusunu oluşturduğunu, bu nedenle Harçlar Kanunu 36/1 ile İİK 134/5 maddelerine dayanılarak talebin reddedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, ayrıca 07.01.2022 tarihinden bu yana paranın faizsiz bloke tutulduğunu, davanın lehe sonuçlanması halinde bile kararın kifayetsiz kalacağını ileri sürerek ara kararın kaldırılmasını ve talep edilen paranın en yüksek banka mevduat faizi ile nemalandırılmasına karar verilmesini istemiştir.

Gerekçe: İlk derece mahkemesinin dayandığı Harçlar Kanunu'nun 36. maddesinin 1 ve 2. fıkraları, Anayasa Mahkemesi'nin 05/04/2023 tarihli, 2023/48 esas 2023/72 karar sayılı ilamı ile, mülkiyet hakkını ihlal ettiği gerekçesiyle iptal edilmiştir. Bu iptal kararı, ara kararın verildiği tarihten önce alınmış olduğundan, ara karar tarihi itibariyle iptal edilmiş bir kanun hükmüne dayanılarak talebin reddine karar verilmesi yerinde değildir. Bu nedenle istinaf başvurusu yerinde görülmüş, ara karar kaldırılarak talebin yeniden değerlendirilmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Karar, Anayasa Mahkemesi'nin Harçlar Kanunu 36/1-2 maddelerini iptal eden kararının, bu maddeye dayanılarak verilmiş ve iptal kararından sonra istinaf incelemesine gelen ara kararlar üzerindeki etkisini göstermesi bakımından emsal niteliktedir.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati tedbir nemalandırma Anayasa Mahkemesi iptal kararı Harçlar Kanunu 36. madde bloke para

Atıf yapılan mevzuat: Harçlar Kanunu — Harçlar Kanunu 36/1Harçlar Kanunu 36/2 · 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK) — İİK 134/5 · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 353(1)a-6

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2024/1478

KARAR NO 2024/1319

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 03/07/2024 (Ara Karar)

NUMARASI 2023/421 Esas

TALEP İhtiyati Tedbir

İSTİNAF KARAR TARİHİ 26/09/2024

İhtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin ara kararın tedbir talep eden vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP VE SÜREÇ

İhtiyati tedbir talep eden vekili; davacı şirketin banka hesabından, elektronik bankacılık sistemi üzerinden dolandırıcılık sureti ile, davalı ... Tic. Ltd. Şti'ye ait ... Bankası AŞ. Ümraniye Çarşı Şubesinde bulunan ... IBAN nolu hesabına rızası ve onayı olmaksızın transfer edilen 281.134-TL'nin davalıya ve üçüncü şahıslara ödenmemesi, devir, temlik, haciz ve ayni ve şahsi hak tesis edilmemesi yönünden ihtiyati tedbir konulmasına, 281.134-TL'nin davacı şirkete aynen iadesi ile transfer işleminin gerçekleştiği 07.01.2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiz işletilerek davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. İstanbul 19. ATM'nin 2023/132 Esas sayılı dosyasında 07/03/2023 tarihli ara karar ile;

davacının iddiaları, savcılık soruşturma dosyası içeriğine göre davacı tarafın tedbir talebinin kabulü ile; davacının talebi 281.134-TL'nin %20'si oranında teminat alınarak ; İstanbul C Başsavcılığı Sahtecilik ve Dolandırıcılık Bürosunun ... soruşturma nolu dosyasında verilen bloke kararı da göz önüne alınarak; 07/01/2022 günü davacı şirkete ait ... Bankası Unkapanı Şb. ... nolu hesaptan Davalı ... San Tic. Ltd. Şti'ne ait ... Bankası AŞ. Ümraniye Çarşı Şb. bulunan ... IBAN nolu hesabına transfer edilen 281.134-TL'nin davalıya ve üçüncü şahıslara ödenmemesi, devir, temlik, haciz ve ayni ve şahsi hak tesis edilmemesi yönünden ihtiyati tedbir kararı verilmesine karar verilmiştir. İhtiyati tedbir talep eden/davacı vekili 10/06/2024 tarihli dilekçesi ile;

davaya konu olan ve halen davalı şirkete ait ... Bankası AŞ. Ümraniye Çarşı Şb. Bulunan ... IBAN nolu hesapta blokeli olarak tutulan 281.134-TL' nin mevduat hesabı üzerinden en yüksek banka mevduat faizi ile nemalandırılması hususunda karar verilmesini talep etmiştir.

ARA KARAR

Mahkemece; davacı vekilince dosyaya sunulan ... Bankası A.Ş. Unkapı Şubesi tarafından düzenlenen 13/03/2023 tarihli, ... nolu kesin ve süresiz teminat mektubunun dosyaya sunulduğu, 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 36/1 ile İİK'nın 134/5 maddelerindeki yasal düzenlemelere göre mahkemece takdir olunan teminatın bankaya yatırılması halinde, paranın neması belirtilen yasal düzenlemede açıkça belirtildiği gibi Devlet'e ait olacağından, bu paranın davanın tarafları tarafından nemalandırılmasının talep edilmesi mümkün olmayacağı gerekçesiyle reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati tedbir talep eden vekili; nemaladırılması talep edilen paranın teminat, dava harcı veya mahkeme kararı ile bankaya yatırılan bir para olmadığını, davanın konusunu teşkil ettiğini, mahkemece, ihtiyati tedbir kararı nedeniyle yatırılan 56.226,80-TL nakit teminata da gönderme yapılmış ise de yatırılan teminata ilişkin bir nemalandırma talebi olmadığını, asıl alacağın nemalandırılması talebinin 492 sayılı Harçlar Kan. 36/1 ile İİK 134/5Mad. Atıfla reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğunu, diğer taraftan davaya konu olayın 07.01.2022 tarihinde gerçekleştiğini bu tarihten beri 281.134,00-TL faizin bankada blokeli olarak tutulduğunu, davanın lehe sonuçlanması halinde dahi kararın kifayetsiz kalacağını, talebin reddine dair ara kararın kaldırılarak, davalı şirkete ait ...

Bankası Ümraniye Çarşı Şb. Bulunan ... IBAN nolu hesapta Blokeli olarak tutulan 281.134-TL'nin en yüksek banka mevduat faizi ile nemalandırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep ihtiyati tedbir kararı nedeniyle blokede bulunan davacıya ait hesaptan rızası dışında havale edildiği ileri sürülen paranın nemalandırılması istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince Harçlar Kanunu 36/1 maddesi uyarınca yatırılan paraların nemasının Devlet'e ait olduğu gerekçesiyle istemin reddine karar verilmiştir. Ne var ki ilk derece mahkemesince verilen karar Anayasa Mahkemesi'nin 2023/48 esas 2023/72 karar sayılı 05/04/2023 tarihli ilamı ile iptal edilmiş; iptal kararında anılan kanun hükmünün mülkiyet hakkını ihlali teşkil ettiği belirtilmiştir. Davacı tarafından hesabında bulunan paranın rızası dışında davalı ... şirketi hesabına kötüniyetli üçüncü şahısların eylemleriyle havale edildiği sürülmüş, C Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma aşamasında şirketin adresinde başka bir şirketin bulunduğunun tespit edildiği, ...

hesabında bulunan paraya bloke konulduğu ve davacı tarafından havale edilen paranın davalı ... hesabında blokeli olarak durduğu; akabinde açılan dava neticesinde hesap sahibine ödenmemesi yolunda ihtiyati tedbir kararı verildiği anlaşılmaktadır. Açıklanan nedenlerle; ara kararda atıf yapılan Dairemiz kararı tarihinden sonra Harçlar Kanunun 36 maddesinin 1 ve 2 fıkraları Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edildiği, ara karar tarihi itibariyle iptaline karar verilen kanun hükmüne dayalı olarak talebin reddine karar verilmesi yerinde bulunmamış; istinaf nedeni yerinde görülen davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, ara kararın kaldırılarak davacı vekilinin talebi yeniden değerlendirilmek üzere ara kararın kaldırılarak yeniden karar verilmek üzere kararın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati tedbir talep eden davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 03/07/2024 Tarih, 2023/421 Esas sayılı Ara Kararının HMK'nın 353(1)a-6 gereği KALDIRILMASINA; "İhtiyati tedbir talebi yeniden değerlendirilmek üzere Daire kararının ara kararı veren mahkemeye gönderilmesine" Yatırılan 427,60-TL peşin istinaf karar harcının talep halinde davacıya iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK'nın 353(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.26/09/2024

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/37966 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.