6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Esasa ilişkin kesinleşen hükümde karşı davanın vekalet ücreti ve harç yönünden düzeltilmesi

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2018/974 E. 2019/487 K. · · İlk derece: BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Menfi tespit / İstirdatdiğerKesin

★ Emsal

Davacının nitelemesi: İtirazın İptali (karşı dava) mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

Gerekçe özeti

İstinaf incelemesi, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlıdır; taraflarca istinaf edilmeyen esasa ilişkin hüküm kesinleşir ve BAM bu kısmı yeniden inceleyemez, sadece hatalı görülen hususları eleştirmekle yetinebilir. İşlemden kaldırılan bir davanın reddedilmesi yerine açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekse de, bu husus istinaf konusu edilmemişse ve esas hüküm kesinleşmişse, buna bağlı olarak kötüniyet tazminatı talebinin reddi de isabetsiz sayılmaz. Buna karşılık, davanın reddine karar verilmesine rağmen kanunda öngörülen maktu vekalet ücreti ve harca ilişkin olumlu-olumsuz bir hüküm kurulmamış olması, HMK 353(1)b-2 maddesi kapsamında düzeltilmesi gereken bir eksikliktir.

Ele alınan sorunlar

Esasa ilişkin hükmün istinaf edilmeyen kısımlarının kesinleşmesi → tartışılmadı

Gerekçe: Taraflar asıl ve karşı davanın esasına ilişkin olarak istinaf isteminde bulunmadıklarından, ilk derece mahkemesinin asıl davanın kabulü ve karşı davanın reddine ilişkin gerekçesi ve hükmü kesinleşmiş sayılır. Bu durumda BAM'ın inceleme kapsamı, istinaf dilekçesinde belirtilen fer'i hususlarla (vekalet ücreti, harç, tazminat) sınırlıdır.

Gerekçe kaynağı: özgün

İşlemden kaldırılan karşı davanın açılmamış sayılması gerekirken reddedilmesi → tartışılmadı

Gerekçe: Karşı dava davalı-karşı davacı tarafça takip edilmediği için işlemden kaldırılmış olduğundan, esasında açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirken ilk derece mahkemesince reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir; ancak bu husus istinaf konusu edilmediği ve esasa ilişkin hüküm kesinleştiği için sadece eleştirilmekle yetinilmiş, kararın bu yönden bozulmasına gerek görülmemiştir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Açılmamış sayılması gereken karşı davada kötüniyet tazminatına hükmedilmemesinin isabetsiz olmaması → ret

İddia: Davacı-karşı davalı vekili, karşı davanın reddine karar verildiği halde müvekkili lehine kötüniyet tazminatına hükmedilmemesinin doğru olmadığını ileri sürmüştür.

Gerekçe: Esasında açılmamış sayılma kararı verilmesi gereken ancak istinaf konusu edilmediği için kesinleşen karşı davada kötüniyet tazminatına hükmedilmemiş olmasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

Gerekçe kaynağı: özgün

Karşı davada vekalet ücreti ve harca hükmedilmemiş olmasının düzeltilmesi → kabul

İddia: Davacı-karşı davalı vekili, karşı davanın reddine karar verildiği halde müvekkili lehine nisbi vekalet ücretine hükmedilmemesinin doğru olmadığını ileri sürmüştür.

Gerekçe: Karşı davada davacı-karşı davalı lehine AAÜT 7/1 maddesi uyarınca maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken bu konuda olumlu-olumsuz bir karar verilmemiş olması doğru görülmemiştir; ayrıca karşı davada harca hükmedilmemiş olması da isabetsizdir. Bu nedenle ilk derece mahkemesi hükmünün karşı davaya ilişkin vekalet ücreti ve harca yönelik kısımları HMK 353(1)b-2 maddesi uyarınca kaldırılarak, karşı dava için yatırılan peşin harçtan mahsup yapılarak fazla harcın iadesine ve AAÜT 7/1 maddesi uyarınca maktu vekalet ücretine hükmedilmesine karar verilmiştir.

Gerekçe kaynağı: düzeltme

Emsal değeri

İşlemden kaldırılan bir davada açılmamış sayılma yerine ret kararı verilmiş olsa da, bu husus istinaf konusu edilmemiş ve esas hüküm kesinleşmişse, BAM'ın bu durumu sadece eleştirmekle yetinip esasa müdahale etmeyeceği; buna karşılık davanın reddine karar verilmesine rağmen kanunen öngörülen vekalet ücreti ve harca hükmedilmemiş olmasının HMK 353(1)b-2 uyarınca düzeltilmesi gerektiği yönünden emsal niteliktedir.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
menfi tespit istirdat itirazın iptali işlemden kaldırma açılmamış sayılma kötüniyet tazminatı maktu vekalet ücreti nisbi vekalet ücreti istinaf sebepleriyle bağlılık

Atıf yapılan mevzuat: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 353(1)b-2HMK 362(1).a · AAÜT — AAÜT 7/1

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2018/974

KARAR NO 2019/487

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 26/02/2018

NUMARASI 2014/1123 E.-2018/199 K.

ASIL DAVA

Menfi Tespit-İstirdat

KARŞI DAVA

İtirazın İptali

İSTİNAF KARAR TARİHİ 04/04/2019

İlk derece mahkemesince asıl davanın kabulüne, karşı davanın reddine yönelik olarak verilen davacı-karşı davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

ASIL DAVA

Davacı-k.davalı vekili, davalı-k.davacının müvekkili hakkında icra takibi başlattığını, ancak davalı-k.davacıya borcu olmadığı gibi avans olarak verilen ancak mal tesllimi yapılmaması nedeniyle karşılıksız kalan ve bedeli ödenen 22.000-TL bedelli çek nedeniyle alacaklı olduğunu ileri sürerek 22.000-TL bedelli çek nedeniyle davalı-k.davacıya borçlu olmadığının tespiti ile ödenen tutarın istirdatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP/KARŞI DAVA

Davalı-k.davacı vekili, taraflar arasındaki ticari ilişkide davacı-k.davalının müvekkiline borçlu olduğunu, davacı-k.davalıdan 22.000-TL’lik çek alındığının doğru olduğunu, zaten bu çek bedeli mahsup edilerek icra takibi başlatıldığını, ayrıca davacı-k.davalının çek karşılığında mal almadığını ispat etmesi gerektiğini, müvekkili tarafından cari hesap alacağının tahsili amacıyla başlatılan icra takibinin davacı-k.davalının haksız itirazı ile durduğunu ileri sürerek asıl davanın reddini, karşı davanın kabulünü, davacı-k.davalının icra takibine itirazının iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

KARŞI DAVAYA CEVAP

Davacı-k.davalı vekili, müvekkilinin karşı tarafa borcu olmadığını savunarak karşı davanın reddini ve kötüniyet tazminatına hükmedilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, taraflar arasında mal alım satımına ilişkin ticari ilişki bulunduğu, davacı-k.davalının cari hesap borcuna karşılık davalı-k.davacıya 23.000- TL bedel ile makbuz karşılığında ödemede bulunduğu, 22.000- TL bedelli çekin yeni siparişler için davalı-k.davacıya verildiği, ancak siparişin teslim edilmediği, semeresiz kalan çekin karşılığının muhatap bankaca davalı-k.davacıya ödendiği gerekçesiyle asıl davanın kabulü ile davacı-k.davalının dava konusu çek nedeniyle davalı-k.davacıya borçlu olmadığının tespitine, ödenen çek bedeli 22.000- TL nin davalıdan istirdadına, karşı davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı-k.davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; karşı davanın reddine karar verildiği halde müvekkili lehine nisbi vekalet ücretine ve kötüniyet tazminatına hükmedilmemesinin doğru olmadığını belirterek karşı davaya ilişkin hükmün vekalet ücreti ve tazminat yönünden kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Asıl dava, taraflar arasındaki mal alım-satımına dayalı ticari ilişkide avans olarak verildiği ancak mal teslimi yapılmaması nedeniyle bedelsiz kaldığı ileri sürülen çek nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti ve icra tehdidi altında ödenen çek bedelinin istirdatına istemine; karşı dava ise cari hesap alacağının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vâki itirazın iptali istemine ilişkindir.Asıl ve karşı davada, taraflar arasındaki uyuşmazlık davacı-k.davalı tarafça yapıldığı ileri sürülen ancak karşı tarafça kabul edilmeyen 23.000-TL bedelli bir ödemeden ve avans olarak verildiği ileri sürülen 22.000-TL bedelli bir çekten kaynaklanmaktadır. İlk derece mahkemesince 23.000-TL bedelli ödemenin yapıldığı ve 22.000-TL bedelli çekin avans çeki olduğu ancak karşılığında mal teslim edilmediği gerekçesiyle asıl davanın kabulüne, karşı davanın reddine karar verilmiş, taraflar asıl ve karşı davanın esasına ilişkin olarak istinaf isteminde bulunmamışlardır.

Bu durumda ilk derece mahkemesinin sözü edilen gerekçesinin ve asıl davanın kabulü ve karşı davanın reddine ilişkin hükmün kesinleştiğinin kabulü gerekir. Dolayısıyla esasında davalı-k.davacı tarafça takip edilmediği için 09.03.2016 tarihli duruşmada işlemden kaldırılan karşı davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirken, reddine karar verilmesi doğru görülmemiş ise de bu husus eleştirilmekle yetinilmiştir.O halde yukarıda da açıklandığı üzere esasında açılmamış sayılma kararı verilmesi gereken ancak istinaf konusu edilmediği için kesinleşen karşı davada kötüniyet tazminatına hükmedilmemiş olmasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Öte yandan karşı davada davacı-k.davalı lehine AAÜT 7/1 maddesi uyarınca maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken bu konuda olumlu-olumsuz bir karar verilmemiş olması doğru görülmediği gibi, karşı davada harca hükmedilmemiş olması da isabetsizdir.

Yukarıda açıklanan gerekçelerle davacı-karşı davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile, HMK 353(1)b-2 maddesi uyarınca karşı davaya ilişkin hükmün vekalet ücreti ve harca ilişkin kısımları yönünden kaldırılmasına dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı-karşı davalı vekilinin istinaf başvurusunun KISMEN KABULÜNE, Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2014/1123 Esas-2018/199 Karar sayılı ve 26/02/2018 tarihli hükmünün karşı davanın vekalet ücreti ve harca yönelik kısımlarının HMK.'nın 353(1)b-2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA; "Karşı dava için yatırılan 348,39-TL peşin harçtan 35,90 TL peşin harcın mahsubu 312,49-TL fazla harcın talep halinde davalı-k.davacıya iadesine,Karşı davada davacı-karşı davalı vekili için hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT 7/1 maddesi uyarınca takdir olunan 2.180- TL maktu vekalet ücretinin davalı-karşı davacıdan tahsiliyle davacı-karşı davalıya ödenmesine, Karşı davada davacı-karşı davalının kötüniyet tazminatı isteminin koşulları olmadığından reddine"İstinaf yoluna başvuran davacı-karşı davalı tarafça yatırılan 35,90-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine, istinaf başvuru harcı olarak yatırılan 98,10- TL’nin hazineye irad kaydına,Davacı-k.davalı tarafça istinaf aşamasında yapılan toplam 88,40-TL istinaf yargılama giderinin 44,20-TL’sinin davalı-k.davacıdan alınarak davacı-k.davalıya verilmesine, kalanın davacı-k.davalı üzerinde bırakılmasına,Dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nun 362(1).a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.

04. 04.2019

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/274031 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.