6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Fatura alacağına dayalı ihtiyati haciz talebinde yaklaşık ispat şartı

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2024/1705 E. 2024/1591 K. · · İlk derece: BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddiKesin

★ Emsalİhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)

Mahkemenin nitelemesi: Ticari satımAyıba karşı tekeffül

Gerekçe özeti

Fatura alacağına dayalı ihtiyati haciz talebinde, davalının ürünlerin ayıplı olduğunu ileri sürerek ödemeden kaçındığını beyan etmesi gibi alacağın varlığına ilişkin bir ihtilaf mevcutsa ve bu ihtilafın çözümü yargılamayı gerektiriyorsa, salt fatura ibrazı muaccel alacağın yaklaşık ispatı için yeterli olmaz; bu durumda ihtiyati haciz talebinin yasal koşulları oluşmamış sayılır.

Ele alınan sorunlar

Fatura alacağına dayalı ihtiyati haciz talebinde alacağın yaklaşık ispat edilip edilmediği → ret

İddia: Davacı vekili, alacağının muaccel bir fatura alacağı olduğunu, faturaların irsaliyeli olduğunu ve teslimin gerçekleştiğinin ispatının ihtiyati haciz kararı için yeterli olduğunu, sevk irsaliyesi aranmasının gerekmediğini ileri sürerek ara kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Gerekçe: İİK 257/1 uyarınca rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı ihtiyati haciz talebinde bulunabilir. İİK 258/1'in 2. cümlesine göre alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermekle mecburdur. Bu düzenlemeye göre ihtiyati haciz kararı verilmesi için kesin ispat aranmamakla birlikte, muaccel alacağın varlığı hususunda ihtilaf bulunması ve bu ihtilafın çözümünün yargılamayı gerektirmesi halinde, kanunun aradığı ihtiyati haciz şartlarının oluşmadığının kabulü gerekir. İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için muaccel bir para alacağının bulunması ön koşuldur; varlığı ihtilaflı ve tespite muhtaç olan bir alacak yönünden ortada muaccel veya müeccel bir para alacağı bulunduğu söylenemez. Somut olayda ihtiyati haciz talep eden, karşı yan adına düzenlenen faturalara dayanmış, ancak dava dilekçesinde davalı, ürünlerin ayıplı olduğunu ileri sürerek ödemeden kaçındığını beyan etmiştir. Salt fatura düzenlenmesi, adına fatura düzenlenen kişiyi sorumlu tutmak için yeterli değildir. İhtiyati haciz talebinin, karşı yanın savunması alınmayan bir evrede dava dilekçesiyle yapıldığı, bu evrede muaccel alacağın varlığı hususunda yaklaşık ispat düzeyinde delil bulunduğunun kabulünün mümkün olmadığı, faturada yazılı bedelin ödenmediği iddiası ve muaccel alacağın varlığının tespiti noktasında yargılama yapılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Fatura alacağına dayalı ihtiyati haciz taleplerinde, alacağın varlığının davalı tarafça ayıp iddiasıyla ihtilaflı hale getirilmesi halinde salt faturanın yaklaşık ispat için yeterli olmadığına ilişkin değerlendirme, bölgesel ve ikna edici nitelikte emsal değer taşımaktadır.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati haciz yaklaşık ispat muaccel alacak fatura ayıp iddiası

Atıf yapılan mevzuat: 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK) — İİK 257/1İİK 258/1

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2024/1705

KARAR NO 2024/1591

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 12/09/2024 (Ara Karar)

NUMARASI 2024/789 Esas

TALEP İhtiyati Haciz

İSTİNAF KARAR TARİHİ 07/11/2024

İhtiyati haciz talebinin reddine ilişkin ara kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TALEP

Davacı vekili; müvekkilinin davalı ile Temsilcilik (Tek Satıcılık) Sözleşmesi imzalandığını, müvekkilinin davalının sipariş oluşturması üzerine davalı şirketin marka adı (...) ile ve özel tasarımlı olarak etiketlenmiş maden suyu, soda ve gazlı içecek imal etmeyi ve davalının da her 3 takvim ayında 15 konteyner ürün satın almayı ve fatura tarihinden itibaren en geç 75 gün içerisinde ödeme yapmayı kabul ve taahhüt ettiğini, davalının sipariş kaydı üzerine üretim ve teslim yapıldığını, bu satışlar için faturalar düzenlenerek ödeme talep edildiğini, davalının toplam 39.216-euro olan cari hesap borcunun 9.042.09-eurosunu ödediğini, kalan 30,173.91 -euro'nun ödemesini yapmadığını, ödeme yapılmama nedeni olarak müvekkiline satışı yapılan soda şişelerinin ayıplı olduğunu bildirdiğini, hasarlı ürünlerin ayıplarından müvekkilinin sorumlu olmadığını, ayıp bildiriminin süresi içerisinde yapılmadığını, müvekkilinin yanlış muhafaza koşulları ile hatalı taşıma işleminden kaynaklanan hasarlardan sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, fazlaya ilişkin hak ve alacaklarını saklı tutarak ihtiyati haciz talebinin kabulü ile davalının taşınır, taşınmaz mallarıyla üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine teminatsız olarak, uygun görülmediği takdirde mahkemenin takdir edeceği teminat mukabilinde ihtiyaten haczine, davanın kabulüne, Küçükçekmece İcra Dairesinin ...

esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamına,%20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

ARA KARARI

Mahkemece, davacının talep ettiği alacağına ilişkin alacak istemi ve miktarı, dava konusu alacağın oluşup oluşmadığı, talep tarihi itibariyle sunulan belge ve delillerle birlikte değerlendirildiğinde, ihtiyati haciz müessesesi bakımından alacağın yaklaşık olarak varlığının tespitinin yargılamayı gerektirdiği, fatura tek taraflı bir belge olduğundan tek başına bir alacağın varlığını ve borcun ödenmediğini yaklaşık ispata elverişli olmadığı, faturaya konu mal veya hizmetin davalı tarafa teslim edilip edilmediğinin ve sunulup sunulmadığının delil ve belgeler ispat edilmesi gerektiği, davacı vekili tarafından dosyaya sunulan fatura örnekleri dışında herhangi bir delilin dosyaya ibraz edilmediği, bu nedenle muaccel bir alacağın varlığı hususunun yaklaşık olarak ispat edilemediği gerekçesiyle ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati haciz talep eden davacı vekili; müvekkilinin alacağı muaccel bir alacak olduğunu, talebe konu alacağın fatura alacağı olduğunu, fatura alacakları için teslimin gerçekleştiğini ispatın ihtiyati haciz kararı için yeterli olduğunu, dosyaya sunulan faturaların hepsinin irsaliyeli faturalar olduğunu, ayrıca sevk irsaliyesi aranmadığını, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep, fatura alacağı bakımından ihtiyati haciz kararı verilmesine ilişkindir. İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için İİK'nın 257/1.maddesine göre, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı... ihtiyati haciz talebinde bulunabilir. İİK'nın 258/1. maddesinin 2. cümlesine göre: "İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermeye mecburdur." Bu madde uyarınca İhtiyati haciz talep eden, İİK'nın 257/1. maddesi kapsamında bir para borcunun alacaklısı olduğunu, borcun rehinle temin edilmediğini ve borcun vadesinin gelmiş olduğunu yaklaşık olarak mahkemeye kanaat getirecek tarzda ispat etmek durumundadır.

Bu düzenlemeye göre de ihtiyati haciz kararı verilmesi için kesin bir ispat aranmamakta ise de; muaccel alacağın varlığı hususunda ihtilaf bulunması, bu ihtilafın çözümü yargılamayı gerektirmesi halinde, kanunun aradığı ihtiyati haciz şartlarının oluşmadığının kabulü gerekmektedir. İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için muaccel bir para alacağının bulunması ön koşul olup, varlığı ihtilaflı ve tespite muhtaç olan bir alacak talebi yönünden ortada muaccel veya müeccel bir para alacağı bulunduğu söylenemeyecektir. Somut olayda, ihtiyati haciz talep eden tarafından karşı yan adına düzenlenen faturalara dayalı olarak ihtiyati haciz talebinde bulunulmuştur.Ancak dava dilekçesinde ,davalının ürünlerin ayıplı olduğunu ileri sürerek ödemeden kaçındığını da beyan etmiştir.Salt fatura düzenlenmesi, adına fatura düzenlenen kişiyi sorumlu tutmak için yeterli bulunmamaktadır.İhtiyati haciz talebinin dava dilekçesi ile yapıldığı,karşı yanın savunması alınmayan bir evrede muaccel alacağın varlığı hususunda yaklaşık ispat düzeyinde delil bulunduğunun kabulü mümkün görülmemiştir.

Faturada yazılı bedelin ödenmediği iddiası ve muaccel alacağın varlığının tespiti noktasında yargılama yapılması gerektiği sonucuna varılmaktadır. Açıklanan nedenlerle; sonuç olarak ihtiyati haciz talebinin yasal koşulları bulunmadığından, sunulan belgeler ile yaklaşık ispatın sağlanmadığına yönelik ara kararda isabetsizlik bulunmamış, istinaf sebebi yerinde görülmeyen ihtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati haciz talep eden davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.07/11/2024

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/36335 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.