6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Çeke dayalı ihtiyati haciz kararına yetki ve imza itirazının reddi

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2019/160 E. 2019/208 K. · · İlk derece: İSTANBUL 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddiKesin

★ EmsalGörev ve yetkiİhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)

Mahkemenin nitelemesi: Kıymetli evrak (kambiyo)Çek

Gerekçe özeti

Çeke dayalı ihtiyati haciz talebinde yetkili mahkeme, İİK 258 ve 50. maddeler uyarınca HMK'nın yetkiye ilişkin hükümlerine kıyasen tabidir; kambiyo senedinden doğan alacaklarda TBK 89/1 uygulanmaz ve alacaklı borçlunun yerleşim yerinde, çekin keşide yerinde veya muhatap banka şubesinin bulunduğu yerde ihtiyati haciz talep edebilir. Ayrıca imza itirazı İİK 265. maddesinde sayılan ihtiyati hacze itiraz nedenlerinden olmayıp, ancak borçlu tarafından açılacak menfi tespit davasında ileri sürülebilir.

Ele alınan sorunlar

İhtiyati hacizde yetki itirazı → ret

İddia: Borçlular, ikametgahlarının Sultanbeyli ve Ümraniye olması nedeniyle İstanbul Anadolu mahkemelerinin yetkili olduğunu ileri sürmüştür.

Gerekçe: İİK 258. maddesi uyarınca ihtiyati hacizde yetkili mahkeme İİK 50. maddeye göre belirlenir; bu madde ise para veya teminat borcu takibinde HMK'nın yetkiye ilişkin hükümlerinin kıyasen uygulanacağını, ayrıca takibe esas akdin yapıldığı icra dairesinin de yetkili olduğunu düzenler. Kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan TBK 89/1 (818 sayılı BK 73/1) hükmü uygulanamaz. Çekten kaynaklanan borçta alacaklı; borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu varsa borçlulardan birinin yerleşim yerinde, çekin keşide yerinde veya muhatap banka şubesinin bulunduğu yerde ihtiyati haciz talebinde bulunabilir. Somut olayda talebe konu çekin keşide yerinin İstanbul olması nedeniyle yetki itirazı yerinde görülmemiştir.

Gerekçe kaynağı: özgün

İmza itirazının ihtiyati hacze itiraz sebebi olup olmadığı → ret

İddia: Borçlular, çekteki imzaların müvekkillerine ait olmadığını ve bu hususta icra hukuk mahkemesinde dava açıldığını ileri sürmüştür.

Gerekçe: İmza itirazı İİK 265. maddesinde düzenlenen itiraz nedenlerinden olmayıp ancak borçlu tarafça açılacak menfi tespit davasında ileri sürülebilir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Çeke dayalı ihtiyati haciz talebinde yetkili mahkemenin İİK 50 ve HMK'nın kıyasen uygulanan yetki hükümlerine göre belirleneceği ve imza itirazının ihtiyati hacze itiraz sebebi olamayacağı, ancak menfi tespit davasında ileri sürülebileceği yönünden emsal niteliktedir.

Usul tespitleri

Yetkili mahkeme
Çeke dayalı ihtiyati haciz talebinde, İİK 258 ve 50. maddeleri uyarınca HMK'nın yetkiye ilişkin hükümleri kıyasen uygulanır; kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan TBK 89/1 hükmü uygulanmaz; alacaklı borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu varsa borçlulardan birinin yerleşim yerinde, çekin keşide yerinde veya muhatap banka şubesinin bulunduğu yerde ihtiyati haciz talebinde bulunabilir.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati haciz yetki itirazı imza itirazı menfi tespit davası kambiyo senedi

Atıf yapılan mevzuat: 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK) — İİK 257İİK 257/1İİK 258İİK 258/1İİK 50İİK 265 · 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) — 6098 sayılı TBK 89/1 · 818 Sayılı BK — 818 Sayılı BK 73/1

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2019/160

KARAR NO 2019/208

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 03/10/2018 (Ek Karar)

NUMARASI 2018/901 D. İş-2018/897 K.

TALEP İhtiyati Hacze İtiraz

İSTİNAF KARAR TARİHİ 18/02/2019

İlk derece mahkemesince 28/08/2018 tarihli ihtiyati hacze itirazın reddine yönelik 03/10/2018 tarihli ek kararın, ihtiyati hacze itiraz edenler vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

İhtiyati haciz isteyen vekili, 9.500- TL bedelli çeke dayalı alacağının ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

KARAR

Mahkemenin 28/08/2018 tarihli kararı ile talep kabul edilerek 9.500- TL alacağı teminen ihtiyati haciz kararı verilmiştir.

İTİRAZ

Borçlular vekili 14/09/2018 tarihli itiraz dilekçesinde, yetki itirazında bulunduklarını, zira müvekkillerinin ikametgahlarının Sultanbeyli ve Ümraniye olması nedeniyle İstanbul Anadolu mahkemelerinin yetkili olduğunu, ayrıca icra hukuk mahkemesinde imza itirazında bulunduklarını ve müvekkillerinin mal kaçırma hazırlığında da olmadıklarını belirterek ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

İTİRAZA CEVAP

Alacaklı vekili, çekin keşide yerinin İstanbul olduğunu, diğer itirazlarının da haklı olmadığını belirterek itirazların reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesinin 03/10/2018 tarihli ek kararı ile, ihtiyati hacze dayanak çekin keşide yeri ve ödeme yerinin "İstanbul" olduğu, imza itirazının İİK 257. ve 265.md.’de düzenlenen itiraz sebeplerinden olmadığı gerekçesiyle ihtiyati hacze itirazların reddine karar verilmiştir.

Bu karara karşı ihtiyati hacze itiraz edenler vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati hacze itiraz edenler vekilinin istinaf dilekçesinde özetle;

1-Yetki itirazlarının reddinin doğru olmadığını, İstanbul Anadolu mahkemelerinin yetkili olduğunu,

2-Çekteki imzaların müvekkillerine ait olmadığını, buna ilişkin olarak icra hukuk mahkemesine dava açıldığını,

3-Müvekkillerinin mal kaçırma hazırılığında olmadıklarını belirterek itirazın kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.

İhtiyati haciz isteyen alacaklı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; kararın usul ve yasaya uygun olduğunu belirterek istinaf başvurusunun reddini istemiştir.

GEREKÇE

Talep, çeke dayalı olarak verilen ihtiyati haciz kararına itiraza ilişkindir.

İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için İİK'nın 257.maddesindeki şartların oluşması gerekir. İİK'nın 257/1.maddesine göre, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı... ihtiyati haciz talebinde bulunabilir.İİK'nın 258/1. Maddesinin 2. Cümlesine göre: "İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermeye mecburdur." Bu madde uyarınca İhtiyati haciz talep eden, İİK'nın 257/1. Maddesi kapsamında bir para borcunun alacaklısı olduğunu, borcun rehinle temin edilmediğini ve borcun vadesinin gelmiş olduğunu yaklaşık olarak mahkemeye kanaat getirecek tarzda ispat etmek durumundadır. İİK'nın 258.

maddesinde ihtiyati hacze 50. maddeye göre yetkili mahkeme tarafından karar verileceği belirtilmiş, aynı yasanın 50. maddesiyle "Para veya teminat borcu için takip hususunda Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun yetkiye dair hükümleri kıyas yolu ile tatbik olunur. Şu kadar ki, takibe esas olan akdin yapıldığı icra dairesi de takibe salahiyetlidir." şeklindeki düzenleme uyarınca ihtiyati hacizde yetkili mahkemenin belirlenmesi hususunda HMK'nın yetkiye ilişkin hükümlerine atıfta bulunulmuştur. Kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan bu alacaklar için 6098 sayılı TBK'nın 89/1. (818 Sayılı BK'nın 73/1) hükmü uygulanamaz. Çekten kaynaklanan borcun alacaklısı borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde borçlulardan birinin yerleşim yerinde, çekin keşide yerinde, muhatap banka şubesinin bulunduğu yerde ihtiyati haciz talebinde bulunabilir.Somut olayda talebe konu çekin keşide yerinin İstanbul olması nedeniyle yetki itirazı yerinde görülmemiştir.Öte yandan imza itirazı İİK 265.maddesinde düzenlenen itiraz nedenlerinden olmayıp ancak borçlu tarafça açılacak Menfi Tespit davasında ileri sürülebilecektir.

Bu durumda mahkemenin ihtiyati hacze itirazın reddi yönünde vermiş olduğu kararda bir isabetsizlik görülmemiştir. Yukarıda açıklanan nedenlerle ihtiyati hacze itiraz edenler vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine yönelik aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle:

htiyati hacze itiraz edenler vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

Peşin harcın karar harcına mahsubuna,bakiye 8,50-TL harcın istinaf eden muteriz borçlulardan alınarak hazineye gelir kaydına.

İstinaf yoluna başvuran tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına,

Dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine,

Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile HMK'nun 362.f maddesi uyarınca kesin olmak üzere karar verildi. 18/02/2019

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/257122 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.