6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Taşıma sırasında kaybolan ticari defter için zayi belgesi talebinin reddi

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2018/718 E. 2018/1343 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddiKesin

★ Emsal

Gerekçe özeti

TTK 82/7 uyarınca zayi belgesi verilebilmesi için tacirin defterlerinin yangın, su baskını, yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık gibi olağanüstü bir sebeple zayi olması gerekir; taşıma veya arşiv düzenlemesi sırasında kaybolma bu kapsama girmez ve tacirin özen yükümlülüğüne aykırılığından kaynaklanan kusurlu bir kayıp niteliğindedir; böyle bir durumda ve olayın oluşuna ilişkin delil bulunmadığında zayi belgesi talebi reddedilir.

Ele alınan sorunlar

TTK 82/7 koşullarının oluşup oluşmadığı (zayi belgesi verilmesi) → ret

İddia: Davacı şirket yetkilisi, şirketin pasif olduğunu, evrakları kendi imkanlarıyla taşırken defteri zayi ettiklerini, vergi/sgk borcu veya ihtilaflı bir durumun bulunmadığını, mali müşavirin defterlerin ibrazını istediğini ve şirketi tasfiye edeceklerini belirterek kararın kaldırılmasını ve zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

Gerekçe: TTK 82/7 uyarınca zayi belgesi verilebilmesi için tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin yangın, su baskını, yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle zayi olması gerekir. Davacı, defterin taşıma/arşiv temizliği sırasında kaybolduğunu ifade etmiştir; bu, maddede sayılan olağanüstü hallerden biri değildir. Tacirin saklamakla mükellef olduğu ticari defter ve kayıtlarını özenle muhafaza etmesi zorunludur; somut olayda davacı gerekli dikkat ve özeni göstermeyerek kendi kusuruyla zayi olayına sebebiyet vermiştir. Olayın nasıl meydana geldiğine ilişkin bir delil de bulunmadığından zayi belgesi verilmesi koşulları oluşmamıştır.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

TTK 82/7 kapsamında zayi belgesi verilebilmesi için maddede sayılan olağanüstü hallerden birinin (afet, hırsızlık vb.) somut olayda gerçekleşmiş olmasının şart olduğu, taşıma/arşiv düzenlemesi sırasında kaybolmanın bu kapsama girmediği yönündeki tespit bakımından emsal değer taşımaktadır.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
zayi belgesi TTK 82/7 basiretli tacir özeni ticari defterlerin saklanması

Atıf yapılan mevzuat: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) — TTK 82/7

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2018/718

KARAR NO 2018/1343

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 01/03/2018

NUMARASI 2017/103 Esas 2018/225 Karar

DAVA

Zayi Belgesi Verilmesi

İSTİNAF KARAR TARİHİ 01/11/2018

Görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen davanın reddine ilişkin hükmün davacı şirket yetkilisince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı şirket yetkilisi dava dilekçesinde; şirkete ait genel kurul toplantı ve müzakere defterinin 17.1.2017 tarihinde kaybedildiğini,ticari faaliyetini devam ettirebilmek için genel kurul toplantı ve karar defterinin zayii olduğuna dair zayii belgesi verilmesini talep etmiş ,dava dilekçesine ekli olarak zayii durumunun ilanına ilişkin ilan sureti ile Kadıköy Vergi Dairesine "genel kurul toplantı ve müzakere defterinin" 17.1.2017 tarihinde kaybolduğuna ilişkin yapılan bildirime ilişkin dilekçenin bir suretini ibraz etmiştir.

9.1.2018 tarihli dilekçe ile de;şirkete ait Beyoğlu ... Noterlinince 16.01.1986 tarihinde .. ve .. yevmiye numarası ile onaylanan ortaklar pay defteri ve karar defterinin şirketin taşınması esnasında kaybedilmek suretiyle zayi edildiğini belirtip, zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, zayi belgesi verilmesi talebinde bulunan tacirin, zayi edildiği bildirilen ortaklar pay ve karar defterinin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle zayi edilmediği, taşınma esnasında kaybolduğunun belirtildiği, basiretli bir tacirin saklamakla mükellef olduğu ticari defter ve belgelerine gereken özen ve ihtimamın gösterilmesi gerektiği, davacı tarafça ortaklar pay ve karar defterinin kendi iradesi dışında zayi olduğunu ıspat edemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf yoluna başvuran davacı şirket yetkilisi; şirketin yaklaşık iki seneden bu yana pasif olup, ticari bir faaliyetinin olmadığını, şirkete ait evrakları kendi imkanları ile taşırken bu karar defterini zayi ettiklerini, bu nedenle nakliye belgesi sunamadıklarını, şirketin herhangi bir vergi borcu, sgk prim borcu veya piyasaya karşı bir ihtilaflı durumunun söz konusu olmadığını, şirketi tasfiye edeceklerini, mali müşavir tarafından bu belgelerin ve defterlerin maliyeye ibrazı gerektiğini, mağduriyetinin her geçen gün artmasının engellenmesi için mahkeme kararının kaldırılarak zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

İstem TTK 82/7 maddesine dayalı zayi belgesi verilmesine ilişkin olup, madde de "bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde ziyaya uğrarsa, tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır, mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını emredebilir." demektedir.

Olayda davacı şirket yetkilisi ;yargılama safahatında yaptığı açıklamada arşiv temizlik ve taşıma işlemlerinin kendi imkanları ile yapıldığını, personelin arşiv temizliği ve taşınmaya nezaret ettiğini yerleştirme sırasında defterlerin olmadığını tesbit ettiklerini ifade etmiştir. TTK'nın 82/7 maddesine göre zayi belgesi verilebilmesi için bu maddede belirtilenler gibi olağanüstü hallerden birinin olayda mevcut olmasının gerektiği, tacirin saklamakla mükellef olduğu ticari defter ve kayıtlarını özenle muhafaza etmesinin zorunlu olduğu, somut olayda davacının, gerekli dikkat ve özeni göstermeyerek, kendi kusuru ile iddiaya konu olayın meydana gelmesine sebebiyet verdiği, olayın nasıl meydana geldiğine ilişkin bir delilin de mevcut olmadığı anlaşılmakla zayii belgesi verilmesi koşulları mevcut olmadığından davanın reddine dair karara ilişkin istinaf sebebleri yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle:

Davacı şirket yetkilisinin istinaf başvurusunun HMK 'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına,

İstinaf yoluna başvuran davacı şirket yetkilisi tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına,

Dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine .

Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362.ç maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 01/11/2018

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/276122 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.