6102TTK Türk Ticaret Kanunu

İthalatçının yetkili servisin montaj hatasından TBK 116/1 ile sorumluluğu

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2018/684 E. 2019/1186 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

AlacakdiğerKesin

★ Emsal

Mahkemenin nitelemesi: Ticari satımAyıba karşı tekeffül

Davacının nitelemesi: Ticari Satım mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

Gerekçe özeti

Bir ürünün ithalatçısı, satıcı sıfatı bulunmasa da, ürünü devreye alan yetkili servisinin montaj/kurulum sırasındaki kusurlu hizmetinden TBK 116/1 uyarınca sorumludur; yetkili servis bu ilişkide ithalatçının yardımcı şahsı konumundadır. Ürünün kendisinde üretim hatası bulunmasa da, montaj hatası nedeniyle ekonomik ömrünü tüketen ürünün yenisi ile değiştirilmesine karar verilebilir. Ayrıca dava konusu talep, bir bütün sistemin değil belirli bir parçanın (kazanın) değiştirilmesine ilişkinse, harç ve vekalet ücreti sistemin tamamına ait fatura tutarı üzerinden değil, dava konusu ürünün bedeli üzerinden hesaplanmalıdır.

Ele alınan sorunlar

İthalatçının, yetkili servisinin montaj/devreye alma hatasından TBK 116/1 uyarınca sorumluluğu → ret

İddia: Davalı vekili, müvekkilinin ürünün satıcısı olmayıp sadece ithalatçı olduğunu, ürünün dava dışı bayiden alınıp montajının da o firma tarafından yapıldığını, kendilerinin husumet ve sorumluluğunun bulunmadığını, ürünün ayıplı olmadığını ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

Gerekçe: Davalı, dava konusu ürünün ithalatçısıdır ve satıcı sıfatı bulunmamaktadır; ürün dava dışı bir firmadan fatura ile satın alınmıştır. Ancak borçlu, borcun ifasını yardımcılarına bıraksa bile, yardımcılarının işi yürütürken diğer tarafa verdiği zarardan TBK 116/1 gereği sorumludur. Davalı ithalatçı tarafından yetkilendirilen servis, hukuken 'yardımcı şahıs' konumundadır. Teknik bilirkişi incelemesinde, satın alınan kazanda üretim hatası bulunmadığı, ancak sistemde harici pompa ve denge kabı (hidrolik kap) bulunması nedeniyle WM 10 denge kabı modülünün montaj ve işletmeye alma sırasında sisteme ilave edilmesi gerektiği, ilave edilmemesi sonucu arızanın meydana geldiği belirlenmiştir. Kazanda üretim arızası bulunmasa da eksik parça ile montaj yapılması nedeniyle kazanın sürekli yüksek derecede suyu ısıtmaya çalışması sisteme zarar vermiş, pompanın paslanması dahil birçok parçanın hasarına sebep olmuştur. Davalının satıcı sıfatı bulunmamakla birlikte, yetkili servisi tarafından devreye alma işlemi yapıldığı sabittir; yetkili servis montajdaki hatayı fark etmeden elektrik bağlantısı yaparak sistemi devreye almıştır. Bu nedenle davalı yetkili servisin kusurlu hizmeti nedeniyle TBK 116/1 gereği sorumlu sayılmasında ve bu hata nedeniyle ekonomik ömrünü tüketen cihazın yenisi ile değiştirilmesine karar verilmesinde isabetsizlik görülmemiştir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Isıtma sistemi bütünü esas alınarak hesaplanan harç ve vekalet ücretinin hatalı olması → kısmi kabul

İddia: Davalı vekili, vekalet ücreti ve harcın hatalı hesaplandığını ileri sürmüştür.

Gerekçe: İlk derece mahkemesince ısıtma sisteminin tamamı için düzenlenen fatura esas alınarak harç ve vekalet ücreti hesaplandığı anlaşılmıştır. Oysa dava konusu ürün bedeli 4.095 Euro olup, harç ve vekalet ücretinin bu tutarın dava tarihindeki kur karşılığı 12.572,87 TL üzerinden hesaplanması gerekir.

Gerekçe kaynağı: düzeltme

Emsal değeri

İthalatçının, satıcı sıfatı bulunmasa da yetkilendirdiği servisin montaj/devreye alma kusurundan TBK 116/1 gereği yardımcı şahıs sorumluluğu çerçevesinde sorumlu tutulabileceğine ve bu nedenle ürünün yenisiyle değiştirilmesine hükmedilebileceğine ilişkin tespit, benzer ithalatçı-yetkili servis ilişkilerinde emsal niteliği taşımaktadır.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ayıplı mal seçimlik haklar (TBK 227) yardımcı şahsın fiilinden sorumluluk (TBK 116/1) ithalatçının sorumluluğu yetkili servis ayıpsız misli ile değiştirme harç ve vekalet ücreti hesabı

Atıf yapılan mevzuat: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) — TBK 227TBK 116/1

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2018/684

KARAR NO 2019/1186

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 17/10/2017

NUMARASI 2016/222 Esas 2017/1128 Karar

DAVA

Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ 30/09/2019

Davanın kabulüne ilişkin hükmün davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili, müvekkilinin ... duvar tipi yoğuşmalı kazanı fatura ile satın alınarak, davalı yetkili servisince usulüne uygun devreye alındığını, ürünün alındığı günden beri sorunlu olarak çalıştığını, ayıplı olduğunu, yetkili servisin, kazanın normal temposu üzerinde çalışmasının kullanım hatasından kaynaklanmadığını tesbit ettiğini,yetkili servislerce farklı tespitler yapıldığı, davalıdan değiştirme talep edildiğini,imalat değil montaj hatasından kaynaklanıp, davalı bayiinden satın alınmadığı için sorumlulukları bulunmadığı gerekçesi ile red edildiğini, ürünün ayıpsız misli ile değiştirilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili; davacı ile aralarında alım-satım ilişkisinin bulunmadığını, müvekkilinin ithalatçı olduğu, üretici olmadığını, davacının tüketici vasfında bulunmayıp, ayıpla ilgili husumet yöneltemeyeceklerini, ayrıca üründe ayıp olmadığını, yetkilendirilen servisin değişmesi gereken herhangi bir parça ya da kazandan kaynaklı arıza tesbit edemediğini, yetkili servisin tesbit ettiği hususun arızanın kaynağının kazan ile tesisat arasına monte edilmesi gerekir iken satıcı tarafından monte edilmeyen "karıştırıcı üç yollu vana motoru" olduğunu, bunun kendileri tarafından temin edilmediğini, ancak bunun kazanın çalışıp çalışmaması ile ilgili olmadığını, sorumluluklarının bulunmadığını,belirterek davanın reddini istenmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davalı sorumluluğun kendilerinde olmadığını ifade etmiş ise de, garanti belgesi yönetmeliğinin 5. Maddesi uyarınca; üretici ve ithalatçılar, ürettikleri ve ithal ettikleri mallar için garanti belgesi düzenlemek zorunda oldukları; TBK 219 ve devamı maddeleri gereğince ürünün ithalatçısı olan ve dosyada mevcut belgeler uyarınca ayıplı mala yönelik olarak servis hizmetini vermiş olan yetkili servislerin kusurlu olduğu, davalının sorumlu olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili ;mahkemenin husumet itirazını değerlendirmediğini, ürünün dava dışı firmadan alınarak montajının yine aynı firma tarafından yapıldığını, davacı tüzel kişi tacirin tüketici sıfatının bulunmadığını,TTK 23. Maddedeki ayıp ihbar ve hak düşürücü sürelerin incelenmediğini, arızanın nedeni ile ilgili araştırma yapılmadığı, vekalet ücreti ve harcın hatalı hesaplandığını,belirterek kararın kaldırılarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

TBK'nın 227. maddesi gereği "satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hallerde alıcı, 1. Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme,2. satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme,3. aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde,...satılanın ücretsiz onarılmasını isteme, 4. imkan varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme " seçimlik haklarından birine sahiptir.Davalı söz konusu ürünlerin ithalatçısı olup,ithal ettiği ürünleri bayilerine satmaktadır.Ürün dava dışı .... Ltd. Şti'nden 24.9.2014 tarihli fatura ile satın alınmıştır.Sunulan fatura kazan ile birlikte komple ısıtma sistemini içermektedir.Borçlu borcun ifasını veya bir borç ilişkisinden doğan hakkın kullanılmasını ,birlikte yaşadığı kişiler yada yanında yanında çalışanlar gibi yardımcılarına kanuna uygun surette bırakmış olsa bile ,onların işi yürüttüğü sıra da diğer tarafa verdikleri zararı gidermekle yükümlüdür.(TBK 116/1)Davalı ithalatçı tarafından yetki verilen servis hukuken"yardımcı şahıs" konumundadır.

Somut olayda; cihazın yetkili servis tarafından 6.12.2014 cihazın sorunsuz teslim edildiğine ilişkin servis formu düzenlendiği ;

17. 2.2015 ,23.2.2015,2.3.2015 tarihlerinde arıza başvurusuna göre yetkili servislerce gelindiği,sorunun cihazın devamlı olarak 90 derecede çalıştığı tesbit edilmişse de sorunun çözülemediği anlaşılmaktadır. Teknik bilirkişi tarafından yapılan inceleme neticesinde satın alınan kazanda üretim hatası bulunmadığı,ancak sistemde harici pompa ve denge kabı (hidrolik kap)bulunmasından dolayı WM 10 denge kabı modülüne gerek olduğu ,montaj ve işletmeye alma sırasında denge kabı modülünün sisteme ayrıca ilave edilmesi gerektiği,ilave edilmemesi sonucu arızanın meydana geldiği belirlenmiştir. Ayrıca kazanda üretim arızası bulunmasa da sistemin eksik parça ile montajının yapılması nedeniyle kazanın sürekli yüksek derecede suyu ısıtmaya çalışması nedeniyle sistemin dengesiz ve sorunlu çalışmasına sebeb olmuş,bu durumun sistemde ki TOP S 30 /10 pompasının paslanması dahil birçok parçaların zarar görmesine sebebiyet verdiği yapılan bilirkişi incelemesinden anlaşılmıştır.Buna göre ithalatçı davalının satıcı sıfatı bulunmamakta ise de ,davalının yetkili servisi tarafından devreye alma işlemi yapıldığı sabit olup,yetkili servisin montajdaki hatayı farketmeden elektirik bağlantısı yaparak sistemi devreye aldığı anlaşıldığından davalı yetkili servisin kusurlu hizmeti nedeniyle TBK 116/1 gereği sorumlu sayılmasında ve yapılan bu hata nedeniyle ekonomik ömrünü tüketen cihazın yenisi ile değiştirilmesine karar verilmesinde isabetsizlik görülmemiştir.Davalı vekilinin hükmün esasına yönelik istinaf nedeni yerinde görülmeyerek reddine karar verilmiş ise de;ilk derece mahkemesince ısıtma sisteminin tamamı için düzenlenen fatura esas alınarak harç ve vekalet ücreti hesaplandığı anlaşılmakla, davalı vekilinin buna ilişkin istinaf nedeni yerinde görülerek hükmün harç ve vekalet ücreti takdirine ilişkin kısımlarının kaldırılmasına, dava konusu ürün bedeli 4.095 Euro'nun dava tarihindeki kur karşılığı 12.572,87- TL üzerinden harç alınmasına ve vekalet ücreti takdirine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KISMEN KABULÜNE; İstanbul Anadolu 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/10/2017 Tarih 2016/222 Esas 2017/1128 karar sayılı hükmün harç ve vekalet ücreti takdirine ilişkin 2. ve 5.bentlerinin HMK 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA;

2- "Alınması gereken 858,85- TL harcın davalıdan tahsiliyle hazineye gelir kaydına, 5-Davacı lehine takdir olunan 1.980-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsiliyle davacıya ödenmesine,"Davalı tarafından yatırılan 795,75- TL peşin istinaf karar harcının kendisine iadesine,Davalı tarafından yapılan istinaf yargı giderinin üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.30/09/2019

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/268907 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.