Ticari defterlerin tek taraflı incelenmesiyle borç ilişkisine hüküm kurulamaz

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA N 2018/1657

KARAR NO 2018/1575

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 17/05/2018

NUMARASI 2016/728 E.-2018/427 K.

DAVA

İtirazın İptali

İSTİNAF KARAR TARİHİ 06/12/2018 (07/01/2019 yazım tarihli )

Davanın reddine ilişkin hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili, davalının taraflar arasındaki ticari ilişkide cari hesap borcunu ödemediğini, alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibinin davalının haksız itirazı ile durduğunu ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına ve %20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, müvekkilinin davacıya borcunun olmadığını, satın alınan tüm malların bedelinin davacıya ödendiğini savunarak davanın reddini ve kötüniyet tazminatına hükmedilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın, cari hesaptan doğan alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vâki itirazın iptali istemine ilişkin olduğu, faturanın tek başına alacağın varlığını ispata yeterli olmadığı, bu durumda davacının cari hesabı oluşturan tüm faturalara konu malları davalıya teslim ettiğini ispat etmesi gerektiği, malların teslimine ilişkin olarak düzenlenen sevk irsaliyelerinin teslim alan kısımlarının boş olduğu, davacının lehe delil vasfını haiz ticari defterlerine göre takip tarihi itibariyle davalıdan 13.112,98- TL alacaklı göründüğü, davalının ticari defterlerinin başka mahkeme dosyalarında olması nedeniyle incelenemediği, davacının dosyada mevcut delillere göre karar verilmesini talep etmesi üzerine davacı taraftan davalının ticari defterlerinin incelenmesi taleplerinin devam edip etmediğinin sorulduğu, davacı tarafın davalı defterlerinin incelenmesinden vazgeçildiğine dair dilekçe sunduğu, HMK 222/1 maddesi uyarınca taraflarca delil olarak dayanılmış ise mahkeme ticari defterlerin ibrazına kendiliğinden veya tarafların talebi üzerine karar verebilecek olmakla birlikte davacı tarafın davalının defterlerinin incleenmesinden vazgeçmesi ve dosya kapsamına göre karar verilmesini istemesi nedeniyle davalı defterlerinin incelenmesinden vazgeçildiği, davacının cari hesabı oluşturan faturalara konu malları teslim ettiğini ispatlayamadığındanavanın reddine,kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; mahkemenin yapmış olduğu incelemenin eksik olduğundan müvekkilinin ciddi bir hak kaybı ile karşı karşıya kaldığını, davalı tarafın ticari defterlerinin incelenmesi talebinin yalnızca kendilerine ait olmadığını,davalı tarafında cevap dilekçelerinde bu talebin yer aldığını, yapılan inceleme neticesinde ... isimli şahsın resmi kayıtlarında da şirket yetkilisi olduğunun tespit edildiğini, bu nedenle firma yetkilisinin borcu kabulüne ilişkin ikrarının bilirkişi raporu ile netlik kazandığını, davalı-borçlunun icra takibine yaptığı itirazın kaldırılması ve takibin devamına, davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

HMK 222.madde uyarınca Mahkeme tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.

Davacının ticari defterlerinde yapılan inceleme sonunda düzenlenen bilirkişi raporunda ;davacının 2015 ve 2016 yıllarına ait ticari defterlerinin kanuna uygun olarak tutulduğu , 2015 yılı sonu itibariyle 19.027,88-TL borcun ,2016 yılında 86158 nolu iade faturasının davacı kayıtlarına alınarak 31.12.2016 tarihi itibariyle 13.112,98-TL borcun devam ettiği tesbit edilmiştir. Davalının ticari defterlerinde yapılacak inceleme için Samsun Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmış ise de mahkemeye verildiğinden bahisle ticari defterlerin incelenemediği anlaşılmaktadır.

Mahkemece , sevk irsaliyeleri imzasız bulunduğu ,mal tesliminin kanıtlanamadığını davanın reddine gerekçe yapmış ise de ;davalı alınan tüm malların bedelini ödediğini ,borç bulunmadığını savunduğundan ispat yükünü üzerine almış olup ,davacının malları teslim edip etmediği hususunda ihtilaf bulunmamaktadır.

İncelenen davacı defterlerinin davacı lehine delil teşkil ettiği ,davacının ticari defterlerinde ki kayıtlar, karşı tarafın aynı şekilde kanuna uygun tutulduğu belirlenen ticari defterleriyle hükümden düşürülebilecektir.Davalının ödeme belgesi ibraz etmediği ,mal tesliminde ihtilaf bulunmadığı ,davacının delil vasfında bulunan ticari defterlerinde de borç tesbit edildiği üzere ;davalının ödeme savunması değerlendirilmek üzere ticari defterlerinin incelenmesi gerekmektedir.Zira davalı ticari defterlerini ibraz etmekten kaçınmış değildir.Davacı vekili;davalının ticari defter ve kayıtlarının incelenmesinden vazgeçmiş ise de davalı vekilinin de 29.7.2016 tarihli cevap dilekçesinde ticari defterlere delil olarak dayandığı görülmektedir.Ticari defter incelemesi tek taraflı yapılmak suretiyle alacağın varlığı veya yokluğuna hüküm verilemeyeceğinden davalı tarafın ticari defterlerinin bulunduğunu beyan ettiği mahkeme ile yazışma yapılarak ,davalının ticari defterlerinin incelenmesi ile bir sonuca varılacağından davanın reddine ilişkin hüküm HMK.'nın 353(1)a-6 maddesine göre, "Mahkemece, tarafların davanın esasıyla ilgili olarak gösterdikleri delillerin hiçbiri toplanmadan veya gösterilen deliller hiç değerlendirilmeden karar verilmiş olması" kapsamında bulunduğundan hükme tesir edecek derece de deliller toplanmamış olduğundan hükmün kaldırılarak tahkikat tamamlandıktan sonra sonucuna göre bir karar verilmek üzere kararı veren mahkemeye iadesine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle:

Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, İstanbul Anadolu 8. Asliye Tİcaret Mahkemesi'nin 2016/728 Esas-2018/427 Karar sayılı ve 17/05/2018 tarihli hükmünün HMK.'nun 353(1)a-6 gereği KALDIRILMASINA;

"Davanın yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine"

Davacı tarafından yatırılan peşin istinaf karar harcının (35,90- TL ) iadesine,

Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oy birliği ile HMK.'nın 353(1)a maddesi uyarınca kesin olmak üzere karar verildi. 06/12/2018