Hakimin davayı aydınlatma yükümlülüğü

11. Hukuk Dairesi         2015/11912 E.  ,  2016/8967 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ TİCARET MAHKEMESİ

Taraflar arasında görülen davada ... .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 29/.../2014 tarih ve 2014/1590-2014/663 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı; ... Nakliyat ....... ve Tic. Ltd. Şti'yi kurduğunu ancak belirli bir süre faaliyet gösterdikten sonra işlerinin bozulmasından dolayı şirketi tamamen kapattığını, şu anda şirket adına kayıtlı aracın satış ve diğer işleri yaptıramadığını ileri sürerek aracın satışının yapılmasına izin verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece tüm dosya kapsamına göre; söz konusu şirket re'sen terkin edilmiş ise ancak ihya sonucunda şirketin hukuk dünyasında tüzel kişilik kazanacağı, ihya edilmeden şirket üzerine kayıtlı aracın devrinin mümkün olmayacağı, mahkemenin de devir için izin vermek gibi bir yetkisinin bulunmadığı, bu haliyle eldeki davanın dinlenmeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı temyiz etmiştir.

Talep, davacının kurduğu ve bir süre faaliyet gösterdikten sonra faaliyetlerine son veren limited şirket üzerine kayıtlı aracın satışına izin verilmesine ilişkin olup, mahkemece, ihya edilmeksizin şirketin malvarlığı konusunda işlem yapılamayacağı ve satışa izin verilmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. 6100 sayılı HMK'nın 31. maddesinde de ifade edildiği üzere Hâkim, uyuşmazlığın aydınlatılmasının zorunlu kıldığı durumlarda, maddi veya hukuki açıdan belirsiz yahut çelişkili gördüğü hususlar hakkında, taraflara açıklama yaptırmaya, soru sormaya ve delil göstermesini istemeye yetkilidir. Dosya kapsamına göre, davacının faaliyetine son verdiği şirketine ait malvarlığı hakkında tasarruf edebilmek için izin istediği, hak sahibi şirket tasfiye ve terkin edilmiş ise bu tasarrufun ancak şirketin ek tasfiyesi halinde mümkün olabileceği, bu durumda davacının talebinin aslında TTK 547.

maddesinde düzenlenen ek tasfiyeye ilişkin olduğunun kabulü ile şirketin ticaret sicilinden kayıtları getirtilerek şirketin tasfiye ve terkin edilip edilmediği, tasfiyede hangi usulün izlendiği tespit edilerek ve tasfiye şekline göre davada taraf teşkili sağlanarak yargılamaya devam edilmesi ve sonuca varılması gerekirken, hakimin davayı aydınlatma yükümlülüğünü yerine getirmeksizin yazılı gerekçelerle davanın reddi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ

Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, .../.../2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.