İstinaf sırasında icra dosyası borcunun haricen ödenmesi nedeniyle davanın konusuz kalması
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2025/1221 E. 2025/1943 K. · · İlk derece: BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hükümKesin
★ Emsal
Davacının nitelemesi: Konusuz Kalma mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor
Gerekçe özeti
İtirazın iptali davasında, istinaf başvurusundan sonra icra takibi konusu borcun haricen ödenip icra dosyasının infazen kapatılması halinde dava istinaf aşamasında konusuz kalır; ödeme iddiası itiraz niteliğinde olduğundan yargılamanın her aşamasında dikkate alınır. İlk derece kararı istinaf edilmeyen davalı yönünden kesinleşmişse, bu davalı hakkında yeniden hüküm kurulamaz. İlamdaki yargılama gideri, vekalet ücreti ve icra inkar tazminatını içeren tutarların icra dosyasına sunulmasından sonra haricen ödeme yapılmışsa, bu ödemenin söz konusu fer'i alacak kalemlerini de kapsadığı kabul edilir ve bu kalemler yönünden mükerrer tahsilata yol açacak şekilde yeniden hüküm kurulamaz.
Ele alınan sorunlar
İstinaf başvurusundan sonra icra dosyası borcunun haricen ödenmesi nedeniyle davanın konusuz kalması → kabul
Gerekçe: İtirazın iptali davası, başlatılan icra takibine sıkı sıkıya bağlıdır. Ödeme iddiası itiraz niteliğinde olup yargılamanın her aşamasında dikkate alınabilir. İstinaf başvurusundan sonra dava dosyasına konu icra takibindeki borcun haricen ödenmesi ve icra dosyasının infazen kapatılması nedeniyle, davalı ... yönünden dava istinaf aşamasında konusuz kalmıştır; bu husus davalı tarafça da istinaf edilmemiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
İstinaf başvurusunda bulunmayan diğer davalı yönünden kesinleşen kararın yeniden hükme konu edilemeyeceği → kabul
Gerekçe: Mahkemenin 29/04/2024 tarihli kararı istinaf yoluna başvurmayan diğer davalı ... yönünden kesinleşmiştir. Buna rağmen kesinleşen bu davalı yönünden de sonuç doğuracak şekilde yeniden karar verilmesi infazda tereddüte yol açacak niteliktedir; bu nedenle davalı ... yönünden yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına, karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Haricen ödemenin yargı gideri, vekalet ücreti ve icra inkar tazminatını da kapsadığından bu kalemler yönünden mükerrer hüküm kurulamayacağı → kabul
İddia: Davalı vekili, kefaletin geçersiz olduğu ve müvekkilinin davacıya borçlu olmadığı tespit edilemediği halde davanın konusuz kalmasında davalıların dava açılmasına sebebiyet verdiği yönündeki kabulün hatalı olduğunu, yargı gideri, arabuluculuk ücreti ve vekalet ücretinin haksız olan davacıya yükletilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: İcra dosyasının ilk derece mahkemesindeki yargılama gideri, vekalet ücreti ve icra inkar tazminatını içeren ilamın icra dosyasına sunulmasından sonra infaz edilmesi nedeniyle, haricen ödenen tutarın bu kalemleri de kapsadığının kabulü gerekir; bu nedenle söz konusu kalemler yönünden mükerrer tahsilata yol açacak şekilde yeniden hüküm kurulması doğru değildir. Dava tarihi itibarıyla haklılık durumuna göre yargı giderine hükmedilmesi gerekmekte olup, dosya borcunun haricen ödenmesi rızai ödeme niteliğinde kabul edilmelidir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
İstinaf incelemesi sırasında icra dosyası borcunun haricen ödenmesi halinde davanın konusuz kaldığının kabulü ile buna bağlı yargılama gideri, vekalet ücreti ve icra inkar tazminatı kalemlerinde mükerrer tahsilata yol açmayacak şekilde hüküm kurulması gerektiği ve istinaf yoluna başvurmayan davalı yönünden kesinleşmiş kararın yeniden hükme konu edilemeyeceği yönündeki tespitler bakımından emsal niteliktedir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
itirazın iptali↗ icra inkar tazminatı↗ konusuz kalma↗ haricen ödeme↗ müteselsil kefalet↗ karar verilmesine yer olmadığına↗ mükerrer tahsilat↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2025/1221
KARAR NO 2025/1943
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 16/06/2025
NUMARASI 2024/816 Esas - 2025/586 Karar
DAVA
İtirazın İptali
DAVA TARİHİ 25/06/2021
İSTİNAF KARAR TARİHİ 25/11/2025
Davanın konusuz kalması sebebiyle karar verilmesine yer olmadığına ilişkin verilen kararın davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili; müvekkili ile davalı arasında imzalanan genel kredi sözleşmesi uyarınca adı geçen borçlulara kredi kullandırıldığını, borcun ödenmediğini, hesap kat ihtarı tebliğine rağmen borçların ödenmemesi nedeniyle Silivri İcra Dairesi'nin ... sayılı dosyası ile davalılar aleyhine takip başlatıldığını, borçlular tarafından takibe haksız olarak itiraz edildiğini belirterek davalıların itirazının iptaline, %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
1- Davalı ... vekili; müvekkilin olduğu iddia edilen imza ve el yazısı kesinlikle müvekkiline ait olmadığını, müvekkilinin el yazısı ve imzasının taklit edildiğini, dilekçe ekinde sundukları belgeler incelendiğinde ve kredi sözleşmesindeki el yazısı ve imza ile karşılaştırıldığında müvekkili adına başka şahıslar tarafından imza atıldığının tespit edileceğini, taklit edilen imzası ile müvekkilin gerçek imzası ve el yazısı arasında çok büyük fark bulunduğunu, takip alacaklısından hiçbir zaman ne kredi kullanıldığını ne de kullanılan krediye kefil sıfatıyla dahil olunduğunu ileri sürerek, davanın reddini talep etmiştir.2-Davalı ...vekili; davacının müvekkilden herhangi bir hak ve alacağı mevcut olmadığını, müvekkilin davacıdan kredi kullanmadığını, şirketi devrettiğini, kredi kullanımının iptal edilmesi yönünde beyan verdiğini, icra takibinin haksız ve hukuksuz olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece 29/04/2024 tarihli (2021/557 E. 2024/454 K.) kararla; Adli Tıp Kurumu raporunda kredi sözleşmesinin istihbarat yapılmasına yetki veren belge sayfasında, teslim tutanağı sayfasında ve 1., 19., 20. sayfalarında "... ... Sağlık Hizmetleri" kaşe izi üzerinde sağ da atılı imzalar ve 21. sayfasında "... ... Sağlık Hizmetleri" kaşe izi üzerinde üstte atılı imza ile ...'ın mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından uygunluk ve benzerlikler saptandığından söz konusu imzaların ...'ın eli ürünü olduğu, inceleme konusu kredi sözleşmesinin 20. sayfasında "..." yazısı altında atılı üstten gitmeler olan imzanın tanı unsurlarını yitirmiş olması nedeniyle aidiyetinin ve ...'ın eli ürünü olup olmadığının tespit edilemediğinin bildirildiği, alınan bilirkişi raporu ile de sözleşme altındaki imzaların davalılara ait olduğunun tespit edildiği, davalıların davacıya 47.508,31-TL asıl alacak, 3.785,49-TL akdi faiz, 595,35-TL kat öncesi işlemiş faiz, 219,45-TL BSMV, 412,91-TL ihtar masrafı olmak üzere toplam 52.521,51-TL borçlu olduğu gerekçesiyle belirtilen alacak miktarı kadar itirazın iptaline, fazla istemin reddine %20 oranda icra inkar tazminatının davalılardan tahsiline karar verilmiştir.
Kararın davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Dairemizin 26/09/2024 tarihli (2024/1132 E. 2024/318 K.) kararıyla TBK'nın 583. maddesine göre kefalet sözleşmesinin geçerli olması için; yazılı şekilde yapılması, kefilin sorumlu olduğu azami miktar ile kefalet tarihinin ve müteselsil kefalet halinde bu ibarenin kefilin kendi el yazısıyla belirtilmesinin zorunlu olduğu, somut olayda davalıya atfen yazılan bu ibarelerin davalının eli ürünü olup olmadığı hususunda Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesinden rapor alınıp, imzanın aidiyetinin tesbit edilemediği dikkate alınarak davalının savunması değerlendirilerek geçerli bir kefalet sözleşmesinin varlığı belirlenmeden davalı müteselsil kefil hakkında davanın kabulüne karar verilmesinin doğru olmadığı gerekçesiyle davalı ...
vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, belirtilen hususlarda gereken araştırma yapılarak sonucuna göre karar verilmek üzere kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.Mahkemece; dava konusu borcun ödendiği, davanın konusuz kaldığı, davacının alacağının tahsili için dava açtığı, davacının alacaklı olduğunun bilirkişi raporları ile de sabit olduğu, davalıların dava açılmasına sebebiyet verdiği gerekçesiyle karar verilmesine yer olmadığına, arabuluculuk ücreti, yargı gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı vekili; müvekkilinin cebri icra tehdidi altında bulunduğu için vekalet ücreti, yargı gideri ve icra inkar tazminatını ödemek zorunda kaldığını, kefaletin geçersiz olması nedeniyle davanın konusuz kalmasında davalıların dava açılmasına sebebiyet verdiği yönünde kabulün hatalı olduğunu, yargılama sürecinde müvekkilinin davacıya borçlu olduğunun tespit edilemediğini, istinaf mahkemesinin kaldırma kararında belirtildiği şekilde inceleme yapılmadığından daha önceki eksik ve hatalı bilirkişi raporuna dayalı hüküm verildiğini, kefalet sözleşmesindeki el yazılarının müvekkiline ait olmadığını, bu hususun dosyadaki yazı örneklerinden de anlaşıldığını, davanın açıldığı tarih itibariyle davacının müvekkilinden kefalet alacağının sabit olmadığını, davacının bu davanın açılmasında haksız olduğunu, yargı gideri, arabuluculuk ücreti ve vekalet ücretinin haksız olan davacıya yükletilmesi gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava; dava dışı şirkete kullandırılan krediler nedeniyle müteselsil kefiller hakkında başlatılan icra takibine vaki itirazın iptaline ilişkindir.Mahkemece 29/04/2024 tarihli kararla Silivri İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasında davalıların itirazının 47.508,31-TL asıl alacak, 3.785,49-TL akdi faiz, 595,35-TL temerrüt faizi, 219,45-TL BSMV, 412,91-TL ihtar masrafı olmak üzere toplam 52.521,51-TL alacak üzerinden kısmen iptaline, hükmolunan alacağın % 20'si tutarında icra inkar tazminatının davalılardan tahsiline karar verilmiştir.Karara karşı istinafa davalı ... vekili tarafından başvurulmuş ise de davaya konu icra dosyasının incelenmesinde istinaf başvurusunun yapılmasından sonra icra dosyasına 10/09/2024 tarihinde haricen tahsil bildiriminde bulunulmuş, tahsil harcının yatırılması ile aynı tarihte icra dosyası infazen kapatılmıştır.
Dava, itirazın iptali davası olup başlatılan icra takibine sıkı sıkıya bağlıdır. Ödeme iddiası, itiraz niteliğinde olup her aşamada dikkate alınabileceğinden, davaya konu icra takibindeki borç haricen ödenerek dava istinaf aşamasında konusuz kaldığından, konusuz kalan dava nedeniyle davalı ... yönünden karar verilmesine yer olmadığına ilişkin karar davalı tarafça da istinaf edilmemiştir. Dava tarihi itibariyle haklılık durumuna göre yargı giderine hükmedilmesi gerektiği, dosya borcunun haricen ödenmesi nedeniyle ödemenin rızai ödeme olduğunun kabulü gerekmektedir. İcra dosyasının ilk derece mahkemesindeki yargılama gideri, vekalet ücreti ve icra inkar tazminatını içeren ilamın icra dosyasına sunulmasından sonra infaz edilmesi nedeniyle haricen ödenen tutarın yargılama gideri, vekalet ücreti ve icra inkar tazminatını da kapsadığından bu kalemler yönünden mükerrer tahsilata yol açacak şekilde karar verilmesi doğru olmadığı gibi mahkemenin 29/04/2024 tarihli kararı istinaf yoluna başvurmayan diğer davalı ...yönünden kesinleştiği halde adı geçen davalı yönünden de sonuç doğuracak şekilde yeniden karar verilmesi infazda tereddüte yol açacak niteliktedir.
Açıklanan nedenlerle; yargı gideri, vekalet ücreti ve icra inkar tazminatının yeniden hüküm altına alınması ve hakkındaki 29/04/2024 tarihli hüküm kesinleşen davalı ...yönünden yeniden karar verilmesi doğru olmadığından, davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, kararın kaldırılmasına, yapılan hata nedeniyle yeniden yargılama yapılmasına gerek bulunmadığından davalı ... yönünden davanın konusuz kalması nedeniyle, davalı ...yönünden 29/04/2024 tarihli kararın kesinleşmesi nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle:
Davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/06/2025 Tarih 2024/816 Esas - 2025/586 Karar sayılı kararının HMK'nın 353(1)b-2 maddesi gereği KALDIRILMASINA; "1-Davalı ...hakkında verilen 29/04/2024 tarihli 2021/557 esas 2024/454 karar sayılı karar kesinleştiğinden davalı ...yönünden karar verilmesine yer olmadığına,2-Davalı ... yönünden konusu kalmayan dava nedeniyle bir karar verilmesine yer olmadığına,3-Davalının ödemesi, ilk derece mahkemesinin 29/04/2024 tarihli kararından sonra haricen yapıldığından bu ilamdaki yargı gideri, vekalet ücreti, icra inkar tazminatı hakkında yeniden hüküm verilmesine yer olmadığına,4-Davalı ... yararına yargı gideri ve vekalet ücreti takdir edilmesi talebinin reddine,"İlk derece yargılamasına ilişkin olarak ;"Alınması gereken 615,40-TL karar ve ilam harcından, davacı tarafından yatırılan 636,57-TL nin mahsubu ile kalan 21,17-TL fazla harcın talep halinde davacıya iadesine,Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.360-TL arabuluculuk ücretinin 1.355,30-TL'sinin davalılardan müteselsilen, 4,70-TL sinin davacıdan alınarak Hazine'ye ödenmesine,Talep halinde kullanılmayan gider avansının yatıran tarafa iadesine"Davalı ...
tarafından yatırılan 615,40-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine,Davalı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, davacı tarafından sarf edilen 60-TL istinaf yargı giderinden 59-TL'sinin davalı ...'tan alınarak davacıya verilmesine, kalanının davacı üzerinde bırakılmasına,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 25/11/2025
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/287107 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi