İcra takibinde yetki itirazı: kredi hesabının kat edildiği şube esas alınır
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2018/335 E. 2018/1383 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)Kesin
★ EmsalGörev ve yetkiDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)usul emsali
Davacının nitelemesi: Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor
Gerekçe özeti
Kredi sözleşmesinin imzalandığı şube ile kredi hesabının kat edildiği/kat ihtarının çıktığı şube farklı ise, borcun ifa yeri kredi sözleşmesinin imzalandığı şube değil, hesabın kat edildiği şubedir; ayrıca yetki sözleşmesinde kanunen yetkili mahkeme ve icra dairelerinin yetkisinin saklı tutulduğu kararlaştırılmışsa, bu husus kanuni yetkiyi de geçerli kılar. Bu durumda, hesabın kat edildiği yerdeki icra dairesinde başlatılan takip yetkili sayılır ve takibin yetkisiz yerde yapıldığı gerekçesiyle verilen usulden ret kararı hukuka aykırıdır.
Ele alınan sorunlar
İcra takibinin yapıldığı yerin yetkili olup olmadığı (dava şartı) → kabul
İddia: Davacı vekili, kredi hesaplarının kat edildiği ve borcun ödenmesine ilişkin ihtarın Tepeören OSB şubesine ait Genel Kredi ve Teminat sözleşmesine dayandığını, bu şubenin Anadolu İcra Daireleri yargı çevresinde bulunduğunu, HMK 10. madde gereği sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de dava açılabileceğini, bu nedenle İstanbul Anadolu İcra Müdürlüğü'nde başlatılan takibin yetkili dairede yapıldığını ileri sürerek ilk derece kararının kaldırılmasını istemiştir.
Gerekçe: HMK 17. madde gereği tacirler veya kamu tüzel kişileri aralarındaki uyuşmazlık için bir veya birden fazla mahkemeyi yetkili kılabilirler ve taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece bu mahkemelerde açılabilir. Dava ve takibe konu kredi sözleşmesi Gebze şubesinde imzalanmış ve davalıların yerleşim yeri Gebze olsa da, sözleşmenin 13.4.e maddesinde İstanbul Mahkeme ve İcra Daireleri ile bankanın Genel Müdürlüğünün bulunduğu yerin yetkili olacağı, ayrıca kanunen yetkili mahkeme ve icra dairelerinin yetkisinin saklı olduğu belirtilmiştir; böylece yetki sözleşmesiyle kanuni yetki de saklı tutulmuş, sözleşmede aksi kararlaştırılmıştır. Genel kredi sözleşmesi Gebze şubesiyle imzalanmış olsa da, kredi hesaplarının bankanın Tepeören Şubesi tarafından kat edildiği ve hesap taşıma işleminin kat ihtarı ve icra takibi öncesinde yapıldığı davacı vekilinin ibraz ettiği belgelerden anlaşılmaktadır. Bu nedenle dava konusu kredi borcunun ifa yerinin Tepeören/Tuzla olduğu, akdin ifa yerinin Gebze olduğu gerekçesinin yerinde olmadığı, yetkili icra dairesinde takip yapılmadığından bahisle davanın usulden reddine karar verilmesi HMK 353(1)-4'te yazılı 'diğer dava şartlarına aykırılık' teşkil etmektedir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Kredi sözleşmesinin imzalandığı şube ile kredi hesabının kat edildiği şubenin farklı olması durumunda ifa yerinin tespitine ve yetki sözleşmesinde kanuni yetkinin saklı tutulmasının etkisine ilişkin tespitler, benzer bankacılık uyuşmazlıklarında yetki itirazlarının değerlendirilmesi açısından yol gösterici niteliktedir.
Usul tespitleri
- Yetkili mahkeme
- Kredi sözleşmesinin imzalandığı şube ile kredi hesabının kat edildiği şube farklı ise, borcun ifa yeri kat işleminin yapıldığı şubedir ve icra takibi bu yer icra dairesinde açılabilir; ayrıca yetki sözleşmesinde kanunen yetkili mahkeme ve icra dairelerinin yetkisi saklı tutulmuşsa bu yetki de geçerlidir.
- Dava şartı
- usulüne uygun (yetkili yerde) icra takibi yapılmış olması
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
yetki sözleşmesi↗ kanuni yetkinin saklı tutulması↗ ifa yeri↗ dava şartı↗ usulden ret↗ kredi hesabının kat edilmesi↗ itirazın iptali↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2018/335
KARAR NO 2018/1383
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 20/09/2017
NUMARASI 2017/173 E.-2017/1019 K.
DAVA
İtirazın İptali (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ 08/11/2018
İlk derece mahkemesince verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davalıların müvekkil ... Bankası A.Ş. Tepeören OSB Şubesi'nin kredi müşterisi olduğunu, müşterek borçlu/müteselsil kefaletiyle krediler kullandırıldığını, kullandırılan kredilerin geri dönüşünün gerçekleşmemesi nedeniyle borçluya ait kredi hesaplarının 25/11/2016 tarihinde kat edilmek zorunda kalındığını ve alacaklarının muaccel hale geldiğini, hesabın kat edildiği ve borcun ödenmesi gerektiği hususlarının Gebze .... Noterliği'nin 29/11/2016 tarih ve ... yevmiye no'lu ihtarnamesi ile borçlulara gönderildiğini, ancak borcun ödenmediğini, bu nedenle davalı borçlular hakkında İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/4581 D.İş Esas sayılı ihtiyati haciz kararı ile İstanbul Anadolu ...
İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibine geçildiğini, borçlular tarafından takibe, borca ve tüm ferilerine itiraz edildiğini, gayrinakit riskleri depo talebinin yasal olduğunu, icra takibi sonrasında 25/11/2016 tarihinde toplam 13.788,99- TL haricen tahsilat yapıldığını, bu nedenle iş bu tahsilatın müvekkil banka yönünden takip dosya hesabında dikkate alınacak şekilde karar verilmesini,borçlu davalıların itirazlarını haksız ve kötüniyetli olup,itirazlarının iptalini, haklarında alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmolunmasını istediklerini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalılar vekili cevap dilekçesi ile; müvekillerinin yerleşim yerinin Kocaeli İli , Gebze İlçesi olduğunu bu nedenle icra müdürlüğünün yetkisine itiraz ederek Gebze İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğunu beyanla ayrıca davacı bankaya müvekillerinin üçüncü kişiler nezdindeki hak ve alacaklarını temlik etmek suretiyle kredi borçlarına teminat gösterdiklerini, teminat olarak verilen çeklerin ve temlik edilen alacakların davacı bankadan celp edilmesi halinde müvekkillerinin takip tutarında borçlarının olmadığının anlaşılacağını bu nedenle yetkiye, borca, işlemiş faize itirazları olduğunu, davanın reddine karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI
İlk derece mahkemesince “...Davalı borçluların tamamının yerleşim adreslerinin Gebze ilçesi olduğu tespit edilmiştir. İcra İflas Kanunun 50.maddesi nazara alınarak yetkili icra müdürlüğünün Gebze İcra Müdürlüğü olduğu ve davalı borçluların yetkiye itirazlarının yerinde olduğu, itirazın iptali davasına bakılabilmesi için usulüne uygun takip yapılması gerektiği, usulüne uygun takibin dava şartı olduğu, dava konusu icra takibinin yetkisiz yerde yapılmış olması nedeniyle dava şartı oluşmadığından davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.” gerekçesi ile karar verilmiştir.
Bu karara karşı davacı tarafça yasal sürede istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava ve takibe konu kredi borçlusu . ....Ltd.Şti lehine diğer davalı borçluların müteselsil kefaletiyle imzalanan genel kredi ve teminat sözleşmelerinin hükümlerine göre açılan ve kullandırılan kredilerin müvekkili bankanın Tepeören OSB şubesi nezdindeki hesaplardan kaynaklandığını, kredi hesaplarının kat edildiğini belirten ve borcun ödenmesi ihtar olunan ve davalı-borçulların tümüne keşide edilen Gebze ... Noterliğinin 29.11.2016 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesinde bankanın 906-Tepeören OSB şubesindeki Genel Kredi ve Teminat sözleşmelerine dayalı kredilerin ihtar konusu olduğunun belirtildiği, bu şubenin Tuzla İlçesine bağlı olup Anadolu İcra Daireleri ve Mahkemelerinin yargı çevresinde bulunduğunu, HMK.nun 10.maddesi gereği,sözleşmeden doğan davaların, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabileceği, bu durumda İstanbul Anadolu ....
İcra Müdürlüğünde başlatılan takibin yetkili dairede başlatılması nedeniyle yerel mahkemenin kararının kaldırılması gerektiği ileri sürülmüştür.
GEREKÇE
HMK 17.maddesi gereği tacirler veya kamu tüzel kişileri aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında bir veya birden fazla mahkemeyi yetkili kılabilirler.Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece bu mahkemelerde açılabilir.
Dava ve takibe konu kredi sözleşmesinin yapıldığı şubenin Gebze şubesi olduğu, davalıların yerleşim yerinin Gebze olduğu anlaşılmaktadır. Sözleşmenin 13.4.e maddesi yetki sözleşmesine ilişkin olup; "İstanbul Mahkeme ve İcra Daireleri ile bankanın Genel Müdürlüğünün bulunduğu yerinde yetkili olacağı, kanunen yetkili mahkeme ve icra dairelerinin yetkilerinin saklı olduğu" yazılıdır. Böylece yetki sözleşmesi ile kanunen yetkili mahkemelerin yetkisi de saklı tutulmuş,sözleşmede aksi kararlaştırılmıştır.
Genel kredi sözleşmesi Gebze şubesi ile imzalanmış ise de ;kredi hesaplarının bankanın Tepeören Şubesi tarafından kat edildiği ; hesap taşıma işleminin kat ihtarı ve icra takip öncesi yapıldığı davacı vekilinin ibraz etmiş olduğu belgelerden anlaşılmaktadır. Bu nedenle dava konusu kredi borcunun ifa yerinin Tepeören/Tuzla olduğu,akdin ifa yerinin Gebze olduğu gerekçesinin yerinde olmadığı, yetkili icra dairesinde takip yapılmadığından bahisle davanın usulden reddine karar verilmesi HMK 353-(1)-4 de yazılı "diğer dava şartlarına aykırılık "teşkil ettiğinden hükmün kaldırılmasına ;mahkemece icra dairesinin yetkisine itiraz reddedilerek yargılamaya devam etmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine gönderilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle:
Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE; İstanbul Anadolu 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 20/09/2017 Tarih 2017/173 Esas- 2017/1019 Karar sayılı hükmün HMK 353(1)a-4 gereği KALDIRILMASINA;
"Davanın yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE"
Davacı tarafından yatırılan 31,40- TL peşin harcın istek halinde kendisine iadesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK.'nın 353(1)a maddesi uyarınca kesin olmak üzere, oy birliği ile karar verildi. 08/11/2018
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/275397 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi