6102TTK Türk Ticaret Kanunu

İhtiyati hacze itirazın süresi ve yetkisiz mahkeme kararının kaldırılması

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2018/279 E. 2018/364 K. · · İlk derece: İSTANBUL 15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İhtiyati hacizkaldırma ve esas hakkında yeniden hükümKesin

★ EmsalGörev ve yetkiHak düşürücü süreİhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)

Mahkemenin nitelemesi: Kıymetli evrak (kambiyo)Çek

Davacının nitelemesi: İhtiyati Hacze İtiraz mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

Gerekçe özeti

İhtiyati haciz kararına itiraz süresi, itiraz edenin kararı öğrendiği tarihten itibaren İİK 265/1 uyarınca 7 gündür; icra takip tarihine bakılmaksızın, kararın verildiği tarihi takip eden süre içinde yapılan itiraz süresinde kabul edilir. Ayrıca, ihtiyati haciz talebinde HMK'nın yetkiye ilişkin genel hükümleri uygulanır; çekin ibraz edilip karşılıksız çıkmaması ve bedelin ibraz eden adına bloke edilmiş olması, alacaklının yerleşim yerini yetkili mahkeme hale getirmez; aksi kabul, her alacaklının çeki bulunduğu yerdeki şubeye ibraz ederek kendi yerleşim yerini yetkili kılmasına yol açar ki bu sonuç hukuka aykırıdır.

Ele alınan sorunlar

İhtiyati hacze itirazın süresinde olup olmadığı → kabul

İddia: Muteriz borçlu vekili, ihtiyati haciz kararının kendisine icra takibi yoluyla 25/10/2017 tarihinde öğrenildiğini ve aynı gün itiraz edildiğini, bu nedenle itirazın süresinde olduğunu, ilk derece mahkemesinin itirazın süresinde olmadığı yönündeki değerlendirmesinin maddi hataya dayandığını ileri sürmüştür.

Gerekçe: İhtiyati haciz kararı 19/10/2017 tarihinde verilmiş, itiraz eden 25/10/2017 tarihinde itiraz etmiştir. İİK 265/1'e göre itiraz süresi öğrenme tarihinden itibaren 7 gündür; icra dosyasına bakmaya gerek kalmadan, ihtiyati haciz kararının verildiği tarihi takip eden 7 gün içinde yapılan itirazın süresinde yapıldığı kabul edilmek durumundadır. Bu nedenle itirazın süresinde olmadığına ilişkin ilk derece tespiti doğru değildir.

Gerekçe kaynağı: özgün

İhtiyati haciz kararını veren mahkemenin yetkili olup olmadığı → kabul

Gerekçe: Dayanak çekin keşide yeri, muhatabın adresi, keşidecinin adresi Ankara olup, borçluların ikamet adresleri de İstanbul değildir; bu durumda ihtiyati haciz kararının yetkili mahkemece verilmediği kabul edilmek durumundadır. HMK'nın 6 ve devamı maddelerine göre ihtiyati haczin talepte bulunan alacaklının yerleşim yeri mahkemesinde verilmesini gerektiren bir yetki kuralı bulunmamaktadır. Çekin ibrazı ile karşılıksız çıkmadığı, alacak kadar tutarın ibraz eden adına blokeli olduğu anlaşılmakla, çekin ibrazı ile ihtiyati hacze konu alacağın aranılacak borçtan götürülecek borca dönüştüğü ve alacaklının yerleşim yerinin bu nedenle yetkili hale geldiği kabul edilemez; aksi halde her alacaklının hamili olduğu çeki bulunduğu yerdeki muhatap banka şubesine ibraz ederek kendi yerleşim yerini yetkili hale getirebilmesi sonucu doğar ki bu hukuka uygun bir sonuç değildir. Sonuç olarak borçlunun yetkiye yönelik itiraz sebebi yerinde görülmüş, ihtiyati haciz kararı veren mahkemenin yetkisiz olduğu kabul edilmiştir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Çekten kaynaklanan ihtiyati haciz taleplerinde yetkili mahkemenin belirlenmesinde alacaklının yerleşim yerinin değil, çekin keşide/muhatap/keşideci adreslerinin esas alınması ve çekin ibrazı ile bedelin bloke edilmesinin alacaklının yerleşim yerini yetkili kılmayacağı yönündeki tespit, benzer uyuşmazlıklarda emsal niteliği taşımaktadır.

Usul tespitleri

Yetkili mahkeme
İhtiyati haciz talebinde, çekten kaynaklanan alacaklarda yetkili mahkeme, alacaklının yerleşim yeri değil; çekin keşide yeri, muhatap adresi, keşideci adresi ve borçluların ikamet adresleri gibi genel yetki kurallarına göre belirlenir; çekin ibrazı ve bedelin bloke edilmesi alacaklının yerleşim yerini yetkili hale getirmez.
Hak düşürücü süre
İhtiyati haciz kararına itiraz, İİK 265/1 uyarınca kararın öğrenildiği tarihten itibaren 7 gün içinde yapılmalıdır; ihtiyati haciz kararının verildiği tarihi takip eden 7 gün içinde yapılan itiraz süresinde kabul edilir.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati haciz ihtiyati hacze itiraz itiraz süresi yetkili mahkeme çekin ibrazı bloke

Atıf yapılan mevzuat: 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK) — İİK 257/1İİK 265/1 · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — H.M.K. 353(b)-2H.M.K. 362.f · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — 6100 sayılı HMK 6

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2018/279

KARAR NO 2018/364

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 18/12/2017 (Ek Karar)

NUMARASI 2017/1129 D. İş-2017/1129 Karar

DAVA

İhtiyati Haciz

İSTİNAF KARAR TARİH 05/04/2018 (20/4/2018 yazım)

İhtiyati hacze itirazın reddine ilişkin ek kararın borçlu muteriz vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TALEP

Alacaklı vekili dava dilekçesinde, 12/10/2017 tanzim ve ibraz tarihli, Türkiye...Bankası T.A.O Ostim Şubesi'ne ait, ...seri numaralı, 40.000- TL bedelli çekten dolayı borçluların müvekkiline 40.000- TL borcu bulunduğunu, borcun bütün taleplerine rağmen ödenmediğini, borçluların kaçma ihtimalinin olduğunu, borçlular hakkında yapacakları icra takibi için borca yeter tutarda, taşınır ve taşınmaz malları ile 3. şahıslardaki hak ve alacaklarına ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İTİRAZ

Mahkemece, İ.İ.K.'nın 257/1 maddesi uyarınca ihtiyati haciz kararı verilmiş,. ....limited şirketi vekili, müvekkili şirketin kanuni ikametgahının, gönderilen ödeme emri ve şirketin hacze çıkılan adresinden anlaşılacağı üzere Ankara olduğunu, yetkili mahkemenin de Ankara Mahkemeleri olduğunu , çekin ... lehine keşide edildiğini, ancak ...'ın, Kocaeli 2. ATM'nin 2017/838 Esas sayılı dosyası ile dava açtığı ve tedbir kararı verildiği, 12/10/2017 tarihinde ibrazı sonucu şubesince;Kocaeli 2. ATM'nin 2017/838 sayılı dosyasında ödeme yasağı konulduğundan işlem yapılamadığını, çek bedelinin hesap bakiyesinde bulunduğundan mahkeme kararı ile ibraz eden adına bloke edilmiştir. " ifadelerinin şerh düşüldüğünü ve bloke yapıldığını, çekin müvekkili hesabından çıkıp, ilgili hesaba bloke edildiğini, ihtiyati haciz kararı verilemeyeceğini, itirazlarının kabul edilerek ihtiyati haciz kararının iptaline, karar verilmesini talep etmiştir .

EK KARAR

Mahkemece ihtiyati hacize konu çek nedeniyle İst.....İcra Dairesinin ...esas sayılı kambiyo takibinin kesinleştiği, itirazın da hukuki yarar kalmadığı ve itirazının da süresinde olmadığı gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Muteriz borçlu vekili, ihtiyati haciz kararının 24/10/2017 tarihinde İst.... İcra Dairesinin .. Esas sayılı dosyasına sunularak ödeme emri müvekkiline tebliğ edilmeden müvekkiline ait hesaplara, taşınmazlara ihtiyati haciz konulduğunu, karşı tarafın 25/10/2017 tarihinde Ankara ... İcra Müdürlüğü'nün talimat dosyasıyla hacze gelindiğinde müvekkilinin haberdar olduğunu ve aynı gün 25/10/2017 tarihinde itirazını yaptığını, itirazın süresinde olduğunu, itiraz tarihinde takibin kesinleşmediğini, icra takibinin 22/10/2017 tarihinde açıldığını, itirazın ise 25/10/2017 tarihinde (takipten 3 gün sonra ) açıldığını, takvimsel olarak takibin kesinleşmiş olmasının mümkün olmadığını, bu sebeple itirazlarının süresinde olmadığının değerlendirilmesinin bir maddi hatadan ibaret olduğunu, söz konusu çekin karşılıksız olmayıp, bedelinin bankada bloke edildiğini, bloke gerekçesinin ise alacaklı ile Hatice Altuntaş arasındaki ilişkiden kaynaklandığı, mal kaçırma girişiminin varsayımında da konu taşınmazların devir gideri çek bedelinden fazla olduğunu, çek bedelinin muhatap banka nezdinde de bloke edildiğini, çek bedelinin icra dosyasına da bloke edildiğini belirterek, istinaf taleplerinin kabulü ile usul ve yasaya aykırı yerel mahkeme kararının kaldırılarak itirazlarının kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

İhtiyati haciz kararı 19/10/2017 tarihinde verilmiştir. İtiraz eden 25/10/2017 tarihinde itiraz etmiştir. İİK 265/1 e göre itiraz, öğrenme tarihinden itibaren 7 gün olup, icra dosyasına bakmaya gerek dahi kalmadan ihtiyati haciz kararının verildiği tarihi takip eden 7 gün içinde yapılan itirazın süresinde yapıldığı kabul edilmek durumundadır. İtirazın süresinde olmadığı doğru olmayıp itirazın reddine ilişkin ek kararın kaldırılarak ihtiyati hacze itiraz sebeblerinin değerlendirilmesi gerekmektedir.

Dayanak çekin keşide yeri Ankara, muhatabın adresi Ankara, keşidecinin adresi Ankara ve diğer talepte bulunulun borçluların ikamet adresleri de dilekçede İstanbul olmadığına göre ihtiyati haciz kararının yetkili mahkemece verilmediği ,kabul edilmek durumundadır. Zira 6100 sayılı HMK'nın 6 v.d maddelerine göre ihtiyati haczin talepte bulunan alacaklının yerleşim yeri mahkemesinde verilmesini gerektiren bir yetki kuralı bulunmamaktadır. Çekin ibrazı ile karşılıksız çıkmadığı, alacak kadar tutarın ibraz eden adına blokeli olduğu anlaşılmakla çekin ibraz ile ihtiyati hacze konu alacağın aranılacak borçtan götürülecek borca dönüştüğü ve alacaklının yerleşim yerinin yetkili hale geldiği kabul edilemez.

Zira bu anlayış halinde her alacaklı hamili olduğu çeki, bulunduğu yer muhatap banka şubesine ibraz ile kendi yerleşim yerini yetkili hale getirebilir ki bunun hukuka uygun bir sonuç olmadığı kabul edilmelidir.

Sonuç olarak borçlunun ihtiyati hacze itirazı süresinde olup, İİK'nın 265. Maddesi uyarınca ihtiyati haciz kararı veren mahkemenin yetkisine yönelik yapılan itiraz sebebi yerinde olduğundan kabulü gerekmektedir.Muteriz borçlu vekilinin İstinaf ve İtiraz nedenleri yerinde görülmüş , ilk derece mahkemesinin istinafa konu ek kararın kaldırılarak ihtiyati hacze yetki itirazının kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle:

Muteriz borçlu vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/1129 D. İş-2017/1129 Karar sayılı 18/12/2017 tarihli itirazın reddine ilişkin ek kararın H.M.K.'nun 353(b)-2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA;

"Yetki itirazının KABULÜNE, İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/1129 D. İş-2017/1129 Karar sayılı 19/10/2017 tarihli ihtiyati haciz kararının yetkisizlik nedeniyle muteriz borçlu ..Tic. Ltd.şti yönünden KALDIRILMASINA "

Muteriz borçlu tarafından yatırılan 35,90- TL peşin harcın istek halinde iadesine,23,50-TL posta giderinin alacaklı karşı yandan alınarak muterize ödenmesine.

Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda H.M.K.'nun 362.f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 05/04/2018

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/279553 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.