Satımda teslim ispat yükü ve icra inkar tazminatı
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2018/1583 E. 2020/418 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ Emsal
Davacının nitelemesi: Ticari Satımdan Kaynaklanan Alacak ≠ mahkeme dalı · davacı çerçevesi: Ticari satım
Gerekçe özeti
Ticari satım ilişkisinden kaynaklanan itirazın iptali davalarında, malın teslimini ispat külfeti kural olarak davacı satıcıya aittir; ancak davalı borçlu, teslim edilen malın eksik olduğunu iddia ediyorsa bu iddiayı ispat külfeti davalıya geçer ve bu husus usulüne uygun delillerle kanıtlanmalıdır. Fatura ve davacı ticari defter kayıtları, davalı defterleri incelenmemiş olsa da, davalı ödemelerini de kayıtlı gösteriyorsa alacağın varlığını destekleyebilir. Alacağın kısmen kabul edilmesi, alacağın likit ve belirlenebilir olma özelliğini ortadan kaldırmaz; bu durumda icra inkar tazminatına hükmedilmesi yerindedir.
Ele alınan sorunlar
Faturaya konu malın tesliminin ispatı ve ispat külfetinin dağılımı → ret
İddia: Davalı, takibe konu faturada belirtilen malın 24 adet eksik teslim edildiğini, bu nedenle alacağın ispatlanamadığını ileri sürmüştür.
Gerekçe: Satım sözleşmesinde mal veya hizmetin teslimini ispat külfeti kural olarak davacı satıcıya aittir; fatura ve davacı defter kayıtları tek başına, yasal delillerle desteklenmediği sürece alacağın varlığını kanıtlamaz. Somut olayda davacı ticari defterleri incelenmiş, defterlerde davaya konu faturalar ve davalı ödemeleri kayıtlı olup davacı davalıdan alacaklı görünmektedir. Davalı akdi ilişkiyi inkar etmemiş, ancak faturaya konu malın 24 parça eksik teslim edildiğini iddia etmiştir; bu iddia yönünden ispat külfeti davalı üzerindedir. Davalı, kendisine teslim edilen ürünlerin eksik olduğunu usulüne uygun delillerle ispatlayamamıştır. Bu itibarla davacı satıcının faturalara konu malları davalıya teslim ettiği ve fatura miktarından davalı ödemelerinin mahsubu sonucu davacının alacaklı olduğu sonucuna varılmıştır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Alacağın likit ve belirlenebilir olup olmadığı ile icra inkar tazminatı koşulları → ret
İddia: Davalı, likit olmayan ve yargılamayı gerektiren bir alacak yönünden icra inkar tazminatına hükmedildiğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: Takibe konu alacak faturadan kaynaklanan likit ve belirlenebilir bir alacaktır; alacağın kısmen kabulüne karar verilmiş olması, alacağın yargılamayı gerektirdiği anlamına gelmeyeceği gibi likit olma özelliğini de ortadan kaldırmaz. Bu nedenle mahkemece davanın kısmen kabulü ile itirazın iptaline ve davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesinde isabetsizlik bulunmamıştır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Ticari satımdan kaynaklanan itirazın iptali davalarında, eksik teslim iddiasının ispat yükünün davalıya ait olduğu ve alacağın kısmen kabul edilmesinin likit olma niteliğini ortadan kaldırmayacağı yönünden bölgesel ikna edici emsal niteliği taşımaktadır.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
itirazın iptali↗ ispat külfeti↗ likit alacak↗ icra inkar tazminatı↗ ticari defter↗ temerrüt↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2018/1583
KARAR NO 2020/418
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 03/04/2018
NUMARASI 2016/1032 Esas 2018/303 Karar
DAVA
İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ 16/04/2020
Davanın kısmen kabulüne ilişkin hükmün davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ile borçlu arasındaki ticari ilişkiye davalı olarak müvekkil tarafından davalı şirkete satılan ürüne istinaden birden çok fatura kesildiğini, davalı tarafın müvekkili faturaya dayalı alacağının kısmen ödendiğini, İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile 5.701,80 TL lik kısmının ödenmediğini, davanın kabulü ile davalı tarafın haksız ve kötü niyetli olarak yaptığı itirazın iptaline, takibin kaldığı yerden devamına, davalının itirazında kötü niyetinden dolayı %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı taraf, ATM aracılığıyla yatırılan 3000. TL nin hesaplarında gözükmediğini ve mahkemece bankadan talep edilmesini, 13/03/2015 tarihli 024578 numaralı faturada belirtilen ürünlerin tarafına 24 adet ürünün eksik olarak ulaştığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece davalının faturaya dayalı malların tesliminin eksik yapıldığı savunması kapsamında faturaya dayalı malların tesliminin yapılmadığının veya eksik yapıldığının ispat yükünü yer değiştirdiği ,ispat külfetinin davalıda olduğu, teslimin eksik yapıldığı savunmasına dayanak herhangi bir delil sunmadığı, ödemeye ilişkin savunmasının da banka cevap yazısı itibariyle yerinde olmadığı, davalının savunmasına itibar edilmediği, faturaya dayalı malların tesliminin gerçekleştiği olgusu ve, takipten evvel davalının temerrütünün ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı vekili istinaf dilekçesinde; davalı Şirket ile davacı arasındaki ticari ilişki uyarınca davalının tam ve sağlam olarak teslim aldığı mallara ve yansıyan faturalara ilişkin davacı şirkete ödemelerde bulunduğunu ,bu hususun davacı ticari defter ve ödeme dekontları ile sabit olduğunu ancak takibe konu fatura yönünden müvekkiline 24 adet eksik ürün teslim edildiğini, bilirkişi incelemesi neticesinde de alacağın ispatlanamadığını, mahkemece gerekçesi belirtilmeden takibe konu alacak miktarından daha düşük bir miktara hükmedildiğini ,likit olmayan ve yargılamayı gerektiren alacak yönünden icra inkar tazminatına hükmedildiğini yeni belirterek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava; fatura alacağının davalıdan tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece; itirazın iptali davasının kısmen kabulune karar verilmiş,karara karşı davalı vekili istinaf yoluna başvurmuştur. İtirazın iptali davası icra takibine sıkı sıkıya bağlı, itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır. Davanın takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir (YHGK. 2017/19-1634 Esas - 2018/633 Karar sayılı ilamı). Satım sözleşmesinde kural olarak mal veya hizmetin teslimini ispat külfeti davacı satıcıya ait olup, yasal delillerle desteklenmediği sürece fatura ve davacı defter kayıtları tek başına alacağın varlığını kanıtlamaz.
Somut olayda davalı ticari defterleri incelemeye sunulmamış,davacı ticari defterleri incelenmiştir.Davacı ticari defterlerinde davaya konu faturalar ve davalı ödemeleri kayıtlı olup davacı davalıdan alacaklı görünmektedir. Davalı akdi ilişkiyi inkar etmemiş,faturaya konu malın 24 parça eksik teslim edildiğinin iddia etmektedir.Bu iddia yönünden ispat külfeti davalı üzerinde olup,davalı davacının kendisine teslim ettiği ürünlerin eksik olduğunu dosya kapsamında usulüne uygun deliller ile ispatlayamamıştır. Buna göre davacı satıcının faturalara konu malları davalıya teslimi ettiğinin ve bu fatura miktarından davalı adına kayıtlı ödemenin mahsubu sonucu davalıdan alacaklı olduğu ve takibe konu alacak faturadan kaynaklanan likit ve belirlenebilir olup,alacağın kısmen kabulüne karar verilmiş olması alacağın yargılamayı gerektirdiği anlamına gelmeyeceği gibi likit olma özeliğini de ortadan kaldırmayacaktır.
Bu durumda mahkemece davanın kısmen kabulü ile itirazın iptaline ve davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamıştır.Açıklanan nedenlerle davalı vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 354,59- TL istinaf karar harcından davalı tarafından peşin yatırılan 88,34- TL harcın mahsubu ile bakiye 266,25- TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, İstinaf aşamasında davacı yan gider avansından karşılanan 65,50-TL posta masrafının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.16/04/2020
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/267889 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi