Teminat çekinin bedelinin peşinat iadesi olarak kabulü ve itirazın iptali

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2018/370

KARAR NO 2018/1334

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 24/10/2017

NUMARASI 2014/1946 Esas 2017/1143 Karar

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ 01/11/2018 (08/12/2018 yazım tarihli )

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen davanın kabulüne ilişkin hükmün davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; taraflar arasında 27.06.2012 tarihinde kağıt bardak üretim makinası satışı hakkında bir sözleşme imzaladıklarını, bu sözleşmeye ek olarak ayrıca ...Bankası Maltepe Kartal Şubesi ... hesap numarasından, ... numaralı, 20.09.2012 tarihli, İstanbul keşideli, nama yazılı, 5.000-TL tutarında teminat çeki teslim edildiğine dair bir sözleşme daha imzaladıklarını, ek sözleşmede bahsi geçen çekin ' "makinanın satış ve teslim edilmemesi halinde iade edileceği" ibaresi bulunduğunu, makine satışının gerçekleşmediğini, söz konusu çekin müvekkili şirkete iade edilmediği gibi davalı şirket tarafından haksız bir şekilde "çek bedeli, %5 çek tazminatı, işlenmiş reeskont/avans faizi ve ücreti vekalet ile birlikte" 20.09.2012 tarihinde üçüncü şahıs tarafından müvekkili şirketin banka hesabından tahsil edildiğini,bu nedenle davalı aleyhine Anadolu ....İcra Müdürlüğünün ...

Esas Sayılı dosyası ile ödenen çek bedelinin iadesi için icra takibinin başlatıldığını, itirazın iptaline %20' sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatı ve icra takibinde sehven talep olunmayan %5 çek tazminatıyla birlikte ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili; davacı tarafın davasına dayanak icra takibinde çek tazminat talebi yer almadığından huzurdaki itirazın iptali davasının da çek tazminat bedeli talebi istenemeyeceğini, davacı taraf ancak icra takibine konu yapmış olduğu alacak talebi yönünde itirazın iptalini ve iş bu miktar yönünden lakibin devamını talep edebileceğini, davacı tarafın müvekkili aleyhine ikame edilen haksız ve kötü niyetli davanın reddi ile davacı tarafın kötü niyet mükerrer ödeme talebi ile sabit olmakla davacı aleyhine dava konusu alacak talebinin %20'sinden az olmamak üzere kötü niyetli davacı aleyhinde icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, İncelenen davalı defter ve kayıtlarında davacıya ilişkin bir kaydın bulunmadığı; dosya kapsamında sözleşme konusu makinenin her iki taraf beyanları ile de makinenin ithal edilmediğinin anlaşıldığı, her ne kadar davalı, makinenin ithal edilmemesinin davacıdan kaynaklandığını ileri sürmüş ise de bu durum ancak davalı tarafından ayrı bir dava konusu yapılabileceği, somut olayda davalının bu hususta bir takas mahsup defi de bulunmadığı, davalı tarafından davacıya yapıldığı dosyadaki belgelerle sabit olan 5.000 -TL tutarındaki ödemenin davacıdan alınan 8.700 TL 'nin iadesine yönelik olarak yapıldığının kabul edilmesi; davalının "ödemenin teminat çekinin karşılığı olarak yapıldığı" yönündeki iddia ispat edilemediğinden zorunlu olduğu;

buna göre icra takibine konu edilen 20/09/2012 tarihli 5.000 -TL çek bedelinin davalı tarafından haksız tahsil edildiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili; sözleşmenin 11.maddesi ile kapora olarak belirtilen bir adet çek verileceği ve ödemelerin yapılması sonrası iade edileceğini, çek teslim tutanağı ile 5.000-TL tutarlı çekin teminat olarak teslim edildiğini, makinanın satış ve teslim edilmemesi halinde iade şartı bulunmadığını, çekin ödeme sonrası iade edilmek şartı ile kendilerine teslim edildiğini, makinaların temininin kendilerinden kaynaklanmayan nedenle gerçekleşemediğini, her ne kadar makina satışı yapılamaması nedeniyle uğradığı zararı teminat olarak verilen çekin tahsilini teminen işlem yapabilecek ise de yapmadığını, çekin aynen değil, bedelinin iade edilme sebebinin ise çekin kaybedilmesi olduğunu teminat çeki bedelini ödediğini, banka havalesi ile 1.000-TL ve 4.000-TL olarak havale ve çek ile gerçekleştirdiğini, %5 çek tazminat talebinin reddine karar verilerek lehlerine vekalet ücreti takdir edilmesini ,haksız verilen hükmün kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava dilekçesinde sehven icra takibinde talep edilmeyen %5 çek tazminatının da tahsili isteminde bulunulmuş ise de ;itirazın iptali davaları takibe sıkı sıkıya bağlı olan davalardan olup takipte talep edilmeyen bir hususun itirazın iptali hükmüne ilavesi mümkün olmadığı gibi davacı taraf bu istemini bağımsız bir talep olarak ileri sürmemiş istemini harçlandırıp talep etmemiştir.Bu nedenle usulen açılmış bir dava bulunmadığından reddine karar verilerek lehine vekalet ücreti talebine ilişkin istinaf nedeni yerinde bulunmamaktadır.

Taraflar arasında makine satışına dair sözleşme imzalandığı ,bu sözleşmenin gerçekleşmediği bu sebeble teminat olarak alınan çekin kaybedilmesi nedeniyle iade edilemediği, ancak bedelinin banka havale ödemeleriyle iade edildiği davalı tarafından savunulmaktadır. Davalı tarafça kaybedildiği ileri sürülen çekin davacıya iade edilmediği davalı tarafın kabulunde olup ; davacı tarafın bedelini ödediği tesbit olunan çeke karşılık yapıldığı ileri sürülen ödemelerin birinde"ödenen peşinat iadesi" kaydı bulunduğu ,yine davalı tarafın cevap dilekçesinde makina satışı nedeniyle sözleşme bedelinin %30 olan 8.700-TL peşinatın ödendiğinin beyan edildiği ,buna göre yapılan ödemelerin peşinatın iadesine ilişkin olarak yapıldığının kabulü gerektiği ,makina satışının gerçekleşmediği anlaşılmakla davacıya iadesi gereken çek bedelini davalıdan talep edebileceği ,davanın kabulune ilişkin hükme yönelik istinaf sebebleri yerinde görülmediğinden davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle:

Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

Alınması gereken 417,55- TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 105,39- TL nin mahsubu ile bakiye 312,16- TLnin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

İstinaf yoluna başvuran davalı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, hükümden sonra davacı yan gider avansından karşılanan 28-TL posta masrafının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362.a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.01/11/2018