Zayi belgesi davasında aktif husumet ve hasımsız açılma zorunluluğu
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2018/1061 E. 2018/1548 K. · · İlk derece: BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Kıymetli evrak iptali / Zayiistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ EmsalDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)
Gerekçe özeti
TTK 82/7 uyarınca zayi belgesi verilmesi davası, defterleri kaybolan tacir tarafından (tüzel kişi tacirin tasfiye halinde olması durumunda tasfiye memuru eliyle) açılmalıdır; şirket ortağı gibi taraf sıfatı bulunmayan kişilerin açtığı davada aktif husumet yokluğu söz konusu olur. Ayrıca bu dava kanun gereği hasımsız açılmalıdır; şirketin hasım olarak gösterilmesi de usule aykırıdır.
Ele alınan sorunlar
Zayi belgesi davasında aktif husumet ve davanın hasımsız açılması gerekliliği → ret
İddia: Davacılar, şirketin fiilen kapandığını, tasfiye memuruna teslim edilen karar defterinin kaybolduğunu, şirketin iki ortaklı olduğunu ve davanın ortaklar tarafından açılabileceğini, davalının fiilen varolmadığını ileri sürerek ilk derece kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
Gerekçe: TTK'nın 82/7 maddesi uyarınca zayi belgesi davası, defterleri kaybolan tacir (somut olayda tasfiye halindeki şirket, temsilcisi olan tasfiye memuru eliyle) tarafından açılmalıdır; taraf sıfatı bulunmayan şirket ortağı ve eski yetkilisi tarafından açılması isabetsizdir. Ayrıca aynı hüküm gereği bu davanın hasımsız açılması gerekirken, davada şirketin hasım olarak gösterilmesi de doğru değildir. Bu nedenle ilk derece mahkemesinin davanın aktif husumet yokluğundan reddi yönündeki kararında isabetsizlik bulunmamaktadır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
TTK 82/7 kapsamındaki zayi belgesi davalarının kimin tarafından ve nasıl (hasımsız) açılması gerektiği konusunda genel bir kural koyduğundan, benzer davalarda taraf sıfatı ve dava şekli yönünden emsal niteliği taşımaktadır.
Usul tespitleri
- Dava şartı
- TTK 82/7 uyarınca zayi belgesi davasının, defterleri kaybolan tacir tarafından ve hasımsız olarak açılması gerektiğinden, taraf sıfatı bulunmayan kişi tarafından hasımlı açılan davada aktif husumet yokluğu dava şartı eksikliği olarak değerlendirilmiştir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
zayi belgesi↗ aktif husumet↗ taraf sıfatı↗ hasımsız dava↗ tasfiye memuru↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2018/1061
KARAR NO 2018/1548
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 19/02/2018
NUMARASI 2018/176 E.-2018/178 K.
DAVA
Zayi Belgesi Verilmesi
İSTİNAF KARAR TARİHİ 06/12/2018
İlk derece mahkemesince davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davacılar vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.
DAVA
Davacılar vekili, müvekkillerince açılan dava sonucu davalı şirketin fesih ve tasfiyesine karar verildiğini, ancak tasfiye memuruna teslim edilen şirket karar defterinin kaybolması nedeniyle şirket tasfiye işleminin sonçlandırılamadığını ileri sürerek karar defterinin zayii olduğuna ilişkin belge verilmesini talep ve dava etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, davalı şirketin ortağı olan davacılar tarafından şirkete ait karar defterinin kayıp olduğu, bu nedenle tasfiyenin sonlandırılamadığından bahisle huzurdaki dava açılmış ise de, anılan davayı defter tutma yükümlülüğünde olan davalı şirketin açması gerekli olup, davada davacıların aktif husumetinin bulunmadığı, kaldı ki TTK'nın 82/7.maddesi uyarınca açılan davaların hasımsız olarak açılması gerekirken hasımlı açıldığı gerekçesiyle davanın aktif husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir.
Bu karara karşı davacılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı şirketin 2012 yılında fiilen kapandığını, ancak müvekkillerinin şirket için devlete vergi ödemeye, muhasebeci ücreti ödemeye, ticaret odasına aylık ödemeye devam ettiklerini, Bakırköy 1 ATM’nin 11.02.2016 tarihli 2015/228 E., 2016/113 K.sayılı kararı ile şirketin fesih ve tasfiyesine karar verildiğini, tasfiye memuruna şirket defter ve belgelerinin teslim edildiğini, ancak karar defterinin kaybolduğunun anlaşıldığını, kaldı ki şirketin iki ortaklı olduğunu ve davanın da ortaklar tarafından açıldığını, dava hasımlı açılmış ise de davalının zaten fiilen varolmadığını belirterek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava, 6102 sayılı TTK’nun 82/7 maddesi uyarınca zayii belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
6102 sayılı TTK'nın 82/7 maddesi "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir."hükmünü içermektedir.
Somut olayda davacılar, davalı Tasfiye Halinde .... Ve Tic. Ltd. Şti.’ne ait karar defterinin tasfiye memurunda bulunduğu sırada kaybolduğunu ileri sürerek zayi belgesi verilmesini talep etmişlerdir. Yukarıda sözü edilen yasa hükmü gereğince iş bu davanın karar defteri kaybolan tasfiye halindeki şirket tarafından(şirket adına temsilcisi sıfatıyla tasfiye memuru tarafından) açılması gerekirken, taraf sıfatı bulunmayan şirket ortağı ve eski yetkilisi tarafından açılmasında isabet görülmediği gibi, hasımsız olarak açılması gereken bu davada şirketin hasım olarak gösterilmesi de doğru olmamıştır.
Bu durumda ilk derece mahkemesince verilen davanın aktif husumet yokluğundan reddi yönündeki kararda bir isabetsizlik görülmemiştir.
Yukarıda açıklanan gerekçelerle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davacılar vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
İstinaf yoluna başvuran davacılar tarafından yapılan giderlerin üzerlerinde bırakılmasına,
Dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile HMK'nun 362(1).ç maddesi uyarınca kesin olmak üzere karar verildi. 06/12/2018
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/273286 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi