Yabancı hakem kararının tenfizinde tenfiz engellerinin denetimi
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2026/171 E. 2026/214 K. · · İlk derece: İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Tanıma ve tenfizistinaf başvurusunun esastan reddiTemyiz yolu açık
★ EmsalTanıma-tenfiz usulü
Davacının nitelemesi: Yabancı Hakem Kararının Tenfizi mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor
Gerekçe özeti
Yabancı hakem kararının tenfizinde New York Sözleşmesi'nin V. maddesinde sayılan tenfiz engellerinden bir kısmı (tahkime elverişlilik ve kamu düzenine aykırılık) mahkemece re'sen incelenir; diğerleri ise ancak davalı tarafça ileri sürülüp ispat edilirse dikkate alınır. Davalı, hakem kararının esasına (sözleşmenin ifasına, ayıp iddiasına, alacaklı temerrüdüne) ilişkin itirazlarını tenfiz engeli olarak ileri sürüp ispat etmediği takdirde, bu itirazlar tenfiz davasında incelenemez ve tenfize engel oluşturmaz.
Ele alınan sorunlar
Yabancı hakem kararının tenfiz engelleri açısından denetimi → ret
Gerekçe: Davacı ile davalı şirketler itibariyle Ukrayna ve Türkiye New York Sözleşmesine taraf olduğundan, hakem kararının tenfizi bakımından New York Sözleşmesi hükümlerinin uygulanması gerekir. Tenfizi engelleyen haller New York Sözleşmesi'nin V. maddesinde düzenlenmiştir. Şartlardan bir kısmını tenfiz mahkemesi re'sen dikkate almak zorundadır (hakem kararının konusunu teşkil eden uyuşmazlığın tanıma/tenfiz istenilen ülke hukukuna göre tahkim yoluyla çözümünün mümkün olmaması ve kararın kamu düzenine aykırı olması); diğer şartları ise taraflar iddia ve ispat etmelidir (tahkim anlaşmasının taraflarının ehliyetsizliği veya anlaşmanın geçersizliği, tarafın hakem seçiminden/tahkim yargılamasından usulen haberdar edilmemesi veya delil sunma imkânından mahrum bırakılması, kararın tahkim anlaşması kapsamı dışında olması, hakem seçimi veya usulün tarafların anlaşmasına ya da hakem hükmünün verildiği yer hukukuna aykırı olması, kararın tabi olduğu veya verildiği yer hukukuna göre kesinleşmemiş, icra kabiliyeti kazanmamış veya iptal edilmiş olması). Somut olayda taraflar arasındaki sözleşmenin tahkim şartı, sözleşmesel mali yükümlülükler içeren, tarafların iradesine tabi bir uyuşmazlığa ilişkin olup tenfize elverişlidir ve kararda Türk kamu düzenine aykırılık bulunmamaktadır. Tek hakem kararı kesin olarak verilmiş, taraflar bakımından bağlayıcı olduğu kararlaştırılmış, dosyaya sunulan onaylı tercüme açık ve anlaşılır niteliktedir; re'sen incelenecek hususlarda tenfiz engeli bulunmamaktadır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Davalının esasa ilişkin istinaf sebeplerinin tenfiz davasında incelenip incelenemeyeceği → ret
İddia: Davalı vekili; ayıp iddiasının ispatlanmadığını, ürünlerin teslim edildiğini, eksik kalan malın alıcının kendi kusuruyla teslim alınmadığını, bu nedenle sebepsiz zenginleşme ve dürüstlük kuralına aykırılık oluştuğunu ileri sürerek kararın kaldırılıp davanın reddini talep etmiştir.
Gerekçe: Davalının ileri sürdüğü istinaf sebepleri kararın esasına ilişkin olup, tenfiz engeli dışında kalan bu hususlar bu aşamada incelenemez. Davalının tenfiz engeli bulunduğuna ilişkin bir savunması da bulunmamaktadır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Kararda New York Sözleşmesi'nin V. maddesindeki tenfiz engellerinin, mahkemece re'sen incelenecekler ile davalı tarafça iddia ve ispat edilmesi gerekenler olarak ikiye ayrıldığı ve davalının hakem kararının esasına ilişkin itirazlarının tenfiz engeli niteliğinde ileri sürülüp ispatlanmadıkça tenfiz davasında incelenemeyeceği yönündeki değerlendirme, benzer tenfiz uyuşmazlıklarında bölgesel ve ikna edici emsal niteliği taşımaktadır.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
yabancı hakem kararının tenfizi↗ New York Sözleşmesi↗ tenfiz engelleri↗ re'sen gözetilecek tenfiz engelleri↗ kamu düzenine aykırılık↗ tahkime elverişlilik↗ tahkim şartı↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO 2026/171
KARAR NO 2026/214
TÜRKMİLLETİADINAKARAR
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 20/11/2025
NUMARASI 2025/622 Esas - 2025/764 Karar
DAVA
Tanıma Ve Tenfiz
İSTİNAF KARAR TARİHİ 05/02/2026
Davanın kabulüne ilişkin kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili; taraflar arasında görülen tahkim yargılamasında ICC Uluslararası Tahkim Mahkemesi'nin 28250/HTG/YMK Dava numaralı nihai tahkim kararı tesis edildiğini, ICC Uluslararası Tahkim Mahkemesi'nin 28250/HTG/MYK Dava numaralı nihai tahkim kararının “XE. KARAR” yan başlıklı 174 ve 175 numaralı paragraflarında,“174. Hakem Kurulu, Davalı, Malzemeleri son teslim tarihi olan 31 Mart 2022'ye kadar teslim etmeyerek, sözleşmenin kalite şartlarına uygun olmayan birinci malzeme partisini teslim ederek sözleşmeyi ve CISG'yi ihlal ettiği, 298 adet malzemeyi teslim etmeyerek sözleşmeyi ihlal ettiğini belirterek (1) Birinci malzeme partisi için ödenen ve iade edilmesi talep edilen toplam bedele karşılık gelen 399.000 USD;
(2) teslim edilmemiş 298 adet malzeme için ödenen ve iadesi talep edilen 56.620 USD (3) sözleşmenin 9.1 maddesi uyarınca teslimdeki gecikmeler için 1.915,22 USD tutarında ceza. (4) Sözleşmenin 9.1.1 maddesi uyarınca ürünlerin tesliminde 30 günü aşan gecikme için 3.963,40 USD tutarında para cezası, (5) sözleşmenin 9.2 maddesi uyarınca, birinci parti malzemelerin kalite şartlarına uygun olmaması nedeniyle 79.800 -USD tutarında para cezası. b.avukatlık masrafı 5.200 USD ve Mahkemenin ücret ve harcamaları ile ICC yönetim giderleri için 41.880- USDnin davalı tarafından davacıya ödenmesine karar” verildiğini, ICC kararın kesinleştiğini, Tahkim Kararının hüküm bölümünde 174 ve 175'inci maddeleri ile tesis edilen kararların tenfizine;
karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalı davaya cevap vermemiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece; Davacı tarafından taraflarca imzalanan Tahkim şartını içeren sözleşmenin tercümesi, yabancı hakem kararının apositil şerhli aslı, kararın tercüme edilmiş Türkçe aslı ve ve Hakem kurulu yazılarının davalıya tebliğ edildiğine dair belgelerin sunulduğu, New York sözleşmesinde iki grup tenfiz engeli düzenlendiği,birinci gruptakiler davalı tarafından savunma olarak ileri sürülmesi ve ispat edilmesi gereken tenfiz engelleri, ikinci gruptakiler ise mahkemece resen gözetilecek tenfiz engelleri olduğunu ,tenfizi talep edilen yabancı hakem kararının tahkime elverişli olduğu, kamu düzenine aykırı olmadığı anlaşıldığından ikinci grup tenfiz engeli bulunmadığı,davalı tarafından da tenfiz engellerine ilişkin bir savunma ileri sürülüp ispat edilmediği,Ukrayna ile Türkiye arasında mütekabiliyet anlaşması olduğu,kararın bağlayıcı olduğu anlaşıldığından, Davacının davasının kabulüne, ICC Uluslararası Tahkim Mahkemesinin 28250/HTG/YMK nolu kararının tenfizine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEBLERİ
Davalı vekili; TBKnın temel prensipleri uyarınca; bir malın hem alıcıda kalması hem de bedelinin satıcı tarafından iade edilmesinin sebepsiz zenginleşme ve kamu düzenine aykırılık teşkil ettiğini davacı tarafın,ürünlerin ayıplı olduğu iddiasını destekleyen,uluslararası geçerliliği bulunan herhangi bir teknik rapor sunmadığını, ayıplı olduğu iddia edilen 1. parti ürünlerden sonra 2.100 adetlik 2. parti ürün sipariş edilerek alıcı tarafından teslim alındığını, ayıp iddiasının samimiyetsiz olduğunu, Müvekkil şirket, sözleşmeden doğan edimlerini yerine getirme hususunda azami özen göstermiş ve davacı tarafa 1., 2. ve 3. parti olmak üzere toplam 5.502 adet ürünün teslimatını eksiksiz gerçekleştirmiş ve Bakanlık onaylarını aldığını , eksik kaldığı iddia edilen 298 adet ürün ise Polonya’ya kadar sevk edilerek teslime hazır hale getirildiğini ,davacı taraf, kendi iç prosedürlerini gerekçe göstererek gerekli “kabul kodunu” vermediğinden alacaklı temerrüdüne düştüğünü, müvekkil şirket, ticari itibarını ve iyi niyetini korumak adına yalnızca fiilen teslimatı gerçekleşemeyen 298 adet ürünün bedeli olan 56.620 USD’nin iadesini kabul ettiğini, davacı tarafın teslim alıp kullandığı ürünlerin bedelini talep etmesi, kendi kusuruyla teslim almadığı ürünler için ayrıca ceza ve gecikme bedeli istemesi;
dürüstlük kuralı ve iyi niyet ilkesiyle bağdaşmadığını ileri sürerek kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava, yabancı hakem kararının tenfizi istemine ilişkindir.Davacı ile davalı şirketler itibariyle Ukrayna ve Türkiye New York Sözleşmesine taraf olduğundan, hakem kararının tenfizi bakımından New York Sözleşmesi hükümlerinin uygulanması gerekir.Tenfizi engelleyen haller New York Sözleşmesi'nin V. maddesinde düzenlenmiştir. Şartlardan bir kısmını tenfiz mahkemesi re'sen dikkate almak zorundadır. Diğer şartları ise tarafların iddia ve ispat etmesi gerekir. Mahkemece kendiliğinden dikkate alınacak şartlar; hakem kararının konusunu teşkil eden uyuşmazlığın tanıma veya tenfiz istenilen ülkenin hukukuna göre tahkim yoluyla çözümünün mümkün olmaması ve hakem kararının kamu düzenine aykırı olmasıdır.
Taraflarca iddia ve ispat edilecek tenfiz engelleri ise; tahkim anlaşmasının taraflarının ehliyetsiz olması veya tahkim anlaşmasının geçersiz olması, hakkında hakem kararının tenfizi istenen tarafın hakem seçiminden veya tahkim yargılamasından usulen haberdar edilmemiş olması veya delillerini sunma imkânından mahrum edilmesi, hakem kararının tahkim anlaşmasında yer almayan bir hususa ilişkin olması veya tahkim anlaşmasının sınırlarını aşması, hakemlerin seçimi veya hakemlerin uyguladıkları usulün, tarafların anlaşmasına, böyle bir anlaşma yok ise hakem hükmünün verildiği yer hukukuna aykırı olması, hakem kararının tabi olduğu veya verildiği yer hukuku hükümlerine göre kesinleşmemiş veya icra kabiliyeti kazanmamış veya verildiği yer mahkemesi tarafından iptal edilmiş olması koşullarıdır.Somut olayda;
taraflar arasında Davacı ile davalı arasında 11 Mart 2022 tarihli satış sözleşmesi akdedilmiş olup, sözleşmenin 12.1 maddesinde; sözleşmenin yorumlanması yada uygulanması hakkında taraflar arasında her hangi bir uyuşmazlığın mevcut olması halinde tarafların birer hakem atayacağı ve her iki hakem ile birlikte uyuşmazlıkları çözümlemeye çalışacağı, 12.2 maddesinde uyuşmazlığa yol açan bir konunun çözümlenmesi konusunda bir ay içinde anlaşmaya varamamaları halinde yazılı mutabakata müteakip tarafların Singapur Ticaret Sanayi Odası Uluslararası tahkime başvuracağı ve tahkim sürecini bu mahkemenin yönetmelikleri çerçevesinde yürütüleceği tahkim yerinin Singapur bu mahkemenin kararının taraflar üzerinde bağlayıcı olacağı, tahkim dilinin İngilizce olacağı tahkim mahkemesinin bir hakemden oluşacağı kararlaştırılmıştır.
Tahkim şartının yer aldığı sözleşme, taraflar açısından tamamen sözleşmesel mali yükümlülükler içeren, iki tarafın iradesine tabi sözleşme niteliğinde olup, tenfize elverişli niteliktedir. Kararda Türk kamu düzenine aykırılık da bulunmamaktadır.Açıklanan nedenlerle; tek Hakem kararı kesin olarak verilmiş olup, taraflar bakımından bağlayıcı olduğunun kararlaştırıldığı , kararın dosyaya sunulan onaylı tercümesi açık ve anlaşılır nitelikte bulunduğu, resen incelenecek hususlarda tenfiz engeli bulunmadığı; hakem kararının özel hukuka ilişkin tahkim sözleşmesine konu olabilecek bir uyuşmazlık olduğu, kararın kamu düzenine aykırı bir yönü bulunmadığı, davalının ileri sürdüğü istinaf sebebleri kararın esasına ilişkin olup tenfiz engeli dışında kalanların bu aşamada incelenemeyeceği, davalının tenfiz engeli bulunduğuna ilişkin savunması bulunmadığı mahkemece tenfize karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından davalıların istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,Davalı tarafından yatırılan peşin harcın karar harcına mahsubuna, başkaca harç alınmasına yer olmadığına,Davalı tarafından yapılan istinaf yargı giderinin üzerinde bırakılmasına, davacı tarafından yapılan 795-TL istinaf yargı giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Gerekçeli kararın bir örneğinin taraf vekillerine tebliğine,HMK'nın 361/1. maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurulabileceğine, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliğiyle karar verildi.05/02/2026
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/289869 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi